เพลง Buddha Chuno ya Yuddha Chuno
เป็นเพลงที่รวมอยู่ในอัลบั้มชื่อ “Mahakarunik the Lord Buddha” เสียงร้องของกุมาร สานุ (Kumar Sanu) เนื้อร้องโดยอวนีศ ราฮี (Avnish Rahi) และดนตรีโดยทโมทาร ราว (Damodaar Rao)
กุมาร สานุ เป็นหนึ่งในนักร้องอินเดียที่มีโอกาสถ่ายทอดเพลงเกี่ยวกับพุทธศาสนา นอกจากเขาแล้วยังมีอีกหลายคนที่เคยร้องเพลงเกี่ยวกับพุทธศาสนามาแล้ว เช่น ลตา มังเคศการ์ (Lata Mangeshkar) อุทิต นารายัณ (Udit Narayan) โสนุ นิคัม (Sonu Nigam) อาศา โภสเล (Bhosle) และนักร้องมีชื่ออีกหลายคน ซึ่งแต่ละคนไม่จำเป็นต้องเป็นชาวพุทธเลยแม้แต่น้อย ทั้งนี้เพราะพุทธศาสนาเป็นสิ่งที่ชาวอินเดียยอมรับร่วมกันว่าเป็นมรดกทางปรัชญาอันยิ่งใหญ่
นายกโมดีกับการทะนุบำรุงพุทธศาสนา
เนื้อหาในวันนี้จะสืบเนื่องจากสัปดาห์ที่แล้ว ซึ่งเราได้พูดเกี่ยวกับวิสัยทัศน์ของนายกรัฐมนตรีอินเดียคนปัจจุบัน นายนเรนทรา โมดี ในเรื่องอันเกี่ยวข้องด้วยการทะนุบำรุงพุทธศาสนา ซึ่งจัดว่าน่าทึ่งอย่างยิ่ง เพราะมีความดำริต่าง ๆ มากมาย ซึ่งเราได้สรุปรวมเป็นสองด้านใหญ่ ๆ คือด้านมรดกที่จับต้องได้ เช่นการฟื้นฟูพุทธศาสนสถานสำคัญ และปรับปรุงโครงสร้างพื้นฐาน ปรับสภาพภูมิทัศน์ รวมทั้งการเชื่อมต่อและสิ่งอำนวยความสะดวกต่าง ๆ ในพุทธสถานเหล่านี้ให้ชาวโลกเข้าถึงได้ง่าย ตัวอย่างสำคัญก็เช่นรถไฟสาย Buddhist Circuit Trains
ส่วนอีกด้านหนึ่งคือด้านมรดกที่จับต้องไม่ได้ อันหมายถึงมรดกทางภูมิปัญญาของพุทธศาสนา โมดีได้ริเริ่มสิ่งเหล่านี้ผ่านการทะนุบำรุงและจัดเก็บคัมภีร์ต่าง ๆ และส่งเสริมการศึกษาสาขาวิชาพุทธศาสนศึกษา ในปัจจุบันมหาวิทยาลัยที่มีสาขาวิชาพุทธศาสนศึกษามีอยู่ประมาณ 30 หรืออาจจะ 32 แห่งทั่วอินเดีย สมควรกล่าวเพิ่มเติมด้วยว่า รัฐบาลโมดีได้ดำเนินการมากมายเกี่ยวกับพระไตรปิฎกฉบับภาษาต่างประเทศ ตัวอย่างเช่น ได้ส่งมอบพระไตรปิฎกโบราณฉบับภาษารัสเซียที่เก็บรักษาไว้ในอินเดียกลับคืนให้รัสเซีย และอนุมัติให้ตีพิมพ์พระไตรปิฎกโบราณของมองโกเลียที่สูญหายไปและได้รับการเก็บรักษาไว้ที่อินเดีย โดยใช้เทคนิคการพิมพ์แบบดิจิทัล
สิ่งที่น่าสนใจและเราจะชวนผู้ฟังคิดวิเคราะห์ในวันนี้ โดยที่เราเองก็สกัดมาจากบทสนทนากับคุณเกซัง วังดี อีกทีหนึ่งคือประเด็นว่า เพราะเหตุใดนายกรัฐมนตรีโมดีผู้เป็นชาวฮินดูและมาจากพรรคชาตินิยมฮินดูจึงเลือกส่งเสริมพุทธศาสนาอย่างแข็งขัน จะไม่ขัดแย้งกับอัตลักษณ์ความเป็นฮินดูหรอกหรือ
สุดท้ายนี้เราอาจสรุปได้ว่า
ที่หลายคนเคยพูดว่าพุทธศาสนาสาบสูญไปจากอินเดียนั้นเป็นเพียงคำกล่าวจากสิ่งที่มองเห็นได้ภายนอก แก่นสำคัญของพุทธศาสนายังคงอยู่ในจิตวิญญาณชาวอินเดีย และโดยมากไม่เคยมองพุทธศาสนาแปลกแยกจากฮินดูเลย
แม้แต่พิธีศพชาวพุทธในอินเดีย ก็ทำร่วมกับชาวฮินดูและมีนักบวชฮินดูมาประกอบพิธีด้วย ปรัชญาทั้งสองคือฮินดูและพุทธอยู่ร่วมกันมานาน ซึ่งก็ทำให้อยู่รอดมาด้วยกัน จึงไม่มีความจำเป็นต้องสร้างอัตลักษณ์พุทธแยกออกมา
________________
รายการปกิณกะอินเดีย
สุรัตน์ โหราชัยกุล และ ณัฐ วัชรคิรินทร์ ศูนย์อินเดียศึกษาแห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย