دویچه وله فارسی | همه گزارش‌ها

ارتش اسرائیل از شب گذشته حملات سنگین خود به شهر غزه را آغاز کرده است. یسرائیل کاتس، وزیر دفاع اسرائیل با انتشار پیامی در اکس نوشت که ارتش اسرائیل "با مشت آهنین" علیه "زیرساخت ترور" در نوار غزه وارد عمل شده است.منابع مختلف خبری گزارش می‌دهند که ارتش اسرائیل از شب گذشته (۱۵ سپتامبر / ۲۴ شهریور) حملات سنگین خود به شهر غزه را آغاز کرده است. یسرائیل کاتس، وزیر دفاع اسرائیل با انتشار پیامی در اکس نوشت: «غزه در حال سوختن است.»

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

کاتس در ادامه پیام خود آورده است که ارتش اسرائیل "با مشت آهنین" علیه "زیرساخت ترور" در نوار غزه وارد عمل شده است.

نیروهای امدادی مستقر در غزه می‌گویند در جریان حمله‌ای به یک خانه در غرب شهر غزه، پنج نفر از جمله دو کودک کشته شده‌اند. بنا بر گزارش خبرگزاری فلسطینی وفا، جنگنده‌های اسرائیلی در طول شب تقریبا بدون وقفه حملات سنگینی به این شهر واقع در شمال نوار غزه انجام دادند که با گلوله‌باران توپخانه همراه بود. طبق گزارش وفا، در این حملات در مجموع دست‌کم ۳۸ نفر کشته شدند.

بر اساس گزارش‌های تاییدنشده رسانه‌های فلسطینی، تانک‌های اسرائیلی در ادامه به داخل شهر نفوذ کردند. وب‌سایت خبری آمریکایی اکسیوس به نقل از مقام‌های اسرائیلی گزارش داده است که این اقدام به‌منزله "آغاز عملیات زمینی" است. بنا بر گزارش رسانه‌های اسرائیلی انفجارهای شدید در شمال نوار غزه حتی در اسرائیل هم شنیده شده است.

بستگان گروگان‌ها: ممکن است این آخرین شب زندگی آن‌ها باشد

انجمن بستگان گروگان‌هایی که در اسارت سازمان تروریستی حماس به سر می‌برند، در واکنش به گزارش‌ها درباره آغاز اشغال شهر غزه در شب گذشته به‌شدت ابراز نگرانی کرد. در بیانیه این انجمن آمده است: «پس از ۷۱۰ شب در اسارت تروریست‌ها، امشب ممکن است آخرین شب برای گروگان‌ها باشد.»

در ادامه بیانیه، آمده است که نتانیاهو آگاهانه تصمیم می‌گیرد که "آن‌ها را به دلایل سیاسی قربانی کند".

این بیانیه با متهم کردن نتانیاهو به سوءاستفاده از دلایل سیاسی برای حمله به غزه همچنین می‌افزاید: «او ارزیابی‌های رئیس ستاد کل و نهادهای امنیتی را به کلی نادیده می‌گیرد.»

در ادامه واکنش‌ها به آغاز حمله زمینی اسرائیل به غزه یائیر لاپید، رهبر اپوزیسیون و نخست‌وزیر پیشین اسرائیل، دولت نتانیاهو را متهم کرد که توافق پیشنهادی میانجیگران را که مورد پذیرش حماس بود، نادیده گرفته است. به گفته او این توافق ۹۸ درصد مشابه توافق ویتکاف بود که اسرائیل پیش‌تر آن را پذیرفته بود.

بیشتر بخوانید: حمله اسرائیل به قطر؛ "هدف جلوگیری از قطع جنگ غزه بود"

کابینه امنیتی اسرائیل در ماه اوت، تصرف شهر غزه در شمال نوار ساحلی تحت محاصره اسرائیل را تصویب کرده بود. به همین دلیل ارتش اسرائیل همه ساکنان یک میلیون نفری شهر غزه را فراخوانده بود که به مناطق موسوم به "مناطق امن" بگریزند. بنا بر اعلام مقام‌های اسرائیلی و فلسطینی با افزایش احتمال حمله به شهر، بیش از ۳۰۰ هزار نفر پیشاپیش از غزه گریختند.

گفته می‌شود ایال زمیر، رئیس ستاد ارتش اسرائیل، پیش‌تر به‌شدت نسبت به خطرات اشغال شهر غزه هشدار داده و نتانیاهو را ترغیب کرده بود تا پیشنهاد کنونی میانجیگری درباره آتش‌بس غزه و آزادی گروگان‌ها را بپذیرد.

ابراز تردید روبیو نسبت به وجود را‌ه‌حل دیپلماتیک

کمی پیش از انتشار خبر آغاز حمله زمینی برای تصرف غزه، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، از این که جنگ غزه بتواند از راه دیپلماتیک پایان یابد ابراز تردید کرده بود. او در سفر خود به اسرائیل به شبکه فاکس‌نیوز گفت: «اگر وضعیت پس از این به این شکل [از طریق دیپلماتیک] پایان نیابد، پس باید از طریق یک اقدام نظامی پایان یابد.»

روبیو افزود که این جنگ زمانی پایان می‌یابد که همه گروگان‌ها، از جمله اجساد گروگان‌های کشته‌شده، آزاد شوند و سازمان تروریستی حماس دیگر به‌عنوان یک گروه مسلح که نوار غزه را تهدید می‌کند وجود نداشته باشد.

بیشتر بخوانید: تاکید روبیو بر حمایت از اسرائیل و حذف حماس

وزیر خارجه آمریکا در ادامه گفت: «در حالت ایده‌آل، در یک دنیای کامل، این امر از طریق یک توافق دیپلماتیک محقق می‌شد.»

او افزود: «در چنین دنیایی، حماس حاضر می‌شد سلاح‌های خود را تحویل دهد، منحل شود و همه گروگان‌ها را فورا آزاد کند. این بهترین نتیجه ممکن بود، اما رخ نداده است.»

به گفته روبیو، اگر چنین راه‌حلی به دست نیاید، "باید از راه یک عملیات نظامی پایان یابد". او همچنین گفت، "باور دارد که اسرائیل، خود چنین مسیری را ترجیح نمی‌دهد".

نگرانی از وضعیت گروگان‌ها همزمان با آغاز عملیات زمینی

رسانه‌های اسرائیلی با استناد به محافل فلسطینی گزارش دادند که حماس، گروگان‌ها را از تونل‌های زیرزمینی بیرون آورده و به خانه‌ها و چادرهای شهر منتقل کرده است تا مانع از عملیات ارتش اسرائیل در مناطق خاصی شود. طبق گزارش رسانه‌ها، مادر یکی از مردان ربوده‌شده اسرائیلی گفته است "پسرش در غزه به‌عنوان سپر انسانی مورد سوءاستفاده قرار می‌گیرد".

در نوار غزه هنوز ۴۸ گروگان حضور دارند که طبق اطلاعات اسرائیل، ۲۰ نفر از آن‌ها زنده هستند. در بیانیه انجمن بستگان گفته شد بسیاری از آن‌ها اکنون در شهر غزه نگهداری می‌شوند.

ارتش اسرائیل در روزهای گذشته حملات هوایی خود را در داخل و اطراف شهر غزه به‌طور مرحله‌ای گسترش داده و در نهایت شروع به تخریب برج‌های بلند در این شهر کرد.

بیشتر بخوانید: حمایت آلمان از قطعنامه سازمان ملل برای راه‌حل دو کشوری

اسرائیل می‌گوید حماس در این ساختمان‌‌های بلند، پست‌های دیده‌بانی ایجاد کرده و مواد منفجره کار گذاشته است. این انفجارها بسیاری از ساکنان را بی‌خانمان کرده است. عفو بین‌الملل دستور تخلیه این ساختمان‌‌ها از سوی اسرائیل را محکوم و اعلام کرد که این اقدام، "رنج غیرنظامیان" را در میانه آنچه که این سازمان حقوق بشری یک "نسل‌کشی" توصیف کرده، تشدید می‌کند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

جنگ غزه با حمله گروه تروریستی حماس در ۷ اکتبر ۲۰۲۳ آغاز شد. در آن حمله حدود ۱۲۰۰ نفر در اسرائیل کشته و بیش از ۲۵۰ نفر ربوده شدند. از آن زمان تاکنون، طبق اعلام وزارت بهداشت تحت کنترل حماس، دست‌کم ۶۴ هزار و ۹۰۰ فلسطینی در نوار غزه کشته شده‌اند، که "شمار زیادی از آن‌ها زن و کودک بوده‌اند".

با این حال، برخی از تحقیقات مستقل، گاهی ارقام بالاتری را نیز نشان می‌دهند. منتقدان، اسرائیل را به ارتکاب "جنایت جنگی و نسل‌کشی" متهم می‌کنند. در مقابل، اسرائیل تاکید می‌کند که صرفا با حماس می‌جنگد و آمار منتشر شده، تفاوتی میان تروریست‌های حماس و مردم غیرنظامی قائل نشده است.

فاکس‌نیوز با انتشار گزارشی اختصاصی به نقل از یکی از فرماندهان ارتش آمریکا نوشت که در مجموع ۴ هزار نفر در پشتیبانی و اجرای حمله بمب‌افکن‌های بی-۲ به تاسیسات اتمی ایران در چارچوب عملیات "چکش‌نیمه‌شب" مشارکت داشتند.شبکه خبری آمریکایی فاکس‌نیوز با انتشار گزارشی درباره جنگ ۱۲ روزه اسرائیل و جمهوری اسلامی، جزییات بیشتری را از حمله هفت فروند بمب‌افکن بی-۲ به تاسیسات اتمی ایران منتشر کرده است.

این هواپیماها در عملیات موسوم به "چکش نیمه‌شب" (Operation Midnight Hammer)، از پایگاه وایتمن آمریکا به سمت ایران به پرواز درآمدند و به کمک بمب‌افکن‌های رادارگریز بی-۲ اسپیریت در مجموع ۱۴ بمب GBU-57/B را به اهداف خود پرتاب کردند که از این میان ۱۲ بمب به تاسیسات غنی‌سازی در فردو و دو بمب دیگر به تاسیسات نطنز پرتاب شدند.

کارشناسان می‌گویند که این نخستین استفاده عملیاتی از بمب عظیم ۱۳ تنی سنگرشکن GBU-57/B موسوم به "نفوذگر با مهمات انبوه" (MOP) توسط نیروی هوایی ایالات متحده بود.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

بمب GBU-57/B یک بمب هدایت‌شونده با دقت بالا است که از یک کلاهک نفوذگر، سامانه ناوبری اینرسی مبتنی بر جی‌پی‌اس و چاشنی‌های ویژه تشکیل شده است و مواد منفجره تنها حدود ۲۰ درصد از وزن کلی آن را تشکیل می‌دهد. بمب‌های MOP کنونی می‌توانند دست‌کم تا عمق ۶۰ متر در موادی با سختی متوسط مانند بتن نفوذ کنند.

گزارش روز دوشنبه ۱۵ سپتامبر (۲۴ شهریور) فاکس‌نیوز، در پایگاه هوایی وایتمن تهیه شده است. این شبکه خبری موفق شده در گفت‌وگو با سرهنگ جاش ویتالا، از فرماندهان ارتش ایالات متحده آمریکا و همکاران او، جوانب بیشتری از این عملیات را فاش کند.

طبق گزارش فاکس‌نیوز، ویتالا و همکاران او در این مصاحبه‌‌ها گفته‌اند که در جریان این عملیات، ۴ هزار نفر به‌‌شکل محرمانه همکاری کردند تا این ۷ بمب‌افکن رادارگریز را به یک ماموریت ۳۰ ساعته به حریم هوایی ایران اعزام کنند.

بیشتر بخوانید:"میزان خسارات بمب‌های سنگرشکن به مراکز اتمی ایران مشخص نیست"

این هواپیماها پیش‌ از این، پس از حملات ۱۱ سپتامبر، مواضع گروه طالبان در افغانستان را هدف قرار داده بودند تا از این طریق، مسیر ورود نیروهای آمریکایی به افغانستان هموار شود.

به گزارش فاکس‌نیوز، خلبانان پس از ماموریت ۳۰ ساعته در ایران، "از شدت خستگی کاملا از پا درآمده بودند". ویتالا با اشاره به این که این، "طولانی‌ترین ماموریت برای یک حمله بمباران در مقیاس بزرگ با هفت هواپیما بود" افزود: «هر هواپیما دو خلبان داشت و آن‌ها نوبتی به مدت ۴۵ دقیقه تا یک ساعت استراحت می‌کردند، به‌ویژه در فاصله بین سوخت‌گیری‌های پیچیده هوایی. بعضی‌ها جعبه‌هایی از نوشیدنی‌های انرژی‌زا را به داخل هواپیما می‌بردند تا بیدار بمانند.»

"عملیاتی بی‌نقص و نتیجه سال‌ها تمرین"

سرهنگ جاش ویتالا، از فرماندهان ارتش ایالات متحده آمریکا در پایگاه وایتمن در ادامه گفتگوی خود با فاکس‌نیوز، عملیات چکش‌ نیمه‌شب را یک "عملیات بی‌نقص" توصیف کرد و گفت: «من به‌شدت به نحوه اجرای آن‌ها و به تمام ۴۰۰۰ نفر اینجا در میان صدها متخصص که از این ماموریت پشتیبانی کردند و باعث شدند کار پیش برود، افتخار می‌کنم.»

در حال حاضر بی-۲ تنها هواپیمای رادارگریز دوربردی محسوب می‌شود که قادر است بمب‌های سنگرشکنی از این دست را حمل کند. فاکس‌نیوز در گزارش خود با اشاره به این که این هواپیمای ۲ میلیارد دلاری "در حال کهنه شدن است" می‌نویسد، ۲۰ فروند از این هواپیماها نزدیک به ۳۰ سال است که در حال خدمت‌اند.

این فرمانده ارتش آمریکا با اشاره به نظم و هماهنگی میان افراد در اجرای این عملیات گفت: «ما فرهنگی کمیاب داریم: همگی در سکوت برای اجرای ماموریت کار می‌کنند. این کل تیم بود که با تکیه بر درس‌هایی از سال‌ها تمرین با هم همکاری می‌کرد.»

بیشتر بخوانید: برنامه ارتش آمریکا برای ساخت نسل دوم بمب سنگرشکن

بر اساس گزارش این رسانه آمریکایی، هزاران نفر در جریان این ماموریت در بخش‌های تعمیر و نگهداری، مهمات، عملیات و پزشکی مشارکت داشتند و در نهایت در نتیجه این همکاری، ۱۴ نفر از بین ده‌ها خلبان آموزش‌دیده با بمب‌افکن بی-۲، وارد خاک ایران شدند و این بمب‌های عظیم نفوذگر را بر روی تاسیسات اتمی ایران انداختند.

ویتالا با تاکید بر این که در گزینش این افراد، تاکید بر روی "تجربه" بوده است گفت: «این تیم بارها در جریان رزمایش‌ها پرواز کرده بود. زمانی که دیدم خدمه‌ [برای اجرای عملیات] آماده می‌شوند، فقط به این فکر می‌کردم که آن‌ها چقدر این کار را تکرار کرده‌اند و چه مدت برای انجام این کار تمرین کرده‌اند. این یک تیم بسیار حرفه‌ای و کاربلد بود.»

بیشتر بخوانید: اخراج ژنرال پنتاگون در پی ارزیابی حمله به مراکز اتمی ایران

با این حال، این فرمانده آمریکایی از ارائه جزییات بیشتر درباره این عملیات خودداری کرد، پرسش‌هایی نظیر این که چه مدت زمانی پیش از حمله به خدمه اطلاع داده شده بود، هنوز بی‌پاسخ مانده‌اند.

برخی از گزارش‌ها پیش از این حاکی از آن بودند که ارتش آمریکا پس از عملیات "چکش نیمه‌شب" و حمله به تاسیسات اتمی جمهوری اسلامی در فردو که با استفاده از بمب‌های ۱۳ تنی و بمب‌افکن‌های رادارگریز بی-۲ انجام شد، اینک برای توسعه نسل جدیدی از بمب‌های سنگرشکن برنامه‌ریزی می‌کند.

بیشتر بخوانید: تا چه اندازه به برنامه هسته‌ای ایران آسیب وارد شده است؟

یک گزارش وب‌سایت تخصصی The War Zone پیش از این گفته بود که ارتش آمریکا علاقه‌مندی زیادی به ساخت یک بمب دیگر به نام "نفوذگر نسل بعدی" (NGP) دارد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

بر اساس یک آگهی منتشرشده در فوریه ۲۰۲۴ توسط نیروی هوایی ایالات متحده، کلاهک جدید NGP باید حداکثر ۱۰ تن وزن داشته باشد و بتواند اثرات انفجاری، ترکش‌زا و نفوذی ایجاد کند. همچنین دقت هدف‌گیری این بمب، حتی در شرایط اختلال یا غیرفعال بودن سیگنال جی‌پی‌اس، اصولا باید ۲.۲ متر باشد.

حتی پیش از عملیات چکش نیمه‌شب نیز در محافل نظامی آمریکا بحث‌هایی در جریان بود که آیا اساسا تاسیسات بسیار مستحکم زیرزمینی فردو برای بمب MOP قابل دسترسی است یا نه.

به گفته کارشناسان، ارزیابی خسارات وارده در حملات اخیر آمریکا به فردو و نطنز نیز احتمالا در توسعه بمب‌های جدید NGP تاثیرگذار خواهد بود.

اخیرا روزنامه فرانسوی لوموند با انتشار گزارشی به نقل از مقام‌های اطلاعاتی اسرائیل نوشته است که به باور اسرائیلی‌ها، برنامه اتمی ایران در جریان جنگ ۱۲ روزه "به‌ طور کامل از بین نرفته است".

بر اساس گزارش روز شنبه ۱۳ سپتامبر (۲۲ شهریور) این روزنامه، این برآورد محرمانه اسرائیل، با اظهارات دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا همخوانی ندارد. ترامپ پس از پایان جنگ ۱۲ روزه اعلام کرده بود که "برنامه اتمی ایران به‌طور کامل نابود شده است".

نیروهای مسلح در یک معدن طلای قلقله سقز به سوی کشاورزان معترض تیراندازی کردند و در نتیجه یک جوان ۲۲ ساله جان باخت و ۴ نفر دیگر زخمی شدند. این رویداد تنها یک روز پیش از سومین سالگرد قتل حکومتی مهسا ژینا امینی رخ داد.بر ا‌ساس گزارش شبکه حقوق بشر کردستان، بە نقل از منابع محلی، عصر روز دوشنبه ۲۴ شهریور (۱۵ سپتامبر)، در حالی کە کشاورزان روستای پیرعمران شهرستان سقز، در اعتراض مسالمت‌آمیز به ساخت جاده بدون مجوز از میان زمین‌های کشاورزی‌شان برای دسترسی به معدن، تجمع کرده بودند، با تیراندازی مستقیم نیروهای مسلح مستقر در معدن مواجه شدند.

