دویچه وله فارسی | همه گزارش‌ها

همزمان با آتش‌بس شکننده در جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، تهران از توقیف اموال بیش از ۴۰۰ فعال رسانه‌ای، سیاسی و فرهنگی خارج از کشور خبر داد. منتقدان این اقدام را ادامه جنگ حکومت علیه مخالفان می‌دانند.خبرگزاری مهر روز شنبه ۲۲ فروردین (۱۱ آوریل) گزارش داد که "با دستور مقام قضایی" اموال و دارایی‌های بیش از ۴۰۰ چهره به گفته این خبرگزاری "حامی دشمن در خارج از کشور" شناسایی و توقیف شده است.

به نوشته این خبرگزاری، این افراد شامل مدیران و خبرنگاران "شبکه‌های معاند"، از جمله "ایران اینترنشنال" و "من‌وتو"، و نیز شماری از چهره‌ها، بازیگران و ورزشکاران ایرانی خارج از کشور می‌شود.

در این گزارش آمده است که این اقدام «در راستای قانون تشدید مجازات جاسوسی و همکاری با رژیم صهیونیستی و کشورهای متخاصم علیه امنیت و منافع ملی» صورت گرفته و شامل "توقیف اموال و مسدودی حساب" این افراد می‌شود. در ادبیات جمهوری اسلامی، از اسرائیل از جمله به عنوان "رژیم صهیونیستی" یاد می‌شود.

مهر همچنین فهرست اسامی شماری از این افراد را منتشر کرده است؛ فهرستی که طیفی از چهره‌های رسانه‌ای، هنری و ورزشی مخالف جمهوری اسلامی را در بر می‌گیرد.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

این تصمیم در شرایطی اعلام می‌شود که جنگ میان آمریکا و اسرائیل با جمهوری اسلامی، پس از هفته‌ها درگیری، وارد مرحله‌ای از آتش‌بس شکننده شده، اما نشانه‌ها از تشدید برخوردهای امنیتی با مخالفان در داخل و خارج از کشور حکایت دارد.

مصادره اموال همچون "ادامه جنگ"

شیرین عبادی، برنده جایزه نوبل صلح، در واکنش به این خبر، آن را نه یک اقدام قضایی، بلکه ادامه سیاست سرکوب توصیف کرده و نوشته است: «می‌گویند جنگ تمام شده و آتش‌بس شروع شده است. اما جمهوری اسلامی حتی در همین لحظه هم با مردم آتش‌بس نکرده.»

عبادی تأکید کرده است: «این یک تصمیم قضایی نیست. ادامه همان جنگی است که جمهوری اسلامی سال‌هاست علیه مردم خودش به راه انداخته.» او مصادره اموال را بخشی از سازوکاری دانسته است که در کنار "زندان، اعدام و سانسور" برای خاموش کردن صداهای مخالف به کار گرفته می‌شود.

به گفته عبادی، هدف چنین اقداماتی فراتر از توقیف دارایی‌هاست: «وقتی حکومت اموال روزنامه‌نگار و مخالف را مصادره می‌کند، در واقع فقط پول و ملک را توقیف نمی‌کند؛ می‌خواهد امنیت، آینده و امکان نفس کشیدن را هم بگیرد.»

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

این واکنش، در چارچوبی وسیع‌تر، به پیوند میان جنگ خارجی و تشدید فشار داخلی اشاره دارد؛ پیوندی که در هفته‌های اخیر بارها از سوی ناظران مطرح شده است.

از "۱۰۰ نفر" تا "بیش از ۴۰۰ نفر"

به نظر می‌رسد این اقدام بخشی از روندی تصاعدی باشد. دادستان تهران ۱۶ فروردین‌ماه از دستور توقیف اموال "بیش از ۱۰۰ چهره" خبر داده بود؛ افرادی که به گفته مقام‌های قضایی جمهوری اسلامی، شامل کارکنان رسانه‌های فارسی‌زبان خارج از کشور بودند. بر اساس همان گزارش، سازمان ثبت اسناد و بانک مرکزی مأمور شناسایی و مسدودسازی دارایی‌های این افراد شده بودند.

اکنون، کمتر از یک هفته بعد، دامنه این اقدام به "بیش از ۴۰۰ نفر" گسترش یافته است؛ افزایشی که نشانگر تشدید رویکرد امنیتی دستگاه قضایی ایران در قبال مخالفان خارج از کشور است. سابقه چنین فشارهایی نیز به سال‌های گذشته، از جمله به ممنوع‌المعامله شدن کارکنان رسانه‌های خارجی در داخل ایران و تحریم برخی از آنان، بازمی‌گردد.

زمینه جنگ و تشدید سرکوب

اقدامات اخیر دستگاه قضایی ایران به‌وضوح با شرایط جنگی گره خورده است. غلامحسین محسنی اژه‌ای، رئیس قوه قضاییه جمهوری اسلامی، روز ۱۸ فروردین صراحتاً خواستار "تسریع در صدور احکام اعدام و مصادره اموال" در مورد به گفته خود "عوامل دشمن" شده و از "یک جنگ تمام‌عیار" سخن گفته بود.

از زمان آغاز حملات نظامی آمریکا و اسرائیل به ایران در روز ۹ اسفندماه ۱۴۰۴، گزارش‌ها از افزایش بازداشت‌ها، اعدام‌ها و فشار بر فعالان رسانه‌ای و مدنی حکایت دارد. سازمان‌های حقوق بشری نیز نسبت به استفاده از مجازات‌هایی چون اعدام و مصادره اموال به عنوان ابزار سرکوب هشدار داده‌اند.

در این چارچوب، مصادره گسترده اموال را می‌توان بخشی از راهبردی دانست که در آن، جنگ خارجی بهانه‌ای برای بازتعریف و تشدید فشار داخلی شده است. در حالی که حکومت از "مذاکره" و "آتش‌بس" سخن می‌گوید، اقدامات عملی نشان می‌دهد که سطح تقابل با منتقدان و مخالفان نه تنها کاهش نیافته، بلکه در حال گسترش است.

از این منظر، می‌توان خبر توقیف اموال بیش از ۴۰۰ نفر را، نه صرفاً تصمیمی قضایی، بلکه در راستای سیاستی دید که می‌خواهد هم‌زمان با جنگ خارجی، جبهه‌ای دیگر را در داخل و علیه صداهای منتقد بگشاید.

دولت لبنان اعلام کرد که مذاکرات با اسرائیل درباره آتش‌بس قرار است روز سه‌شنبه آینده در واشنگتن برگزار شود.بر اساس اعلام دفتر ریاست‌جمهوری لبنان در بیروت، سفیران لبنان و اسرائیل مذاکرات درباره آتش‌بس را برای روز سه‌شنبه ۱۴ آوریل (۲۵ فروردین) در واشنگتن هماهنگ کرده‌اند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

پیش‌تر بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، از برگزاری گفت‌وگوهای مستقیم با لبنان خبر داده و گفته بود این مذاکرات علاوه بر موضوع آتش‌بس، شامل بحث درباره خلع سلاح گروه تروریستی حزب‌الله و ایجاد روابطی مبتنی بر صلح میان دو کشور همسایه خواهد بود.

در چارچوب جنگ ایران، ارتش اسرائیل عملیات نظامی علیه حزب‌الله، گروه مورد حمایت جمهوری اسلامی را در جنوب لبنان ادامه داده است.

دولت لبنان اعلام کرده است که در نتیجه این حملات بیش از ۱۹۰۰ غیرنظامی کشته شده و حدود یک میلیون نفر آواره شده‌اند. این آمار به‌طور مستقل قابل تأیید نیستند.

بیشتر بخوانید: اسرائیل به حملات خود در لبنان ادامه می‌دهد؛ خطری برای آتش‌بس

اسرائیل و ایالات متحده اعلام کرده‌اند که آتش‌بس دو هفته‌ای که با ایران توافق شده، شامل لبنان نمی‌شود.

سفیر اسرائیل در واشنگتن: با حزب‌الله لبنان مذاکره نمی‌کنیم

در همین حال اسرائیل اعلام کرده که مذاکرات سه‌شنبه آینده این کشور با لبنان شامل آتش‌بس با گروه تروریستی حزب‌الله نخواهد بود.

هم‌زمان اسرائیل آتش‌بس پیش از گفت‌وگو را نیز رد کرده و بر ادامه حملات خود علیه مواضع حزب‌الله لبنان تاکید دارد.

بیشتر بخوانید: تلفات و خسارات جنگ در ایران، لبنان، اسرائیل و کشورهای عربی

یخیل لایتر، سفیر اسرائیل در واشنگتن روز جمعه ۱۰ آوریل (۲۱ فروردین) نیز تائید کرد که اسرائیل با مذاکرات رسمی صلح با دولت لبنان موافقت کرده، اما حاضر نیست درباره آتش‌بس با "گروه تروریستی حزب‌الله" مذاکره کند.

به گفته سفیر اسرائیل در واشنگتن، این گروه همچنان به حملات علیه اسرائیل ادامه می‌دهد و "اصلی‌ترین مانع صلح میان دو کشور" محسوب می‌شود.

ارتش اسرائيل شامگاه جمعه خبر داد که حمله‌ گسترده علیه مقرها و زیرساخت‌های نظامی حزب‌الله را در سه منطقه بیروت، بقاع و جنوب لبنان به پایان رسانده است

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید.

در این عملیات حدود ۱۰۰ هدف از جمله ده‌ها "مقر فرماندهی، ساختمان‌های نظامی و انبارهای تسلیحاتی" هدف قرار گرفته است.

به گزارش رویترز، چهره مجتبی خامنه‌ای تغییر شکل داده، یک یا هر دو پایش آسیب جدی دیده، اما "هشیار" است و در تصمیم‌گیری‌ها مشارکت دارد. تایمز اما پیش‌تر، از قرار داشتن مجتبی در کُما و ناتوانی او در رهبری خبر داده بود.سه نفر از نزدیکان مجتبی خامنه‌ای امروز شنبه ۲۲ فروردین (۱۱ آوریل) به رویترز گفته‌اند که رهبر جدید جمهوری اسلامی، همچنان به خاطر جراحات شدید ناشی از حمله‌ای که باعث کشته شدن پدرش علی خامنه‌ای شد، تحت درمان است.

به گفته هر سه منبع، در جریان حمله هوایی به مجتمع موسوم به بیت رهبری در مرکز تهران، مجتبی خامنه‌ای شدیداً آسیب دیده، چهره‌اش دچار تغییر شکل شده و از ناحیه یک یا هر دو پا نیز دچار آسیب جدی شده است.

با این حال، به گفته رویترز، این افراد که به خاطر بحث درباره مسائل حساس خواستار ناشناس ماندن شده‌اند، گفته‌اند که رهبر ۵۶ ساله جدید جمهوری اسلامی رو به بهبود است و از نظر ذهنی "هشیار" باقی مانده است.

دو نفر از این منابع به رویترز گفته‌اند که مجتبی خامنه‌ای از طریق کنفرانس صوتی در جلسات با مقام‌های ارشد شرکت می‌کند و در تصمیم‌گیری درباره مسائل مهم، از جمله جنگ و مذاکرات با واشنگتن، نقش دارد.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

پرسش در این باره که آیا وضعیت سلامتی مجتبی خامنه‌ای به او اجازه اداره امور کشور را می‌دهد، در مقطعی مطرح می‌شود که ایران، هم‌زمان با آغاز مذاکرات حساس صلح با آمریکا در اسلام‌آباد، پایتخت پاکستان، با یکی از بحرانی‌ترین شرایط خود در دهه‌های اخیر روبه‌رو است.

روایت اخیر رویترز به نقل از منابع نزدیک به مجتبی خامنه‌ای، از این جهت با روایت حدود یک ماه پیش پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، همخوانی دارد که او هم گفته بود، مجتبی "زخمی" شده و چهره‌اش "احتمالاً دچار تغییر شکل" شده است.

با وجود این، خبرگزاری رویترز تأکید کرده است که نمی‌تواند این روایت منابع مزبور را مستقلاً تأیید کند.

تایمز از ناتوانی مجتبی در رهبری خبر داده بود

رویترز در حالی به نقل از منابع خود از "هشیاری" رهبر جدید جمهوری اسلامی خبر داده، که روزنامه تایمز سه‌شنبه گذشته، با استناد به یک یادداشت دیپلماتیک که ظاهراً بر پایه ارزیابی‌های اطلاعاتی آمریکا و اسرائیل تهیه شده بود، گزارش داد که مجتبی خامنه‌ای در قم تحت درمان است و به دلیل جراحات شدید، در کُما به سر می‌برد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

طبق گزارش این روزنامه بریتانیایی، در این سند تأکید شده بوده که مجتبی قادر به مشارکت در هیچ‌یک از تصمیم‌گیری‌های جمهوری اسلامی نیست.

