CISO praat

"Gebruik voorbeelden van incidenten uit de buitenwereld om je eigen bestuur mee te nemen in de risico's voor de eigen organisatie."

Ron Roozendaal was twaalf jaar lang CIO bij Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Ik mocht hem voor CISO praat de hemd van het lijf vragen over hoe hij aankijkt tegen de rol van CIO en de verhouding/relatie met de rol van de CISO. Verfrissend genoeg bleek dat Ron en ik daar op punten zowaar verschillend tegenaan kijken.

Ron heeft een broertje dood aan wat hij noemt "Calimero-gedrag". De CISO die zichzelf ondergeschikt voelt en daardoor zich niet durft uit te spreken. De CISO is zélf verantwoordelijk om te zorgen dat je op de juiste plaats gehoord wordt, vind hij.

Naast zijn werk als ambtenaar is Ron tevens actief voor het goede doel Aid to Ukraine Nederland. Neem daar eens een kijkje en zie of jij wellicht ook een bijdrage kan leveren aan dit belangrijke werk van Ron en anderen.

Deze aflevering was om meer redenen speciaal; het was de eerste aflevering ooit met publiek! In deze aflevering hoor je daarom ook voor het eerst vragen van luisteraars zelf voorbij komen.

Veel dank aan de lieve mensen die in het publiek plaats hebben genomen, Spel en Meer voor de locatie en Astrid Oosenbrug voor de snacks en drinken 💖 . Heel bijzonder om eens met publiek erbij op te nemen.

Website stichting: https://www.aidtoukraine.nl/.

"Een CISO moet de techniek snappen". Aldus Liesbeth Holterman, directeur van Cyberveilig Nederland.

In deze aflevering van CISO praat, opgenomen tijdens CybersecNL, werd iedereen natuurlijk veelvuldig

aangesproken door allerlei verschillende bedrijven die ons allerlei oplossingen wilden aanbieden.

Hoe kan je als CISO nu kaf van koren scheiden op zo'n grote beurs?

Maar we spraken eigenlijk over veel meer fundamentele zaken. Hoe kun je de sector als CISO inzetten

om de organisatie te helpen als je zelf ergens op vastloopt bij het bestuur?

Ik heb een hoop geleerd over deze branchevereniging wat ik nog niet wist.

Cyberveilig Nederland is er niet alleen maar om te lobbyen voor security bedrijven. Ze zetten zich daadwerkelijk in voor doelen die daar ver voorbij gaan. Denk aan het collectief samenwerken met overheidspartners om Nederland minder aantrekkelijk te maken voor ransomware (Melissa). En het deelnemen aan rondetafelgesprekken in de Tweede Kamer bij het lek van Bevolkingsonderzoek Nederland.

We horen veel over publiek/private samenwerking. Maar hoe ziet dit eruit in de praktijk?

Youtube: https://youtu.be/mgB7Eo0ms2Q

A.I. vormt een bedreiging voor onze maatschappij op veel meer vlakken dan security of het milieu. Het vormt ook een bedreiging voor onze democratie.

Ik had de eer om voor deze aflevering van CISO praat met niemand minder dan Marietje Schaake te mogen praten. Als voormalig Europarlementariër en verbonden aan het prestigieuze Stanford University schreef zij recent een interessant boek over de maatschappelijke problemen die met de komst van A.I. onstaan met de titel "De Machtscode".

A.I. word door Amerika aangegrepen om de greep op Europa verder te versterken en in plaats van dat wij sterke regulering doorvoeren om onze maatschappij te beschermen, lijken wij juist aan het dereguleren geslagen.

In ons gesprek legt Marietje feilloos uit waarom het opstellen van regels helemaal niet innovatie in de weg hoeft te staan, maar het juist kan voorkomen dat de sector imploderen zal. Er spelen volgens Marietje meer belangen dan zuiver economische of innovatie. Veiligheid van burgers, burgerrechten en eerlijke concurrentie zijn minstens even belangrijk, maar lijken onder te sneeuwen door de druk die ligt op "move fast en break things", met alle gevolgen van dien.

Een aflevering die je als CISO absoluut moet luisteren wat mij betreft. Security komt uitgebreid ter sprake, maar rondom A.I. spelen nog veel meer en bredere vraagstukken waarvan het goed is als wij als CISO daar ook oog voor hebben denk ik.

