Korkuyla Kurulan Görünmez Toplum Sözleşmesi

Bugün bir soruyla açalım yazımızı: İdeal yönetim şekli nedir? Adaleti, iyi yönetimi ve refahı hangi yönetim şekli ile sağlarız? Takdir edersiniz ki bu soruya yanıt veren oldukça fazla filozof vardır. Bu isimlerden birisi de Hobbes’tur. Peki kimdir Hobbes? Bu soruya yanıtı nedir? Gelin, onu daha yakından tanıyalım. Kısaca Thomas Hobbes Thomas Hobbes, 1588 yılında İngiltere'nin Malmesbury kentinde doğdu. Oxford Üniversitesi'nde eğitim aldı ve klasik eserler üzerine çalışmalar yaptı.

Yazının tamamı: https://dogafilozofu.com/bitmek-bilmeyen-savas-thomas-hobbes/

Bu bölüm yapay zeka desteğiyle seslendirilmiştir.

Nesli tükenen canlıları diriltmenin genetik sınırları

Nesli tükenen hayvanlar her zaman bilimin ve insanların ilgisini çeken bir konu olmuştur. Devasa dişlere sahip mamutların, 15 metre uzunluğa ulaşan mega yılan Titanoboa’nın ya da en ünlüsü, boyutları 30-40 metreleri bulan dinozorların bir zamanlar bizimle aynı dünyada yaşadığını hayal etmek bile oldukça nefes kesici! Bu nedenle, hem gerçek dünyada hem de sinemalarda, bu hayvanları geri getirmenin yollarını arıyoruz. Peki ama bu mümkün mü? Gerçek hayatta bir “Jurassic Park” yaratma şansımız var mı?

Yazının tamamı: https://dogafilozofu.com/turdiriltimi-jurrasic-park-gercek-olabilir-mi/

Bu bölüm yapay zeka desteğiyle seslendirilmiştir.

Subways Of Your Mind Gizemi Nasıl Çözüldü

Tarih boyunca sayısız edebî eser yazıldı, müzikler ve şarkılar bestelendi ve filmler çekildi. Bunların bir kısmı hâlâ erişilebilir olsa da büyük çoğunluğu ya zamanın tozlu raflarında yok olup gitti ya da ardındaki gizem yıllarca çözülemedi. Ancak bazılarına göre yüzyılın icadı olan internet ve onun bir araya getirdiği insanlar, bu gizemleri yıllfar geçmiş olsa bile çözebilirler mi?

Yazının tamamı: https://dogafilozofu.com/internetteki-en-gizemli-sarkinin-40-yillik-hikayesi/

Bu bölüm yapay zeka desteğiyle seslendirilmiştir.

Mermi Treni Kurtaran Yalıçapkını Gagası

1960’larda dünyadaki en hızlı trenlerden biri yapılmıştı. Japonya’da üretilen “Shinkansen” (Şinkansen) treni öyle hızlıydı ki mermi treni olarak anılıyordu. Onu tasarlayan mühendisler trenin hızından çok memnundu. Ancak, tren günlük kullanıma başladıktan sonra bir sorun baş gösterdi: Sonik patlama. Çok hızlı bir şekilde tünele giren tren, içerideki havayı sıkıştırarak büyük bir basınç dalgası yaratıyordu. Bu basınç dalgası kuvvetli bir sonik patlamaya yol açıyordu.

Yazının tamamı: https://dogafilozofu.com/hizli-trendeki-sonik-patlama-sorununun-cozumu-yalicapkini/

Bu bölüm yapay zeka desteğiyle seslendirilmiştir.

Aşk Özgürlük mü Yoksa Tatlı Esaret mi

Aşk, ilginç şeydir değil mi? Öyle bir şeydir ki uğruna savaşlar çıkmış ve şiirler yazılmıştır. Hatta bu kadarla kalmayıp şarkılara sayısız unutulmaz söz kazandırmıştır. Peki aşk nedir gerçekten? Bunun da cevabını felsefeyle almayı deneyeceğiz. Açık olalım! Bilim ile de bu cevabı elde etmeyi deneyebiliriz ama bu yazının çıktığı gün sevgililer günü. Bu gün için bilimin cevapları tam anlamıyla romantik olmayacaktır. O nedenle gelin bugün bu konuya filozoflarla birlikte göz atalım. Aşk Nedir?

Yazının tamamı: https://dogafilozofu.com/ask-nedir-platondan-beauvoira-askin-izinde/

Bu bölüm yapay zeka desteğiyle seslendirilmiştir.