مجتبی خامنه‌ای پس از کشته شدن علی خامنه‌ای در حملات اسرائیل و آمریکا در روز ۲۸ فوریه (۹ اسفند)، به عنوان رهبر جدید جمهوری اسلامی معرفی شد. با این حال، از همان آغاز، غیبت کامل صوتی و تصویری او از صحنه عمومی، پرسش‌هایی جدی درباره میزان واقعی تأثیر او بر تصمیم‌گیری‌ها ایجاد کرده بود.

بیشتر بخوانید: درباره مجتبی خامنه‌ای چه می‌دانیم؟

اگرچه رسانه‌های حکومتی چند بیانیه مکتوب به نام او منتشر کرده‌اند، اما نبود هرگونه نشانه مستقیم از حضورش، به‌ویژه در شرایط جنگی، به تعبیر بسیاری از ناظران، نشانه‌ای از شکاف در رأس قدرت یا دست‌کم ابهام در رهبری کشور تلقی شده است.

ارتش بریتانیا یک کتاب راهنمای مربوط به وضعیت جنگی را به‌روزرسانی کرده و دوباره به کار گرفته است. فرمانده ارتش بریتانیا صلح را در معرض خطر می‌بیند. به گفته ژنرال نایتون، کل جامعه باید برای گذار به وضعیت جنگی آماده شود.ژنرال ریچارد نایتون، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح بریتانیا، اعلام کرده است که بریتانیا خود را برای شرایط جنگی آماده می‌کند. او در گفت‌وگو با شبکه اسکای‌نیوز گفت که کل جامعه، از ارتش گرفته تا بیمارستان‌ها و شرکت‌ها، باید برای گذار به وضعیت جنگی آماده شوند.

به گفته این ژنرال نیروی هوایی بریتانیا، "کتاب جنگ دولت" به‌روزرسانی شده است. این کتاب راهنما که نخست در دوران جنگ جهانی اول تدوین شده بود، شامل برنامه‌های دقیقی برای تعطیلی مدارس، تخلیه بیمارستان‌ها، جیره‌بندی مواد غذایی و حتی حفاظت از میراث فرهنگی ملی می‌شود.

نایتون تأکید کرد که آمادگی برای جنگ امروز ابعاد غیرنظامی نیز دارد. زیرساخت‌های حیاتی مانند نیروگاه‌ها، تأمین آب و سامانه‌های حمل‌ونقل باید نه تنها در برابر بلایای طبیعی، بلکه در برابر حملات دشمن نیز محافظت شوند.

او گفت: «باید هنگام نوسازی زیرساخت‌های خود به این فکر کنیم که چگونه تاب‌آوری را در آن بگنجانیم. و این به تصمیم‌ها و اولویت‌های متفاوتی نیاز دارد.»

به گفته این فرمانده نظامی، هماهنگی‌های لازم بر عهده دفتر کابینه است و کل دولت را در بر خواهد گرفت.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

او همچنین هشدار داد، صلحی که بریتانیا طی ۳۰ سال گذشته از آن برخوردار بوده، بیش از پیش در معرض فشار قرار گرفته است.

به گفته نایتون، مردم باید درباره تهدیدهای فزاینده آگاه شوند و بدانند چگونه می‌توانند از کشور و در صورت لزوم از نیروهای مسلح حمایت کنند.

ناوهای روسی در نزدیکی آب‌های بریتانیا

ژنرال نایتون گفت، تهدیدهای کنونی را می‌توان در حضور کشتی‌های "ناوگان سایه" روسیه که به آب‌های بریتانیا نزدیک می‌شوند مشاهده کرد. تهدیدهای دولت بریتانیا برای متوقف کردن این کشتی‌ها، باعث شده روسیه اکنون نفتکش‌ها را با ناوهای جنگی همراهی کند.

این ژنرال بریتانیایی در یک کنفرانس گفت، ارتش بریتانیا در حال آماده‌سازی اقدامات لازم است. او در پاسخ به این پرسش که آیا احتمال توقیف این کشتی‌ها در آینده نزدیک وجود دارد، افزود: «در این باره تردیدی نیست. ما آماده‌ایم.»

نایتون هشدار خود را در چارچوب تاریخی گسترده‌تری نیز قرار داد و گفت، بریتانیا باید درس‌های دوران جنگ سرد را دوباره بیاموزد.

به گفته او، در آن زمان، آمادگی تنها به برنامه‌ریزی نظامی محدود نمی‌شد، بلکه شامل ساخت پناهگاه‌ها، ذخیره‌سازی منابع و تمرین‌هایی برای بحران‌های ملی نیز بود.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

بزرگترین چالش برای ارتش بریتانیا، بازگرداندن نیروی دریایی، ارتش و نیروی هوایی سلطنتی به وضعیت جنگی، پس از دهه‌ها کمبود بودجه در دوران دولت‌های محافظه‌کار و کارگر، از زمان فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی تاکنون است.

تداوم کمبود بودجه

کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا، و جان هیلی، وزیر دفاع این کشور، وعده داده‌اند که هزینه‌های دفاعی را از کمی بیش از دو درصد به ۳.۵ درصد تولید ناخالص داخلی افزایش دهند؛ هدفی که البته تا سال ۲۰۳۵ میلادی محقق خواهد شد.

مشکل اینجاست که قرار بود بودجه مربوطه در پاییز سال گذشته نهایی شود. نایتون گفت که این تأخیر به دلیل اصرار وزارت دفاع بر تأمین سریع‌تر منابع مالی بیشتر توسط وزارت دارایی بوده است.

بیشتر بخوانید: احتمال جنگ روسیه و اروپا؛ توصیه‌های تأمل‌برانگیز یک کارشناس نظامی به آلمان

او گفت: «آنچه من می‌خواهم یک برنامه سرمایه‌گذاری دفاعی است که به خوبی تأمین مالی شده باشد و آنچه را در نظر داریم محقق کند. اگر این کار کمی بیشتر طول بکشد، ترجیح می‌دهم چیزی داشته باشیم که مؤثر و قابل اجرا باشد.»

دو ماه پیش، در پایان کنفرانس امنیتی مونیخ، این ژنرال بریتانیایی به همراه ژنرال کارستن برویر، بازرس کل ارتش آلمان، در نامه‌ای سرگشاده نسبت به افزایش تهدید روسیه هشدار داده بودند.

این دو فرمانده نظامی در این نامه خواستار تقویت نظامی بیشتر اروپا شده و نوشته بودند که روسیه تمرکز نظامی خود را به شکل فزاینده‌ای به سمت غرب معطوف کرده و در نتیجه، خطر حمله به یکی از کشورهای عضو ناتو افزایش یافته است.

اوکراین در چند محور در شرق این کشور پیشروی کرده و مناطقی تاکتیکی را بازپس گرفته است. هم‌زمان مسکو از آتش‌بس موقت عید پاک خبر داد. کشورهای بالتیک اتهام‌های روسیه مبنی بر استفاده اوکراین از حریم هوایی خود را رد کردند.تحلیلگران مؤسسه مطالعه جنگ (ISW) در تازه‌ترین گزارش خود نوشته‌اند که نیروهای مسلح اوکراین اخیراً در چندین منطقه از خطوط مقدم جبهه، مناطقی تاکتیکی را از روسیه بازپس گرفته‌اند.

به گفته این تحلیلگران، نیروهای اوکراینی در شمال شرق "پیشچانه" در منطقه خارکیف، در شمال شرق شهر اسلوویانسک و همچنین در غرب شهر مورد مناقشه پوکروفسک، هر دو در منطقه دونتسک، و نیز در شمال شهر "هولیایپوله" در منطقه زاپوریژیا پیشروی کرده‌اند. این تحلیلگران در گزارش خود به تصاویر و ویدیوهای موقعیت‌یابی‌شده در روزهای اخیر استناد کرده‌اند.

آتش‌بس موقت به مناسبت عید پاک ارتدوکس

در همین حال قرار است در جنگ اوکراین به مناسبت عید پاک ارتدوکس در پایان هفته، به مدت ۳۲ ساعت آتش‌بس برقرار شود.

کرملین امروز شنبه ۱۱ آوریل (۲۲ فروردین) اعلام کرد طبق تصمیم ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه، «از ساعت ۱۵ روز ۱۱ آوریل (به وقت اروپای مرکزی) تا پایان روز ۱۲ آوریل ۲۰۲۶ آتش‌بس برقرار خواهد بود».

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

بر اساس همین اعلام، ستاد کل ارتش روسیه دستور یافته است که «در این بازه زمانی، عملیات رزمی در تمامی جبهه‌ها متوقف شود.»

ولودیمیر زلنسکی، رئیس جمهور اوکراین، نیز آمادگی کشورش را برای پایبندی به این آتش‌بس از بعدازظهر شنبه اعلام کرده است. او پیش‌تر، هم‌زمان با اعلام آتش‌بس در جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، آمادگی خود را برای برقراری آتش‌بس با روسیه اعلام کرده بود.

رئیس جمهور اوکراین چهارشنبه گذشته در شبکه اجتماعی ایکس نوشته بود: «آتش‌بس تصمیمی درست است که می‌تواند به پایان جنگ منجر شود. این به معنای نجات جان انسان‌ها، توقف ویرانی شهرها و روستاها و امکان فعالیت عادی نیروگاه‌ها و دیگر زیرساخت‌هاست و در نتیجه، زمان و شرایط لازم را برای به نتیجه رسیدن دیپلماسی فراهم می‌کند.»

کشورهای بالتیک اتهام‌های روسیه را رد کردند

در تحولی دیگر، کشورهای بالتیک استونی، لتونی و لیتوانی، ادعاهای مسکو مبنی بر اینکه این کشورها قلمرو و حریم هوایی خود را برای حملات اوکراین علیه روسیه در اختیار کی‌یف گذاشته‌اند، به‌شدت رد کردند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

وزیران خارجه این سه کشور عضو اتحادیه اروپا و ناتو در بیانیه‌ای مشترک "کارزار مداوم اطلاعات نادرست روسیه" علیه کشورهای خود را "کاملاً بی‌اساس" توصیف کردند. در این بیانیه آمده است که رد صریح این اتهامات اواخر ماه مارس نیز به کاردارهای نمایندگی‌های روسیه در تالین، ریگا و ویلنیوس ابلاغ شده بود.

با این حال، در این بیانیه تأکید شده است که روسیه همچنان به تکرار این ادعاهای نادرست ادامه می‌دهد. همچنین تصریح شده است که اوکراین حق دارد در برابر تجاوز نظامی روسیه از خود دفاع کند.

در جریان حملات به شمال غرب روسیه، چند پهپاد اوکراینی که از مسیر خود منحرف شده بودند، وارد حریم هوایی کشورهای بالتیک شده و برخی از آنها سقوط کردند. روسیه در پی این رخداد، اتهام‌های خود علیه این کشورها را مطرح کرد.

آتش‌بس دوهفته‌ای و متزلزل ایران و آمریکا در حالی وارد پنجمین روز شده که قرار است مذاکرات اسلام‌آباد تکلیف میدان نبرد را روشن کند. اما آیا این وقفه دوهفته‌ای به صلحی پایدار می‌رسد یا آرامشی پیش از طوفان ویرانی است؟در حالی که خاورمیانه پنجمین روز از آتش‌بس متزلزل میان ایران و آمریکا را سپری می‌کند، نگاه تمامی محافل دیپلماتیک به نشست سرنوشت‌ساز اسلام‌آباد در روز شنبه ۱۱ آوریل دوخته شده است.

جنگی که از ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ با اسم رمز "خشم حماسی" آغاز شده بود، سرانجام در ۶ آوریل با میانجی‌گری‌های بین‌المللی وارد یک وقفه دو هفته‌ای شد. این آتش‌بس در حالی اعلام گشت که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا با لحنی بی‌سابقه تهدید کرده بود که در صورت عدم بازگشایی تنگه هرمز از سوی ایران، فاز نهایی عملیات شامل انهدام کامل تمامی نیروگاه‌های برق و پل‌های استراتژیک کشور خواهد بود، تا ایران به عصر حجر بازگردد.

بر اساس پست تازه دونالد ترامپ در شبکه "تروث سوشال" و گزارش‌های منتشرشده هم‌زمان، رئیس‌جمهوری آمریکا گفت ایران "هیچ کارتی" برای مذاکره ندارد، جز آنچه او "اخاذی کوتاه‌مدت از جهان با استفاده از آبراه‌های بین‌المللی" توصیف کرد. او همچنین نوشت تنها دلیل زنده ماندن رهبران ایران در حال حاضر، امکان مذاکره است.

این درگیری به یکی از پرهزینه‌ترین رویارویی‌های تاریخ معاصر ایران تبدیل شد؛ جنگی که به گفته منابع حقوق بشری، بیش از سه هزار کشته بر جای گذاشت و تخریب یا از مدار خارج شدن بیش از ۱۲۵ هزار مرکز و تأسیسات غیرنظامی را در پی داشت؛ از شبکه برق و حمل‌ونقل گرفته تا مراکز درمانی، پالایشگاهی و زیرساخت‌های شهری.