بە گفتە این شبکە حقوق‌بشری، "محمد رشیدی" جوان ۲۲ ساله در پی این تیراندازی جان باخت و چهار شهروند دیگر به نام‌های "هیمن رشیدی"، "عادل رشیدی"، "محمد امین رشیدی" و "رامیار رشیدی" به شدت زخمی و به بیمارستان صلاح‌الدین ایوبی بانه منتقل شدند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

سازمان حقوق بشر هانا نیز گزارش دادە که تیراندازی توسط "نگهبانان مسلح معدن" انجام شده و تأکید کرد که این رویداد در نزدیکی روستاهای پیرعمران و حمزه قرنیان رخ داده است.

در مقابل، سرهنگ محمدصادق پیروزی، فرمانده انتظامی شهرستان سقز در گفت‌وگو با رسانه‌های حکومتی این حادثه را "درگیری مسلحانه بر سر اختلافات میان مردم روستا" توصیف کرد و گفت: «برابر اعلام مرکز ۱۱۰ مبنی بر درگیری با سلاح در معدن طلای روستای قلقله، مأموران انتظامی بلافاصله در محل حاضر شدند. در این درگیری، یک نفر به علت شدت جراحات جان باخت و سه نفر به شدت زخمی شدند.»

خبرگزاری‌های رسمی مانند مهر و تسنیم نیز در گزارش‌هایی ادعا کرده‌اند که دو نفر از عوامل معدن با سلاح گرم تیراندازی کرده‌اند و چهار نفر زخمی شده‌اند، اما جزئیات بیشتری در مورد منشأ درگیری ارائه نکردند. این روایت رسمی با گزارش‌های منابع حقوق بشری مانند کردپا و هەنگاو، شبکه حقوق‌بشر کردستان، چاو نیوز و هانا تضاد دارد که تأکید می‌کنند اعتراض مسالمت‌آمیز بوده و تیراندازی توسط نیروهای حکومتی در پاسخ به مطالبه‌های زیست‌محیطی انجام شده است.

عدنان حسن‌پور، زندانی سیاسی سابق و از کنشگران شناختە‌شدە کردستان در واکنش بە این خبر با انتشار پیامی در شبکە اکس نوشتە است: «دقیقا در سالروز جان باختن ژینا امینی، مجددا در سقز مردم را بە رگبار بستند، تاکنون یک کشتە و چهار زخمی؛ شهروندانی کە در مقابل استثمار ناشی از معدن طلا بە پا خاستە بودند. مردم نە تنها سهمی از معدن خودشان نمی‌برند بلکە زمینهایشان نیز غصب و اشغال می‌شود.»

کردپا در این زمینە گزارش دادە که معدن طلای قلقله بدون مشارکت یا منفعت‌رسانی به مردم محلی فعالیت می‌کند و باعث تهدید منابع آب آشامیدنی و آلودگی خاک و هوا شده است. به گفتە این شبکە، اعتراضات کشاورزان روستاهای قلقله، پیرعمران و کرویان به این مسائل، بارها بی‌پاسخ مانده و این بار با خشونت مواجه شده است.

همزمان با انتشار این اخبار تصاویری از زخمی‌شدگان در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که جراحات شدید ناشی از گلوله را نشان می‌دهد. همزمان سازمان حقوق‌بشری هەنگاو از اختلال اینترنت و تشدید جو امنیتی در سقز خبر دادە است.

در همین حال سازمان حقوق‌بشری چاو نیوز نیز گزارش دادە که دست‌کم چهار شهروند معترض از جملە یک زن توسط نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی بازداشت و بە مکان نامعلومی بردە شدەاند.

به نقل از رسانه‌های حقوق‌بشری به دلیل جو امنیتی حاکم بر سقز - همزمان با سومین سالگرد قتل حکومتی مهسا امینی و شروع خیزش "زن، زندگی، آزادی"- جسد محمد رشیدی و زخمی‌شدگان به بیمارستان بانه منتقل شدەاند.

این حادثه در حالی رخ داد که سقز، زادگاه مهسا ژینا امینی، فردا سومین سالگرد مرگ او را تجربه می‌کند. تیراندازی بە شهروندان سقزی تنها ساعاتی پیش از سومین سالگرد آغاز خیزش "زن، زندگی، آزادی" موجی از خشم عمومی در شبکەهای اجتماعی را در پی داشتە است.

طبق آخرین‌ خبرها، سازمان حقوق بشری هه‌نگاو مطلع شده است که نهادهای امنیتی خانواده محمد رشیدی را تهدید کرده‌اند که همین امشب باید مراسم خاکسپاری محمد رشیدی بدون حضور مردم برگزار شود.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

معدن طلای قلقله در ۴۳ کیلومتری سقز، از سال‌ها پیش محل مناقشه بوده و توسط شرکت توسعه معادن طلای کردستان اداره می‌شود. طبق گزارش‌ها، فعالیت‌های آن بدون رضایت ساکنان محلی، باعث تخریب زمین‌های کشاورزی و آلودگی‌های زیست‌محیطی شده است. در تیرماه ۱۴۰۴، کمیته محیط زیست کردستان از بازداشت فعالان زیست‌محیطی خبر داد و در مردادماه، عملیات استخراج با انفجارها آغاز شد. کشاورزان محلی بارها با طومار و اعتراض مسالمت‌آمیز مطالبات خود را ابراز کرده‌اند، اما پاسخ خشونت‌آمیز دریافت کرده‌اند.

بیش از ٨٠ درصد از طلای ایران در استان کردستان و جنوب آذربایجان‌غربی استخراج می‌شود. بر ا‌ساس منابع رسمی درصد بسیار کمی (حدود پنج درصد) از عائدی این معادن به استان‌های نامبرده بر می‌گردد. این در حالی است صنعت استخراج و پالایش طلا برای ساکنان این مناطق آلودگی‌های شیمیایی جبران ناپذیر بسیاری بە بار آورده است.

گردهمایی نمایندگان نزدیک به ۶۰ کشور در قطر در بیانیه خود در واکنش به حمله اسرائیل به رهبران حماس در دوحه گفتند "هدف اصلی این حملات، تضعیف نقش میانجی‌گری و جلوگیری از توقف جنگ غزه" بود.سران ۶۰ کشور عربی و اسلامی در بیانیه پایانی خود در گردهمایی دوحه، حمله اسرائيل به رهبران حماس در پایتخت این کشور را محکوم کردند. آنها این حمله را اقدامی علیه یک کشور "بی‌‌طرف" دانستند که "نقش میانجی‌گری در بحران غزه را ایفا می‌کرد". بیانیه این حمله را "نه‌تنها نقض آشکار قوانین بین‌المللی"، بلکه مانعی جدی در برابر "روند تلاش‌های جهانی برای تحقق صلح" قلمداد کردند.

بیشتر بخوانید‌:خبرگاه؛ " ترامپ از قبل در جریان حمله اسرائیل به قطر بود"

بیانیه هم‌چنین تهدیدهای اسرائيل مبنی بر احتمال حمله مجدد به قطر را محکوم کرد. شرکت‌کنندگان در نشست دوحه هشدار دادند که هدف این حملات، "تضعیف نقش میانجی‌گری و جلوگیری از توقف جنگ غزه است." آنها همچنین بر لزوم مقابله با طرح‌های اسرائیل "برای تحمیل واقعیت‌های جدید در منطقه و تهدید امنیت جمعی کشورهای عربی و اسلامی" تاکید کردند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

این بیانیه سیاست‌های اسرائیل را که منجر به فاجعه انسانی در غزه شده و تلاش برای کوچاندن فلسطینی‌ها را غیرقابل قبول دانست و نسبت به "پیامدهای خطرناک تصمیمات احتمالی اسرائیل برای الحاق بخش‌هایی از اراضی اشغالی"، خواستار اقدام فوری جامعه جهانی "برای توقف تجاوزات مکرر اسرائیل شد".

"توهم خطرناک اسرائيل"

تمیم بن حمد آل ثانی، نخست‌وزیر قطر در سخنرانی افتتاحیه گردهمایی اسرائیل را متهم کرد که قصد دارد "خود مذاکرات برای آتش‌بس در غزه را از بین ببرد". به باور او "مذاکره برای اسرائیل فقط بخشی از جنگ است" و "کسی که با جدیت و برنامه‌ریزی‌شده می‌کوشد طرف مقابل مذاکره را از بین ببرد، قصد دارد مذاکرات را بی‌اثر کند."

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

امیر قطر گفت بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، "رویای تبدیل منطقه عربی به حوزه نفوذ اسرائیل را در سر دارد." او این را "یک توهم خطرناک" توصیف کرد. قطر تاکنون همراه با آمریکا و مصر در جنگ میان اسرائیل و حماس میانجی‌گری کرده، اما مذاکرات برای آتش‌بس و آزادی گروگان‌های در غزه ماه‌هاست پیشرفتی نداشته است.

احمد ابوالغیط، دبیرکل اتحادیه عرب با اشاره به اسرائيل گفت این نشست تنها برای ابراز همبستگی با قطر نیست، بلکه پیامی است که "باید سکوت در برابر رفتار این دولت یاغی را پایان داد." او خطاب به مردم اسرائیل گفت: «آنچه دولت شما به نام شما انجام می‌دهد فراموش نخواهد شد. این رفتار هر پایه‌ای برای همزیستی مسالمت‌آمیز را ویران می‌کند.»

بیشتر بخوانید‌:قطر: جامعه بین‌المللی باید اسرائیل را پاسخگو کند

محمد شیاع السودانی، نخست‌وزیر عراق، خواستار شکل‌گیری یک اتحاد اسلامی-عربی شد تا به گفته او "چالش‌های اقتصادی و امنیتی" مهار شود. رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه، نتانیاهو را متهم کرد که "کل منطقه را به سوی بی‌ثباتی می‌کشاند" و حمایت کامل خود از قطر را اعلام کرد. او گفت: «مطمئنم اسرائیل باید تحت فشار اقتصادی نیز قرار گیرد.»

محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین، حمله اسرائیل به قطر را محکوم کرد و گفت دولت اسرائیل "توانایی این را ندارد که شریک صلح باشد". او خواستار "مداخله قاطع" کشورهای عربی و اسلامی و همچنین جامعه جهانی شد.

موضع دولت ایران و "محور مقاومت"

مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران در این گردهمایی حمله به حماس در قطر را به منظور نابودی تلاش‌های دیپلماتیک برای پایان جنگ غزه دانست. او گفت:«این تجاوز به دیپلماسی بیش از یک جنایت است؛ این یک اعلام علنی و بی‌شرمانه است که اکنون قدرت نظامی و نه قانون، تعیین کننده است.» او خواهان اتحاد سران کشورهای شرکت‌کننده در برابر اسرائیل شد.

پزشکیان در ادامه گفت: «ما به مردم فلسطین و به همه کسانی که به عدالت ایمان دارند دو چیز بدهکاریم؛ صراحت کلام و اقدام» روشن نیست "اقدام" مورد نظر رئیس دولت ایران چیست.

او در ادامه با تاکید بر این که "ما مرعوب نخواهیم شد، متفرق نخواهیم شد، ساکت نخواهیم ماند" پیش‌بینی کرد که "از خاکستر غزه، عدالت برخواهد خاست. از آوار ساختمان‌های تخریب شده در دوحه، بیروت، تهران، دمشق و صنعا، نظمی نو پدیدار خواهد شد.»

از نگاه منتقدان رئيس دولت ایران از باریکه‌ و یرانه‌هایی سخن می‌گوید که سرنوشت ساکنان آن پس از حملات هفت اکتبر حماسبه اسرائيل، برای همیشه دگرگون شد. منطقه‌ای که با خاک یکسان شد و ساکنانش تلفات سنگینی دادند و هم‌چنان می‌دهند. با این همه، علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی گفته است که برای این حمله"پیشانی و بازوی طراحان مدبر و هوشمند" حماس را می‌بوسد و به آنها "افتخار" می‌کند.

بنا بر گزارش‌ها، نیروهای همسو یا نیابتی جمهوری اسلامی ("محور مقاومت") روز یکشنبه ۲۳ شهریور در پیامی به نشست دوحه گفتند: «مسئولیت تاریخی و انسانی شما حکم می‌کند که مواضع قاطعانه‌ای در برابر جنایت رژیم صهیونیستی اتخاذ کنید که فراتر از بیانیه باشد و به سطح اقدامات عملی و یکپارچه‌ برسد.»

"نگاه عربی" و نگاه جمهوری اسلامی

به گزارش تسنیم وزارت خارجه جمهوری اسلامی در اطلاعیه‌ای "ملاحظات و نقطه‌نظرات" ایران درباره بیانیه پایانی گردهمایی سران کشورهای اسلامی-عربی را ارائه کرد.

این وزارتخانه تاکید کرده است "راه‌حل به‌اصطلاح دو دولتی" را نمی‌پذیرد و از نظر جمهوری اسلامی "تنها راه‌حل واقعی و پایدار، تشکیل یک دولت دموکراتیک واحد است که از طریق برگزاری همه‌پرسی با مشارکت تمامی فلسطینیان – چه در داخل و چه در خارج از سرزمین‌های اشغالی – و نمایندگی همه مردم فلسطین ایجاد شود."

وزارت خارجه ایران می‌گوید "بر این اساس، ما خود را از هرگونه اشاره به این مفهوم و مفاهیم مشابه (از جمله قدس شرقی/بیت‌المقدس شرقی، مرزهای ۱۹۶۷ و غیره) که در بیانیه آمده است، منفک می‌کنیم" و تاکید می‌کند: «پیوستن به اجماع در خصوص این بیانیه نباید، به‌طور صریح یا ضمنی، به هیچ وجه به‌منزله شناسایی رژیم اسرائیل تلقی شود.»

رفراندوم در "کل سرزمین‌های اشغالی" و با "شرکت همه فلسطینی‌ها در درون و بیرون کرانه باختری و غزه طرحی است که از نظر بسیاری از کارشناسان فاقد جنبه عملی و تنها بیانی نرم برای شعار "نابودی اسرائیل" تلقی می‌شود. در میان خود فلسطینی‌ها هم کمتر نیرویی به این طرح اقبال نشان می‌دهد.

در حالی که جمهوری اسلامی تلاش می‌کند از حمله اسرائیل به دوحه برای دشمنی دیرینه با اسرائيل اعتبار دست و پا کند، "نگاه کشورهای عربی" به صلح خاورمیانه چیز دیگری است. آنها بر خلاف رهبری جمهوری اسلامی از راه‌حل دو دولتی دفاع می‌کنند که لازمه‌اش به رسمیت شناختن اسرائیل است.

احمد زید‌آبادی، فعال و تحلیلگر سیاسی در حساب تلگرام خود به این نگاه پرداخته است. او به جوزف عون رئیس‌جمهور لبنان اشاره کرده که در اجلاس دوحه گفته است برای ناکام کردن اسرائيل "باید با موضعی واحد به نشست‌های مجمع عمومی سازمان ملل برویم و به جهان بگوییم که ما آمادۀ صلح مطابق با طرح صلح عربی هستیم که حمایت بین‌المللی گسترده‌ای یافته است."

زیدآبادی نتیجه می‌گیرد: «این نگاه بنیادی کشورهای عرب به منازعه با اسرائیل است، هر تفسیر دیگری که در ایران از ماهیت این منازعه شود، "مصادرۀ به مطلوب" است و طبق معمول به صخرۀ سخت برخورد می‌کند!»

سفر وزیر خارجه آمریکا به قطر

وزارت امور خارجه آمریکا اعلام کرد که مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده، روز سه‌شنبه در جریان سفر به کشور قطر، پس از حمله اسرائیل به رهبران حماس در آن کشور، حمایت خود را از حاکمیت قطر اعلام خواهد کرد و از این کشور خواهد خواست که همچنان به نقش میانجیگرانه خود در پایان دادن به جنگ غزه ادامه دهد.

روبیو روز دوشنبه در جریان دیدار با مقام‌های ارشد اسرائیل اعلام کرد که سفر وی به دوحه با هدف ازسرگیری مذاکرات صورت می‌گیرد.

او با اشاره به نقش قطر در روند گفت‌وگوها، تأکید کرد: امیدواریم قطر همچنان نقشی سازنده و مثبت در مسیر پایان جنگ غزه ایفا کند.

وی در ادامه افزود: «در جریان هستیم که قطری‌ها از آنچه رخ داده عصبانی‌اند، اما ورای این موضوع، همچنان با واقعیت جنگ، حضور حماس و مسئله اسرا روبه‌رو هستیم.»

مدیرکل وزارت دفاع اسرائیل هشدار داد این کشور شاهد دور جدیدی از درگیری با ایران خواهد بود. او جنگ ۱۲ روزه را یک موفقیت برای اسرائیل دانست و گفت مقام‌های "تحقیر شده ایران" مبالغ هنگفتی برای دور بعدی سرمایه‌گذاری می‌کنند.به گزارش "تایمز اسرائیل" امیر بارام، مدیر کل وزارت دفاع اسرائیل روز دوشنبه ۱۵ سپتامبر (۲۴ شهریور) در یک سخنرانی گفته است جنگ ۱۲ روزه میان این کشور و جمهوری اسلامی "با پیروزی آشکار اسرائیل به پایان رسید، اما دورهای دیگری علیه ایران در پیش خواهد بود." به گفته او "ایرانی‌ها احساس تحقیر می‌کنند و به همین دلیل مبالغ هنگفتی در دفاع و تقویت نیروهای خود سرمایه‌گذاری می‌کنند."

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

او در کنفرانسی که توسط وزارت دارایی اسرائیل برگزار شد، همچنین هزینه حملات اسرائیل علیه حوثی‌ها در یمن و رهگیری موشک‌های گروه‌های تحت حمایت ایران را اعلام کرد و افزود این وزارتخانه در حال ایجاد "شورای عالی تسلیحات" است که به اسرائیل امکان می‌دهد آمادگی خود برای جنگ با ایران و دشمنان دوردست دیگر را "به‌طور قابل‌توجهی تسریع کند".

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

بارام هم‌چنین گفت وزارت دفاع "برای حفظ برتری نظامی" روی سه افق زمانی فعالیت می‌کند؛ "کوتاه‌مدت، تدارکات؛ میان‌مدت، بهبود آمادگی برای دهه بعدی و بلندمدت، توسعه سامانه‌های تسلیحاتی تحول‌آفرین برای میدان‌های نبرد آینده."

"اقتصاد امنیتی" و هزینه‌های نظامی اسرائیل

مدیر کل وزارت دفاع اسرائیل با اشاره به حمله اسرائيل به حز‌ب‌الله لبنان و کشتن شمار زیادی از فعالان این گروه از طریق پیجرهای انفجاری، از سرمایه‌گذاری روی یک "اقتصاد امنیتی" سخن گفت و افزود: «هم‌اکنون باید روی "شگفتی‌های" بعدی و عملیات‌های بعدی سرمایه‌گذاری کنیم».

بیشتر بخوانید:کمک پکن به تهران برای بازسازی توان موشکی؛ نگرانی در اسرائیل

به گفته بارام حملات اسرائيل به حوثی‌های یمن به طور متوسط حدود ۵۰ میلیون شیکل (۱۵ میلیون دلار) هزینه داشته است. او تاکید کرد که این حملات "تأثیر وسیعی بر بازدارندگی و جایگاه جهانی" اسرائيل دارد. هم‌چنین رهگیری موشک‌ها با موشک‌های سیستم دفاعی "آررو۳" (Arrow 3) بین ۱۵ تا ۳۰ میلیون شکل (۴.۵ تا ۹ میلیون دلار) هزینه دارد، اما "خسارت ناشی از یک عدم موفقیت نزدیک به ۳۰۰ میلیون شِکل (۹۰ میلیون دلار) خواهد بود."

