دویچه وله فارسی | همه گزارش‌ها

کارشناسان می‌گویند هشدار پزشکیان درباره احتمال حمله مجدد اسرائيل به مراکز هسته‌ای ایران می‌تواند بخشی از سناریوی تغییر آرام گفتمان از پیشرفت هسته‌ای به حفظ ثبات باشد.هشدار اخیر مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهوری ایران، درباره احتمال حمله مجدد آمریکا به تأسیسات هسته‌ای ایران، موجی از واکنش‌های تند در میان رسانه‌های حکومتی و چهره‌های تندرو را برانگیخت. در حالی که پزشکیان خواستار پرهیز از مواجهه "احساسی" و لزوم گفت‌وگو برای جلوگیری از جنگ شده بود، منتقدان او این موضع را نشانه "ضعف و استیصال" دانستند و حتی برخی چهره‌های تندرو او را "خائن" خطاب کردند.

مسعود پزشکیان، روز یکشنبه ۱۹ مرداد در دیدار با مدیران رسانه‌های داخلی خطاب به مخالفان مذاکره با آمریکا گفته بود: «کسی نگفته وقتی من حرف زدم می‌روم تسلیم می‌شوم، اصلا در ذات ما تسلیم شدن نیست، ولی چه کسی گفته تو بترس از اینکه حرف بزنی.» پزشکیان با توجه به بن‌بست موجود و تحریم‌ها در زمینه فروش نفت افزوده بود: «من تصور نمی‌کنم با دعوا کردن بتوانیم به جایی برسیم...حرف نمی‌زنم ، گفت‌وگو نمی‌کنم. خب می‌خواهی چه کار کنی؟ می‌خواهی بجنگی خب آمد و زد؛ الان برویم درست کنیم دوباره می‌آید می‌زند.»

رئيس جمهوری ایران تاکید کرد که با این گونه مسائل نباید به طور "احساسی" روبرو شد.

هرچند پزشکیان بار دیگر تاکید کرد که بدون رضایت و هماهنگی با علی خامنه‌ای هیچ کاری نخواهد کرد، حتی اگر مخالف نظر خودش باشد.

به گفته برخی منتقدان هنوز دلایلی که منجر به جنگ ۱۲ روزه شدند به قوت خود باقی هستند. سینگال‌های متفاوتی که از سوی مقامات ایرانی درباره از سرگیری برنامه اتمی، غنی‌سازی و احتمال خروج ایران از "ان‌پی‌تی" ارسال می‌شود نه تنها حمله آمریکا و اسرائیل را "توجیه" می‌کند، بلکه سبب ناخشنودی کشورهای اروپایی شده تا جایی که احتمال فعال شدن "مکانیسم ماشه" و بازگشت تحریم‌های سازمان ملل به عنوان اهرم فشار در دستور کار کشورهای اروپایی قرار گرفته است.

بیشتر بخوانید: عراقچی: معاون گروسی به ایران می‌آید اما هیچ بازدیدی انجام نمی‌شود

همزمان با سخنان پزشکیان و ضرورت یافتن راهی برای حل منازعات، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، از سفر معاون رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به ایران در روز دوشنبه ۲۰ مرداد خبر داد و گفت قرار است که با او در مورد چارچوب جدید همکاری با آژانس بر مبنای قانون جدید مجلس شورای اسلامی مذاکراتی برگزار شود.

انتقاد شدید رسانه‌های حکومتی به سخنان پزشکیان

در این میان، سایت تسنیم وابسته به سپاه پاسداران سخنان پزشکیان را نشانه‌ای از "ضعف و استیصال" ارزیابی کرد. تسنیم، تبعیت پزشکیان از دستورات خامنه‌ای را ستود اما گفت که "دشمنی که این جملات را می‌شنود، چه تصمیمی می‌گیرد و چه ذهنیتی از ایران در او ساخته می‌شود؟ مشخصاً هیچ ذهنیتی غیر از ضعف ایران نمی‌تواند در او شکل بگیرد.

حمید رسایی، نماینده تهران در مجلس شورای اسلامی نیز ۲۲ مردادماه در یادداشتی ضمن "خائن" خطاب کردن پزشکیان نوشت: «می‌گویند پزشکیان مثل بنی‌صدر که خائن نیست. می‌گویم بله ولی به وظایفش جاهل است و توانش به اندازه این جایگاه نیست و سوگمندانه، نتیجه رفتار و تصمیمات جاهل و خائن هم یک چیز است: خسارت!»

در میان حمله رسانه‌ها و چهره های حکومتی به اظهارنظرهای اخیر رئیس جمهوری ایران این سوال مطرح شده که آیا هشدار پزشکیان درباره حمله مجدد اسرائیل بخشی از یک سناریوی هماهنگ و برنامه‌ریزی‌شده برای تغییر گفتمان و اولویت‌های خبری است، یا موضعی شخصی و خودجوش که از ارزیابی فردی او ناشی شده است؟

مهدی نخل احمدی، روزنامه نگار، نویسنده و فعال حقوق بشر در پاسخ به این پرسش به دویچه وله فارسی می گوید: «بعید نیست که این اظهارات بخشی از یک سناریوی هماهنگ باشد؛ هدفش هم می‌تواند عادت دادن افکار عمومی به واقعیت ضربه خوردن هسته‌ای و تغییر آرام گفتمان از "پیشرفت هسته‌ای" به "حفظ ثبات" باشد.»

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

دامون گلریز، تحلیلگر استراتژیک ایران در مؤسسه ژئوپلیتیک لاهه نیز معتقد است: «ارزیابی واقع‌گرایانه هر بازیگر سیاسی از وضعیت کنونی، بر احتمال بالاگرفتن مجدد درگیری‌ها میان دولت نتانیاهو و حاکمیت جمهوری اسلامی ایران استوار است؛ درگیری‌ای که ممکن است دوباره به تجاوز نظامی اسرائیل به خاک ایران و حمایت لجستیکی آمریکا و ناتو همراه شود. چنین سناریویی می‌تواند پیامدهایی چون فروپاشی و تبدیل ایران به یک دولت ورشکسته را در پی داشته باشد.»

گلریز در گفتگو با بخش فارسی دویچه وله می‌افزاید: «دولت ناکارآمد پزشکیان حالا در آستانه فعال شدن سازوکار ماشه و بازگشت تحریم‌های سازمان ملل قرار گرفته است و در استیصال هیچ راهی جز تسلیم شدن برای تعلیق تحریم‌ها نمی‌بیند. پزشکیان فریاد این استیصال است.»

به عقیده تحلیلگران سیاسی، اکثریت مردم ایران امروز دیگر تفکیکی جدی بین جناح‌ها، طیف‌ها و چهره‌های درون ساختار جمهوری‌اسلامی قائل نیستند و حتی اگر بخشی از جامعه حرف رئیس جمهوری ایران را تا حدی صادقانه یا برآمده از واقعیت تلقی کند، این برداشت لزوماً به اعتماد یا باور به نیت و کارآمدی نظام منجر نمی‌شود.

نخل احمدی با تائید این امر اضافه می‌کند: «افکار عمومی به این جمع‌بندی رسیده که تغییرات زبانی یا موضع‌گیری‌های فردی، به معنای تغییر واقعی در مسیر و سیاست‌های کلان نیست. به همین دلیل، چنین هشدارهایی اگر هم به‌عنوان "واقع‌بینی" دیده شوند، تأثیری بر امیدواری مردم به کارگشایی یا اصلاح از سوی نظام نخواهند داشت.»

بیشتر بخوانید: تروئیکای اروپا در نامه به سازمان ملل: آماده فعال کردن مکانیسم ماشه هستیم

به عقیده گلریز، مسعود پزشکیان در شرایطی به ریاست‌جمهوری رسید که حتی بر اساس آمار رسمی حکومت—که پیشینه‌ای طولانی در دستکاری نتایج دارد—کمتر از ۴۰ درصد آرا را کسب کرد. با چنین مقبولیت ضعیفی، دشوار است باور کنیم دولت او، حتی در میان حامیانش، از مشروعیت و اعتماد عمومی بالایی برخوردار باشد، به‌ویژه در فضایی که ناکارآمدی در تمامی سطوح حاکمیتی محسوس است.

این تحلیلگر استراتژیک ایران در مؤسسه ژئوپلیتیک لاهه می‌افزاید: «این وضعیت را باید در چارچوب نظام سیاسی ولایت فقیه تحلیل کرد؛ ساختاری که نه بر مبنای ملت-دولت مدرن شکل گرفته و نه اولویتی برای منافع ملی ایران قائل است. در این منظومه فکری، مفاهیمی چون سرزمین، ملت و منافع ایران در حاشیه قرار دارند و تمرکز اصلی بر تحقق اهداف فراملی، از جمله امت اسلامی و ایده‌های مرتبط با ظهور امام دوازدهم شیعیان، استوار است. در نتیجه، هیئت‌ دولت برخاسته از چنین نظامی، نه‌تنها فاقد مشروعیت گسترده درون‌مرزی است، بلکه فاصله‌ای معنادار با نیازها و اولویت‌های جامعه ایرانی دارد.»

