دویچه وله فارسی | همه گزارش‌ها

دیوید لمی، وزیر خارجه بریتانیا، هشدار داد که "توپ اکنون در زمین ایران است." بریتانیا، فرانسه و آلمان اعلام کرده‌اند در صورت خودداری تهران از توافق هسته‌ای تا پایان ماه اوت، آماده‌اند تحریم‌ها را دوباره اعمال کنند.سه کشور اروپایی بریتانیا، آلمان و فرانسه در نامه‌ای که به سازمان ملل و خطاب به آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل و همچنین شورای امنیت ارسال کردند آمادگی خود برای فعال‌سازی بازگشت خودکار تحریم‌ها (معروف به مکانیسم ماشه) در صورت شکست تلاش‌های دیپلماتیک را اعلام کردند.

ایران در حال حاضر در وضعیت یک آتش‌بس شکننده با ایالات متحده و اسرائیل قرار دارد. دیوید لمی پیش‌تر در ماه ژوئیه به پارلمان بریتانیا گفته بود که تهران نباید تصور کند در صورت تداوم ابهام درباره برنامه هسته‌ای‌اش، اسرائیل دیگر به تاسیسات آن حمله نخواهد کرد.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

لمی در مصاحبه‌ای با یک روزنامه اسرائیلی گفت: «بریتانیا مدت‌هاست که روشن کرده برنامه هسته‌ای ایران تهدیدی برای صلح و امنیت جهانی است، زیرا ایران از ارائه تضمین‌های قابل اعتماد درباره ماهیت این برنامه خودداری کرده است.»

وزیر خارجه بریتانیا تصریح کرد که همراه با همتایان فرانسوی و آلمانی، به‌طور مداوم برای یافتن راه‌حلی دیپلماتیک برای رفع این نگرانی‌ها تلاش کرده است. لمی افزود: «ما به ایران پیشنهاد تمدید محدودی برای تعلیق تحریم‌های سازمان ملل را داده‌ایم، مشروط به تحقق شرایط مشخص، از جمله از سرگیری مذاکرات با آمریکا و همکاری کامل با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در چارچوب معاهده عدم اشاعه تسلیحات اتمی (ان‌پی‌تی).»

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

به گفته لمی کشورهای اروپایی موضع خود را به‌روشنی برای اعضای شورای امنیت سازمان ملل تشریح کرده‌اند، از جمله تلاش‌های دیپلماتیک‌ خود و اقدامات بعدی در صورت رد پیشنهاد تروئیکا از سوی ایران.

به گفته لمی ایران همچنان این فرصت را دارد که مسیر دیپلماسی را در پیش گیرد، و ما از ایران می‌خواهیم که چنین کند. "توپ اکنون در زمین ایران است."

در ماه ژوئن، اسرائیل در جریان یک جنگ ۱۲ روزه، حملات هوایی گسترده‌ای علیه ایران انجام داد که با حملات ایالات متحده به سایت‌های هسته‌ای ایران پایان یافت. جمهوری اسلامی نیز با پرتاب موشک و پهپاد به اسرائیل پاسخ داد که برخی از آن‌ها خسارات‌های قابل توجهی وارد کردند، گرچه اغلب آنان رهگیری و منهدم شدند.

در تاریخ ۲۶ ژوئیه، تروئیکای اروپایی در استانبول با نمایندگان حکومت ایران دیدار کرد و پیشنهاد داد که اگر ایران به تعهدات قانونی خود عمل کند، بازگشت تحریم‌های سازمان ملل می‌تواند به تعویق بیفتد.

آمادگی کشورهای اروپایی برای فعال کردن تحریم‌ها

دیوید لمی به همراه ژان نوئل بارو، وزیر خارجه فرانسه، و یوهان واده‌فول، وزیر خارجه آلمان، این نامه رسمی را امضا و به سازمان ملل ارسال کردند.

در این نامه آمده است که پیشنهاد تمدید مذاکرات از سوی ایران بدون پاسخ باقی مانده است. این سه کشور افزودند: «ما به‌روشنی گفته‌ایم که اگر ایران تا پایان اوت ۲۰۲۵ حاضر به دستیابی به راه‌حلی دیپلماتیک نباشد یا از فرصت تمدید استفاده نکند، تروئیکای اروپایی آماده است تا مکانیسم بازگشت تحریم‌ها را فعال کند.»