سامانه Arrow 3 یکی از پیشرفته‌ترین سیستم‌های دفاع موشکی اسرائیل است که برای مقابله با موشک‌های بالستیک با برد بلند طراحی شده است.

زمان تدارک سامانه دفاعی اسرائيل چندین برابر ایران

اسرائیل با توسعه و استقرار سامانه‌های پیشرفته دفاع موشکی، توانایی قابل توجهی در مقابله با تهدیدات موشکی، به‌ویژه از سوی ایران دارد. با این حال تهدیدات موشکی پیچیده و متنوع ایران همچنان چالشی جدی برای امنیت اسرائیل محسوب می‌شود. از نظر مقام‌های اسرائیل ادامه توسعه و بهبود سامانه‌های دفاعی، همراه با همکاری‌های بین‌المللی، برای مقابله با این تهدیدات ضروری است.

بیشتر بخوانید:خبرگاه؛ روبیو: "فشار حداکثری" بر ایران ادامه می‌یابد

بارام در سخنرانی خود گفت اسرائيل "باید تغییر اساسی در فرآیندهای تولید و تدارک سامانه‌های دفاعی و رزمی حیاتی" ایجاد کند. فرآیندی که به گفته او "رژیم ایران در یک ماه کامل می‌کند، در اسرائیل ماه‌ها و حتی سال‌ها طول می‌کشد."

بیشتر بخوانید:ارزیابی اسرائیل ادعای "نابودی کامل" برنامه هسته‌ای ایران را رد می‌کند

با وجود آنکه تعدادی از کشورها قراردادهای دفاعی خود با اسرائیل را لغو کرده‌اند، بارام گفت که وزارت دفاع اسرائيل هفته گذشته قراردادهای صادرات تسلیحاتی به ارزش ۲.۵ میلیارد دلار امضا کرده است. او افزود: «نمی‌توانم نام کشورها را ذکر کنم، اما آن‌ها اهمیت سرمایه‌گذاری بلندمدت در دفاع در یک جهان ناپایدار را درک می‌کنند.»

انتقادات به حمله اسرائیل به قطر "ریاکاری عظیم"

هم‌زمان با سخنان مدیر کل وزارت دفاع اسرائيل، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل که میزبان وزیر خارجه آمریکاست به انتقادات نسبت به حمله این کشور به قطر در هفته گذشته واکنش نشان داد. او گفت در این انتقادات "نفاق و ریاکاری عظیمی" وجود دارد.

نتانیاهو به قطعنامه ۱۳۷۳ سازمان ملل اشاره کرد که پس از ۱۱ سپتامبر تصویب شد و می‌گوید "هیچ کشوری نمی‌تواند به تروریست‌ها پناه دهد یا مأمنی امن برای آن‌ها فراهم کند".

او برای توجیه حمله اسرائیل به قطر به حمله آمریکا به پاکستان اشاره کرد و گفت: «آمریکا با شجاعت بسیار علیه مأمن‌های تروریستی که به القاعده در افغانستان داده شده بود اقدام کرد. همان مأمنی که به سرکرده تروریست‌ها، اسامه بن‌لادن، در پاکستان داده شده بود.»

نتانیاهو در انتقاد به کسانی که حمله به قطر را نقض حاکمیت این کشور دانسته و آن را محکوم کردند افزود: «شما چنین حاکمیتی ندارید وقتی عملاً به تروریست‌ها پایگاه می‌دهید.»

با وجود این که اسرائیل در حمله به قطر به منظور کشتن رهبران حماس موفق نبود، اما نتانیاهو می‌گوید اسرائیل با این حمله پیامی به تروریست‌ها فرستاد: «این اقدام شکست نخورد، زیرا یک پیام مرکزی داشت؛ می‌توانید مخفی شوید، می‌توانید فرار کنید، اما ما شما را خواهیم گرفت.»

نتانیاهو همچنین گفت ساختمان‌هایی که در غزه تخریب می‌شوند، "پایگاه‌های حماس" هستند و جهان باید "اولویت‌ها و واقعیت‌های خود را درباره غزه بازبینی کند".

بیشتر بخوانید:قطر: جامعه بین‌المللی باید اسرائیل را پاسخگو کند

مارکو روبیو نیز در پاسخ به سؤالی پیرامون خشم متحدان خلیج فارس قطر از این حمله، گفت: «برخی اصول اساسی همچنان وجود دارد که باید به آن‌ها رسیدگی شود، بدون توجه به آنچه رخ داده است.» او افزود گروگان‌ها همچنان در اختیار حماس هستند و "این گروه باید نابود شود."

روبیو موج به رسمیت شناختن کشور فلسطین را "مانعی برای صلح" خواند که "حماس را جری‌تر می‌کند."

هم‌زمان با آغاز کنفرانس عمومی آژانس در وین، وزیر انرژی آمریکا خواستار "برچیدن کامل" توان غنی‌سازی و بازفرآوری ایران شد و از "مشوق‌های اقتصادی" در برابر کنار گذاشتن مسیر سلاح سخن گفت.کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا در جریان شصت‌ونهمین کنفرانس عمومی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی که از امروز، ۱۵ سپتامبر(۲۴ شهریور) تا ۱۹ سپتامبر(۲۸ شهریور) در وین برگزار می‌شود گفت: «مسیر تسلیحاتی ایران، شامل همه قابلیت‌های غنی‌سازی اورانیوم و بازفرآوری پلوتونیوم، باید کاملاً برچیده شود».

او با اشاره به حملات هوایی آمریکا و اسرائیل در تیرماه به تأسیسات غنی‌سازی ایران، گفت توقف بازرسی‌ها پس از آن حملات، ارزیابی موجودی ایران را مبهم کرده است. آژانس پیش‌تر بر "انباشت نگران‌کننده" حدود ۴۴۰/۹ کیلوگرم اورانیومتا غنای ۶۰ درصد تأکید کرده بود؛ میزانی که اگر به ۹۰ درصد ارتقا یابد، طبق معیار آژانس برای ۱۰ سلاح هسته‌ای کفایت می‌کند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

اتحادیه اروپا: ایران به مفاد توافق با آژانس عمل کند

همزمان با برگزاری کنفرانس یادشده، اتحادیه اروپا نیز با صدور بیانیه‌ای با اظهار اینکه از اعلام توافق بین ایران و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در قاهره برای ازسرگیری بازرسی‌های فنی از تأسیسات هسته‌ای ایران استقبال می‌کند، تأکید کرد: «اتحادیه اروپا ملاحظه مثبتی نسبت به بیانیه گروسی در خصوص اینکه این یک گام در مسیر درست است، داشته و اینکه این توافق هیچ‌گونه تغییر یا اصلاحیه‌ای در توافقنامه پادمان‌های ان‌پی‌تی ایران ایجاد نمی‌کند. ما چشم انتظار گزارش‌های بعدی بوده و خواستار اجرای فوری توافق از طریق اقدامات عملی هستیم.»

بیانیه دوباره بر این خواست کشورهای اروپایی و آمریکا تاکید کرده است که "ایران هرگز نباید اجازه دستیابی به یک سلاح هسته‌ای را پیدا کند و این کشور موظف است به تعهدات پادمان هسته‌ای خود طبق ان.پی.تی که قانونا الزام‌آور هستند پایبند باشد".

اتحادیه اروپا در ادامه بیانیه از ایران خواسته است که "فوراً به آژانس اجازه دهد فعالیت‌های پادمانی خود را مطابق با توافقنامه پادمان‌های ان‌پی‌تی از سر بگیرد" و تصریح کرده است که "اجرای توافقنامه پادمان‌ها از سوی ایران تحت هیچ شرایطی قابل تعلیق نیست و قوانین ملی نمی‌توانند برای آژانس تعهد ایجاد کنند".

فراخوان ایران به بازگشت فوری به میز مذاکراه احتراز از هرگونه اقدامی که ممکن است راه‌حل مذاکره‌شده را به خطر بیندازد از دیگر خواست‌های مطرح در بیانیه اتحادیه اروپا است.

بیانیه در انتها با اشاره به گذشت تقریبا ۲ هفته از ارسال اخطاریه اجرای مکانیزم ماشه به شورای امنیت توسط سه کشور اروپایی موسوم به تروئیکای اروپایی (بریتانیا، فرانسه و آلمان) که در آن یک مهلت ۳۰ روزه قبل از اجرای مجدد قطعنامه‌های معلق شده قبلی لحاظ شده، تاکید می‌کند که "اتحادیه اروپا به ایران و جامعه بین‌المللی صراحتا اعلام کرده که ما متعهد به دیپلماسی هستیم. ایران باید گام‌های ملموسی بردارد تا نشان دهد در یافتن راه‌حل دیپلماتیک جدی است و به‌طور معنادار با پیشنهاد تمدید قطعنامه ۲۲۳۱ تعامل کند".

بریتانیا، فرانسه و آلمان (E3) گفته‌اند اگر تهران با ازسرگیری کامل بازرسی‌ها، ارائه حسابرسی از موجودی غنی‌شده و گفت‌وگوی مستقیم هسته‌ای با آمریکا موافقت کند، آنها می‌توانند ادامه روند احیای تحریم‌ها را مانع شوند.

رایت، نماینده آمریکا، بعدتر در نشست خبری گفت: «بازگشت به جامعه تجارت جهانی و رفع تحریم‌ها» از مشوق‌های روی میز برای ایران است. تهران ضمن رد اتهام پیگیری تولید سلاح هسته‌ای، حق غنی‌سازی ذیل ان‌پی‌تی را یادآور شد.