بیشتر بخوانید: مکانیسم ماشه؛ هشداری از درون حاکمیت در مورد روزهای طوفانی ایران

گلریز در پاسخ به این پرسش که آیا رسانه‌های حکومتی با حمله به این اظهارنظر، ناخواسته باعث پررنگ شدن پیام پزشکیان شده‌اند، یا این واکنش‌ها بخشی از یک طراحی برای ایجاد فضای "دو قطبی کنترل‌شده" در افکار عمومی است، توضیح می‌دهد: «طرح دیدگاه‌های موافق و مخالف درباره مذاکره، نه‌تنها لطمه‌ای به دستگاه دیپلماسی دولت پزشکیان وارد نمی‌کند، بلکه به ارائه چهره‌ای میانه‌رو از دیپلمات‌های او کمک می‌کند. با این حال، این تاکتیک‌ها تا زمانی‌که تصمیمی سیاسی و راهبردی از سوی علی خامنه‌ای برای تسلیم یا مقابله با خواسته‌های ایالات متحده اتخاذ نشود، عملاً فاقد اثرگذاری و معنا خواهند بود.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

به گفته کارشناسان سیاسی، در ساختار قدرت جمهوری‌اسلامی، علی خامنه‌ای سابقه طولانی در مسئولیت‌گریزی و باز گذاشتن دست طیف‌های مختلف برای مانور سیاسی دارد. بسته به شرایط، این طیف‌ها اجازه می‌یابند مواضع متفاوت و حتی متضاد اتخاذ کنند تا در نهایت، هر نتیجه‌ای حاصل شد، او بتواند خود را به طیف "برنده" منتسب کند.

نخل احمدی ضمن تائید این موضوع توضیح می‌دهد: «در همین چارچوب، واکنش رسانه‌های حکومتی به اظهارنظر پزشکیان ـ چه در قالب حملات تند و چه در قالب بازتاب غیرمستقیم ـ می‌تواند بخشی از همین الگوی آشنا باشد: ایجاد یک دو قطبی کنترل‌شده که هم میدان عمل و آزمون برای طیف‌ها باز می‌گذارد و هم مسئولیت نهایی را از رأس هرم قدرت دور می‌کند. به‌عبارتی ایجاد دو قطبی کنترل‌شده بین "عملگرایی محتاطانه" و "مقاومت ایدئولوژیک" که هر دو در نهایت زیر چتر نظام می‌مانند، اما به مردم حس وجود بحث جدی در داخل حکومت می‌دهند.»

طرح‌ ساخت هزاران واحد مسکونی جدید در کرانه باختری با انتقاد گسترده روبرو شد. آلمان و دیگر کشورها اسرائیل را به نادیده گرفتن حقوق بین‌الملل متهم کردند. هم‌زمان خشونت شهرک‌نشینان علیه فلسطینی‌ها به شدت افزایش یافت.طرح جنجالی بتسالل اسموتریچ، وزیر دارایی راست‌گرای افراطی اسرائیل با انتقادهای بین‌المللی مواجه شده است. یک سخنگوی وزارت خارجه آلمان روز جمعه ۱۵ اوت (۲۴ مرداد) گفت: «شهرک‌سازی مغایر با حقوق بین‌الملل و قطعنامه‌های مربوط شورای امنیت سازمان ملل است.» وزارت خارجه آلمان تاکید کرده این اقدام رسیدن به "راه‌حل دو‌دولتی و پایان اشغال کرانه باختری توسط اسرائیل را همان‌گونه که خواست دیوان بین‌المللی دادگستری است دشوارتر می‌کند."

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

اسموتریچ روز گذشته از طرح ساخت حدود ۳۴۰۰ واحد مسکونی در منطقه میان شرق اورشلیم و شهرک معاله آدومیم (E1) خبر داده بود. این منطقه از حساس‌ترین نقاط در مناقشه میان اسرائیل و فلسطینی‌ها محسوب می‌شود. ادامه ساخت‌وساز غیرقانونی در این منطقه عملاً کرانه باختری را به دو بخش شمالی و جنوبی تقسیم کرده و ایجاد یک سرزمین یکپارچه برای کشور آینده فلسطین را بسیار دشوار، اگر نه غیرممکن، خواهد کرد.

بیشتر بخوانید:تحریم دو وزیر تندروی کابینه نتانیاهو از سوی پنج کشور غربی

اتحادیه اروپا: وخیم‌تر شدن اوضاع

اتحادیه اروپا نیز اعلام این طرح از سوی اسموتریچ را محکوم و آن را نقض حقوق بین‌الملل دانست. کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، گفت این تصمیمات یک‌جانبه "وضعیت به‌طور کلی متشنج موجود را وخیم‌تر کرده و هرگونه امکان برای صلح را بیش از پیش تضعیف می‌کند".

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل هشدار داد که این طرح کرانه باختری را به دو بخش تقسیم کرده و «به راه‌حل دو‌دولتی پایان خواهد داد». استفان دوجاریک، سخنگوی او نیز هشدار داد که در صورت اجرای این طرح، "شمال و جنوب کرانه باختری از هم جدا خواهند شد" و از دولت اسرائیل خواست از انجام آن صرف‌نظر کند.

این انتقادها در حالی است که سخنگوی وزیر دارایی اسرائیل روز پنجشنبه صریحا گفت این اقدام "با هدف دفن ایده تشکیل کشور فلسطین انجام می‌شود."

فلسطینی‌ها خواستار تحریم شدند

وزارت خارجه ترکیه اعلام کرد که این کشور تأیید اسرائیل بر طرح شهرک‌سازی در منطقه یاد شده را محکوم می‌کند. در بیانیه آنکارا آمده است این پروژه که کرانه باختری را از شرق اورشلیم جدا می‌کند، "حقوق بین‌الملل و قطعنامه‌های سازمان ملل را نادیده می‌گیرد" و "حمله‌ای" است به "تمامیت ارضی کشور فلسطین، که پایه‌گذار راه‌حل دو‌دولتی و امید به صلح پایدار است".

بیشتر بخوانید:اسرائیل از تشکیل دولت یهودی در کرانه باختری خبر داد

وزارت خارجه تشکیلات خودگردان فلسطینی نیز خواستار "مداخله بین‌المللی و اعمال تحریم‌ها" برای جلوگیری از اجرای این طرح شد.

تهدید اسموتریچ به الحاق

اسموتریچ علاوه بر شهرک‌سازی‌های جدید، تهدید کرد که در صورت به‌رسمیت‌شناخته‌شدن کشور فلسطین در ماه آینده، کرانه باختری را به اسرائیل الحاق خواهد کرد. او در یک کنفرانس خبری خطاب به کشورهایی که قصد دارند در سپتامبر در مجمع عمومی سازمان ملل این شناسایی را اعلام کنند، از جمله به فرانسه هشدار داد: «هیچ شانسی ندارید، کشور فلسطین وجود نخواهد داشت و اگر در سپتامبر کشور فلسطین را به‌رسمیت بشناسید، پاسخ ما اعمال حاکمیت کامل اسرائیل بر تمام مناطق یهودا و سامره (اصطلاح عبری برای کرانه باختری) خواهد بود.»

دولت آلمان اگرچه با جدیت از اسرائیل خواسته است "هیچ گامی به سوی الحاق کرانه باختری برندارد" و بر راه‌حل دو‌دولتی تأکید دارد اما در حال حاضر با به‌رسمیت‌شناختن فلسطین مخالفت می‌کند.

موج جدید خشونت شهرک‌نشینان

به دنبال اعلام طرح مناقشه‌برانگیز اسموتریچ، شهرک‌نشینان اسرائیلی به دو روستا در کرانه باختری حمله کردند. طبق گزارش روزنامه "تایمز اسرائیل"، در حمله به روستایی در جنوب کرانه باختری، چند فلسطینی زخمی شدند. در آتارا در مرکز این منطقه شهرک‌نشینان کوکتل مولوتوف به خانه‌ها و خودروها پرتاب کردند. در کرانه باختری بارها حملات شهرک‌نشینان افراطی به فلسطینیان رخ داده و عاملان به ندرت تحت پیگرد قرار می‌گیرند.

اسرائیل در جنگ شش‌روزه سال ۱۹۶۷ از جمله کرانه باختری و شرق اورشلیم را اشغال کرد، جایی که امروز بیش از ۷۰۰ هزار شهرک‌نشین اسرائیلی در میان حدود سه میلیون فلسطینی زندگی می‌کنند. طبق حقوق بین‌الملل، این شهرک‌ها غیرقانونی هستند. وزارت خارجه آلمان از اسرائیل خواست که به مرزهای تعیین‌شده میان طرف‌های درگیر در چهارم ژوئن ۱۹۶۷ بازگردد.