امروز ۱۱ آوریل گرچه قرار است مذاکراتی سرنوشت‌ساز در اسلام‌آباد میان هیئت‌های عالی‌رتبه ایران و آمریکا با هدف تبدیل این آتش‌بس شکننده به نوعی سازوکار پایدارتر برگزار شود. دو منبع پاکستانی به رویترز گفتند که یک هواپیمای ایالات متحده حامل مقامات ارشد آمریکایی روز شنبه برای مذاکرات صلح با ایران در اسلام‌آباد، پایتخت پاکستان، فرود آمده است.

با این حال فضای پیش از مذاکرات همچنان آکنده از تهدیدهای متقابل است. جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، به تهران هشدار داده که نباید واشنگتن را در مذاکرات "بازی دهد"، در حالی که مقام‌های ایرانی از جمله محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی و عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی تأکید کرده‌اند تا زمانی که حملات اسرائیل به لبنان متوقف نشود و بخشی از دارایی‌های بلوکه‌شده ایران آزاد نگردد، مسیر گفت‌وگو هموار نخواهد شد.

بخش مهمی از این مذاکرات حول دو چارچوب موازی شکل گرفته است: طرح ۱۵ ماده‌ای آمریکا که از ۲۵ مارس از طریق پاکستان به تهران منتقل شد و شامل کاهش تحریم‌ها، همکاری هسته‌ای غیرنظامی، محدودیت برنامه موشکی، نظارت گسترده‌تر آژانس و تضمین کشتیرانی در تنگه هرمز است؛ و در مقابل، طرح ۱۰ ماده‌ای ایران که در روزهای منتهی به آتش‌بس به واشنگتن رسید و بر رفع کامل تحریم‌ها، تضمین عدم تجاوز، بازگشایی هرمز، جبران خسارت‌های جنگ، و خروج نیروهای آمریکایی از پایگاه‌های منطقه‌ای تأکید دارد.

در چنین فضایی، آینده این آتش‌بس بیش از هر زمان دیگری به سه سناریوی قابل پیش‌بینی گره خورده است: تمدید آتش‌بس و حرکت به سمت صلحی پایدار، پایان آن در موعد مقرر و بازگشت جنگ، یا فروپاشی آن پیش از پایان مهلت دو هفته‌ای. هر یک از این سناریوها برای مردم ایران معنایی فراتر از معادلات ژئوپلیتیک دارد؛ از احتمال بازگشت حملات به زیرساخت‌های شهری و انرژی گرفته تا چشم‌انداز بازسازی، کاهش فشار اقتصادی، بازگشت نسبی ثبات به بازارها و شاید در خوش‌بینانه‌ترین حالت، گشایش در زندگی روزمره مردمی که بیش از یک ماه زیر سایه جنگ زیسته‌اند.

بابک رضایی دریاکناری، دانشیار روابط بین‌الملل در دانشگاه لیدن و شاهین مدرس، تحلیل‌گر روابط بین‌الملل در گفتگو با بخش فارسی دویچه وله به بررسی این سه سناریو پرداخته‌اند.

بحران اعتماد و معمای امنیت؛ فراتر از یک توقف موقت

بسیاری از تحلیل‌گران معتقدند که در چانه‌زنی‌های نظامی، یک سناریو این است که طرفین از «آتش‌بس» نه به عنوان پایان جنگ، بلکه به عنوان ابزاری برای بازآرایی قوا استفاده می‌کنند. بابک رضایی دریاکناری در این باره معتقد است: «آتش‌بس میان جمهوری اسلامی ایران از یک سو و آمریکا-اسرائیل از سوی دیگر را نباید صرفاً یک توقف موقت در درگیری دید، بلکه مسئله اصلی این است که این آتش‌بس به کدام سمت می‌رود و هر مسیر چه معنایی برای مردم ایران دارد.»

به گفته او، در ادبیات روابط بین‌الملل، معمولاً سه مانع اصلی برای رسیدن به توافق پایدار مطرح می‌شود: ابهام درباره توان و اراده واقعی طرف مقابل، تبدیل شدن برخی موضوعات اختلاف به خط قرمز، و مهم‌تر از همه، نبود تضمین معتبر برای اجرای هر توافق: «در مورد پرونده آتش‌بس میان ایران و آمریکا، بخشی از ابهام‌های نظامی تا حدی کمتر شده، چون دو طرف در جریان درگیری اخیر بخشی از توان و حدود واکنش یکدیگر را دیده‌اند. با این حال، اختلاف بر سر موضوعاتی مانند غنی‌سازی و برنامه موشکی همچنان پابرجاست و مهم‌تر از آن، بحران تعهد و تضمین است: به این معنی که حتی اگر توافقی روی کاغذ شکل بگیرد، چه چیزی اجرای آن را تضمین می‌کند؟»

در همین حال، فشارهای ناشی از تخریب زیرساخت‌ها در ایران، لایه‌های پیچیده‌تری به این بازی بخشیده است. شاهین مدرس می‌گوید: «در این جنگ، تنها بازیگری که واقعاً در وضعیت بازنده گرفتار شده، مردم ایران‌اند. چون ادامه جنگ و تخریب بیشتر زیرساخت‌ها به معنای فرسایش تدریجی بنیان‌های زندگی جمعی است.» این در حالی‌ست که نهادهای حقوق بشری هم‌زمان از تشدید سرکوب داخلی، قطع طولانی‌مدت اینترنت، و افزایش اعدام‌ها و بازداشت‌ها در متن جنگ خبر داده‌اند، وضعیتی که به گفته شاهین مدرس می‌توان آن را این‌گونه تعریف کرد: «حتی وقتی جبهه خارجی کمی آرام می‌شود، ماشین سرکوب داخلی متوقف نمی‌شود.»

تمدید آتش‌بس؛ جابه‌جایی ژئوپولیتیک یا تنفس اقتصادی؟

آمارهای رسمی حاکی از آن است که بازسازی ۱۲۵ هزار مرکز غیرنظامی آسیب‌دیده در ایران، نیازمند صدها میلیارد دلار سرمایه و دهه‌ها زمان است، امری که تنها در سایه یک ثبات پایدار محقق می‌شود.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

به گفته دانشیار روابط بین‌الملل در دانشگاه لیدن، اگر آتش‌بس به سمت یک توافق باثبات‌تر حرکت کند، این سناریو برای مردم ایران در کوتاه‌مدت می‌تواند به معنای کاهش نااطمینانی، کاهش فشار روانی و اقتصادی، و فاصله گرفتن از منطق جنگ باشد: «اما موضوع فقط برنامه هسته‌ای یا موشکی ایران نیست. در سطحی بزرگ‌تر، به نظر می‌رسد آمریکا از جمهوری اسلامی چیزی فراتر می‌خواهد: نوعی جابه‌جایی ژئوپولیتیک که در آن یا جمهوری اسلامی ایران را به غرب نزدیک‌تر کند و از مدار فعلی‌اش فاصله بدهد، یا این هدف در قالب یک نظام سیاسی دیگر دنبال شود. برای مردم ایران، این سناریو زمانی مطلوب‌تر است که آتش‌بس فقط یک مکث موقت نباشد، بلکه به تغییری منجر شود که در میان‌مدت و بلندمدت مسیر را به سمت نظمی آزادتر، مردم‌محورتر، و با مدارای بیشتر نسبت به آزادی‌های سیاسی، اجتماعی، و فرهنگی مردم ببرد.»

با این حال، شاهین مدرس این وضعیت را از منظر "تئوری بازی" این‌گونه تحلیل می‌کند: «در زبان نظریه بازی، این وضعیت را می‌توان یک بازی چندسطحی دانست: در سطح اول، یک بازی راهبردی میان دولت‌ها و بازیگران منطقه‌ای در جریان است؛ در سطح دوم، یک بازی بقا در داخل ایران میان حکومت و جامعه.»

به گفته این تحلیل‌گر مسائل بین‌الملل، مشکل اینجاست که "تابع مطلوبیت" بازیگران خارجی و تابع مطلوبیت حکومت، با تابع مطلوبیت مردم ایران یکی نیست. برای بازیگران خارجی، جنگ ابزاری است برای بازدارندگی، تحمیل هزینه، تغییر موازنه، یا وادار کردن طرف مقابل به امتیازدهی: «برای حکومت، جنگ می‌تواند حتی در اوج آسیب فرصتی برای امنیتی‌سازی فضا، فشرده‌سازی قدرت، و بازتعریف هر مطالبه اجتماعی به عنوان تهدید امنیت ملی باشد. اما برای مردم، نه تخریب زیرساخت‌ها مطلوب است و نه بقای دستگاه سرکوب. به همین دلیل، مردم در موقعیتی قرار می‌گیرند که در نظریه بازی می‌توان آن را تعادل گروگان‌گیری نامید: تعادلی که در آن کنشگران اصلی همچنان بازی می‌کنند، اما هزینه نهایی را بازیگری (مردم) می‌پردازد که خود طراح بازی نبوده است.»

بازگشت به میدان نبرد؛ منطق چانه‌زنی با تحمیل هزینه

ناظران بین‌المللی هشدار می‌دهند که تهدیدهای اخیر ترامپ مبنی بر انهدام کامل شبکه برق و پل‌های استراتژیک، در صورت شکست مذاکرات اسلام‌آباد، به سرعت وارد فاز اجرایی خواهد شد.

بابک رضایی دریاکناری در تحلیل سناریوی دوم، یعنی پایان آتش‌بس در موعد مقرر و آغاز دوباره درگیری معتقد است: «برای مردم ایران، این سناریو بیش از هر چیز به معنای تداوم نااطمینانی، فشار اقتصادی، و دشوارتر شدن زندگی روزمره است. در عین حال، مسئله فقط هزینه‌های فوری جنگ نیست. پرسش مهم‌تر این است که آیا ادامه این روند می‌تواند جمهوری اسلامی را به قدر کافی تضعیف کند و راه را به سمت وضعیتی مطلوب‌تر برای مردم ایران باز کند یا نه.»

به باور او، در مقابل، این احتمال هم وجود دارد که تداوم درگیری، بدون آن‌که تغییر تعیین‌کننده‌ای در موازنه ایجاد کند، بیشتر به فرسایش جامعه بینجامد. به همین دلیل، اهمیت این سناریو برای مردم نه فقط در خود جنگ، بلکه در نتیجه سیاسی آن نهفته است.

در تأیید این فشار ساختاری، شاهین مدرس می‌افزاید: «از منظر روابط بین‌الملل، این‌جا با یک منطق آشنا روبه‌رو هستیم: منطق چانه‌زنی از طریق تحمیل هزینه. حمله به زیرساخت‌ها، فشار بر اقتصاد، و تهدید به گسترش جنگ، همه بخشی از تلاشی هستند برای تغییر محاسبه حاکمیت ایران.»

اما مسئله اینجاست که به عقیده این تحلیل‌گر روابط بین‌الملل، در دولت‌های ایدئولوژیک و سرکوبگر، انتقال هزینه از بالا به پایین بسیار سریع‌تر از انتقال امتیاز از بالا به پایین رخ می‌دهد. به زبان ساده: فشار خارجی لزوماً به نرم‌شدن حاکمیت منجر نمی‌شود؛ خیلی وقت‌ها فقط به سخت‌تر شدن زندگی مردم منجر می‌شود.

فروپاشی پیش از موعد آتش‌بس و بن‌بست "دوگانه ویرانگر"

بسیاری از ناظران بین‌المللی هشدار می‌دهند که در صورت به بن‌بست رسیدن گفت‌وگوهای اسلام‌آباد و ناکامی در تطبیق "طرح ۱۵ ماده‌ای واشنگتن" با "مطالبات ۱۰ ماده‌ای تهران"، ضریب شکنندگی آتش‌بس به بالاترین حد خود خواهد رسید؛ وضعیتی که در آن هرگونه جرقه در جبهه‌های نیابتی یا خطای محاسباتی، می‌تواند پیش از پایان مهلت دو هفته‌ای، زنگ خطر بازگشت به فاز نهایی عملیات "خشم حماسی" را به صدا درآورد.

بابک رضایی دریاکناری درباره احتمال این اتفاق می‌گوید: «این سناریو وجود دارد، اما فعلاً محتمل‌ترین سناریو به نظر نمی‌رسد. حتی اگر مذاکرات به نتیجه نرسد، ممکن است طرف‌ها بخواهند از همین وقفه کوتاه برای خریدن زمان، کنترل بازار، و آماده شدن برای مرحله بعد استفاده کنند. اگر هم آتش‌بس زودتر از موعد فروبپاشد، اهمیت آن برای مردم ایران بیشتر در این است که کشور را خیلی سریع دوباره به یکی از دو مسیر اصلی برمی‌گرداند: یا جنگی که قرار است از خلال توافق با نظام حاکم به تغییرات تازه‌ای منجر شود، یا جنگی که می‌تواند به تضعیف یا حتی فروپاشی نظام حاکم بینجامد.»