رافائل گروسی، مدیرکل آژانس، در افتتاحیه کنفرانس عمومی گفت توافق هفته گذشته در قاهره با ایران باید "فوراً اجرا شود" تا مأموریت‌های نظارتی از سر گرفته و اعتماد بازسازی شود. به گفته او، این چارچوب «اقدامات فنی و گام‌های عملی لازم» برای ازسرگیری کار آژانس در ایران را خلاصه می‌کند.

شرط تهران: دسترسی با تأیید شورای عالی امنیت ملی

محمد اسلامی، رئیس سازمان انرژی اتمی ایران نیز ضمن سخنرانی در کنفرانس عمومی آژانس، گفت پس از حملات به سایت‌های هسته‌ای، «تداوم همکاری با آژانس از طریق ترتیبات جدید» و پس از رفع نگرانی‌های امنیتی پی گرفته می‌شود.

بر اساس موضع رسمی تهران، دسترسی بازرسان تنها با تأیید شورای عالی امنیت ملی امکان‌پذیر است.

اسلامی افزود: ایران با وجود قانون محدودکننده همکاری با آژانس، همچنان عضو ان‌پی‌تی است.

دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی امروز (یکشنبه) ۲۳ شهریورماه در پی توافق امضا شده بین سیدعباس عراقچی و رافائل گروسی بیانیه‌ای صادر کرد.

در این بیانیه آمده است: متن این ترتیبات در کمیته هسته‌ای شورای عالی امنیت ملی مورد بررسی قرار گرفته و آنچه به امضا رسیده، در مجموع همان چیزی است که مصوب این کمیته بوده است.

این بیانیه می‌افزاید: کمیته هسته‌ای که متشکل از مسئولان ارشد نهادهای مختلف ذیربط است، در همه ادوار از جانب شورای عالی امنیت ملی مأذون به تصمیم گیری بوده و در این زمان نیز مطابق روال معمول عمل کرده است.

این بیانیه در واکنش به ادعاهایی از سوی نمایندگان تندروی مجلس منتشر شد که وزارت خارجه را در توافق با آژانس به دورزدن مصوبه مجلس در باره محدودسازی همکاری‌ها با این نهاد و ادامه بازرسی‌ها تنها با اجازه شورای عالی امنیت ملی، متهم کرده بودند.

رایزنی برای قطعنامه "ممنوعیت حمله"؛ تهدید آمریکا به قطع بودجه

بهروز کمالوندی، سخنگوی سازمان انرژی اتمی، هنگام ورود به وین (یکشنبه ۲۳ شهریور) گفت تهران برای تصویب پیش‌نویس قطعنامه‌ایکه بر ممنوعیت حمله به تأسیسات هسته‌ای تکیه دارد، با کشورهای مختلف رایزنی می‌کند و این ابتکار را مبتنی بر قطعنامه‌های ۴۸۷، ۵۳۳ و ۴۴۴ شورای امنیت دانست. او آمریکا را به «سنگ‌اندازی و تهدید اعضا» متهم کرد. واشنگتن هشدار داده در صورت تصویب چنین قطعنامه‌ای، کمک‌های مالی به آژانس را قطع می‌کند.

زمینه تنش: وقفه پس از جنگ ۱۲روزه و ابهام درباره موجودی غنی‌شده

ایران پس از جنگ ۱۲روزه (۱۳ تا ۲۵ ژوئن) و حملات آمریکا و اسرائیل به تأسیسات کلیدی هسته‌ای‌اش، همکاری با آژانس را تعلیق کرد و بازرسان از آن زمان به برخی سایت‌ها دسترسی نداشته‌اند. هرچند آژانس پیش از حملات نشانه‌ای از "برنامه تسلیحاتی هماهنگ" اعلام نکرده بود، اما از سطوح و مقادیر بالای غنی‌سازی ابراز نگرانی کرده است.

پنجره دیپلماسی: گره تروئیکای اروپا و مسیر قاهره

تروئیکای اروپاروند بازگرداندن تحریم‌های برجامی را یک‌ماهه آغاز کرده، اما سیگنال داده در صورت بازگشت کامل بازرسی‌ها، شفاف‌سازی موجودی و گفت‌وگوی مستقیم تهران–واشنگتن می‌تواند توقف کند. ایران و آژانس هفته پیش در قاهره چارچوبی برای بازگشت بازرسان توافق کردند؛ روشن نیست سرعت اجرای آن برای راضی‌کردن اروپایی‌ها کافی باشد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

کنفرانس عمومی آژانس از دوشنبه تا جمعه در وین ادامه دارد و انتظار می‌رود مسیر اجرای "چارچوب همکاری" توافق شده میان ایران و آژانس، سرنوشت پیش‌نویس قطعنامه پیشنهادی ایران در مورد ممنوعیت حمله به تاسیسات اتمی و نیز برآوردها ازظرفیت غنی‌سازی و دسترسی‌های نظارتی ایران، محور گفت‌وگوها باشد.

ترامپ گفته است در واشنگتن وضعیت فوق‌العاده ملی اعلام خواهد کرد. علت این تهدید تصمیم شهردار واشنگتن است که گفته بود پلیس این شهر دیگر با ماموران اداره مهاجرت و گمرک آمریکا برای بازداشت مهاجران غیرقانونی همکاری نخواهد کرد.دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا در چارچوب اقدام جنجالی خود علیه مهاجرت غیرقانونی تهدید کرده است که وضعیت فوق‌العاده در واشنگتن اعلام می‌کند و شهر را تحت اداره دولت مرکزی قرار می‌دهد. دلیل این تهدید این است که موریل بوزر، شهرداد واشنگتن گفته است پلیس شهر با اداره مهاجرت و گمرک آمریکا (ICE) همکاری نخواهد کرد.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

این همکاری شامل انتقال اطلاعات درباره افرادی است که به‌طور غیرقانونی در ایالات متحده زندگی می‌کنند یا وارد کشور می‌شوند. ترامپ در تروث‌سوشال نوشت: «من وضعیت فوق‌العاده ملی اعلام خواهم کرد و اگر لازم باشد شهر را تحت اداره فدرال قرار می‌دهم.»

بیشتر بخوانید:دونالد ترامپ

"جرم و جنایت به صفر رسید"

ترامپ دموکرات‌های "چپ‌افراطی" را متهم کرد که بوزر را به این تصمیم واداشته‌اند. او هشدار داد اگر پلیس همکاری با اداره مهاجرت را متوقف کند، "موج جرم‌ و جنایت بازخواهد گشت." ترامپ در ماه اوت نیروهای گارد ملی را به پایتخت اعزام کرده بود تا به گفته خودش "قانون، نظم و امنیت عمومی را بازگرداند".

به گفته رئیس جمهور آمریکا با این کار او ظرف چند هفته جرم‌وجنایت تقریباً به صفر رسیده است. بوزر نیز پیش‌تر از اعزام گارد ملی تمجید کرده بود، چون این اقدام باعث کاهش چشمگیر جرم شده است. او همچنین به مقامات شهری دستور داده بود با نهادهای فدرال هماهنگ شوند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

منتقدان ترامپ می‌گویند او میزان جرم‌ و جنایت را بیش از حد بزرگ‌نمایی می‌کند تا رویکرد هرچه اقتدارگرایانه‌تر خود را توجیه کند. آمار پلیس واشنگتن نشان‌دهنده کاهش محسوس جرایم خشن بین سال‌های ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴ است، پس از افزایشی که در دوران پاندمی کرونا رخ داده بود.

بیشتر بخوانید:مردی با همسر آمریکایی، قربانی "اشتباهات مهاجرتی" در آمریکا

تبعیض نژادی همراه با فشار بر مهاجران

به گزارش روزنامه گاردین بخش عمده اقدامات در واشنگتن در ۳۰ روز گذشته بر بازداشت افراد فاقد مدارک اقامت متمرکز بوده است. ایست‌های بازرسی ماموران اداره مهاجرت در چهارراه‌های شلوغ محله‌های مهاجرنشین برپا شده و مأموران آن در رستوران‌ها، کلیساها و مدارس که مهاجران زیاد در آنجا کار می‌کنند گشت‌زنی می‌کنند. بسیاری از مردم نیز از تبعیض نژادی گزارش داده‌اند.

منتقدان می‌گویند اقدام ترامپ همین حالا نیز فراتر از اختیارات دولت است. در حال حاضر بیش از ۲۰۰۰ سرباز در شهر گشت می‌زنند. ترامپ پیش‌تر پلیس پایتخت را مستقیماً تحت کنترل دولت مرکزی قرار داده و مأموران دولت از جمله کارکنان اداره مهاجرت را برای کنترل به خیابان‌ها فرستاده بود.

بیشتر بخوانید:پست بحث‌برانگیز ترامپ؛ تهدید به اعزام گارد ملی به شیکاگو

گارد ملی به‌عنوان یک نیروی شبه‌نظامی عمل می‌کند که تحت فرمان فرمانداران ۵۰ ایالت است، مگر آنکه به خدمت دولت فراخوانده شود. با این حال، گارد ملی منطقه کلمبیا، واحد فدرالی مستقلی که واشینگتن در آن قرار دارد و جزو هیچ ایالتی محسوب نمی‌شود مستقیماً تحت فرمان رئیس‌جمهور است. دفتر شهردار بوزر هنوز به اظهارات تازه ترامپ واکنشی نشان نداده است.