دونالد ترامپ و ولادیمیر پوتین، روسای ‌جمهور آمریکا و روسیه روز جمعه ۱۵ اوت در آلاسکا دیدار می‌کنند. موضوعات گفت‌و‌گوی آن‌ها درباره جنگ اوکراین و جدول زمانی آن به چه صورت برنامه‌ریزی شده است؟دونالد ترامپ و ولادیمیر پوتین، روسای ‌جمهور ایالات متحده آمریکا و روسیه روز جمعه ۱۵ اوت (۲۴ مرداد) برای نخستین بار از زمان آغاز جنگ تجاوزکارانه روسیه علیه اوکراین در سال ۲۰۲۲، به طور حضوری دیدار می‌کنند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

نشست ترامپ و پوتین قرار است در پایگاه نظامی "المندورف-ریچاردسن" واقع در نزدیکی شهر "انکوریج"، بزرگ‌ترین شهر ایالت آلاسکا، برگزار شود. این پایگاه مقر فرماندهی نیروهای مسلح ایالات متحده در آلاسکا است و نیروی هوایی آمریکا از این منطقه بر حریم هوایی منطقه مرزی میان آمریکا و روسیه نظارت دارد. خود پایگاه نیز محل استقرار هزاران سرباز است.

این مکان از نظر نمادین از اهمیت زیادی برخوردار است. ایالت آلاسکا در شمال دور ایالات متحده، فاصله زیادی تا روسیه ندارد و در باریک‌ترین نقطه، فقط چند کیلومتر میان این دو کشور فاصله است. تنگه "برینگ" این سرزمین را از خاک روسیه جدا می‌کند.

آلاسکا تا میانه قرن نوزدهم جزو قلمرو روسیه بود، تا آن‌که ایالات متحده این منطقه غنی از منابع طبیعی را از تزار وقت روسیه خریداری کرد.

پیش از این، امارات متحده عربی نیز به‌عنوان محل احتمالی نشست مطرح شده بود. به گفته "دوریس زیمون"، خبرنگار مستقر در آمریکا، ترامپ آلاسکا را تا حدی به این دلیل ترجیح داد که او را از خستگی سفرهای طولانی معاف می‌کند. به عقیده کارشناسان، تنها دعوت از پوتین به ایالات متحده، خود یک موفقیت دیپلماتیک برای کرملین محسوب می‌شود.

جدول زمانی نشست

درباره زمان دقیق آغاز نشست، گزارش‌ها متفاوتی منتشر شده است. به گفته کاخ سفید، ترامپ و پوتین ساعت ۲۱ به وقت اروپای مرکزی با هم دیدار خواهند کرد. اما منابع روسی زمان شروع را ۲۱:۳۰ اعلام کرده‌اند.

بیشتتر بخوانید: واکنش مثبت پوتین به دیدار با ترامپ برای پایان جنگ اوکراین

ترامپ پیش‌تر گفته بود که "مطمئن نیست" پس از دیدار، یک کنفرانس خبری مشترک با پوتین برگزار شود. او به شبکه فاکس‌نیوز گفت که در هر صورت، شخصاً پس از دیدار در برابر خبرنگاران حاضر خواهد شد. به گفته منابع رسمی در مسکو، بیانیه مشترکی برنامه‌ریزی نشده است.

در همین حال "یوری اوشاکوف"، نماینده کرملین، اعلام کرد که ابتدا گفت‌وگوهای مستقیم میان ترامپ و پوتین با حضور تنها مترجمان انجام خواهد شد و سپس هیئت‌های دو کشور مذاکرات خود را آغاز خواهند کرد.

ترامپ که خود را در نقش میانجی می‌بیند، می‌گوید: «من شخصاً توافقی انجام نخواهم داد.» او در عین حال تأکید کرد که برای این کار، اوکراینی‌ها نیز باید حضور داشته باشند. به نظر می‌رسد که رئیس‌جمهور آمریکا به یک نشست دوم بالقوه امید دارد و این دیدار را نوعی "مرحله مقدماتی" توصیف می‌کند. به گفته واشنگتن، پوتین و زلنسکی باید در ادامه به صورت رو در رو گفت‌وگو کنند.

بیشتر بخوانید: ترامپ: نشست بدون نتیجه، پیامدهای شدیدی برای روسیه خواهد داشت

ترامپ اظهار داشت: «نشست دوم بسیار بسیار مهم خواهد بود، زیرا این همان دیداری است که در آن توافق حاصل خواهد شد.» او با این حال اذعان کرد که "بعید است" گفت‌وگویش با پوتین فوراً به آتش‌بس منجر شود و حتی احتمال داد که نشست "بدون نتیجه" پایان یابد. او همچنین گفت که برگزاری نشست دوم تنها در صورتی ممکن است که دیدار نخست موفقیت‌آمیز باشد.

آیا اوکراین باید از بخشی از سرزمین خود چشم بپوشد؟

در همین حال اروپایی‌ها و اوکراینی‌ها نگران‌ هستند که ترامپ و پوتین بر سر واگذاری بخش‌هایی از خاک اوکراین به روسیه توافق کنند. کی‌یف این موضوع را قاطعانه رد می‌کند. ترامپ پیش‌تر چندین بار از "تبادل سرزمینی" سخن گفته بود.

بر اساس اعلام‌های پیشین مسکو، روسیه خواهان کنترل کامل بر مناطق عمدتاً اشغال‌شده دونتسک و لوهانسک است و در مقابل، ممکن است آماده باشد از برخی مناطق دیگر اشغالی عقب‌نشینی کند. این در حالی است که تلویزیون دولتی روسیه از چند روز پیش، مخاطبان خود را برای احتمال پایان جنگ آماده می‌کند، هرچند درگیری‌ها همچنان ادامه دارد.

خواسته‌های اروپایی‌ها چیست؟

از جمله خواسته‌های اروپایی‌ها که پیش‌تر توسط فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، به آن اشاره شده، این است که اوکراین باید در هر نشست بعدی بر سر میز مذاکره حاضر باشد و پیش از آغاز هرگونه گفت‌وگو، برقراری آتش‌بس لازم است.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

بر اساس موضع اروپا، در صورت مطرح‌شدن مسائل ارضی، باید خط مقدم فعلی مبنای بحث باشد. مرتس و زلنسکی هر دو هرگونه به‌رسمیت‌شناختن حقوقی فتوحات روسیه را رد کردند.

کاریکاتور هفته روایت رویدادهای هفته به زبان تصویر و طنز است. مانا نیستانی موضوعات روز را برای دویچه وله فارسی با دیدی انتقادی به تصویر می‌کشد.در هفته‌های اخیر ایران شاهد چند پرونده زن‌کشی دیگر بود. یکی از آنها مورد شیدا کاردگر، دختر ۱۵ ساله بابلی است که ظاهرا به خاطر نه گفتن به خواستگارش توسط او با ضربه چاقو به قتل رسیده است. چیزی که در این پرونده‌‌ها عیان به نظر می‌‌رسد و آنها را به معضلی سیاسی ـ اجتماعی گره زده قوانین ناکافی برای حفاظت از زنان در برابر انواع خشونت خانگی و اجتماعی است. این در حالی است که لایحه منع خشونت نسبت به زنان از سال‌ها پیش در مجلس گیر کرده به رغم تغییرات فراوانی که آن را به شیر بی یال و اشکم و دم تبدیل کرده، باز هم تصویب نمی‌شود. این موضوع دستمایه مانا نیستانی برای کاریکاتور هفته بوده است.

جامعه جهانی بهایی اقدام قضایی علیه بیش از ۲۰ شهروند بهایی در اصفهان را "غیرقانونی" و "تبعیض‌آمیز" خواند. همزمان دادگاه تجدیدنظر خوزستان محکومیت شهاب نظری، زندانی سیاسی، را به ۱۰ سال حبس افزایش داد.جامعه جهانی بهایی نسبت به مصادره اموال بیش از ۲۰ شهروند بهایی در اصفهان واکنش نشان داده و این اقدام را "غیرقانونی و تبعیض‌آمیز" خوانده است. این نهاد تأکید کرده که بسیاری از افراد تنها از طریق پیامک و بدون طی روند قانونی از پرونده‌های خود مطلع شده‌اند.

سیمین فهندژ، نماینده جامعه جهانی بهایی در سازمان ملل متحد، گفت: «اصل ۴۹ قانون اساسی برای بازپس‌گیری اموال نامشروع تدوین شده، نه برای سرقت سازمان‌یافته دارایی‌های شهروندان بهایی. این اقدام زندگی خانواده‌ها را نابود می‌کند و نقض آشکار عدالت و حقوق بشر است.»

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

او تاکید کرده که این اقدامات با الگوی چهار دهه فشار و مصادره اموال اقلیت بهایی در ایران مطابقت دارد و لازم است "فورا متوقف شده" و حقوق قانونی شهروندان هدف قرار‌گرفته بازگردانده شود.

خبرگزاری هرانا، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، پیش‌تر نیز از صدور احکام قضایی برای ۲۲ شهروند بهایی ساکن اصفهان به استناد اصل ۴۹ قانون اساسی خبر داده بود. این احکام بدون طی روندهای معمول دادرسی و ثبت در سامانه ثنا به افراد ابلاغ شده است.

یکی از این شهروندان بهایی به هرانا گفته است: «اموال همه یا اغلب این افراد توقیف شده و آن‌ها عملا ممنوع‌المعامله شده‌اند». همچنین گفته شده که هر نوع ملک یا وسیله‌ای که به نام آنان باشد امکان نقل‌وانتقال ندارد، هرچند هنوز حکم نهایی مصادره صادر نشده است.