به عقیده او، در این میان، آتش‌بس‌های موقت برای ادامه مذاکرات نیز کاملاً امکان‌پذیر است. به همین دلیل، فروپاشی زودهنگام بیش از آن‌که یک مسیر مستقل باشد، نشانه شکنندگی شدید وضعیت و ناتوانی طرف‌ها در عبور از بحران اعتماد است.»

شاهین مدرس ابعاد داخلی این فروپاشی و تداوم بحران را چنین ترسیم می‌کند: «اگر جنگ ادامه پیدا کند، کشور ویران‌تر می‌شود؛ اگر ساختار سرکوب باقی بماند، ویرانی فقط شکلش عوض می‌شود و از بیرون به درون منتقل می‌شود. پس از منظر نظریه بازی، مردم ایران در وضعیتی قرار گرفته‌اند که نه امکان "خروج" آسان از کشور را دارند و نه صدای اعتراض‌شان شنیده می‌شود. در نتیجه، جامعه در یک بازی گرفتار می‌شود که در آن انتخاب‌های در دسترس‌اش، همه پرهزینه‌اند.»

به عقیده شاهین مدرس، این همان وضعیتی است که در ادبیات سیاسی می‌توان از آن به عنوان "تله مردم" یاد کرد: مردمی که میان جنگ فرسایشی و بقای اقتدارگرایی حبس شده‌اند.

این تحلیل‌گر روابط بین‌الملل تصریح می‌کند که در این چارچوب، باید یک سوءبرداشت را هم کنار گذاشت: این تصور که تشدید فشار خارجی، به‌صورت خودکار، به رهایی داخلی منجر می‌شود. زیرا نه در نظریه بازی و نه در تجربه تاریخی، چنین رابطه خطی‌ای وجود ندارد.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

شاهین مدرس در پایان تأکید می‌کند: «تخریب زیرساخت‌ها با تحمیل هزینه‌های سنگین زندگی، ظرفیت کنشگریِ جمعی را فرسوده می‌کند. مسئله بنیادین، گرفتار شدن مردم در یک تنگنای دوسویه است: پیوند ویرانی ناشی از جنگ خارجی و سرکوب ساختاری داخلی. در این بن‌بست، تداوم جنگ آینده را می‌سوزاند و بقای وضع موجود، ماشین اعدام و فساد را حفظ می‌کند. بنابراین، تا زمانی که بازیِ قدرت از تقابل دستگاه‌های امنیتی به مسیری با محوریت اراده و فاعلیت جامعه تغییر نیابد، مردم میان ویرانی سخت (بمب) و ویرانی نرم (سرکوب) باقی خواهند ماند؛ تراژدی مضاعفی که در آن جامعه هم‌زمان هزینه بمب و باتوم را می‌پردازد.»

کاخ سفید می‌گوید مذاکرات سه‌جانبه حضوری و سطح بالا با ایران و پاکستان در اسلام‌آباد همچنان ادامه دارد. یک خبرنگار تلویزیون دولتی ایران در اسلام‌آباد اعلام کرده است که تلاش‌های نهایی برای کاهش اختلاف‌ها در جریان است.جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران روز شنبه ۹ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شد. بر اساس اعلام دفتر نخست‌وزیری اسرائیل، عملیات نظامی جدید این کشور، "غرش شیران" نام‌گذاری شده است. آمریکا نیز عملیات نظامی خود علیه جمهوری اسلامی را "خشم حماسی" نام‌گذاری کرده است.

علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی در جریان این حملات کشته شد. بنا به اعلام ترامپ و ارتش اسرائیل تا كنون ده‌ها تن از مقام‌های عالی‌رتبه حکومت ایران نیز کشته شده‌اند.

جمهوری اسلامی در واکنش به حملات مشترک اسرائیل و آمریکا، تا کنون خاک اسرائیل و نیز چند کشور منطقه خلیج فارس از جمله قطر، کویت، عربستان سعودی، بحرین و امارات متحده عربی و حتی آذربایجان را نیز هدف قرار داده است.

یک هفته پس از اعلام رسمی مرگ خامنه‌ای، مجلس خبرگان رهبری، مجتبی فرزند او را به عنوان سومین رهبر جمهوری اسلامی انتخاب کرد.

جمهوری اسلامی و ایالات متحده تنها حدود یک ساعت پیش از پایان مهلت تعیین‌شده از سوی دونالد ترامپ برای حملهگسترده به پل‌ها و نیروگاه‌های ایران، در نخستین ساعات روز چهارشنبه ۸ آوریل (۱۹ فروردین) بر سر آتش‌بسی دو‌هفته‌ای توافق کردند.

آخرین خبرها از تحولات جنگ را از اینجا دنبال کنید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران

کاخ سفید: مذاکرات ایران و آمریکا در اسلام‌آباد همچنان ادامه دارد

کاخ سفید می‌گوید مذاکرات سه‌جانبه حضوری و سطح بالا با ایران و پاکستان در اسلام‌آباد همچنان ادامه دارد. این مذاکرات با هدف پایان دادن به جنگ در خاورمیانه در جریان است.

یک مقام ارشد کاخ سفید در بیانیه‌ای کوتاه گفته است که این گفت‌وگوها ادامه دارد. این در حالی است که رسانه‌های دولتی ایران گزارش داده‌اند تاکنون دو دور مذاکره برگزار شده و انتظار می‌رود دور سوم نیز به‌زودی انجام شود.

تلویزیون دولتی جمهوری اسلامی به نقل از فردی نزدیک به تیم مذاکره‌کننده گزارش داده است که احتمالاً دور دیگری از مذاکرات "امشب یا فردا" برگزار خواهد شد.

در همین حال، یک خبرنگار تلویزیون دولتی ایران در اسلام‌آباد اعلام کرده است که تلاش‌های نهایی برای کاهش اختلاف‌ها در جریان است.

او در عین حال ایالات متحده را به مطرح کردن خواسته‌های "بیش از حد" متهم کرده است.

خبرگزاری تسنیم نیز گزارش داده است که تنگه هرمز همچنان یکی از مهم‌ترین محورهای اختلاف در مذاکرات است و جمهوری اسلامی بر حفظ دستاوردهای نظامی خود تأکید دارد.

پارلمان عراق نزار آمیدی را به عنوان رئیس‌جمهور جدید انتخاب کرد

پارلمان عراق نزار آمیدی، از چهره‌های سیاسی یکی از دو حزب اصلی کرد این کشور را به‌عنوان رئیس جمهور انتخاب کرد.

این رأی‌گیری پنج ماه پس از انتخابات پارلمانی برگزار شد که در آن هیچ ائتلافی موفق به کسب اکثریت قاطع نشده بود.

انتخاب آمیدی در شرایطی صورت می‌گیرد که عراق با پیامدهای جنگ میان ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران روبه‌رو است.

در جریان این درگیری‌ها، گروه‌های مورد حمایت جمهوری اسلامی حملاتی را علیه پایگاه‌ها و تأسیسات دیپلماتیک آمریکا و همچنین زیرساخت‌های انرژی در این کشور انجام داده‌اند.

هم‌زمان، ایالات متحده و اسرائیل نیز حملات هوایی علیه این گروه‌ها انجام داده‌اند که در برخی موارد به کشته شدن نیروهای نظامی عراقی انجامیده است.

این جنگ و همچنین بسته شدن تنگه هرمز از سوی جمهوری اسلامی، صادرات نفت عراق را که ستون اصلی اقتصاد این کشور به شمار می‌رود، تا حد زیادی متوقف کرده است.

نزار آمیدی، عضو دفتر سیاسی حزب "اتحادیه میهنی کردستان"، در این رأی‌گیری بر رقبای خود، از جمله فؤاد حسین، وزیر امور خارجه عراق و نامزد حزب رقیب "حزب دموکرات کردستان"، غلبه کرد.

بر اساس عرف سیاسی در عراق، مقام ریاست‌جمهوری همواره به یک سیاستمدار کرد واگذار می‌شود، در حالی که نخست‌وزیر از میان شیعیان و رئیس پارلمان از میان اهل سنت انتخاب می‌شود.

سنتکام: برای عملیات پاکسازی مین‌ها در تنگه هرمز آماده‌ایم

سنتکام روز ۱۱ آوریل (۲۲ فروردین) در ایکس (توییتر سابق) اعلام کرد که اقدامات اولیه برای پاکسازی مین‌ها در تنگه هرمز آغاز شده و هم‌زمان دو ناوشکن مجهز به موشک هدایت‌شونده نیروی دریایی آمریکا در این عملیات مشارکت دارند.

بنا به اعلام سنتکام، هدف از این ماموریت اطمینان از پاک‌سازی کامل این گذرگاه از مین‌های دریایی است که پیش‌تر توسط سپاه پاسداران کار گذاشته شده بود.

برد کوپر، فرمانده سنتکام، گفت: «امروز روند ایجاد یک گذرگاه جدید را آغاز کردیم و به‌زودی این مسیر امن را با صنعت کشتیرانی به اشتراک خواهیم گذاشت تا جریان آزاد تجارت تشویق شود.»

دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا نیز پیش‌تر اعلام کرده بود که نیروهای نظامی این کشور روند "پاکسازی" تنگه هرمز را آغاز کرده‌اند.

پاپ لئو: جنون جنگ را متوقف کنید

پاپ لئو روز شنبه در بیانی پرشور از رهبران جهان خواست، به آنچه او "جنون جنگ" خواند پایان دهند؛ درخواستی که هم‌زمان با دیدار مقام‌های ارشد آمریکا و ایران در پاکستان برای گفت‌وگو درباره پایان دادن به جنگ شش‌هفته‌ای مطرح شد.

او در مراسم نیایش ویژه‌ای در باسیلیکای سن‌پتر، استفاده از زبان و مفاهیم دینی برای "توجیه جنگ" را به‌شدت محکوم کرد و گفت: «توهمی که ما را دربر گرفته، هر روز غیرقابل‌پیش‌بینی‌تر می‌شود.»

او در پیامی مستقیم خطاب به رهبران جهان گفت: «توقف کنید! اکنون زمان صلح است. پشت میز گفت‌وگو و میانجی‌گری بنشینید، نه پشت میزی که در آن برای تسلیح مجدد برنامه‌ریزی می‌شود.»

پاپ لئو که به انتخاب سنجیده واژه‌هایش شناخته می‌شود، در هفته‌های اخیر به یکی از منتقدان صریح جنگ ایران تبدیل شده است. او روز شنبه بار دیگر تاکید کرد: «نمایش قدرت بس است؛ جنگ بس است.»

دو مقام پاکستانی از ادامه دور دوم مذاکرات جمهوری اسلامی و آمریکا خبر دادند

دو مقام پاکستانی اعلام کردند که هیئت‌های جمهوری اسلامی و ایالات متحده دور دوم مذاکرات خود را پس از وقفه‌ای کوتاه، شامگاه شنبه در اسلام‌آباد از سر گرفته‌اند.

به گفته این مقام‌ها، هیئت‌های دو طرف با پشتیبانی کارشناسان فنی در این گفت‌وگوها شرکت دارند.

آن‌ها افزودند که رهبران سیاسی و نظامی پاکستان دو طرف را به حل اختلافات برای دستیابی به صلحی پایدار در منطقه تشویق می‌کنند و روند مذاکرات در حال پیشرفت است.

این مقام‌ها که نخواستند نامشان فاش شود، گفتند به دلیل نداشتن مجوز برای گفت‌وگو با رسانه‌ها نمی‌توانند جزئیات بیشتری ارائه دهند، اما ابراز امیدواری کردند که راه‌حلی "برد-برد" حاصل شود.

در همین حال، یک منبع پاکستانی به شبکه سی‌ان‌ان گفته است که انتظار می‌رود این مذاکرات تا ساعات پایانی شنبه‌شب ادامه یابد و حتی به روز یکشنبه نیز کشیده شود.

مکرون: جمهوری اسلامی باید به کاهش تنش و امنیت در تنگه هرمز کمک کند

امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه، اعلام کرد که در گفت‌وگویی با مسعود پزشکیان، رئیس جمهور ایران، بر ضرورت کاهش تنش از طریق مذاکرات آتش‌بس در پاکستان تأکید کرده است.

او با انتشار در پیامی در شبکه ایکس نوشت: «بر ضرورت بازگرداندن آزادی کشتیرانی و امنیت در تنگه هرمز در سریع‌ترین زمان ممکن تأکید کردم؛ فرانسه آماده است در این زمینه کمک کند.»

مکرون همچنین افزود که در این گفت‌و‌گو بر اهمیت پایبندی کامل به آتش‌بس، از جمله در لبنان، تأکید کرده است.

قطر: حمله به هر کشور خلیج فارس، حمله به همه است

ماجد الانصاری، سخنگوی وزارت امور خارجه قطر اعلام کرد که حمله به هر یک از کشورهای حوزه خلیج فارس به‌منزله حمله به همه آن‌ها تلقی می‌شود.