پس از نزدیک به سه ماه از حمله اسرائیل به زندان اوین، رضا خندان در نامه‌ای شرحی مفصل از وقایع آن روز به بیرون از زندان فرستاده است. به گفته او کودک یکی از مددکاران زن زندان و نیز ۱۴ سرباز جزو کشته‌شدگان این حمله بودند."آن روز دوم تیرماه بود"، رضا خندان در مطلب مفصلی ماجراهای روز حمله اسرائیل به زندان اوین و آنچه را که بر سر زندانیان اوین آمد، شرح داده است. در این نامه که تاریخ ۱۹ شهریور را دارد و نسخه‌ای از آن امروز به دست دویچه‌وله فارسی رسیده به نکاتی اشاره شده که تا کنون خبری درباره آن منتشر نشده بود. او از جمله نوشته است: «موج انفجار بسیاری، از جمله یکی از دوستانم را از تختِ طبقه‌ی سوم به کفِ اتاق پرتاب کرده بود. زندانیِ اهلِ نیجریه مشغولِ آشپزی بوده که هراسان و ناخواسته ظرفِ غذا را روی نیم‌تنه‌ی بالای زندانی دیگری خالی می‌کند. از گردن تا کمرِ آن شخص سوخته بود.» در این نامه همچنین آمده که "کودکِ یکی از مددکارانِ زن جزو کشته‌شده‌ها بوده است".

او از وحشت و هراس زندانیان و سبعیت زندان‌بانان می‌گوید که حتی در چنین شرایطی حاضر به باز کردن درهای زندان نبوده‌اند: «زندانیان وحشت‌زده و هراسان همچنان در حالِ فرار از سالن‌ها و عبور از راه‌پلّه‌های بسیار تنگِ ساختمانِ بند بودند تا خود را به بیرونِ بند برسانند. همه‌جا پر از دود و خاک و سنگ و خاکستر شده بود. راه‌پلّه‌ی منتهی به افسر نگهبانی و دفترِ مدیرِ بند واقع در طبقه‌ی پایین را بسته بودند و جمعیتِ زیادی هرچه فریاد می‌زدند و با قدرتِ تمام به در می‌کوبیدند، درها را باز نمی‌کردند. پرسنلِ بند وحشت‌زده درهای ورود و خروج را قفل کرده و مانعِ خروجِ زندانیان از بند و انتقالِ مجروحین به بهداری شده بودند.»

بیشتر بخوانید: روایت زندانیان از شرایط وحشتناک زندان‌ها پس از حمله اسرائیل به اوین

به گفته این فعال مدنی و سیاسی زندانیان پس از مدت‌ها فریاد کشیدن موفق می‌شوند "در گوشه حیاط" را شکسته و بیرون بند بروند. او می‌فزاید: «چهار طرفِ بهداریِ بند پنجره است و به همین خاطر، همه‌جای بهداری مانندِ حیاطِ بند مملو از خاک و سنگ و شیشه‌های خُرد‌شده بود.»

او از حیرت زندانیان برای منتقل نکردن مجروحان به بیمارستان می‌گوید و از جان دادن یک زندانی مالی به دلیل رسیدگی نکردن به موقع خبر داده است که خبر فوتش بعدتر به زندانیان رسیده است.

رضا خندان از تیراندازی به سمت زندانیان در این شرایط خبر داده و در نامه خود می‌نویسد: «به سمتِ چند تن از زندانیانِ بندِ ما که به محوطه‌ی زندان رفته بودند تیراندازی کردند. گروهی از زندانیانِ سیاسیِ بندِ ۴ که به‌راحتی می‌توانستند در لحظاتِ اولِ پس از بمباران فرار کنند بلافاصله از بند خارج شده، به کمکِ مجروحین و کشته‌شدگانِ بهداریِ مرکزی و ساختمان‌های اطراف شتافته بودند. ساعتی بعد مأمورانِ وزارتِ اطلاعات با رفتاری خشن و تهدیدِ اسلحه آن‌ها را که به کمکِ همکاران و سایرین رفته بودند و برایشان آب رسانده بودند به داخلِ بند برگردانده بودند.»

او در بخش دیگری از نامه‌اش به پیشروی آتش ناشی از انفجار به محوطه بیرون اوین و شنیده شدن صدای انفجار مین‌های کارگذاری‌شده در زمین‌های اطراف اوین اشاره می‌کند.

سازمان عفو بین‌الملل و دیدبان حقوق بشر حمله اسرائیل به زندان اوین را مصداق جنایت جنگی دانسته‌اند.

نقش رئیس زندان اوین

رضا خندان از قول پرسنلِ زندان نوشته است: «فرزادی رئیسِ زندانِ اوین روزِ قبلِ بمبارانآماده‌باش اعلام کرده و همه را به زور به آن‌جا کشانده بود، در حالی که شهر تهران تقریباً خالی از سکنه شده بود. با وجودِ بمبارانِ شدیدِ دفترِ رئیسِ زندان و ساختمان‌های اطراف، او در جای امن بوده و هیچ آسیبی ندیده بود.» به گفته او "برخی از خانواده‌های پرسنلِ کشته‌شده قصد دارند علیهِ رئیسِ زندان شکایت کنند".

این فعال مدنی، شب اول پس از این فاجعه را اینگونه شرح می‌دهد: «ساعت ۱۲ شب است. بیش از ۱۲ ساعت از بمبارانِ اوین سپری شده است. در اتاقِ کوچک‌مان جمع شده‌ایم. گوشه‌ اتاق، ظرفِ غذا به حالِ خود رها شده است. نه نهار خورده‌ایم و نه شام. گاز و آب قطع شده است. در آشپزخانه‌ی مرکزی هنگامِ بمباران، داخلِ ظرف‌های غذا که آماده‌ی پخش می‌شده‌اند خاک و سنگ‌ریزه و خُرده‌های شیشه ریخته‌شده بود. با وجودِ این، آن‌ها را بینِ زندانیان تقسیم کرده بودند.»

بیشتر بخوانید: اوین پس از بمباران؛ جمهوری اسلامی در تدارک محو حافظه تاریخی؟

در میانه این آوار ناگهان اعلام می‌شود که زندانیان باید شبانه به زندان تهران بزرگ منتقل شوند. شرح این انتقال که بسیار خشن و وحشیانه صورت گرفته پیش از این از سوی چندین زندانی منتشر شده بود.

رضا خندان آمار کشته‌شدگان حمله اسرائیل به زندان اوین را "بیش از ۱۱۹ نفر" ذکر می‌کند که ۴۰ نفر آنها (۱۱ زن و ۲۹ مرد) کادر رسمی زندان بوده‌اند. این در حالی است که مقامات جمهوری اسلامی از کشته شدن ۷۰ نفر خبر داده بودند.

به گفته رضا خندان "سرپرست دادسرای اوین بالاترین و امنیتی‌ترین مقامی است که در این حمله کشته شده است". همچنین "مسئولِ ایستگاه آتش‌نشانیِ داخلِ زندان، راننده‌ی وَنِ داخلِ زندان و برخی از بازجویان و پرسنلِ وزارتِ اطلاعات جزو کشته‌شدگان هستند".

این فعال سیاسی همچنین از کشته شدن ۱۴ سرباز خبر داده که نیمی از آنها در آسایشگاه‌شان بوده‌اند و از سربازانی گفته که "چهار ساعت زیر آوار" بوده‌اند و "با وجودِ قطعِ عضو و یا آسیب‌های شدیدِ روحی و جسمی، آن‌ها را معاف از خدمت نکرده‌اند".

به گفته او "زندانیانِ زیادی در محوطه و در دفاترِ اداری و مسیرِ ورود و خروجِ زندان کشته شده‌اند که آمارشان را مخفی کرده‌اند".

بازگرداندن زندانیان به میان ویرانه‌ها

زندانیان منتقل‌شده به زندان تهران بزرگ پس از چند هفته دوباره به اوین بازگردانده شدند اما خرابی‌ها همچنان برجاست و هیچ بازسازی صورت نگرفته است.

رضا خندان در این باره می‌نویسد: «تنها کاری که پس از بمباران کرده‌اند برپا کردنِ درِ اصلیِ زندان با تابلوی سردرِ معروفش و دیوارِ بیرونیِ زندان است. غیر از این هیچ کاری، دقیقاً هیچ کاری نکرده‌اند حتی آهن‌پاره‌های خودروهای منفجر شده و آسیب‌دیده را هم جابه‌جا نکرده‌اند.»

به گفته او "تنها بخشی از بندِ ۷ را که مستقیماً بمباران نشده بود جارو کرده‌اند تا حدودِ ۵۰۰ زندانیِ عمدتاً سیاسی را در آن‌جا مستقر کنند".

رضا خندان، همسر نسرین ستوده در پایان نامه‌اش نوشته است: «اوین برای پذیرشِ زندانی به‌هیچ‌وجه آماده نبود امّا چندصد زندانی را آورده‌اند تا نشان دهند این زندان تعطیل نشده است و نمادِ سرکوب همچنان پابرجاست حتی اگر رئیسِ زندانش دفتری نداشته و آواره‌ ویرانه‌ها باشد.»

وزیر خارجه آمریکا در یک کنفرانس مطبوعاتی مشترک با نخست‌وزیر اسرائیل، گفت که آینده بهتر برای مردم غزه منوط به "حذف حماس" است. او وعده داد واشنگتن در کنار اسرائیل می‌ماند.مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا با تأکید بر "حمایت تزلزل‌ناپذیر" ایالات متحده از اسرائیل در جنگ غزه، گفت: «آینده بهتر مردم غزه وقتی آغاز می‌شود که حماس حذف شود». او که در اورشلیم با بنیامین نتانیاهو در یک کفرانس مطبوعاتی مشترک شرکت کرده بود طرح‌های برخی کشورهای غربی برای شناسایی دولت فلسطین را "عمدتاً نمادین" و "جسورکننده حماس" توصیف کرد. نتانیاهو نیز سفر روبیو را پیامی روشن از همراهی آمریکا دانست و بار دیگر از حمایت رئیس‌جمهور دونالد ترامپ تمجید کرد.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

به‌گفته روبیو، او با نخست‌وزیر اسرائیل درباره برنامه‌های نظامی از جمله تصرف شهر غزه و همچنین مباحث مربوط به الحاق بخش‌هایی از کرانه باختری گفت‌وگو خواهد کرد. او افزود ترامپ می‌خواهد جنگ تمام شود؛ به این معنا که گروگان‌ها آزاد شوند و حماس دیگر تهدیدی نباشد.