گزارش‌ها نشان می‌دهد که وکلا به پرونده‌ها دسترسی نداشته‌اند و حتی برخی پرونده‌ها از سامانه ثنا حذف شده‌اند. برای هر فرد نیز دو پرونده موازی تشکیل شده است: یکی برای رسیدگی کیفری و صدور حکم حبس، و دیگری برای مصادره اموال در دادگاه‌های مرتبط با اصل ۴۹.

بیشتر بخوانید:رهبر جامعه بهایی در قطر به پنج سال حبس محکوم شد

به گفته منابع مطلع، این روند در برخی موارد پس از بازداشت و ضبط اموال آغاز شده و به‌عنوان فرآیندی جداگانه و رسمی ادامه یافته است. منتقدان می‌گویند، این روند از نظر اقتصادی و حقوقی می‌تواند صدمات شدیدتری نسبت به بازداشت موقت وارد کند.

اصل ۴۹ قانون اساسی ایران دولت را موظف به مصادره اموال به‌دست‌آمده از طرق نامشروع می‌کند. اما فعالان حقوق بشر معتقدند که در سال‌های اخیر این اصل به ابزاری برای فشار ساختاری بر اقلیت‌های مذهبی و سیاسی، از جمله بهاییان، بدل شده است.

افزایش محکومیت شهاب نظری به ۱۰ سال زندان

در تحولی جداگانه، دادگاه تجدیدنظر استان خوزستان با پذیرش درخواست تجمیع احکام، محکومیت شهاب نظری، زندانی سیاسی محبوس در زندان شیبان اهواز را از چهار سال و ۹۱ روز به ۱۰ سال حبس افزایش داد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

بر اساس حکم صادره از شعبه ۱۴ دادگاه تجدیدنظر، شهاب نظری به پنج سال حبس برای اتهام "توهین به مقدسات اسلام"، دو سال برای "نشر اکاذیب"، دو سال برای "توهین به رهبری" و یک سال برای "فعالیت تبلیغی علیه نظام" محکوم شده است.

این حکم در ۷ مرداد سال ۱۴۰۴ صادر و اخیرا به وکیل او، حسین‌علی حاتمی، ابلاغ شده است.

شهاب نظری، متولد ۱۳۷۹ و ساکن ایذه، در اردیبهشت ۱۴۰۲ توسط نیروهای امنیتی در اهواز بازداشت و مدتی بعد با وثیقه آزاد شد.

او پیش‌تر در دو پرونده جداگانه، به اتهامات مشابه، مجموعاً به سه سال حبس تعزیری و یک سال و ۹۱ روز حبس محکوم شده بود که احکام آن توسط دادگاه تجدیدنظر تایید شده بود.

دولت آفریقای جنوبی از اظهارات فرمانده ارشد نیروهای مسلح این کشور در جریان سفر به ایران فاصله گرفت؛ اظهاراتی که در آن اقدامات اسرائیل در نوار غزه مورد انتقاد قرار گرفته و همبستگی با جمهوری اسلامی اعلام شده است.رودزانی مافوانیا، فرمانده نیروی دفاع ملی آفریقای جنوبی، در سفر به ایران خواستار روابط با جمهوری اسلامی شد و گفت، دو کشور "اهداف مشترکی دارند."

روابط نزدیک پرتوریا با تهران از جمله موارد اختلافی میان آفریقای جنوبی و آمریکاست. آمریکا در همین ماه (اوت) تعرفه ۳۰ درصدی بر کالاهای صادراتی این کشور وضع کرد.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

وزارت روابط و همکاری‌های بین‌الملل آفریقای جنوبی روز چهارشنبه ۱۳ اوت در بیانیه‌ای اعلام کرد: «ضروری است که روشن شود اجرای سیاست خارجی آفریقای جنوبی بر عهده ریاست‌ جمهوری است. بنابراین، اظهارات منسوب به ژنرال مافوانیا موضع رسمی سیاست خارجی دولت را نمایندگی نمی‌کند.»

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

اظهارات دوستانه او نسبت به ایران که اخیراً جنگ ۱۲روزه‌ای با اسرائیل داشت و در جریان آن تأسیسات هسته‌ای‌اش هدف حمله آمریکا قرار گرفت، در مقطعی حساس برای آفریقای جنوبی مطرح می‌شود.

پرتوریا به‌شدت در تلاش است تا برای توافق تجاری بهتری با آمریکا با این کشور وارد مذاکره شده و روابطی را که از زمان بازگشت او به کاخ سفید در ژانویه تیره شده، ترمیم کند.

دولت آمریکا روز سه‌شنبه ۱۲ اوت گزارشی درباره وضعیت حقوق بشر منتشر کرد که برخی از انتقادهای دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا به آفریقای جنوبی را تکرار می‌کرد، از جمله این‌که سفیدپوستان آفریقا "هدف قتل‌های سازمان‌یافته" هستند و دولت "به طور غیرقانونی زمین‌ها را مصادره می‌کند".

پرتوریا این گزارش را "نادرست و به‌شدت معیوب" خوانده است.

دولت آفریقای جنوبی می‌گوید، از زمان پایان آپارتاید در سال ۱۹۹۴ هیچ ملکی را مصادره نکرده است، هرچند میلیون‌ها نفر مالکیت اراضی خصوصی و دولتی را تصرف کرده‌اند. داده‌های رسمی نشان می‌دهد که حدود ۱۲ درصد خانوارها در سکونت‌گاه‌های غیررسمی زندگی می‌کنند.

واکنش ایران

فرمانده نیرو‌های دفاع ملی آفریقای جنوبی در سفر خود به ایران گفته بود که کشورش و جمهوری اسلامی "دارای اهداف مشترکی هستند" و "همواره در کنار مظلومان و بی دفاع‌های جهان" می‌ایستند.

او که کشورش پیش‌‌تر اسرائيل را به "نسل‌کشی" در نوار غزه متهم کرده و در این رابطه به دیوان بین‌المللی لاهه شکایت برده است گفت: «مراتب همدردی خودم را با ملت غزه و فلسطین که در صف توزیع غذا آنان را بمباران می‌کنند ابراز و آن را محکوم می‌کنم.»

اسرائيل اتهام "نسل‌کشی" را رد و آفریقای جنوبی را به طرح "ادعاهای دروغین" در این دادگاه متهم کرده است. این کشور همچنین تیراندازی عمدی به سوی فلسطینیان در صف توزیع غذا در نوار غزه با هدف کشته و زخمی کردن آنان را نیز رد کرده است.

امیر حاتمی، فرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی ایران موضع دولت آفریقای جنوبی در مقابل "نسل‌کشی اسرائیل" در نوار غزه را "شجاعانه" خواند و گفت: «جمهوری اسلامی ایران و آفریقای جنوبی همواره از یکدیگر و از ملت‌های ستمدیده پشتیبانی کرده‌اند و این مسیر برای بازگشت به نظام بین‌الملل بر پایه عدالت و کرامت انسانی باید ادامه یابد.»

بیشتر بخوانید:جنگ در خاورمیانه

او شکایت بردن دولت آفریقای جنوبی به دیوان بین‌المللی لاهه را اقدامی دانست که "در تاریخ ماندگار خواهد بود".

عباس عراقچی می‌گوید، ایران با همکاری چین و روسیه در تلاش است مانع استفاده سه کشور اروپایی از مکانیسم ماشه شود. او هشدار داد که بازگشت تحریم‌های شورای امنیت پیامدهای سیاسی و حقوقی دارد اما اثر اقتصادی سنگینی نخواهد داشت.عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی ایران شب گذشته ۲۳ مرداد (۱۴ اوت) در یک گفت‌وگوی تلویزیونی گفت که تهران با پشتیبانی چین و روسیه تلاش می‌کند از فعال شدن "مکانیسم ماشه" توسط سه کشور اروپایی و بازگشت تحریم‌های سازمان ملل جلوگیری کند.

عراقچی این اقدام را یک "چالش حقوقی جدی" میان ایران و اروپا خواند و تاکید کرد که از نگاه تهران، کشورهای اروپایی "صلاحیت" استفاده از این ابزار را ندارند.

بریتانیا، فرانسه و آلمان هفته گذشته به سازمان ملل اعلام کردند که اگر تا ۲۸ مهر (۱۹ اکتبر ۲۰۲۵) توافقی برای حل اختلاف بر سر برنامه هسته‌ای ایران به دست نیاید، از مکانیسم ماشه استفاده خواهند کرد.

این سازوکار که در توافق هسته‌ای برجام و قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت پیش‌بینی شده، به هر یک از طرف‌های توافق اجازه می‌دهد در صورت نقض تعهدات، بدون نیاز به رای‌گیری یا وتو، تمام تحریم‌های قبلی شورای امنیت علیه ایران را بازگردانند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

فعال شدن این مکانیسم عملا جمهوری اسلامی را به وضعیت پیش از توافق هسته‌ای بازمی‌گرداند و می‌تواند پیامدهای سیاسی و حقوقی قابل توجهی داشته باشد.