او در گفت‌وگویی با شبکه الجزیره، ادعاها درباره پرداخت پول از سوی دوحه به ایران برای جلوگیری از حملات را رد کرد و افزود که سامانه‌های دفاعی قطر حملات جمهوری اسلامی را رهگیری می‌کنند.

الانصاری همچنین گفت: «ایران اهداف غیرنظامی و صنعتی را نیز هدف قرار داده است.»

جمهوری اسلامی پیش‌تر ادعا کرده بود حملاتش صرفا متوجه اهداف نظامی است.

ترامپ درباره روند مذاکرات صلح: هیچ ایده‌ای ندارم

دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، اعلام کرد که گفت‌وگوها میان ایالات متحده، جمهوری اسلامی و پاکستان آغاز شده، اما نتیجه آن هنوز مشخص نیست.

او در یک گفت‌وگوی تلفنی با شبکه "نیوزنیشن" درباره روند مذاکرات گفت: «هیچ ایده‌ای ندارم.»

رئیس جمهور آمریکا همچنین افزود که به‌زودی مشخص خواهد شد آیا ایران با "حسن نیت" در مسیر حل‌وفصل این درگیری عمل می‌کند یا نه.

منابع ایرانی در گفتگو با سی‌ان‌ان تائید کردند که مذاکرات صلح امروز بین ایالات متحده و ایران به صورت رو در رو برگزار می‌شود. کاخ سفید نیز مذاکرات رو در رو را تائيد کرده است.

جی دی ونس، معاون رئیس جمهور، به همراه استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ترامپ، و جرد کوشنر، داماد او، هیئت آمریکایی را رهبری می‌کنند.

ارتش اسرائیل: حدود ۱۸ هزار بمب بر فراز ایران پرتاب کردیم

ارتش اسرائیل اعلام کرد که نیروی هوایی این کشور در طول حدود پنج هفته جنگ با ایران، نزدیک به ۱۸ هزار بمب بر فراز ایران پرتاب کرده است.

یک سخنگوی ارتش اسرائیل این آمار را که پیش‌تر در رسانه "تایمز اسرائیل" منتشر شده بود، تأیید کرد اما اطلاعات دقیق‌تری درباره نوع و اندازه بمب‌ها ارائه نداد.

بر اساس این گزارش، اسرائیل بیش از هزار موج حمله علیه اهداف در ایران انجام داده است. در مقابل، جمهوری اسلامی نیز حدود ۶۵۰ موشک بالستیک به سوی اسرائیل شلیک کرده است.

به گفته ارتش اسرائیل، بیش از نیمی از این موشک‌ها به کلاهک‌های خوشه‌ای مجهز بوده‌اند که تعداد زیادی مواد انفجاری کوچک را به‌صورت پراکنده در مناطق وسیع پخش می‌کنند.

بر اساس اعلام مقام‌های اسرائیلی، در جریان این حملات ۲۰ غیرنظامی در اسرائیل کشته شده‌اند. همچنین چهار فلسطینی در کرانه باختری جان خود را از دست داده‌اند.

وزارت بهداشت اسرائیل نیز اعلام کرده است که بیش از ۷۰۰۰ نفر در این کشور زخمی شده‌اند.

تاکید پزشکیان بر "دفاع شجاعانه" از منافع ایران در نشست اسلام‌آباد

مسعود پزشکیان، رئیس جمهور ایران، اعلام کرد که هیئت عالی‌رتبه ایرانی حاضر در پاکستان با هدف حفظ منافع ملی در مذاکرات شرکت کرده است.

او در پیامی در شبکه ایکس نوشت: «هیأت ایرانی عالی‌رتبه‌ای که در پاکستان حاضر شده با تمام وجود حافظ منافع ایران است و در همین راستا شجاعانه مذاکره خواهد کرد.»

پزشکیان همچنین تأکید کرد: «در هر صورت خدمت ما به مردم لحظه‌ای متوقف نمی‌شود و هر نتیجه‌ای از مذاکرات حاصل شود دولت پای کار مردم است.»

نخست‌وزیر لبنان سفر خود به آمریکا و سازمان ملل را به تعویق انداخت

نواف سلام، نخست‌وزیر لبنان، اعلام کرد که سفر قریب‌الوقوع خود به ایالات متحده و سازمان ملل متحد را به تعویق انداخته است.

او در پیامی در شبکه ایکس (توییتر سابق) نوشت: «با توجه به شرایط داخلی جاری در لبنان تصمیم گرفتم سفر خود به سازمان ملل و ایالات متحده را به تعویق بیندازم تا بتوانم بر فعالیت‌های دولت نظارت داشته باشم.»

پیش‌تر یک منبع دولتی در لبنان به شبکه سی‌ان‌ان گفته بود که سلام قرار است در روزهای آینده به واشنگتن سفر کند.

این سفر در حالی برنامه‌ریزی شده بود که اسرائیل از آمادگی برای انجام مذاکرات مستقیم با لبنان خبر داده بود.

منبع پاکستانی: مذاکرات میان ایران و آمریکا در اسلام‌آباد به صورت رو در رو برگزار می‌شود

یک منبع پاکستانی که نامش فاش نشده، به خبرگزاری رویترز گفته است که مذاکرات به صورت رو در رو میان هیئت‌های آمریکا و جمهوری اسلامی در اسلام‌آباد برگزار شده است.

بر اساس این گزارش، هیئت آمریکایی به ریاست جی‌دی ونس، معاون رئیس جمهورآمریکا، و با حضور استیو ویتکاف، فرستاده ویژه، و جرد کوشنر، داماد دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در این گفت‌وگوها شرکت داشته است.

در مقابل، هیئت ایرانی به ریاست محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، و با حضور عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در این مذاکرات حضور داشته است.

همچنین عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، در این دیدار شرکت کرده است.

منابع ایرانی نیز در گفتگو با سی‌ان‌ان تائید کردند که مذاکرات صلح امروز بین ایالات متحده و ایران به صورت رو در رو برگزار می‌شود.

یک مقام آمریکایی و یک منبع منطقه‌ای روز جمعه به سی‌ان‌ان خبر داده بودند که این مذاکرات مهم هم غیرمستقیم و هم مستقیم خواهد بود.

در عین حال، خبرگزاری فارس وابسته به سپاه پاسداران خبر داد که گفت‌وگوهای اسلام آباد وارد فاز کارشناسی شده و بخشی از اعضای کمیته‌های تخصصی هیات جمهوری اسلامی راهی محل مذاکرات شده‌اند.

عبور نفتکش‌های چینی از تنگه هرمز پس از توافق آتش‌بس

بر اساس داده‌های کشتیرانی شرکت "ال‌اس‌ئی‌جی"، دو نفتکش بسیار بزرگ چینی روز شنبه ۱۱ آوریل (۲۲ فروردین) از تنگه هرمز عبور کرده‌اند.

به‌نظر می‌رسد این اقدام نخستین خروج کشتی‌ها از خلیج فارس پس از توافق آتش‌بس میان ایالات متحده و ایران در اوایل این هفته باشد.

طبق این داده‌‌ها، نفتکش‌های "کوسپرل لیک" و "هه رونگ های" که هر دو توسط شرکت یونی‌پک، بازوی تجاری شرکت سینوپک، بزرگ‌ترین پالایشگر آسیا، اجاره شده‌اند، از لنگرگاه آزمایشی گذرگاه هرمز (Hormuz Passage trial anchorage) عبور کرده‌اند.

این مسیر، گذرگاهی است که جزیره لارک ایران را دور می‌زند.

این تحولات می‌تواند نشانه‌ای از بازگشت تدریجی تردد نفتکش‌ها در یکی از مهم‌ترین گذرگاه‌های انرژی جهان باشد. این مسیر پس از تشدید تنش‌ها در منطقه با اختلال مواجه شده بود.

آمریکا اقامت دائم چند ایرانی مرتبط با مقام‌های سابق حکومت را لغو کرد

دولت ایالات متحده اعلام کرد که اقامت دائم شماری از شهروندان ایرانی ساکن این کشور را که با مقام‌های کنونی یا پیشین جمهوری اسلامی ارتباط دارند، لغو کرده است.

وزارت امور خارجه آمریکا روز شنبه ۱۱ آوریل (۲۲ فروردین) در بیانیه‌ای اعلام کرد که علیه عیسی هاشمی، معلم روان‌شناسی در منطقه لس‌آنجلس، به همراه همسر و فرزندش اقدام شده است.

بر اساس این بیانیه، هر سه نفر که متولد ایران و دارای اقامت دائم قانونی در آمریکا بوده‌اند، توسط مقام‌های مهاجرتی بازداشت شده و قرار است اخراج شوند.

در این بیانیه آمده است که هاشمی فرزند معصومه ابتکار است؛ فردی که در جریان اشغال سفارت آمریکا در تهران در سال ۱۹۷۹ به‌عنوان سخنگو فعالیت داشت و بعدها به سمت معاون رئیس جمهور ایران منصوب شد.

این اقدام هم‌زمان با آغاز مذاکرات برای پایان دادن به جنگ با ایران در پاکستان صورت گرفته است.

وزارت امور خارجه آمریکا همچنین اعلام کرده بود که در هفته گذشته اقامت دائم برادرزاده و نوه‌برادر قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را نیز لغو کرده است. سلیمانی در سال ۲۰۲۰ در حمله هوایی آمریکا در بغداد کشته شد.

عراقچی: مذاکرات در شرایط بی‌اعتمادی کامل نسبت به واشنگتن انجام می‌شود

در حالی که مذاکرات میان ایران و آمریکا با میانجی‌گری پاکستان در اسلام‌آباد در جریان است، سید عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی تاکید کرد که این گفت‌وگوها در شرایط "بی‌اعتمادی کامل" نسبت به واشنگتن انجام می‌شود.

عراقچی روز جمعه ۱۰ آوریل (۲۱ فروردین) در گفت‌وگوی تلفنی با یوهان واده‌فول، همتای آلمانی خود گفت: «بی‌اعتمادی ایران به‌خاطر بدعهدی‌ها و خیانت‌های مکرر آمریکا به دیپلماسی است.»

وزیر خارجه آلمان نیز در این گفت‌وگو ضمن استقبال از آتش‌بس، بر لزوم توقف حملات به لبنان تاکید کرده و ابراز امیدواری کرد که مذاکرات به نتایجی در جهت ثبات منطقه منجر شود.

هم‌زمان، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران نیز در گفت‌وگو با تلویزیون دولتی این کشور با بیان اینکه برقراری آتش‌بس در لبنان یکی از "خواسته‌های اساسی" تهران است، اعلام کرد که دیپلماسی در این مرحله "ادامه دفاع و ادامه جنگ" است.

این تحولات در حالی رخ می‌دهد که مذاکرات تهران و واشنگتن در اسلام‌آباد ادامه دارد و هم‌زمان، تحولات میدانی در لبنان به یکی از محورهای اصلی اختلاف و فشار در این گفت‌وگوها تبدیل شده است.

دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا در مصاحبه بانیویورک پست گفت ناوهای آمریکایی با "بهترین مهمات" بارگیری می‌شوند و اگر مذاکرات به نتیجه نرسد، اقدام نظامی در دستور کار خواهد بود.جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران روز شنبه ۹ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شد. بر اساس اعلام دفتر نخست‌وزیری اسرائیل، عملیات نظامی جدید این کشور، "غرش شیران" نام‌گذاری شده است. آمریکا نیز عملیات نظامی خود علیه جمهوری اسلامی را "خشم حماسی" نام‌گذاری کرده است.

علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی در جریان این حملات کشته شد. بنا به اعلام ترامپ و ارتش اسرائیل تا كنون ده‌ها تن از مقام‌های عالیرتبه حکومت ایران نیز کشته شده‌اند.

جمهوری اسلامی در واکنش به حملات مشترک اسرائیل و آمریکا، تا کنون خاک اسرائیل و نیز چند کشور منطقه خلیج فارس از جمله قطر، کویت، عربستان سعودی، بحرین و امارات متحده عربی و حتی آذربایجان را نیز هدف قرار داده است.

یک هفته پس از اعلام رسمی مرگ خامنه‌ای، مجلس خبرگان رهبری، مجتبی فرزند او را به عنوان سومین رهبر جمهوری اسلامی انتخاب کرد.

جمهوری اسلامی و ایالات متحده تنها حدود یک ساعت پیش از پایان مهلت تعیین‌شده از سوی دونالد ترامپ برای حملهگسترده به پل‌ها و نیروگاه‌های ایران، در نخستین ساعات روز چهارشنبه ۸ آوریل (۱۹ فروردین) بر سر آتش‌بسی دو‌هفته‌ای توافق کردند.

