هنر جویانی که کلاس مبانی اسطوره شناختی را گذرانده اند در این کلاس با رویکرد روانشناختی به اسطوره ها آشنا می شوند و آثار یکی از بزرگ ترین نظریه پردازان این حوزه یعنی جوزف کمبل را نقد و بررسی می کنند. در این کلاس مطالب زیر مورد بحث و بررسی قرار گرفته است.

1- نگاهی به جوزف کمبل: جایگاه و آثار او در اسطوره شناسی معاصر 2- اسطوره و دنیای جدید

کتابی که برای این دوره معرفی شده است:

"قدرت اسطوره"، جوزف کمبل، ترجمه عباس مخبر. نشر مرکز.

این درسگفتار، به عنوان سومین ترم از دورۀ انتقادی تاریخ فلسفۀ غرب، با عنوان "خاستگاه ‌های عقل مدرن"، به ترسیم طرح مختصری از چگونگی شکل‌گیری عقل مدرن و ردیابی خاستگاه‌های یونانی، رومی و مسیحی آن پرداخته است. این دوره، پس از اشاره به فلسفه‌ های هلنیستی (رواقیان، اپیکوریان و کلبیان) و رومی (به ویژه نوافلاطونیان)، طرحی اجمالی از فلسفۀ مسیحی در قرون وسطی و شرایط فکری و فرهنگی دوران رنسانس ترسیم می‌کند تا در نهایت، با تمرکز بر اندیشه ‌های فرانسیس بیکن در نیمه اول قرن هفدهم، به نخستین بارقه‌های فلسفه مدرن نظری بیافکند.

شکوه عقل یونانی: افلاطون و ارسطو

این دوره، به عنوان دومین ترم از دورۀ انتقادی تاریخ فلسفۀ غرب، به واکاوی دو قله‌ی فکر فلسفی در یونان، یعنی افلاطون و ارسطو می پردازد. نیمه‌ی اول دوره به ارائه‌ی طرحی تحلیلی-انتقادی از فلسفه‌ی افلاطون با تمرکز بر نظریه‌ی ایده‌ها یا مُثُل اختصاص دارد تا بتوان بر اساس آن نگاهی گذرا به فلسفه‌ی سیاسی او افکند. نیمه‌ی دوم این دوره نیز به ارائه‌ی طرحی حتی‌الامکان منسجم از متافیزیک ارسطو اختصاص دارد تا به کمک آن، در جلسه‌ی آخر بتوان به قرائتی از فلسفه‌ی اخلاق ارسطویی راه برد.

مهدی انصاری، دانش آموخته فلسفه، مدرس دانشگاه و مدیریت آکادمی هنر شمسه در روز سه شنبه ۴دی ماه 97 در دانشگاه علم و فرهنگ درباره هنر معاصر و فلسفه بدن در این دوران به ایراد سخنرانی پرداختند ایشان در این سخنرانی به چرخش فلسفی که حول محور بدن در جهان معاصر اتفاق افتاد پرداخته و مواردی از آثار مارسل دوشان، یوزف بویس، سیندی شرمن و مارینا آبرامویچ را مورد تحلیل قرار داده اند

نقد چیست؟ این پرسش، پرسشی بنیادین در تاریخ اندیشه است. در مواجهه با اثر به معنای عام (چه یک اثر هنری باشد و چه پدیدۀ تاریخی) چگونه می‌توان آن را نقد کرد، و نقطۀ استقرار منتقد کجاست؟

در این درسگفتار تلاش شده است که با تأکید بر مفهوم درون‌ماندگاری، یک صورتبندی از مفهوم نقد ارائه کند که اثر را در فرایند تولیدش (همچون پدیده‌ای تاریخی و زمانمند) توضیح دهد و با کنار گذاشتن سوژه ‌محوری در فرایند نقد، از نقد درون‌ماندگار و زمان مند دفاع کند. 