با این حال، عراقچی در گفت‌وگوی تلویزیونی خود مدعی شد که "تاثیر اقتصادی آن چندان سنگین نخواهد بود" زیرا بخش اعظم این تحریم‌ها از زمان خروج آمریکا از برجام در سال ۲۰۱۸، در قالب تحریم‌های یک‌جانبه واشنگتن از پیش اعمال شده است.

بیشتر بخوانید: مکانیسم ماشه؛ هشداری از درون حاکمیت در مورد روزهای طوفانی ایران

استدلال حقوقی تهران و موضع چین و روسیه

وزیر خارجه ایران می‌گوید، در نامه‌ای به دبیرکل سازمان ملل و شورای امنیت توضیح داده که سه کشور اروپایی به دلیل "مواضع و اقدامات گذشته"، دیگر عضو برجام محسوب نمی‌شوند و بنابراین حق استفاده از مکانیسم ماشه را ندارند.

عباس عراقچی افزود که چین و روسیه در این ارزیابی با ایران هم‌نظر هستند و از همین رو، تهران در هماهنگی با این دو کشور به دنبال جلوگیری از اقدام اروپا است.

عراقچی تصریح کرد که این موضوع سال‌هاست محور جلسات کارشناسی ایران، چین و روسیه بوده و ابزارهای مختلفی برای مقابله با آن طراحی شده است. با این حال، او اذعان کرد که تصمیم‌گیری نهایی در این زمینه در شورای امنیت انجام می‌شود و ایران عضو این شورا نیست، عاملی که به گفته او، کار را "سخت‌تر" می‌کند.

روسیه نیز به‌طور رسمی با برنامه آلمان، فرانسه و بریتانیا برای فعال‌سازی مکانیسم ماشه و بازگرداندن قطعنامه‌های تحریمی شورای امنیت علیه ایران مخالفت کرد.

نمایندگی دائم روسیه در سازمان ملل در یادداشتی به شورای امنیت نوشت که هرگونه تلاش برای بازگرداندن قطعنامه‌های قدیمی شورای امنیت "فاقد مشروعیت"، "بی‌اثر"، "بدون پایه حقوقی" و "مضر" برای روندهای دیپلماتیک خواهد بود.

در این یادداشت، مسکو تاکید کرد که بر اساس قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت و مفاد برجام، استفاده از مکانیسم اسنپ‌بک [بازگشت خودکار تمامی تحریم‌های سازمان ملل] تنها زمانی مجاز است که کشور متقاضی، به‌عنوان یکی از مشارکت‌کنندگان در برجام، تمام مراحل حل‌وفصل اختلافات مندرج در بندهای ۳۶ و ۳۷ توافق را طی کرده باشد.

روسیه مدعی شده که آلمان، فرانسه و بریتانیا نه‌ تنها این مراحل را طی نکرده‌اند، بلکه خود با عدم اجرای تعهدات برجامی، به‌ویژه پس از خروج آمریکا از توافق در مه ۲۰۱۸، در "نقض اساسی" برجام و قطعنامه ۲۲۳۱ شریک بوده‌اند.

واکنش اروپا به مواضع جمهوری اسلامی

اظهارات عباس عراقچی یک روز پس از آن مطرح شد که بریتانیا، فرانسه و آلمان، استدلال‌های حقوقی ایران را رد کردند.

بیشتر بخوانید: وزیر خارجه بریتانیا: توپ اکنون در زمین ایران است

دیوید لمی، وزیر خارجه بریتانیا، گفته بود که برنامه هسته‌ای ایران "تهدیدی برای صلح و امنیت بین‌المللی" است و تهران در ارائه تضمین‌های معتبر درباره ماهیت این برنامه ناکام مانده است. او همچنین فاش کرد که لندن به ایران پیشنهاد تمدید محدود لغو تحریم‌های سازمان ملل را داده، مشروط به این که مذاکرات با آمریکا و همکاری کامل با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی ازسرگرفته شود.

به گفته لمی: «ایران هنوز هم حق انتخاب بازگشت به دیپلماسی را دارد و اکنون توپ در زمین ایران است.»

سه کشور اروپایی در هفته‌های اخیر دو بار با ایران، یک بار در سطح وزرای خارجه و یک بار در سطح معاونان، دیدار کرده‌اند، اما به گفته تهران، هنوز تاریخی برای مذاکرات بعدی تعیین نشده است.

پیامدهای سیاسی و حقوقی احتمالی

عباس عراقچی هشدار داد که فعال شدن مکانیسم ماشه و بازگشت قطعنامه‌های شورای امنیت باعث می‌شود که ایران مشمول ماده ۴۱ فصل هفتم منشور ملل متحد شود، وضعیتی که به گفته او "تبعات سیاسی و حقوقی" برای تهران خواهد داشت.

او در عین حال گفت، بخش زیادی از تحریم‌های سازمان ملل محدود به افراد و شرکت‌هاست و "تحریم‌های اقتصادی عمده‌ای" بیش از آنچه امروز برقرار است، افزوده نخواهد شد. با این حال، عراقچی تحریم تسلیحاتی مجدد ایران را یکی از خسارات این روند دانست.

به باور وزیر خارجه ایران، آمادگی کامل دفاعی و دیپلماتیک کشور "مهم‌ترین عامل بازدارنده" در برابر هرگونه اقدام خصمانه است و می‌تواند حتی مانع فعال شدن این مکانیسم شود.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

اظهارات عراقچی در حالی مطرح شده که لارنس نورمن، خبرنگار وال‌استریت ژورنال، در شبکه اجتماعی ایکس (توییتر سابق) نوشت، به نظر می‌رسد «در اواخر ماه میلادی جاری به سمت اسنپ‌بک [بازگشت تحریم‌های سازمان ملل] پیش می‌رویم».

او به نقل از یک منبع دولتی بریتانیا گفت، از زمان ارائه پیشنهاد سه هفته پیش برای تمدید مهلت اجرای اسنپ‌بک به ایران پاسخی از تهران دریافت نشده و "اکنون زمان بسیار کوتاه است".

در کنار موضوع مکانیسم ماشه، عراقچی به تحولات دیگر نیز پرداخت. او درباره توافق اخیر آذربایجان و ارمنستان گفت، بر اساس توضیحات مقامات ارمنستان، "هیچ نیروی آمریکایی" در مرز ایران و ارمنستان مستقر نخواهد شد و امنیت پروژه‌های جاده‌ای در این منطقه بر عهده خود ارمنستان خواهد بود.

عراقچی همچنین به اظهارات اخیر بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل مبنی بر توانایی کمک به ایران برای حل مشکل کم‌آبی واکنش نشان داد و آن را "اظهارات بچگانه" خواند و مدعی شد که ایران از توان علمی برای تصفیه آب برخوردار است.

علی‌رغم پرداختن به این موضوعات، محور اصلی سخنان وزیر خارجه ایران در این گفت‌وگو تلاش برای جلوگیری از فعال شدن مکانیزم ماشه بود.

او تاکید کرد که تهران تا آخرین لحظه از تمام ابزارهای دیپلماتیک و حقوقی خود برای ممانعت از این اقدام استفاده خواهد کرد، هرچند اذعان داشت که چالش‌های ساختاری در شورای امنیت و فشار سیاسی اروپا، مسیر پیش رو را دشوار می‌کند.

با وجود آلودگی شدید جهان توسط پسماندهای پلاستیکی، دسترسی به یک توافق‌نامه الزام‌آور علیه آلودگی زیست‌محیطی ناشی از پلاستیک به دلیل مخالفت کشورهایی که از مواد خام این صنعت درآمد زیادی کسب می‌کنند، با شکست روبه‌رو شده است.توافق بر سر پیش‌نویس نخستین پیمان جهانی علیه زباله‌های پلاستیکی فعلاً شکست خورده است. حدود ۱۸۰ کشور پس از سه سال مذاکره، در هفته پایانی نشست در ژنو، نتوانستند بر سر متن قرارداد به توافق برسند.

چندین هیئت نمایندگی پس از مشورت‌های شبانه در نشست پایانی عمومی اعلام کردند که توافق حاصل نشده است. ادامه این روند فعلاً نامشخص است.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

در حقیقت از روز چهارشنبه ۱۳ اوت روشن شده بود که مواضع کشورها در این زمینه همچنان مانند گذشته بسیار از هم دور است. پیش‌نویس قراردادی که عملاً تمام تعهدات الزام‌آور از آن حذف شده بود، از سوی ده‌ها کشور رد شد. به گفته رئیس کنفرانس، پیش‌نویس جدیدی که صبح جمعه ۱۵ اوت ارائه شد نیز با اجماع کامل روبه‌رو نشد.

فلوریان تیتسه از " بنیاد جهانی حیات‌وحش" گفت: «نبود یک توافق بهتر از توافقی است که وضع موجود در سطح سازمان ملل را تثبیت کند، به جای آن که راه‌حلی واقعی برای بحران پلاستیک باشد.»