Het boek van Marietje is een aanrader:

https://kiosk.decorrespondent.nl/products/de-machtscode-marietje-schaake

CISO's kunnen Nederland nóg veiliger maken door meer samen te werken en kennis te delen. Daarnaast moeten we in Nederland nog meer inzetten op samenwerking tussen de overheid en het bedrijfsleven (zngd. 'publiek/private samenwerking'). Hierover sprak ik met Bas Dunnebier afgelopen vrijdag bij de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst - AIVD.

Als Chief Science & Technology Officer heeft Bas samen met de rest van de AIVD een belangrijke rol in het veilig houden van ons land. Maar dat vergt ook samenwerking met anderen, ook buiten het overheidsdomein.

Aanstaande woensdag zal hij tevens weer aanwezig zijn bij Cybersec Netherlands om hierover te spreken.

In de nieuwste aflevering van CISO praat besprak ik met hem dat het soms best lastig kan zijn als de AIVD informatie geeft aan een CISO. Omdat je soms niks mag doen met informatie. Tevens hebben we het over hoe met name statelijke actoren graag achterdeuren inbouwen "voor het geval dat" en hoe wij als CISO niet moeten denken dat als iets is gepatched, dat er geen achterdeur meer zit.

Zelf ben ik op donderdag aanwezig bij Cybersec. Daar hoop ik, net als vorig jaar, weer twee mooie afleveringen op te gaan nemen. Ik zal dan voornamelijk te vinden zijn bij de stand van Security Innovation Stories, mocht je even handje willen schudden.

En de reis naar CyberSec is natuurlijk een uitstekende gelegenheid om alvast op te warmen met deze nieuwe aflevering.

De link naar het artikel van Marcus uit de aflevering is:

Machine Speed is a lie: stop trying to fight AI with AI

CISSP/CISM/CISA/CEH/OSCP/OSCE... hoeveel certificaten kan jij noemen in security?

We hebben er een heleboel inmiddels, maar ze zijn lang niet allemaal zinnig of nuttig. Er is een gebrek aan standaardisatie en de kwaliteit van certificeringen in security is onmogelijk te bepalen, onder andere door een gebrek aan marktwerking.

Tegelijkertijd is security essentieel onderdeel van de veiligheid van onze maatschappij geworden. Vergelijkbaar met gezondheidszorg en juridische bijstand. Zou CISO daarom niet eigenlijk een beschermd beroep moeten worden, zoals arts of advocaat?

Ik sprak met Jeroen van der Ham-de Vos over de zee aan certificaten in security en de problemen die dat met zich meebrengt.

Daarnaast vertelde hij over de onzin van CVSS scores bij pentesten. Omdat deze eigenlijk zonder de context geen noemenswaardige betekenis hebben.

Verder hadden we het over het CCV keurmerk voor pentesten en de vergelijking/aanvulling van de MIAUW methodiek van Brenno de Winter.

CISO's zouden meer met hackers moeten bier drinken. Dat vind OG hacker Edwin van Andel. Je moet als CISO een band krijgen met je security minded IT-ers in de organisatie. Zo krijg je een veel sterkere positie.

Ik sprak Edwin in CISO praat om te mogen tappen uit de jarenlange ervaring van deze meesterhacker.

Meesterhacker? Absoluut. Edwin hackte samen met zijn vrienden op een congres het X account van Donald Trump. Hij verteld daarnaast in deze aflevering over zijn hack op een "slim hotelslot" (spoiler; dat lukte in seconden!). En over hoe je een automatische deur open krijgt met wiskey (ja, echt!).

Hacker zijn is een mindset, maar volgens Edwin kan je hackervaardigheden wel leren. Tegelijkertijd komt hij tegenwoordig jonge hackers tegen die webapplicaties met gemak hacken, maar die zodra hun browser het even niet doet gewoon een nieuwe computer kopen, omdat ze niet in staat zijn hun eigen computerproblemen te troubleshooten.

Verder hebben we het over het gebruik van AI en wat dit doet met platforms die bug bounty aanbieden. AI is vooral goed in het volgende woord voorspellen. En omdat AI veel rapporten heeft gelezen en toegang tot tools heeft is het een prima hacker, maar het zal nooit zo goed worden als een menselijke hacker.