آخرین خبرها از تحولات جنگ را از اینجا دنبال کنید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران

زلنسکی: نیروهای اوکراینی در جریان جنگ ایران، پهپادهای شاهد را سرنگون کردند

ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهوری اوکراین، اعلام کرد نیروهای نظامی این کشور در جریان جنگ ایران، در چند کشور خاورمیانه پهپادهای ایرانی "شاهد" را رهگیری و سرنگون کرده‌اند. او همچنین در اظهاراتی که "تایمز اسرائیل" منتشر کرده، گفته است با آغاز آتش‌بس در خاورمیانه و خلیج فارس، اکنون انتظار دارد تحریم‌ها علیه نفت روسیه دوباره به‌طور کامل برقرار شود.

زلنسکی گفت نیروهای نظامی اوکراین در چارچوب تلاش‌های گسترده برای کمک به شرکا، در عملیات‌های فعال خارجی شرکت داشته‌اند و از پهپادهای رهگیر تولید داخل برای مقابله با سلاح‌هایی استفاده کرده‌اند که روسیه نیز در جنگ علیه اوکراین به کار می‌گیرد.

او افزود این نیروها در چند کشور خاورمیانه، پهپادهای "شاهد" ایرانی را در جریان جنگ سرنگون کرده‌اند.

رئیس‌جمهوری اوکراین در سخنانش تأکید کرد این پهپادها همان نوع سلاحی هستند که روسیه نیز در جنگ با اوکراین از آن‌ها استفاده می‌کند.

زلنسکی در بخش دیگری از سخنانش، پس از توافق آتش‌بس میان آمریکا و ایران که به باز شدن تنگه هرمز انجامیده، خواستار بازگرداندن کامل تحریم‌های انرژی علیه روسیه شد.

او گفت: «اکنون آتش‌بس در خاورمیانه و خلیج فارس آغاز می‌شود و من منتظر هستم تحریم‌ها علیه نفت روسیه دوباره به‌طور کامل، همان‌طور که پیش‌تر بود، برقرار شود.»

ترامپ: دلیل زنده ماندن رهبران ایران در حال حاضر، مذاکره است

بر اساس پست تازه دونالد ترامپ در شبکه "تروث سوشال" و گزارش‌های منتشرشده هم‌زمان، رئیس‌جمهوری آمریکا گفت ایران "هیچ کارتی" برای مذاکره ندارد، جز آنچه او "اخاذی کوتاه‌مدت از جهان با استفاده از آبراه‌های بین‌المللی" توصیف کرد. او همچنین نوشت تنها دلیل زنده ماندن رهبران ایران در حال حاضر، امکان مذاکره است.

ترامپ در پیام خود نوشت ایرانی‌ها ظاهرا متوجه نیستند که هیچ کارتی ندارند، مگر استفاده از آبراه‌های بین‌المللی برای فشار موقت بر جهان. او در همان پیام افزود: «تنها دلیل این‌که امروز زنده‌اند، مذاکره است.» این اظهارات نشان می‌دهد کاخ سفید همچنان تنگه هرمز را مهم‌ترین اهرم فشار تهران و در عین حال گره اصلی هر توافق احتمالی می‌بیند.

ترامپ در پستی جداگانه نیز نوشت ایران در مدیریت "رسانه‌های جعلی" و "روابط عمومی" بهتر از جنگیدن عمل می‌کند. این لحن، ادامه همان سیاست فشار لفظی و روانی واشنگتن در آستانه گفت‌وگوهای پاکستان است؛ گفت‌وگوهایی که هم‌زمان با حفظ تهدید نظامی دنبال می‌شود.

این موضع‌گیری تنها چند ساعت پس از آن مطرح شد که ترامپ به "نیویورک پست" گفته بود ناوهای آمریکایی در صورت شکست مذاکرات پاکستان، با "بهترین مهمات" بارگیری می‌شوند و واشنگتن ظرف حدود ۲۴ ساعت خواهد فهمید که آیا گفت‌وگوها نتیجه می‌دهد یا نه. این اظهارات نشان می‌دهد آمریکا مسیر دیپلماسی و آمادگی نظامی را هم‌زمان پیش می‌برد.

ترامپ: اگر ایران در مذاکرات همراهی نکند، گزینه نظامی آماده است

روزنامه "نیویورک پست" گزارش داد دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا، گفته است واشنگتن هم‌زمان با آغاز مذاکرات با ایران در اسلام‌آباد، خود را برای سناریوی شکست گفت‌وگوها نیز آماده می‌کند. او در این مصاحبه گفت ناوهای آمریکایی با "بهترین مهمات" بارگیری می‌شوند و اگر مذاکرات به نتیجه نرسد، اقدام نظامی در دستور کار خواهد بود.

ترامپ در این گفت‌وگو گفته است آمریکا انتظار دارد ظرف حدود ۲۴ ساعت روشن شود که آیا مذاکرات به نتیجه می‌رسد یا نه. او هم‌زمان تأکید کرده که گزینه نظامی کنار گذاشته نشده و اگر ایران در گفت‌وگوها همراهی نکند، واشنگتن آماده واکنش است.

رئیس‌جمهوری آمریکا گفته است ناوهای آمریکایی با "بهترین مهمات" و "بهترین سلاح‌ها" بارگیری می‌شوند تا در صورت شکست مذاکرات، امکان ازسرگیری حملات به ایران وجود داشته باشد. این اظهارات نشان می‌دهد کاخ سفید مسیر دیپلماسی و فشار نظامی را به‌طور هم‌زمان پیش می‌برد.

مذاکرات در اسلام‌آباد و در سایه آتش‌بس دو هفته‌ای میان آمریکا و ایران دنبال می‌شود. در گزارش‌های هم‌زمان آمده است جی‌دی ونس ریاست هیئت آمریکایی را بر عهده دارد و گفت‌وگوها با میانجی‌گری پاکستان انجام می‌شود. رویترز نیز پیش‌تر گزارش داده بود مذاکرات ایران و آمریکا قرار است در پاکستان برگزار شود.

با وجود آتش‌بس، تردد در تنگه هرمز هنوز به وضعیت عادی بازنگشته است. گزارش‌های اخیر نشان می‌دهد عبور کشتی‌ها همچنان محدود و مشروط باقی مانده و همین موضوع یکی از اصلی‌ترین موانع در مسیر توافق پایدار میان تهران و واشنگتن است.

زامیر: ارتش اسرائیل هر لحظه آماده از سرگیری نبرد است

ایال زامیر، رئیس ستاد ارتش اسرائیل، اعلام کرد با وجود اجرای آتش‌بس میان اسرائیل و ایران، ارتش اسرائیل همچنان در وضعیت جنگی قرار دارد و برای ازسرگیری درگیری‌ها در هر لحظه آماده است. او همچنین گفت ارتش اسرائیل با "شدت زیاد" به نبرد با حزب‌الله ادامه می‌دهد و مدعی شد ایران و حزب‌الله هر دو نسبت به گذشته به‌طور قابل توجهی تضعیف شده‌اند.

رئیس ستاد ارتش اسرائیل در بیانیه‌ای گفت: "ارتش اسرائیل در جنگ است" و تأکید کرد این وضعیت با وجود آتش‌بس با ایران همچنان ادامه دارد.

او افزود ارتش اسرائیل به نبرد با حزب‌الله "با شدت زیاد" ادامه می‌دهد؛ اظهاراتی که نشان می‌دهد از نگاه فرماندهی ارتش اسرائیل، آتش‌بس با ایران به معنای پایان تنش‌های نظامی در منطقه نیست.

زامیر گفت نیروهای اسرائیلی در صورت نیاز، آماده‌اند در هر لحظه با "عزم بسیار زیاد" جنگ را از سر بگیرند.

این بخش از اظهارات او نشان می‌دهد ارتش اسرائیل آتش‌بس فعلی را وضعیتی قطعی و پایدار تلقی نمی‌کند و همچنان احتمال بازگشت به درگیری مستقیم را در محاسبات خود حفظ کرده است.

رئیس ستاد ارتش اسرائیل، کارزار نظامی علیه ایران را "بی‌سابقه و تاریخی" توصیف کرد.

او همچنین مدعی شد این جنگ به‌طور محسوس توان جمهوری اسلامی را کاهش داده و گفت ایران پس از این جنگ، دیگر همان ایران سابق نیست و بسیار ضعیف‌تر شده است.

حملات ایران به تاسیسات انرژی عربستان، تولید نفت این کشور را کاهش داد

حمله اخیر ایران یک ایستگاه پمپاژ در خط لوله شرق به غرب عربستان را هدف قرار داده است.

این خط لوله نفت خام را از تاسیسات فرآوری در نزدیکی خلیج فارس به پایانه صادراتی ینبع در ساحل دریای سرخ منتقل می‌کند و یکی از مهم‌ترین مسیرهای انتقال نفت عربستان به شمار می‌رود.

حمله به این ایستگاه پمپاژ باعث شده ظرفیت انتقال نفت از این مسیر روزانه ۷۰۰ هزار بشکه کاهش پیدا کند.

عربستان در جریان جنگ با ایران، به این خط لوله با ظرفیت هفت میلیون بشکه در روز به‌عنوان مسیر اصلی صادرات نفت خود تکیه کرده، زیرا به دلیل حملات ایران دیگر امکان صادرات از طریق تنگه هرمز را ندارد.

حملات به تاسیسات تولیدی "منیفه" و "خریص" نیز تولید نفت عربستان را روزانه ۶۰۰ هزار بشکه کاهش داده است.

همچنین گفته شده چند پالایشگاه نیز هدف حمله قرار گرفته‌اند، هرچند در این متن جزئیات بیشتری درباره ابعاد خسارت این پالایشگاه‌ها ارائه نشده است.

هلال احمر ایران: آسیب بیش از ۱۲۵ هزار مرکز و واحد غیرنظامی در جنگ

بر اساس اظهارات پیرحسین کولیوند، رئیس جمعیت هلال احمر ایران، و تازه‌ترین آمار منتشرشده از سوی وزارت بهداشت، حملات آمریکا و اسرائیل به ایران به تخریب و آسیب گسترده در بخش‌های غیرنظامی منجر شده است. به گفته رئیس هلال احمر، بیش از ۱۲۵ هزار واحد و مرکز غیرنظامی در این حملات آسیب دیده یا ویران شده‌اند و وزارت بهداشت نیز اعلام کرده است ۵۵ پایگاه اورژانس در جریان این حملات تخریب شده است.

پیرحسین کولیوند، رئیس جمعیت هلال احمر ایران، در گفت‌وگو با تلویزیون دولتی جمهوری اسلامی گفت در حملات آمریکا و اسرائیل بیش از ۱۲۵ هزار مرکز و واحد غیرنظامی آسیب دیده یا ویران شده‌اند.

او گفت از این تعداد، حدود ۱۰۰ هزار واحد مسکونی و دست‌کم ۲۳ هزار و ۵۰۰ واحد تجاری آسیب دیده‌اند. این آمار نشان می‌دهد دامنه خسارت‌ها تنها به مراکز نظامی محدود نبوده و بخش‌های گسترده‌ای از بافت شهری و زندگی روزمره مردم را نیز دربر گرفته است.

رئیس جمعیت هلال احمر همچنین گفت در کنار مناطق مسکونی و تجاری، شمار زیادی از دیگر مراکز غیرنظامی نیز در این جنگ هدف قرار گرفته‌اند.

به گفته او، ۳۳۹ مرکز درمانی، از جمله بیمارستان‌ها، داروخانه‌ها، مراکز اورژانس و آزمایشگاه‌ها، در حملات هوایی آسیب دیده‌اند. او همچنین اعلام کرد ۳۲ دانشگاه هدف قرار گرفته‌اند و ۸۵۷ ساختمان مربوط به مدارس و دیگر مراکز آموزشی نیز مورد حمله قرار گرفته‌اند.

هم‌زمان، وزارت بهداشت در تازه‌ترین آمار خود از پیامدهای جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران اعلام کرد ۵۵ پایگاه اورژانس در جریان این حملات تخریب شده‌اند و از مجموع مجروحان این حملات، ۴ هزار و ۹۹۲ نفر زن بوده‌اند.

بر اساس همین گزارش، ۲۱۱۵ نفر از مجروحان را کودکان زیر ۱۸ سال تشکیل می‌دهند و در میان آنان، ۷۰ کودک زیر دو سال نیز دیده می‌شود.

در آمار منتشرشده از سوی وزارت بهداشت آمده است که ۲۵۸ زن در این حملات کشته شده‌اند.

همچنین ۲۲۱ کودک زیر ۱۸ سال و ۱۸ کودک زیر ۵ سال نیز جان خود را از دست داده‌اند. این ارقام نشان می‌دهد بخش قابل توجهی از قربانیان جنگ را غیرنظامیان، به‌ویژه زنان و کودکان، تشکیل می‌دهند.