مواضع آشتی‌ناپذیر

در یک سو، بیش از ۱۰۰ کشور با اهداف بلندپروازانه خاص قرار دارند که خواستار محدود کردن تولید به سطحی پایدار هستند که می‌توان از میان آن‌ها به برخی کشورهای عضو اتحادیه اروپا و ده‌ها کشور در آمریکای جنوبی، آفریقا و آسیا اشاره کرد.

آن‌ها همچنین می‌خواهند پلاستیک‌های یک‌بار مصرف مانند لیوان یا قاشق و چنگال از چرخه مصرف خارج شود، استفاده چندباره از محصولات پلاستیکی ترویج شود و اقتصاد چرخشی که در آن مواد خام محصولات بازفرآوری و دوباره استفاده می‌شوند، توسعه یابد.

در سوی دیگر، عمدتاً کشورهایی قرار دارند که مواد خام پلاستیک یعنی نفت را دارند که از جمله آن‌ها عربستان سعودی، ایران و روسیه هستند. این کشورها عمدتاً می‌خواهند به بهبود مدیریت پسماند اکتفا کنند.

بیشتر بخوانید: شمارش معکوس برای توافق جهانی بر سر کاهش زباله‌های پلاستیکی

وظیفه‌ای که کشورهای عضو سازمان ملل در سال ۲۰۲۲ برای خود تعیین کرده بودند، در اصل روشن بود. آن‌ها می‌خواستند به یک پیمان الزام‌آور حقوقی برسند که کل چرخه عمر پلاستیک، از تولید و طراحی آن گرفته تا دفع زباله را شامل می‌شود.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

آنچه پلاستیک با اکوسیستم‌ها و انسان انجام می‌دهد

پلاستیک دریاها و محیط زیست را آلوده کرده و اکوسیستم‌ها را مسموم می‌کند، ماهی‌ها و دیگر موجودات زنده را می‌کشد و سلامت انسان را به خطر می‌اندازد. ذرات بسیار ریز به طور فزاینده‌ای در اندام‌ها و حتی در مغز یافت می‌شوند.

نانو و میکروپلاستیک‌ها طبق پژوهش‌ها، از جمله، سیستم ایمنی را تضعیف کرده و می‌توانند در شریان‌ها رسوب و التهاب را تشدید کنند.

آمارهای متعددی درباره آلودگی وجود دارد. بر اساس آمارهای وزارت محیط زیست آلمان، تولید پلاستیک از دهه ۱۹۷۰ تا سال ۲۰۲۰ هفت برابر شده و به ۳۶۷ میلیون تن در سال رسیده است و ممکن است بدون اقدامات بازدارنده تا سال ۲۰۵۰ به نزدیک ۶۰۰ میلیون تن در سال برسد.

بیشتر بخوانید: کمپین #نه_به_پلاستیک

بخش بزرگی از این مقدار را محصولات یک‌بارمصرف، از جمله بسته‌بندی‌ها، تشکیل می‌دهند. در مجموع تاکنون ۸.۳ میلیارد تن پلاستیک تولید شده که از این مقدار ۶.۳ میلیارد تن به زباله تبدیل شده و عمدتاً در محل‌های دفن زباله انباشته شده است.

بنا بر برآوردها، در رودخانه‌ها و اقیانوس‌ها در سراسر جهان ۱۵۲ میلیون تن زباله پلاستیکی انباشته شده است.

بر اثر سیلاب‌های ناگهانی و رانش زمین بیش از ۲۵۰ نفر در هند و پاکستان جان خود را از دست داده‌اند. بنا بر اعلام مقام‌های محلی روز جمعه ۲۴ مرداد (۱۵ اوت) در شمال پاکستان، تنها در یک روز دست‌کم ۱۹۹ نفر کشته شده‌اند.دویچه وله فارسی مجموعه‌ای خبری از موضوعات و تحولات روز ایران، منطقه، آلمان و جهان در زمینه‌های سیاسی، اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی، ورزشی و غیره است.

در "خبرگاه" می‌توانید رویدادهای متنوع را به شکلی کوتاه و فشرده دنبال کنید.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

بیش از ۲۵۰ کشته بر اثر سیل و رانش زمین در هند و پاکستان

بر اثر سیلاب‌های ناگهانی و رانش زمین بیش از ۲۵۰ نفر در هند و پاکستان جان خود را از دست داده‌اند.

بنا بر اعلام مقام‌های محلی روز جمعه ۲۴ مرداد (۱۵ اوت) در شمال پاکستان، تنها در یک روز دست‌کم ۱۹۹ نفر کشته شده‌اند.

علی امین گنداپور، وزیر ارشد استان خیبر پختونخوا از سقوط یک بالگرد به هنگام انتقال کمک‌های امدادی به این استان خبر داده که در این حادثه دو خلبان و پنج خدمه آن کشته شده‌اند. علت سقوط بالگرد، شرایط نامساعد جوی عنوان شده است.

در استان خیبر پختونخوا که با أفغانستان هم‌مرز است تنها در یک روز ۱۸۰ نفر جان باخته‌اند. از بخش‌های دیگر در شمال پاکستان نیز اخباری مبی بر کشته شدن ۵ نفر در سیل منتشر شده است.

در همین حال، سازمان مدیریت بحران در هند اعلام کرد که در بخش هندی منطقه کشمیر ۶۰ نفر جان باخته‌اند. بنا بر اعلام سازمان دفاع غیرنظامی پاکستان نیز در بخش پاکستانی منطقه کشمیر ۹ نفر جان خود را از دست داده‌اند.

سازمان مدیریت بحران ایران: ۲۵۴ پهنه و دشت تحت تأثیر فرونشست هستند

بر اساس گزارش رسانه‌های ایران و به نقل از حسین ظفری، سخنگوی سازمان مدیریت بحران این کشور، ۲۵۴ پهنه و دشت در ایران تحت تأثیر فرونشست قرار دارند.

او اشاره کرد که "تمرکز جمعیت به سمت شهرها، تغییر اقلیم، کم‌بارشی، خشکسالی‌های مکرر و افزایش برداشت آب‌های زیرزمینی" عوامل تشدید وضعیت فرونشست در ایران است.

ظفری همچنین گفت که "اغلب استان‌های کشور درگیر این پدیده هستند و میزان فرونشست در نقاط مختلف بین ۲ تا ۱۸ سانتی‌متر متغیر است."

او در عین حال خبر داد که بیشترین میزان فرونشست در استان کرمان، بخش‌هایی از خراسان رضوی و استان تهران رخ داده است.

برنامه شرکت روسی "روس‌اتم" برای ساخت نیروگاه‌های هسته‌ای در ایران

بر اساس گزارش‌های رسانه‌ای، شرکت دولتی روسی "روس‌اتم" در حال مذاکره برای ساخت نیروگاه‌های هسته‌ای کوچک در خاک ایران است.

گزارش‌ها حاکی از آن است که در ابتدای سال جاری میلادی، جمهوری اسلامی به طرف روسی پیشنهاد داده است که همکاری‌ها در حوزه انرژی هسته‌ای گسترش یابد.

نیروگاه هسته‌ای بوشهر یکی از پروژه‌های بزرگ است که متخصصان شرکت مذکور در خاک ایران اجرا کرده‌اند. نخستین بلوک این نیروگاه با ظرفیت هزار مگاوات در سال ۲۰۱۳ به کارفرمای ایرانی تحویل داده شد.

اکنون الکسی لیخاچوف، مدیرکل شرکت روس‌اتم، اعلام کرده است که تهران "نه‌تنها به رآکتورهای هسته‌ای بزرگ علاقه‌مند است، بلکه به واحدهای هسته‌ای کوچک نیز توجه دارد."

مدیر این شرکت در یک مصاحبه گفت که طرف ایرانی در ابتدای سال جاری پیشنهاد کرده است همکاری‌ها توسعه یابد و رآکتورهای ماژولار کوچک نیز در ایران ساخته شود.

اتحادیه اروپا و ۲۸ کشور خواستار "آتش‌بس انسان‌دوستانه" در سودان شدند

۲۸ کشور جهان، از جمله آلمان در بیانیه مشترکی از طرفین درگیر در جنگ داخلی سودان خواستند به یک آتش‌بس‌ انسان‌دوستانه تن دهند. آنها از رهبر شبه‌نظامیان موسوم به "نیروهای پشتیبانی سریع" خواستند به محاصره شهر الفاشر پایان یابد.

بر اساس گزارش‌های محلی، در الفاشر و اردوگاه‌های پناهجویان نزدیک آن تاکنون ده‌ها نفر بر اثر گرسنگی جان باخته‌اند. شبه‌نظامیانیاد شدهدست‌کم ۴۰ پناهجورا نیز در یک کشتار جمعی به قتل رسانده‌اند. این شهر آخرین منطقه در غرب دارفورِ جنگ‌زده است که همچنان در کنترل ارتش سودان قرار دارد.

نیروهای نظامی تحت فرمان حاکم نظامی عبدالفتاح البرهان و محمد حمدان دقلو، رهبر "نیروهای پشتیبانی سریع" از آوریل ۲۰۲۳ درگیر یک نبرد خونین برای قدرت هستند.