Olga Tokarczuk ve Kadimzamanlar’da Zamanın Kalbi

Olga Nawoja Tokarczuk, 1962 yılında Polonya’da doğdu. Yazı yazmaya başlamadan önce psikoloji çalışmış Tokarczuk, edebiyat kariyerine aslında şiir ve kısa öyküler yazarak başladı. Yazdığı romanlarla aldığı pek çok ödülün yanı sıra 2018 yılında “bir yaşam biçimi olarak sınırların aşılmasını ansiklopedik bir tutkuyla temsil eden anlatı hayal gücü için” Nobel Ödülü’ne layık görüldü.

Yazının tamamı: https://dogafilozofu.com/polonyadan-nobele-yolculuk-olga-tokarczuk/

Bu bölüm yapay zeka desteğiyle seslendirilmiştir.

Aşil Tendonundaki Bir Tonluk Mitolojik Çelişki

Yunan Tanrılarını ve onların hikayelerini duymuşsunuzdur. Peki onlardan bazı izleri taşıdığımızı biliyor musunuz? Günümüz tıp dünyasında aşil tendonu olarak isimlendirilen vücudun en büyük ve en kuvvetli tendonu, topuğun üst kısmında bulunur. Bu tendon, adını Yunan mitolojisindeki büyük savaşçılardan biri olan Akhilleus’tan alır. Akhilleus’u ya da yaygın adıyla Aşil'i daha yakından tanıyarak vücudumuza farklı bir pencereden bakabiliriz.

Yazının tamamı: https://dogafilozofu.com/mitolojiden-tibba-asil-tendonunun-hikayesi/

Bu bölüm yapay zeka desteğiyle seslendirilmiştir.

Sen bakmadığında her şey yok oluyor

Biz bakmadığımızda objeler ne yapar? Kimsenin görmediği bir ormanda düşen bir ağaç ses çıkarır mı? Kısacası biz objeleri algılamadığımızda o objeler varlıklarını sürdürürler mi? İşte bu soruların yanıtını arayan bir filozof vardır: George Berkeley. Bu sorular ilk düşündüğümüzde basit sorulardır öyle değil mi? “Elbette ses çıkar!” veya “Objeler varlığını sürdürür işte?” deriz. En azından ilk başta aklımızdan bu geçer.

Yazının tamamı: https://dogafilozofu.com/var-olan-algilanandir-berkeley/

Bu bölüm yapay zeka desteğiyle seslendirilmiştir.

Hayatta kalma stratejisinden aşk sanatına evlilik

İki ruhun sevgiyle birbirine dokunduğu, zamanın ötesinde bir bağ mümkün müdür? Bu bağın günümüzdeki karşılığı iyi bir evlilik olarak tasvir edilebilir, öyle değil mi? Evlilik dediğimiz yapı, tarihin en eski dönemlerinden beri hem aşkın kutsal bir ifadesi hem de toplumsal düzenin temel taşlarından biri olarak varlığını sürdürmüştür. Felsefi açıdan ise evlilik, bireysel özgürlük ile bağlılık arasında kurulan hassas dengeyi, insanın kendini aşma ve bir başkasıyla bütünleşme arzusunu temsil eder.

Yazının tamamı: https://dogafilozofu.com/zamanin-otesinde-bir-birliktelik-evliligin-tarihi-ve-felsefi-yolculugu/

Bu bölüm yapay zeka desteğiyle seslendirilmiştir.

Janina ve Doğanın Kanlı İntikamı

“Öyle bir yaşta, üstelik öyle bir durumdaydım ki, olur da Gece bir ambulans beni almaya gelir diye, yatmadan önce ayaklarımı düzenli olarak yıkamam gerekiyor.” (Tokarczuk, O., Sür Pulluğunu Ölülerin Kemikleri Üzerinde, Timaş Yay. 2021, syf. 9) Janina Duszejko, eskiden William Blake çevirileri yaparak hayatını kazanmış, artık epeyce yaşlanmış, şu sıralar ise Polonya’nın ücra bir köyünde tek başına yaşıyor ve yıldız haritaları çıkarmakla uğraşıyor; hikayesini de yukarıdaki cümleler ile anlatmaya başlıyor.

Yazının tamamı: https://dogafilozofu.com/sur-pullugunu-olulerin-kemikleri-uzerinde-tokarczukun-intikam-pesinde-anlaticisi/

Bu bölüm yapay zeka desteğiyle seslendirilmiştir.