Ik uit ook nog even mijn decennialange frustraties als voormalig helpdesk medewerker. ☠️

En nog veel meer!

"Een CISO moet door een bestuurder en toezichthouder op een zetel worden gezet. De CISO draagt het voortbestaan van een organisatie in zich. Het is een onmisbare schakel in de organisatie. De centrale figuur voor de weerbaarheid."

Wim Kuijken was 14 jaar lang allerhoogste ambtenaar (secretaris-generaal) van verschillende ministeries. 10 jaar bestuursvoorzitter van de Security Delta (HSD), tevens was hij Delta Commissaris en is voorzitter van de Kiesraad (en heeft nog veel meer gedaan!).

Een bestuurder in hart en nieren. Ik noem hem een "eindbaas".

Tegen CISO's wordt wel eens gezegd dat we meer "de taal van de bestuurder" moeten spreken. Maar wat is die taal dan? En moeten bestuurders eigenlijk niet ook meer de taal van de CISO leren? Ik sprak er met Wim over voor CISO praat.

Een CISO moet veel zelfvertrouwen hebben en niet bang zijn, zegt Wim. Als je niet serieus genomen en op waarde geschat wordt, vertrek dan en leg uit waarom, is zijn boodschap aan de CISOs.

Powervrouw Astrid Oosenbrug; als je in security werkt en je kent haar niet, moet je wel onder een steen hebben gelegen.

Voormalige Tweede Kamerlid en huidig directeur van stichting HackShield, oprichter DIVD Academy en lid Digitale Dollemina's.

Zij zet zich al jaren in voor een veiliger Nederland. Met nadruk op het belang van veiligheid voor en door jongeren.

In deze aflevering van CISO praat verteld ze over hoe zij met stichting HackShield door middel van een spel (wat ik overigens ook voor volwassenen zeer kan aanraden!) proberen kinderen spelenderwijs veilig gedrag online aan te leren.

Daarnaast hoe zij jongeren met DIVD Academy tracht op het rechte hackers-pad te houden en kansen te bieden hun kennis en skills in te zetten ten goede in plaats van "the dark side".

Ik sprak haar daarnaast over een akkefietje over onze kleding toen wij recent met de Digitale Dollemina's een rondetafel gesprek van de Commissie Digitale Zaken wilde bekijken in de Tweede Kamer.

Kortom; een interessante aflevering!

"Als je echt geen argumenten meer hebt als CISO, dan zeg je dat het moet van de wet."

Aart Jochem ✓ was vijf jaar lang CISO Rijk. Sinds januari is hij CISO bij Centric.

Ik spreek met hem voor CISO praat over zijn tijd als CISO Rijk. Over zijn eerste overleg met de directeur generaal en staatssecretaris (spoiler; dat ging niet heel soepel!). Over het nieuwe rijksbrede cloudbeleid en de nationale digitaliseringsstrategie.

Hij vertelde mij de top drie belangrijkste lessen voor elke CISO:

💡 Het is altijd erger dan je denkt - een incident dat klein lijkt, kan razendsnel escaleren.

💡 Je bent altijd te laat met opschalen - dus schaal liever te snel op, dan dat je het nog even afwacht. Beter te snel/onnodig hogerop geïnformeerd, dan te laat.

💡 Blijf zicht op de langere termijn houden - als je de hoeveelheid incidenten niet meer kunt managen, stop dan met individuele incidenten afhandelen en ga coördineren/er boven hangen.

Volgens Aart is security een maatschappelijk probleem. Organisaties zijn nog teveel bezig met de impact die het op hen zelf heeft als zij gehackt worden en te weinig met de impact voor hun omgeving/de maatschappij.

Kortom; een aflevering die voor elke CISO waardevol is!

Dit keer opgenomen met mijn gloednieuwe podcastset, dus alleen met audio en geen video.

Deze column verscheen oorspronkelijk bij Security Innovation Stories hier:

https://www.securityinnovationstories.com/de-angst-voor-de-ai-vulner-apocolypse/https://www.securityinnovationstories.com/de-angst-voor-de-ai-vulner-apocolypse/