سایه دوحه بر دیپلماسی آتش‌بس

هفته گذشته، حمله هوایی اسرائیل در قطر به نشست رهبران حماس که برای بررسی طرح جدید آتش‌بس آمریکا گرد هم آمده بودند، واشنگتن را "غافلگیر" کرد و فضای گفت‌وگوها را دشوارتر ساخت. با وجود این، ایالات متحده برخلاف برخی قدرت‌های اروپایی که پایان عملیات در غزه را خواستارند، موضع حمایتی خود از اسرائیل را تغییر نداده است؛ قطرهمچنان همراه با آمریکا و مصر از بازیگران اصلی میانجی‌گری است.

مارکو روبیو پیش از سفر به اسرائیل، گفته بود که واشنگتن از حملات هوایی اسرائیل به اهداف حماس در قطر"خشنود نیست"، اما این رویداد ماهیت رابطهٔ متحدانه آمریکا با اسرائیل را تغییر نخواهد داد.

میدان نبرد و بحران انسانی

به‌گفته دفاع مدنی غزه، روز دوشنبه ۱۷ نفر دیگر در حملات اسرائیل کشته شدند که بیشتر آنها در شهر غزهبودند. وزارت بهداشت تحت اداره حماس می‌گوید شمار قربانیان جنگ در نوار غزه به حداقل ۶۴ هزار و ۸۷۱ نفر رسیده است؛ آماری که سازمان ملل "قابل اتکا" می‌داند. اسرائیل می‌گوید حمله ۷ اکتبر ۲۰۲۳ حماس هزار و ۲۱۹ کشته در اسرائیل برجای گذاشت. محدودیت‌های رسانه‌ای و دشواری دسترسی میدانی صحت جزئیات مستقل را دشوار می‌کند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

ارتش اسرائیل تاکنون ده‌ها برج بلند در شهر غزه را ویران کرده است. اسرائیل گروه تروریستی حماسرا متهم می‌کند که در این ساختمان‌ها پست‌های دیده‌بانی برپا کرده و مواد منفجره کار گذاشته است. رسانه‌های اسرائیلیبا استناد به منابع فلسطینی گزارش دادند که حماس گروگان‌هایی را که از اسرائیل ربوده، از تونل‌ها خارج کرده و به خانه‌ها و چادرها منتقل کرده است تا ارتش اسرائیل را از عملیات در برخی مناطق بازدارد.

نمادها و مناقشه‌ها در اورشلیم

روبیو سفر خود را با حضور در دیوار ندبه آغاز و دوباره بر باورش به "اورشلیم به‌عنوان پایتخت ابدی اسرائیل" تأکید کرد، موضعی که در دوره نخست ترامپ با انتقال سفارت آمریکا به اورشلیم پررنگ شد. او قرار است در افتتاح تونل تازه کشف‌شده موسوم به "مسیر زائران" زیر محله فلسطینی سلوان نیز شرکت کند؛ پروژه‌ای که ساکنان فلسطینی آن را تهدیدی برای حضور و خانه‌های خود می‌دانند و آن را دورزدن جمعیت بومی می‌خوانند. روبیو این مسیر را "یکی از مهم‌ترین محوطه‌های باستان‌شناسی جهان" توصیف کرده است.

دادگاه آنکارا رسیدگی به پرونده اتهام "خرید رأی" در کنگره ۲۰۲۳ حزب جمهوری‌خواه خلق را پس از بیش از یک ساعت بحث به ۲۴ اکتبر موکول کرد. این پرونده‌ می‌تواند پیامدهای عمیقی برای این حزب به دنبال داشته باشد.دادگاه آنکارا روز دوشنبه ۱۵ سپتامبر (۲۴ شهریور) پس از بیش از یک ساعت بحث، رسیدگی به پرونده اتهام "خرید رأی" در انتخابات رهبری حزب جمهوری‌خواه خلق (CHP) را به ۲۴ اکتبر موکول کرد. خبرگزاری آناتولی ترکیه به نقل از مقام‌های دادگاه نوشته است که "برای ادامه بررسی پرونده به اسناد و مدارکی بیشتری نیاز است".

این پرونده جنجالی می‌تواند به برکناری اوزگور اوزل از رهبری این حزب و تغییر موازنه در عرصه سیاست ترکیه بیانجامد.

جلسه دادگاه در سایه تدابیر شدید امنیتی و پوشش گسترده رسانه‌ای برگزار شد. کیفرخواست این پرونده با هدف ابطال نتایج کنگره نوامبر ۲۰۲۳ تنظیم شده است. در آن نشست کمال قلیچداراوغلو، رهبر وقت حزب جمهوری‌خواه خلق از سمت خود کنار رفت و اوزگور اوزل جایگزین او شد. در صورت پذیرش دعوی، امکان برکناری اوزل و بازگرداندن قلیچداراوغلو مطرح است.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

دادستانی در کیفرخواست خود برای ۱۱ شهردار و مقام حزبی به اتهام "تقلب انتخاباتی و خرید رأی" درخواست حداکثر سه سال حبس کرده و قلیچداراوغلو را "ذی‌نفع متضرر" معرفی کرده است.

وکیل شاکیان در دادگاه مدعی شد "تقلب هماهنگ‌شده توسط امام‌اوغلو و اوزل" اراده کنگره را نقض کرده و از "توزیع پول، پیشنهاد شغل و امتیاز مناقصه به نمایندگان" سخن گفت. او خواستار ابطال فوری نتایج و برکناری اوزل شد. در مقابل، چاغداش کاراکوچوک، وکیل حزب جمهوری‌خواه خلق، دخالت دستگاه قضایی در امور داخلی حزب را محکوم کرد و هدف را "بازگرداندن قلیچداراوغلو از مسیر قضایی" دانست.

اوزل شامگاه یکشنبه در گردهمایی انبوه میدان تاندوغان آنکارا گفت: «این پرونده سیاسی است… ما مقاومت می‌کنیم.» حزب همچنین اعلام کرد کنگره فوق‌العاده ۲۱ سپتامبر طبق برنامه برگزار می‌شود و انتظار می‌رود رأی‌گیری درون‌حزبی بار دیگر به انتخاب اوزل منجر شود.

اعتراضات میلیونی، سقوط بورس و فشار قضایی

محبوبیت حزب جمهوری‌خواه خلق در ترکیه، پس از پیروزی بزرگ در انتخابات محلی ۲۰۲۴ و پیشتازی در نظرسنجی‌ها رو به افزایش بود. از مارس ۲۰۲۵ و با زندانی‌شدن اکرم امام‌اوغلو، شهردار استانبول و نامزد ریاست‌جمهوری حزب، موج اعتراضات سراسری شکل گرفت. ۲ سپتامبر نیز دادگاهی رهبری شاخه استانبول حزب را به اتهام مشابه برکنار و برای آن قَیّم منصوب کرد؛ اقدامی که «آزمون» پرونده امروز تلقی شد و به ریزش ۵.۵ درصدی بورس انجامید.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

امام‌اوغلو این روند را "حمله به دموکراسی" خوانده و گفته است: «موضوع فقط حزب جمهوری‌خواه خلق نیست؛ بحث بودن یا نبودن دموکراسی در ترکیه است.»

با تعویق رسیدگی به پرونده تا ۲۴ اکتبر، کانون توجه به کنگره فوق‌العاده ۲۱ سپتامبر و همچنین سرنوشت پرونده‌های موازی از جمله تحقیقات درباره اوزل و هشت نماینده دیگر که به‌دلیل مصونیت پارلمانی در مرجع دیگری بررسی می‌شود، معطوف خواهد شد. ناظران هشدار می‌دهند هر تصمیم قضایی که تعادل درون‌حزبی را بر هم بزند، می‌تواند پیامدهای سیاسی و اقتصادی فوری برای ترکیه به همراه داشته باشد.

"یورش دولت برای تضعیف اپوزیسیون"

بازداشت‌های اخیر در حالی صورت گرفته است که در یک سال گذشته، حزب جمهوری‌خواه خلق و شهرداری‌های تحت مدیریت این حزب، تحت فشار سیاسی بسیاری بوده‌اند و صدها عضو این حزب دستگیر و زندانی شده‌اند.

در ماه مارس سال جاری اکرم امام‌اوغلو، شهردار استانبول نیز به اتهام فساد بازداشت شد که موجی از اعتراضات را در پی داشت.

امام‌اوغلو به‌عنوان بزرگ‌ترین رقیب اردوغانشناخته می‌شود و نامزد رسمی حزب جمهوری‌خواه خلق برای ریاست‌جمهوری است.

انتخابات بعدی در ترکیه در سال ۲۰۲۸ برگزار خواهد شد اما احتمال برگزاری انتخابات زودهنگام وجود دارد. نظرسنجی‌های اخیر نشان می‌دهد، رجب طیب اردوغان شانس چندانی در برابر حزب جمهوری‌خواه خلق ندارد و همین امر، دلیل فشارها و سرکوب‌های فزاینده علیه این حزب است.

بیشتر بخوانید: برخورد پلیس ترکیه با گاز اشک‌آور به معترضان در استانبول

حزب جمهوری‌خواه خلق ترکیه موضعی مبارزه‌جویانه اتخاذ کرده و می‌گوید، این بازداشت‌ها و اتهامات بخشی از یورش دولت برای تضعیف اپوزیسیون است. دولت اما در مقابل این ادعاها را رد کرده و تاکید دارد که "دادگاه‌های ترکیه مستقل هستند."