به گفته سازمان ملل متحد، تاکنون بیش از ۴۰ هزار نفر کشته و بیش از ۱۲ میلیون نفر آواره شده‌ و زیرساخت‌های سودان را نابود کرده است. بحران سودان به عنوان بزرگ‌ترین بحران انسانی شناخته می‌شود که به آوارگی میلیون‌ها نفر در کشورهای همسایه نظیر چاد، مصر و سودان جنوبی منتهی شده است. بیش از نیمی از جمعیت ۵۰ میلیون نفری سودان به کمک‌های فوری بشردوستانه نیاز دارند. در چنین شرایطی سودان با بدترین شیوع وبا در سال‌های اخیر نیز دست و پنجه نرم می‌کند.

بیشتر بخوانید:فاجعه انسانی دیگری در سودان؛ ۷۰ کشته در بمباران یک بیمارستان

بازداشت شانزدهمین شهردار در ترکیه؛ موج بازداشت مخالفان اردوغان ادامه دارد

به گزارش شبکه دولتی ترکیه "تی‌آرتی" روز جمعه ۱۵ اوت (۲۴ مرداد) اینان گونای، شهردار منطقه بی‌اوغلو در استانبول و عضو حزب‌ جمهوریخواه خلق که یکی از بزرگ‌ترین احزاب اپوزیسیون ترکیه است، در موجی از دستگیری‌ها بازداشت شد. او شانزدهمین شهرداری است که در ترکیه بازداشت می‌شود.

مقام‌های ترکیه می‌گویند ۴۰ نفر را "در چارچوب تحقیقات فساد مالی، بازداشت کرده‌اند که گونای نیز در میان آنهاست.

در کمتر از یک سال در مجموع بیش از ۵۰۰ نفر از مخالفان رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه بازداشت شده‌اند. شاخص‌ترین آن‌ها اکرم امام‌اوغلو، شهردار استانبول است که به عنوان مهم‌ترین رقیب سیاسی اردوغان شناخته می‌شود.

به امام‌اوغلو نیز اتهام فساد مالی و همچنین ارتباط با تروریسم زده شده است. حزب جمهوری‌خواه خلق (CHP) این اتهامات را رد می‌کند و اقدام مقام‌های ترکیه را دارای انگیزه سیاسی می‌داند، ادعایی که دولت آن را رد کرده است. بازداشت امام‌اوغلو در ماه مارس بزرگ‌ترین اعتراضات خیابانی ترکیه در یک دهه گذشته و نیز سقوط بازارهای مالی این کشور را رقم زد.

واکنش تندروها به موضع استاندار مازندران درباره عدم سختگیری درباره حجاب

منان رئیسی، نماینده جبهه پایداری در مجلس ایران در واکنشی تند به سخنان استاندار مازندران در باره حجاب اجباری در کانال تلگرام نوشت که او "رسما در حال انکار حکم قطعی شرع" است. به گفته این نماینده تندرو مهدی یونسی رستمی و سایر مسئولانی که مانند او فکر می‌کنند، "دقیقا مثل حکومت‌های سکولار" فقط خود را "مسئول معیشت مردم" می‌دانند. با این نکته که "عرضه همین یک کار" را ندارند.

سخنان مهدی یونسی رستمی در شبکه‌های اجتماعی خبرساز شد که گفته است در جامعه‌ای که "گرسنگی وجود دارد به عفاف و حجاب اعتقادی ندارم". او تاکید کرده که "اولویت‌گذاری" در تصمیم‌های اجرایی بوده و معتقد است "در شرایط کنونی باید تمرکز همه مسئولان بر رفع ناترازی‌های حوزه انرژی و کاهش مشکلات اقتصادی اقشار مختلف جامعه باشد و موضوعی مانند لایحه عفاف و حجاب در این موقعیت زمانی اولویت اصلی نیست."

استاندار مازندران در مواجه با انتقادهای سخت تندروها از سخنان خود در "مراسم گرامیداشت روز خبرنگار" کمی عقب‌نشینی کرد و گفت در ‌آن مراسم «به دلیل محدودیت زمان و سرعت در بیان مطالب، ممکن است برخی واژه‌ها به‌درستی منتقل نشده باشند که این اتفاق در مورد لایحه عفاف و حجاب نیز رخ داد.» او تاکید کرد منظورش این بوده که «اجرای لایحه عفاف و حجاب، در شرایطی که مردم با مشکلات معیشتی و تورم دست‌وپنجه نرم می‌کنند، باید با ظرافت بیشتری مورد بررسی قرار گیرد.»

رسانه‌های روسی: محمد محبی بازیکن تیم روستوف به خاطر لمس داور زن اخراج شد

به گزارش رسانه‌های روسی، محمد محبی، فوتبالیست تیم روستوف در بازی با تیم نیژنی اخراج شد. "اسپورت روس"، دلیل اخراج محبی را "لمس داور مسابقه" که زن بود، عنوان کرده است.

سایت "ساکر" نیز روسیه گزارش داد که کارت زرد دوم محبی در دقیقه ۸۵ "به‌دلیل رفتار غیرورزشی در اعتراض به تصمیم اوپیکینا، داور زن مسابقه، و لمس سینه او" به محبی نشان داده شده است.

خبرگزاری مهر به "حاشیه‌های عجیب" در دیدار تیم‌های فوتبال روستوف و نیژنی نووگراد روسیه در شامگاه پنجشنبه ۲۳ مرداد در مرحله گروهی جام حذفی این کشور اشاره کرده و نوشته است که محبی پس از مدت‌ها در ترکیب تیمش قرار گرفت، اما در دقیقه ۹۰ با کارت زرد دوم داور مسابقه از زمین مسابقه اخراج شد.

رسانه‌های ایران می‌گویند: «صحنه‌های بازی نشان می‌دهد که تکل محبی روی پای مدافع نیژنی دلیل دریافت اخطار دوم و در پی آن اخراج از زمین مسابقه بود.»

همچنین در رسانه‌های ایران آمده که طبق این تصاویر "بین اعتراض محبی به تصمیم داور و نشان داده‌شدن کارت زرد، ۱۸ ثانیه فاصله وجود دارد و داور در این بین با کمک‌داور ویدیویی درباره صحنه خطا، مشورت می‌کند."

آمریکا "حملات بی‌وقفه" جمهوری اسلامی به خبرنگاران را محکوم کرد

وزارت امور خارجه ایالات متحده آمریکا عصر روز پنجشنبه ۲۳ مرداد طی پیامی در شبکه اجتماعی اکس "حملات بی‌وقفه رژیم ایران به روزنامه‌نگاران و مطبوعات آزاد، از جمله تهدید خبرنگاران و خانواده‌هایشان در ایالات متحده و اروپا" را محکوم کرده است.

این وزارتحانه از جمهوری اسلامی خواسته، فورا اقدامات تهدیدآمیز علیه روزنامه‌نگاران را متوقف کند و به حق اساسی آزادی بیان احترام بگذارد.

در بخشی از این پیام آمده آست: «هدف قرار دادن کسانی که به دنبال افشای حقیقت هستند، یکی از نشانه‌های اقتدارگرایی است و ایالات متحده آمریکا قاطعانه در کنار روزنامه‌‌نگاران و رسانه‌هایی که برای تقویت صدای مردم ایران تلاش می کنند، ایستاده است.»

آنتونی بلانگر، دبیرکل فدراسیون بین‌المللی روزنامه‌نگاران، اخیرا فشارهای جمهوری اسلامی بر خبرنگاران رسانه‌های فارسی‌زبان و رسانه‌های خارج از کشور را نکوهش کرد و گفت: «ربایش اعضای خانواده به‌عنوان ابزاری برای خاموش‌کردن خبرنگاران، جنایتی آشکار و نقض فاحش حقوق بشر است.»

او ادامه داد: «هدف قراردادن بستگان یک خبرنگار به‌خاطر فعالیت حرفه‌ای او، نه‌تنها مصداق آزار و ارعاب است، بلکه نقض اصول بنیادین آزادی رسانه‌هاست.»

به گفته نهادها و سازمان‌های بین المللی مدافع حقوق روزنامه‌نگاران، جمهوری اسلامی به ویژه در سال‌های اخیر اقدام‌های گسترده و خشونت‌آمیزی علیه روزنامه‌نگاران مستقل و روزنامه‌نگاران رسانه‌های خارج از ایران انجام داده است.

بازگشت بیش از ۴۰هزار پناهجو از ترکیه به سوریه

وزارت کشور ترکیه اعلام کرد، از زمان سقوط بشار اسد، رئیس‌جمهور پیشین سوریه در ۱۸ آذر ۱۴۰۳ (۸ دسامبر ۲۰۲۴)، مجموعاً ۴۱۱ هزار و ۶۴۹ پناهجوی سوری از ترکیه به کشور خود بازگشته‌اند.

این وزارتخانه افزود، روند بازگشت در تابستان جاری سرعت بیشتری گرفته و تنها از اواسط ژوئن (خرداد) نزدیک به ۱۴۰ هزار نفر بازگشته‌اند.