لاهوتی: بانک‌ها حال و روز خوبی ندارند و نباید کار به ورشکستگی برسد

به گزارش سایت "دیده‌بان ایران"، مهرداد لاهوتی، عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس شورای اسلامی، با اشاره به مشکلات معیشتی و اقتصادی ناشی از شرایط جنگی گفت امروز بانک‌ها "حال و روز خوبی ندارند" و تصمیم‌گیری‌ها نباید به‌گونه‌ای باشد که هم مردم تحت فشار بمانند و هم بانک‌ها با مشکل و حتی خطر ورشکستگی روبه‌رو شوند.

لاهوتی با اشاره به موضوع جریمه دیرکرد پرداخت اقساط بانکی گفت جلسات کمیسیون‌های تخصصی مجلس آغاز شده و اگر اشتباه نکند، برای تسهیلات تا سقف ۷۰۰ میلیون تومان نیز مهلتی در نظر گرفته شده است تا اگر اقساط در آن بازه پرداخت نشود، مسئله‌ای ایجاد نشود.

او در عین حال تأکید کرد تصمیم‌ها باید به‌گونه‌ای باشد که هم منافع مردم در نظر گرفته شود و هم بانک‌ها بیش از این تحت فشار قرار نگیرند.

این عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس گفت امروز فقط بانک‌ها نیستند که با مشکل روبه‌رو شده‌اند، بلکه تولید نیز عملاً متوقف شده و تولیدکنندگان دیگر تولیدی ندارند.

لاهوتی افزود صادرکنندگانی هم که پیش‌تر فعالیت صادراتی داشتند، اکنون در عمل با توقف صادرات مواجه شده‌اند؛ موضوعی که از نگاه او نشان‌دهنده عمق فشار اقتصادی ناشی از شرایط جنگی است.

لاهوتی گفت با توجه به وضعیت جنگی، لازم است در سقف‌ها و محدودیت‌های موجود بازنگری شود و این فضا افزایش یابد.

او ابراز امیدواری کرد با جلساتی که آغاز شده، این موضوع به نتیجه برسد و شرایطی فراهم شود که فشار کمتری به مردم و فعالان اقتصادی وارد شود.

این نماینده مجلس در بخش دیگری از اظهاراتش به مشکلات بخش خصوصی اشاره کرد و گفت نگرانی فقط محدود به بانک‌ها نیست، بلکه بسیاری از تولیدکنندگان به‌دلیل شرایط جنگی با مشکلات جدی روبه‌رو شده‌اند.

او گفت وقتی تولید متوقف شود، کارفرما دیگر توان پرداخت حقوق را هم از دست می‌دهد. به گفته لاهوتی، بسیاری از هتل‌های تهران نیز اکنون تعطیل هستند و با این حال باید حقوق فروردین کارگران خود را پرداخت کنند.

ونس پیش از سفر به پاکستان به ایران هشدار داد: "با ما بازی نکنید"

جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهوری آمریکا، روز جمعه پیش از ترک واشنگتن برای سفر به پاکستان و شرکت در مذاکرات با ایران، گفت انتظار دارد این گفت‌وگوها نتیجه‌ای مثبت داشته باشد. او در عین حال به تهران هشدار داد که نباید "با آمریکا بازی کند" و گفت اگر ایران با حسن نیت مذاکره کند، واشنگتن نیز آماده ادامه رویکردی باز خواهد بود.

ونس پیش از سفر به پاکستان به خبرنگاران گفت آمریکا چشم‌انتظار مذاکرات است و به نظر او این گفت‌وگوها می‌تواند "مثبت" باشد.

این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که او راهی پاکستان شده تا در گفت‌وگوهایی که قرار است با ایران انجام شود، شرکت کند.

معاون رئیس‌جمهوری آمریکا گفت همان‌طور که دونالد ترامپ گفته است، اگر ایران مایل باشد با "حسن نیت" مذاکره کند، آمریکا نیز آماده است "دست باز" خود را حفظ کند.

او با این تعبیر، بر آمادگی واشنگتن برای ادامه مسیر دیپلماتیک در صورت همکاری تهران تأکید کرد.

ونس در ادامه با لحنی هشدارآمیز گفت اگر ایرانی‌ها بخواهند "با ما بازی کنند"، تیم مذاکره‌کننده آمریکا "چندان پذیرا" نخواهد بود.

نت‌بلاکس: نزدیک به هزار ساعت خاموشی اینترنت در ایران

بر اساس اعلام جدید سازمان نت‌بلاکس که ترافیک اینترنت در سراسر جهان را رصد می‌کند، قطع اینترنت از سوی رژیم ایران برای ششمین هفته متوالی همچنان ادامه دارد.

طبق اعلام این نهاد، مردم ایران در حال حاضر تنها به اینترنت ملی و کنترل‌شده دسترسی دارند. با این حال، حکومت ایران به کاربران منتخب خود، دسترسی به اینترنت معمولی را می‌دهد تا روایت خود از وقایع را در شبکه‌های اجتماعی منتشر کنند.

مسدودسازی اینترنت در پایان فوریه و با آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی آغاز شد.

هرچند استفاده از اتصال‌های وی‌پی‌اِن ممکن است تا حدودی این مانع را دور بزند، اما اتصال‌ از این طریق، اغلب گران، کند و غیرقابل‌اعتماد است.

بازداشت مردی در حیفا به اتهام طراحی ترور نخست‌وزیر سابق اسرائیل

به گزارش منابع خبری اسرائیلی، پلیس این کشور یک مرد ۲۲ ساله را در حیفا بازداشت کرده است. به گفته پلیس، این فرد به دستور جمهوری اسلامی ایران قصد داشته، حمله‌ای علیه نفتالی بنت، نخست‌وزیر پیشین اسرائیل برنامه‌ریزی کند.

پلیس می‌گوید، آمی گایدروف و سه مظنون دیگر را در تاریخ ۹ مارس بازداشت کرده است.

بر اساس اعلام پلیس، گایدروف در آپارتمان خود حدود ۱۰ کیلوگرم از ماده بسیار انفجاری تی‌اِی‌تی‌پی تولید و نگهداری کرده است.

این شهروند اسرائیلی با هدف کسب پول، به‌صورت داوطلبانه با یک واسطه ایرانی تماس گرفته بود. در روزهای آینده قرار است علیه این مظنونان کیفرخواست صادر شود.

هرانا: پیکر ۶ زندانی سیاسی اعدام‌شده هنوز تحویل داده نشده است

خبرگزاری هرانا، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، با انتشار گزارشی در روز پنج‌شنبه ۲۰ فروردین اعلام کرد که پیکر شش زندانی سیاسی اعدام‌شده همچنان به خانواده آنان تحویل داده نشده است.

طبق این گزارش، ابوالحسن منتظر و وحید بنی‌عامریان در تاریخ ۱۵ فروردین، بابک علی‌پور و پویا قبادی در روز ۱۱ فروردین و اکبر دانشورکار و سید محمد تقوی‌سنگ‌دهی در ۱۰ فروردین توسط جمهوری اسلامی اعدام شدند.

هرانا با اشاره به این که به رغم گذشت بیش از یک هفته، پیکرهای این زندانیان سیاسی هنوز تحویل داده نشده است نوشت: «خانواده‌ها خواستار شفاف‌سازی درباره وضعیت پیکر عزیزانشان و اعلام محل دفن آن‌ها هستند.»

حکم اعدام این زندانیان در آذر ۱۴۰۳ به اتهام "بغی از طریق عضویت در گروه‌های مخالف نظام" صادر شد اما این حکم در تیر سال گذشته، از سوی دیوان عالی کشور نقض و پرونده این زندانیان به شعبه هم‌عرض ارجاع داده شده بود.

در اواخر آبان ۱۴۰۴، این زندانیان مجددا در شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ایمان افشاری محاکمه شدند. حکم اعدام آن‌ها نیز در ۱۶ آذر همان سال، توسط شعبه مذکور صادر و به وکلای آن‌ها ابلاغ شده بود.

به گزارش هرانا، ابوالحسن منتظر و سید محمد تقوی، از زندانیان سیاسی دهه شصت بودند و وحید بنی عامریان، پویا قبادی و بابک علی‌پور نیز پیش از این بابت فعالیت‌های خود سابقه محکومیت و تحمل زندان را داشتند.

استارمر: جنگ ایران نشان داد بریتانیا باید مسیر تازه‌ای در پیش بگیرد

کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا گفت، جنگ ایران باید پس از دو دهه بحران به نقطه عطفی برای بریتانیا تبدیل شود.

استارمر افزود، این بحران، که تاکنون قیمت سوخت در بریتانیا را بالا برده است و انتظار می‌رود تورم بیشتر و اختلال اقتصادی بیشتری ایجاد کند، باید به "مرزی روشن" برای کشور تبدیل شود.

نخست‌وزیر بریتانیا در یادداشتی که در روزنامه گاردین نوشت با اشاره به سقوط مالی جهانی در سال ۲۰۰۸ و ریاضت اقتصادی‌ پس از آن، برگزیت، همه‌گیری کووید و تهاجم روسیه به اوکراین، افزود: «بریتانیا اکنون نزدیک به دو دهه است که در معرض بحران‌های پی‌درپی قرار دارد.»

استارمر با تاکید بر اهمیت این که بریتانیا چگونه از بحران جنگ ایران بیرون خواهد آمد روشن ساخت: «به جای آنکه امیدوار باشیم به جهان سال ۲۰۰۸ بازگردیم، ما مسیر تازه‌ای برای بریتانیا خواهیم ساخت، مسیری که انرژی، دفاع و امنیت اقتصادی ما را در عصر جدید تقویت می‌کند.»

به گزارش رویترز، افکار عمومی بریتانیا به طور کلی از تصمیم استارمر برای نپیوستن به اقدام نظامی دونالد ترامپ، رئیس‌ جمهور آمریکا علیه جمهوری اسلامی حمایت کرده است، اما این تصمیم، موجب ناخشنودی ترامپ شده است.

استارمر همچنین افزود که رویکرد او در پاسخ به پیامدهای بحران ایران، ریشه در "احیای منافع ملی بریتانیا و ایجاد تاب‌آوری" دارد.

ارتش اسرائیل: در وضعیت آتش‌بس با حزب‌الله قرار نداریم

ارتش اسرائیل بار دیگر این موضوع را رد کرده است که در وضعیت آتش‌بس با حزب‌الله لبنان قرار دارد.

ایال زمیر، رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل با تاکید بر این که کشورش در وضعیت آتش‌بس با حزب‌الله لبنان قرار ندارد گفت که اسرائیل در مقابله با حزب‌الله همچنان "در وضعیت جنگی" است.

اسرائیل روز چهارشنبه ۱۹ فروردین، اندکی پس از اعلام توافق آتش‌بس میان جمهوری اسلامی و ایالات متحده، حمله گسترده‌ای به اهدافی در پایتخت لبنان، بیروت، انجام داد که در جریان آن، مرکز شهر نیز هدف قرار گرفت.

در این حمله، هشدار قبلی که معمولا در حملات اسرائیل صادر می‌شود، ارائه نشده بود. بر اساس آمارهای رسمی منتشر شده در لبنان، این حملات بیش از ۳۰۰ کشته به جا گذاشت که گفته شده "بسیاری از آن‌ها غیرنظامی هستند".

با این حال، اسرائیل شامگاه پنج‌شنبه اعلام کرد که مذاکرات مستقیم با دولت لبنان را آغاز خواهد کرد، اما در این مدت حملات خود علیه حزب‌الله را متوقف نخواهد کرد.

ایال زمیر با اشاره به این موضوع، همچنین به جنگ ایران اشاره کرد و گفت: «ما به نبرد با حزب‌الله با شدت بسیار ادامه می‌دهیم. دیروز وارد یک آتش‌بس در ایران شدیم، دستاوردهای ارتش اسرائیل در جنگ علیه ایران بی‌سابقه و تاریخی هستند.»

او ادامه داد: «ایرانِ پیش از این جنگ دیگر همان ایران نیست؛ بسیار ضعیف‌تر شده است. ما آماده‌ایم در هر لحظه‌ای که لازم باشد، با عزم بالا دوباره جنگ را از سر بگیریم.»

کویت از ادامه حملات ایران و نیابتی‌ها به رغم اعلام آتش‌بس خبر داد

کویت جمهوری اسلامی ایران و نیروهای نیابتی آن را متهم کرده است که روز پنج‌شنبه ۲۰ فروردین به رغم اعلام آتش‌بس دو هفته‌ای، حملات پهپادی علیه این کشور انجام داده‌اند.

وزارت خارجه کویت اعلام کرد، حملات پهپادی در شب منتهی به پنج‌شنبه، "چند تأسیسات حیاتی کویت" را هدف قرار داده‌اند.

در همین حال، خبرگزاری دولتی عربستان سعودی نیز به نقل از یک مقام که نامش فاش نشده تایید کرد که در جریان یک حمله، خط لوله مهم شرق به غرب آسیب دیده است. این خط لوله، نفت را به دریای سرخ منتقل می‌کند و تنگه هرمز را دور می‌زند. در حال حاضر با وجود اعلام آتش‌بس، جمهوری اسلامی همچنان تا حد زیادی تنگه هرمز را کنترل می‌کند.

دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا با گذشت دو روز از اعلام آتش‌بس دوهفته‌ای و در حالی که مذاکرات میان جمهوری اسلامی و ایالات متحده برای صبح شنبه ۲۲ فروردین در اسلام‌آباد، پایتخت پاکستان برنامه‌ریزی شده، با انتشار چند پیام در شبکه اجتماعی متعلق به خود، تروث سوشال، از عدم پایبندی جمهوری اسلامی به توافق صورت گرفته برای انجام مذاکره انتقاد کرد.

ترامپ نوشت: «ایران در زمینه صدور اجازه عبور نفت از تنگه هرمز، عملکرد بسیار ضعیف و -به گفته برخی- ننگ‌آوری دارد. این آن توافقی نیست که ما با یکدیگر داریم!»

استقرار بیش از ۱۰ هزار نیروی امنیتی در اسلام‌آباد پیش از مذاکره با ایران

پاکستان پیش از آغاز مذاکرات برای حل‌وفصل درگیری میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی، تدابیر امنیتی در پایتخت را افزایش داده است.

بر اساس اظهارات مقام‌های دولتی پاکستان، بیش از ۱۰ هزار نیروی امنیتی شامل سرباز، پلیس و نیروی شبه‌نظامی در اسلام‌آباد مستقر شده‌اند. منطقه دولتی و محدوده دیپلماتیک نیز مسدود شده‌اند.

این تمهیدات امنیتی در حالی صورت گرفته که یک منبع آگاه در گفت‌و‌گو با خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، خبر ورود تیم مذاکره‌کننده جمهوری اسلامی به اسلام‌آباد را تکذیب کرده است.

به گزارش فارس، این منبع مدعی شده که جمهوری اسلامی "تا زمان برقراری آتش‌بس در لبنان برنامه‌ای برای حضور در مذاکرات صلح در اسلام‌آباد با طرف آمریکایی ندارد".

روزنامه وال‌ استریت ژورنال پیش از این با انتشار خبری نوشته بود که هیات جمهوری اسلامی به منظور شرکت در مذاکرات با واشنگتن، وارد اسلام‌آباد شده است.

با وجود نزدیک شدن به زمان برگزاری این نشست، اصل برگزاری آن هنوز به طور قطعی مشخص نشده است.

پوتین بار دیگر از برقراری یک آتش‌بس موقت در جنگ اوکراین خبر داد. هم‌زمان کلیسای ارتدوکس با انتقاد از این اقدام، استفاده ابزاری از مذهب برای اهداف جنگی را محکوم کرد. زلنسکی نیز گفت مردم به عید پاکی بدون تهدید نیاز دارند.ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، اعلام کرده است که در جریان جنگ اوکراین یک آتش‌بس حدودا یک‌ونیم‌روزه به مناسبت عید پاک ارتدوکس برقرار خواهد شد.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌وله

بر اساس اعلام کرملین، این آتش‌بس از ساعت ۱۶ روز شنبه ۱۰ آوریل (۲۱ فروردین) به وقت محلی (۱۵ به وقت اروپای مرکزی) آغاز شده و تا پایان روز یکشنبه ادامه خواهد داشت.

مسیحیان ارتدوکس در روسیه و اوکراین عید پاک را روز یکشنبه جشن می‌گیرند.

ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین این آتش‌بس را تائید کرده و در شبکه‌های اجتماعی نوشت مردم به عید پاکی بدون تهدید نیاز دارند و باید گام‌های واقعی در مسیر صلح برداشته شود.

رئیس جمهر اوکراین تاکید کرد روسیه این فرصت را دارد که پس از پایان این دوره نیز از حملات خودداری کند. زلنسکی پیش‌تر نیز چندین بار خواستار برقراری آتش‌بس در ایام عید پاک شده بود.

در عین حال، انتقادهایی نیز از سوی کلیسای ارتدوکس مطرح شده است.

بارتولومیو اول، رهبر معنوی مسیحیان ارتدوکس جهان، استفاده ابزاری از مذهب برای اهداف جنگی را محکوم کرده و در پیام عید پاک خود نوشته است "جنگ، نفرت و بی‌عدالتی با اصول بنیادین مسیحیت در تضاد هستند".

در طول بیش از چهار سال جنگ روسیه علیه اوکراین، تلاش‌های متعددی برای برقراری آتش‌بس‌های موقت صورت گرفته است.

سال گذشته نیز پوتین در ایام عید پاک آتش‌بس اعلام کرده بود، اما همزمان با آن اوکراین از ادامه حملات روسیه خبر داده بود. در مناسبت‌های یادبود جنگ جهانی دوم در ماه مه نیز آتش‌بس‌هایی اعلام شده بود.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

دو طرف درگیری همواره یکدیگر را به نقض آتش‌بس‌های موقت متهم کرده و گفته‌اند که از این وقفه‌ها برای تجدید قوا و تجهیز دوباره نیروهای خود استفاده می‌شود.

حملات اخیر به ایران به صدها فضای آموزشی آسیب زده و آموزش را به فضای مجازی کشانده است، اما نابرابری در دسترسی، ضعف زیرساخت‌ها و فشار بر دانش‌آموزان و معلمان، بحران آموزش را عمیق‌تر کرده است.در پی حملات اخیر آمریکا و اسرائیل به مناطق مختلف ایران، اکنون نظام آموزشی این کشور با آسیب‌هایی گسترده روبه‌رو شده است؛ آسیب‌هایی که نه‌تنها زیرساخت‌های فیزیکی مدارس را هدف قرار داده، بلکه روند آموزش را نیز با اختلال‌های جدی مواجه کرده است.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

بر اساس اعلام رئیس سازمان نوسازی، توسعه و تجهیز مدارس، در جریان این حملات، بیش از ۶۴۰ فضای آموزشی و اداری در ۱۷ استان کشور آسیب دیده‌اند.

از این تعداد، حدود ۲۵۰ فضا نیازمند تعمیرات اساسی هستند و دست‌کم ۱۵ مدرسه نیز باید به‌طور کامل تخریب و بازسازی شوند.

این آمار نشان می‌دهد که ابعاد خسارت تنها به چند نقطه محدود نیست و بخش قابل‌توجهی از زیرساخت آموزشی کشور را نیز درگیر کرده است. در همین حال، مقام‌های مسئول از آغاز پروژه‌هایی برای ساخت مدارس جدید خبر داده‌اند، از جمله احداث مجتمع آموزشی "شجره طیبه" که قرار است به یاد دانش‌آموزان جان‌باخته ساخته شود و شامل دو مدرسه ۱۲ کلاسه خواهد بود.

بیشتر بخوانید: مدرسه میناب؛ موشک از کجا شلیک شد؟ آیا قوانین جنگ نقض شده؟

در حالی که برنامه‌ریزی‌ها برای بازسازی مدارس آغاز شده، زمان‌بندی این پروژه‌ها یکی از چالش‌های اصلی است. علی فرهادی سخنگوی وزارت آموزش و پرورش در گفت‌وگو با "دفاع پرس" گفته است که تلاش می‌شود تمامی مدارس آسیب‌دیده تا آغاز سال تحصیلی جدید در مهرماه بازسازی شوند.

با این حال، تجربه پروژه‌های عمرانی در ایران و گستردگی خسارت‌ها، تردیدهایی را درباره تحقق این هدف در زمان تعیین‌شده ایجاد کرده است. به گفته این مقام، بخشی از هزینه‌های بازسازی از طریق کمک خیرین، نهادهای اجتماعی و حمایت دولت تامین خواهد شد.

آموزش غیرحضوری؛ راه‌حل یا اجبار

در چنین شرایطی، آموزش حضوری در بسیاری از مناطق، به‌ویژه در استان تهران، متوقف شده و به فضای مجازی منتقل شده است. همچنبن استاندار تهران نیز اعلام کرده که فعالیت مدارس تا پایان فروردین‌ماه به‌صورت غیرحضوری ادامه خواهد داشت و دانشگاه‌ها نیز تا اطلاع ثانوی آموزش آنلاین را دنبال می‌کنند.

برای دانش‌آموزان مدارس ایرانی خارج از کشور، از جمله در امارات، نیز سازوکار جدیدی طراحی شده است. وزارت آموزش و پرورش اعلام کرده که آموزش این دانش‌آموزان از طریق یک سامانه آنلاین به‌صورت آفلاین ادامه خواهد یافت و محتوای درسی بدون تغییر در اختیار آن‌ها قرار می‌گیرد.

در این سیستم، امتحانات پایانی حذف شده و ارزیابی دانش‌آموزان بر اساس پروژه‌ها، تکالیف و عملکرد مستمر انجام می‌شود. این تغییر نشان‌دهنده تلاش برای حفظ روند آموزشی در شرایط بحرانی است، اما در عین حال پرسش‌هایی درباره کیفیت آموزش ایجاد می‌کند.

واقعیت میدانی؛ نابرابری در دسترسی

در کنار روایت رسمی از تداوم آموزش، برخی فعالان حوزه آموزش تصویر متفاوتی از وضعیت ارائه می‌دهند.

اسماعیل عبدی، فعال صنفی معلمان در گفت‌وگو با دویچه وله می‌گوید، آموزش آنلاین در ایران بیش از آنکه نشانه پیشرفت باشد، بازتابی از بحران‌های ساختاری در نظام آموزشی است.

او می‌گوید: «مسئله فقط قطعی اینترنت نیست. آموزش آنلاین بر بستری نابرابر شکل گرفته؛ دسترسی نابرابر به ابزار، شکاف میان مناطق و هزینه بالای اینترنت، همه باعث تشدید نابرابری شده‌اند.»

به گفته او، در بسیاری از مناطق محروم، از جمله بخش‌هایی از سیستان و بلوچستان، دانش‌آموزان یا به اینترنت دسترسی ندارند یا برای دریافت آنتن مجبور به جابه‌جایی هستند. در استان‌هایی مانند خوزستان و هرمزگان نیز قطعی برق و ضعف زیرساخت‌ها، آموزش پیوسته را مختل کرده است.

مشکلات زیرساختی، محدودیت پلتفرم‌ها و فشار بر دانش‌آموزان و معلمان

عبدی همچنین به مشکلات سامانه‌های آموزشی اشاره می‌کند و می‌گوید تجربه استفاده از پلتفرم‌هایی مانند "شاد" نتوانسته نیازهای آموزشی را برآورده کند.

به گفته او، قطعی‌های مکرر، سرعت پایین و محدودیت در تعامل آموزشی باعث شده این سامانه به ابزاری حداقلی تبدیل شود.

او تاکید می‌کند که در چنین شرایطی، آموزش آنلاین نه‌تنها شکاف آموزشی را کاهش نداده، بلکه آن را عمیق‌تر کرده است.

بیشتر بخوانید: کودکان در ایست‌های بازرسی؛ خط مقدمی که نباید وجود داشته باشد

یکی دیگر از پیامدهای این وضعیت، افزایش فشار بر دانش‌آموزان و معلمان است.

عبدی می‌گوید، در حالی که بسیاری از دانش‌آموزان به‌دلیل مشکلات زیرساختی یا شرایط بحرانی عملا امکان حضور موثر در کلاس‌ها را ندارند، برخی مدارس همچنان بر حضور صوری، ارسال تکالیف و ارزیابی‌های کمی تاکید می‌کنند.

او هشدار می‌دهد که این رویکرد می‌تواند به حذف تدریجی بخشی از دانش‌آموزان، به‌ویژه در مناطق محروم، منجر شود.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

به گفته او، برخی دانش‌آموزان علاوه بر مشکلات آموزشی، با نوعی فرسودگی روانی نیز مواجه هستند که ناشی از تجربه هم‌زمان بحران، ناامنی و فشارهای اجتماعی است.

در مجموع، آنچه از ترکیب این داده‌ها به دست می‌آید، تصویری پیچیده از وضعیت آموزش در ایران است.

از یک سو، زیرساخت‌های آموزشی در اثر حملات نظامی آسیب دیده و نیازمند بازسازی گسترده است. از سوی دیگر، آموزش آنلاین به‌عنوان راه‌حل جایگزین، خود با چالش‌های جدی روبه‌روست.

در چنین شرایطی، نظام آموزشی جمهوری اسلامی با دو چالش بازسازی فیزیکی مدارس و مدیریت نابرابری‌های آموزشی در فضای مجازی مواجه است.

این وضعیت نشان می‌دهد که بحران آموزش در ایران تنها به تخریب ساختمان‌ها محدود نمی‌شود، بلکه به ساختارها، دسترسی‌ها و کیفیت آموزش نیز گره خورده است.

در حالی که مقام‌های رسمی بر تداوم آموزش و بازسازی تاکید دارند، تجربه میدانی نشان می‌دهد که مسیر بازگشت به شرایط عادی، نه‌تنها زمان‌بر، بلکه وابسته به حل چالش‌های عمیق‌تری است که پیش از این بحران نیز وجود داشته‌اند.