این دوره، به عنوان نخستین ترم از دورۀ انتقادی تاریخ فلسفۀ غرب، به ظهور فلسفه در یونان باستان می‌پردازد و ریشه‌های آن را حتی تا آثار اسطوره‌ای و ادبی (هومر و هزیود)، و نیز رویدادهای سیاسی و دینی ردیابی می‌کند. هدف از این ترم، ارائۀ طرحی حتی‌الامکان منسجم از حدود چهار قرن ماجرای تکوین عقل یونانی تا پیش از فلسفۀ افلاطون است. در نتیجه، موضوع بحث آن، از بررسی مقدماتی نظرات متفکرانی همچون طالس، آناکسیماندر و آناکسیمانس، فیثاغورس، هراکلیتس، پارمنیدس، امپدوکلس، آناکساگوراس، دموکریتوس و غیره آغاز شده و تا نبرد سقراط با سوفسطاییان ادامه می‌یابد. همچنین از آنجا که این ترم بخشی از دورۀ انتقادی تاریخ فلسفۀ غرب است، به نحوی صورت‌بندی شده‌است که بتواند از حیث نظری، همچون مبنایی برای کل دورۀ تاریخ فلسفۀ غرب عمل کند.

قدیمی ترین آثار تصویری یافت شده در جغرافیای فرهنگی ایران،نقاشی  و حکاکی های دیواری برخی غارها و پناهگاه های صخره ای است که به عصر میانه سنگی (Mesolithic) تعلق دارند و شاخص ترین نمونه های آن در منطقۀ لرستان قرار دارد. این آثار بازتابی از زندگی گروه های انسانی شکارگر است که با اسلوبی ساده و ابتدایی و اغلب تک رنگ ترسیم شده اند. با انتقال به عصر نوسنگی (Neolithic)، امیال و آرزوها و خلاقیت های تصویری بر روی ظروف سفالین منتقل شد. بسیارند سفال های منقوش و هنرمندانه که از تپه های باستانی به دست آمده اند. اما با تثبیت حاکمیت آریاییان و پدید آمدن قدرت های متمرکز و تشکیل امپراتوری های ایران باستان دگرگونی مجددی در دنیای نقاشی پدید آمد. از این پس، نقاشی ها با ابزارها و اندازه ها و اهدافی متفاوت بر دیوار بناهای اشرافی و کاخ ها و بعضاً معابد جای گرفتند.

پسامدرنها به جای کاربرد مفهوم تاریخ از اصطلاحاتی چون دودمان پژوهی (genealogy)  و دیرینه شناسی (archaeology) بهره برده اند. نیچه اولین فیلسوفی است که در برخورد با مفهوم متداول تاریخ از دودمان پژوهی یا تبارشناسی سود جست. در دودمان پژوهی، انقطاع، گسست و عدم تداوم ملاک تشخیص و ارزیابی رویدادهای تاریخی قرار می گیرد. در این دوره با روش دودمان پژوهی به بررسی دو کلان واژۀ هنر و زیبایی از دیدگاه فوکو، دریدا، لاکان و کریستوا پرداخته می شود.

این دوره مشتمل بر چهار جلسه است که در آن به بررسی نقش هنر معاصر در تقابل با هنر مدرن پرداخته می شود. در این دوره تأکید بر میراث مارسل دوشان است و میراث وی در هنرمندانی نظیر یوزف بویس، سیندی شرمن و مارینا آبراموویچ بررسی می شود.

مباحث اصلی این دوره نقش مؤلف، ماده ی اثر هنری، بدن، مفهوم کیچ و سوبژکتیویسم است که در آثار هنرمندان فوق الذکر مورد تحلیل و بررسی قرار می گیرد.

ایمانوئل کانت چهره محوری در فلسفه جدید است. وی تجربه گرایی و عقل گرایی ابتدایی مدرن را در هم آمیخت و تا به امروز بر مابعدالطبیعه، معرفت‌شناسی، اخلاق، فلسفه سیاسی،

کانت در فلسفۀ خود در پی پاسخگویی به سه پرسش اساسی است: نخست این‌که چه چیز را می‌توان دانست (نقد عقل محض)؟ دوم این‌که چه باید کرد (نقد عقل عملی)؟ و سوم این‌که چه امید و انتظاری می‌توان داشت؟(نقد قوه حکم)

برای شروع معرفت‌شناسی کانت باید گفت معرفت‌شناسی شاخه‌ای از فلسفه است که به عنوان نظریه چیستی معرفت و راه‌های حصول آن تعریف می‌شود. مثلاً از کجا و چگونه متوجه شویم مطلبی درست است و ریشه شناخت ما از کجا می آید؟ در اصل این مسألۀ معرفت‌شناسی، مهم‌ترین بخش از فلسفه مدرن بعد از لاک به حساب می‌آید.