بر اساس آمار رسمی، هنوز حدود ۲.۵ میلیون پناهجوی سوری در ترکیه زندگی می‌کنند. در سال ۲۰۲۱ شمار آنان تا ۳.۷ میلیون نفر نیز برآورد شده بود.

این در حالی است که در هفته‌های گذشته، در سوریه درگیری‌های خشونت‌آمیزی میان گروه‌های مختلف و همچنین حملاتی علیه اقلیت‌های مذهبی رخ داده است. این رویدادها توانایی دولت اسلام‌گرای جدید در دمشق را برای برقراری صلح در کشور و حفاظت از حقوق همه سوری‌ها زیر سؤال برده است.

تمام مناطق سوریه، همچون دوران اسد، تحت کنترل رژیم جدید نیست و مقاومت در برابر دولت مرکزی کماکان در مناطق خارج از کنترل جریان دارد. شبه‌نظامیان پیشین وابسته به احمد شرع، رئیس‌جمهور جدید سوریه، که اکنون به عنوان نیروهای ارتش سوریه فعالیت می‌کنند، بارها متهم به ارتکاب "جنایات اسلام‌گرایانه علیه اقلیت‌ها" شده‌اند.

بسیاری از ناظران نه ماه پس از سقوط اسد همچنان وضعیت سوریه را "نامشخص و ناامن" ارزیابی می‌کنند و از طرف دیگر، خشونت و فقر گسترده در سراسر سوریه گزارش شده است.

فرماندهی مرکزی آمریکا اعلام کرد که نیروهای مقاومت ملی یمن در عدن یک محموله شامل پهپاد، موشک و تجهیزات پیشرفته نظامی که در حال ارسال به حوثی‌های مورد حمایت جمهوری اسلامی بود را توقیف کردند.فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) شب گذشته ۱۴ اوت (۲۳ مرداد) در شبکه اجتماعی اکس (توییتر سابق) اعلام کرد که نیروهای مقاومت ملی یمن، وابسته به دولت قانونی این کشور، یک محموله شامل پهپاد، سامانه‌های پیشران جت، دستگاه‌های بی‌سیم و قطعات پیشرفته کنترل پهپاد را که به مقصد حوثی‌های مورد حمایت جمهوری اسلامی ایران در حرکت بود، توقیف کرده‌اند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله

این توقیف روز ششم اوت (۱۵ مرداد ۱۴۰۴) و با همکاری نیروهای امنیتی یمن، دادستانی کل و مقامات بندر عدن صورت گرفته است.

این گزارش تایید می‌کند محموله ابتدا به مقصد بندر الحدیده، مکانی که تحت کنترل شورشیان حوثی قرار دارد بارگیری شده بود اما پس از رهگیری، به بندر عدن منتقل و در بازرسی مشترک یگان‌های ضدتروریسم، گمرک و پلیس، کشف شده است.

در همین زمینه برد کوپر، فرمانده سنتکام، در بیانیه‌ای گفت: «برای دومین بار در سه هفته گذشته، ما از نیروهای دولت قانونی یمن که همچنان مانع جریان تسلیحات و تجهیزات ایرانی به سمت حوثی‌ها می‌شوند، تقدیر می‌کنیم. این توقیف نشان‌دهنده نقش مستمر و عامدانه ایران به‌ عنوان یک بازیگر بدخواه در منطقه است. محدود کردن جریان آزاد حمایت ایران از حوثی‌ها برای امنیت منطقه‌ای، ثبات و آزادی کشتیرانی حیاتی است.»

شبکه گسترده قاچاق تسلیحات

به گفته مقامات یمنی، این محموله بخشی از یک شبکه سازمان‌یافته قاچاق است که از بندر الحدیده، تحت کنترل حوثی‌ها، برای انتقال تجهیزات پیشرفته نظامی به شورشیان حوثی‌ و دیگر گروه‌های تروریستی هم‌پیمان یا سازمان‌های شبه‌نظامی آنان در منطقه استفاده می‌شود.

حوثی‌ها که از سال ۲۰۱۴ کنترل صنعا و بخش‌های بزرگی از شمال یمن را به دست گرفته‌اند، در طول جنگ داخلی یمن از حمایت تسلیحاتی، مالی و آموزشی جمهوری اسلامی ایران برخوردار بوده‌اند؛ حمایتی که تهران آن را "سیاسی و معنوی" می‌نامد و ارسال تسلیحات را رد می‌کند.

با این حال، سازمان ملل متحد و کشورهای غربی بارها جمهوری اسلامی را به نقض تحریم تسلیحاتی یمن متهم کرده‌اند. شورای امنیت سازمان ملل در چندین قطعنامه، از جمله قطعنامه ۲۲۱۶، ارسال هرگونه سلاح به حوثی‌ها را ممنوع کرده است.

سنتکام در بیانیه خود تاکید کرده که این توقیف "در راستای اجرای این قطعنامه‌ها و تقویت تعهد یمن به ثبات منطقه‌ای و امنیت دریایی" انجام شده است.

جنگ داخلی یمن از اواخر سال ۲۰۱۴ آغاز شد و با مداخله ائتلاف نظامی به رهبری عربستان سعودی در مارس ۲۰۱۵ ابعاد منطقه‌ای پیدا کرد. در حالی که حوثی‌ها با استفاده از موشک‌ها، پهپادها و دیگر تسلیحات حملاتی را علیه خاک عربستان، امارات و کشتی‌های تجاری در دریای سرخ انجام داده‌اند، این ائتلاف از دولت قانونی یمن حمایت می‌کند.

ایالات متحده و متحدانش می‌گویند، این توانمندی‌های نظامی بدون حمایت جمهوری اسلامی امکان‌پذیر نبوده است. تهران همواره این اتهامات را رد کرده و می‌گوید، سیاستش در یمن مبتنی بر "حمایت سیاسی" و "کمک‌های انسان‌دوستانه" است.

با وجود این، گزارش‌های متعدد نهادهای اطلاعاتی غربی و تحقیقات مستقل سازمان ملل، شواهدی از انتقال موشک، پهپاد و تجهیزات پیشرفته از ایران به حوثی‌ها ارائه داده‌اند.

چرا توقیف این محموله‌ها مهم است؟

توقیف این محموله‌ها اهمیت ویژه‌ای دارد، زیرا مسیرهای دریایی اطراف یمن، به‌ویژه باب‌المندب و دریای سرخ از مهم‌ترین گذرگاه‌های تجاری جهان محسوب می‌شوند.

ناامنی در این آبراه‌ها می‌تواند پیامدهای گسترده‌ای بر تجارت بین‌المللی داشته باشد. در ماه‌های گذشته، حملات حوثی‌ها به کشتی‌های تجاری در دریای سرخ و دریای عرب باعث نگرانی جدی شرکت‌های کشتیرانی و افزایش هزینه بیمه و حمل‌ونقل دریایی شده است.

بیشتر بخوانید: حوثی‌ها: ده خدمه کشتی یونانی زنده‌ و در اختیار ما هستند

نیروهای مقاومت ملی یمن که تحت فرمان ژنرال طارق صالح فعالیت می‌کنند، کنترل بخش‌هایی از سواحل غربی یمن را در اختیار دارند و به گفته مقامات آمریکایی، نقش کلیدی در مقابله با قاچاق تسلیحات به حوثی‌ها ایفا می‌کنند.

به اعتقاد برخی از تحلیلگران، این توقیف‌ها بخشی از تلاش گسترده‌تر برای فشار بر تهران و محدود کردن نفوذ منطقه‌ای آن است. به گفته آنان، هرچند توقیف چند محموله ممکن است منجر به کُند شدن جریان تسلیحاتی شود، اما بعید است به‌طور کامل مقابل قاچاق بایستد، زیرا شبکه‌های قاچاق از مسیرهای زمینی، دریایی و حتی مسیرهای کوچک قایق‌های تندرو استفاده می‌کنند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

از سوی دیگر، در داخل یمن، دولت قانونی این اقدام را نشانه‌ای از توانمندی و همکاری موثر نیروهای امنیتی دانسته است. مقامات دولت مستقر در عدن امیدوارند که چنین موفقیت‌هایی به افزایش حمایت بین‌المللی از تلاش‌هایشان منجر شود.

این تازه‌ترین نمونه از زنجیره‌ای طولانی از توقیف‌های تسلیحاتی مرتبط با ایران در مسیر یمن است. در ماه ژوئیه نیز یک محموله بزرگ شامل قطعات موشک و پهپاد در همین مسیر کشف و ضبط شد.

بیشتر بخوانید: سنتکام: محموله عظیم تسلیحات ارسالی ایران به حوثی‌ها توقیف شد

در آن زمان سنتکام اعلام کرده بود که نیروهای یمنی موفق شدند بیش از ۷۵۰ تن مهمات و تجهیزات نظامی را توقیف کنند که در میان آن‌ها صدها موشک کروز پیشرفته، موشک‌های ضدکشتی و سامانه‌های پدافند هوایی، کلاهک‌ها و جست‌جوگرها، قطعات گوناگون، صدها موتور پهپاد، تجهیزات پدافند، سامانه‌های راداری و دستگاه‌های مخابراتی به چشم می‌خورد.