سه کشور اروپایی همچنین تأکید کردند که خود را متعهد می‌دانند از تمام ابزارهای دیپلماتیک برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای استفاده کنند .

ماه گذشته ایران اعلام کرد که برای ادامه گفت‌وگوها آماده است، اما تنها پس از آنکه تحریم‌های موجود لغو شود و حق برخورداری از برنامه هسته‌ای صلح‌آمیز آن به رسمیت شناخته شود.

تحریم‌ها علیه برنامه هسته‌ای ایران در سال ۲۰۱۵ پس از توافق با سه کشور اروپایی، ایالات متحده، روسیه و چین لغو شده بود؛ توافقی که در آن ایران پذیرفت برنامه‌اش را محدود کرده و به بازرسان بین‌المللی اجازه دسترسی به تأسیسات هسته‌ای را بدهد. این توافق در اکتبر ۲۰۲۵ منقضی خواهد شد.

آمریکا در سال ۲۰۱۸، در دوره اول ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ، از این توافق خارج شد و تمامی تحریم‌ها علیه ایران را دوباره اعمال کرد. ترامپ گفته بود که توافق برجام برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای کافی نیست.

مهدی کروبی از رهبران اعتراضات سراسری ۱۳۸۸ موسوم به "جنبش سبز" با اشاره به "سیاست‌های فاجعه‌آمیز گذشته" جمهوری اسلامی، گفت که حاکمیت «می‌خواست با انرژی هسته‌ای مردم را به قله ببرد در حالی که ملت را به کف دره برد.»دویچه وله فارسی مجموعه‌ای خبری از موضوعات و تحولات روز ایران، منطقه، آلمان و جهان در زمینه‌های سیاسی، اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی، ورزشی و غیره است.

در "خبرگاه" می‌توانید رویدادهای متنوع را به شکلی کوتاه و فشرده دنبال کنید.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

گسترش دیجیتالی موزه فلسطینی با شش هزار سند تاریخی کمیاب

در حالی که جنگ در نوار غزه ادامه دارد، موزه فلسطینی واقع در کرانه باختری، مجموعه دیجیتال خود را بیش از پیش گسترش داده است.

طبق اعلام این موزه در شهر بیرزیت، حدود شش هزار سند تاریخی از مجموعه‌ای که در اختیار موزه است، اکنون دیجیتالی شده و به صورت آنلاین در دسترس قرار گرفته‌اند.

این مجموعه تازه شامل اسناد کمیاب و ارزشمندی درباره شخصیت‌های برجسته فرهنگی و هنری فلسطینی، از جمله زندگی‌نامه‌ها و ترجمه‌های آنان است. به گفته مدیر این موزه، آرشیو دیجیتال به عنوان "مرجعی برای پیگیری رویدادهای مهم و کلیدی تاریخ فلسطین" عمل می‌کند.

بر اساس این گزارش، اسنادی که اکنون در دسترس قرار گرفته‌اند، سومین مرحله از پروژه بزرگتری است که در چارچوب آن تاکنون حدود ۱۹ هزار سند آرشیوی دیجیتالی شده است.

این پروژه با همکاری دانشگاه کالیفرنیا در لس‌آنجلس اجرا و با حمایت "بنیاد گردا هنکل" مستقر در دوسلدورف آلمان، تأمین مالی می‌شود.

محکومیت یک پناهجوی ایرانی به اتهام قاچاق مواد مخدر

یک پناهجوی ایرانی که ۴۷ ساله دارد روز چهارشنبه ۱۳ اوت در یک دادگاه ایالتی در اتریش به سه سال زندان محکوم شد.

این مرد حدود ده سال پیش با کمک قاچاقچیان و بطور غیرقانونی وارد اتریش شده و به عنوان پیک غذا مشغول به کار شد. او در کنار این کار حداقل ۹ کیلوگرم حشیش نیز فروخته است.

قاضی پرونده از این فرد پرسید: «چرا به اتریش آمدید؟» متهم، که مشتریانش او را "علی" صدا می‌زنند، پاسخ داد که در تهران وضعیت خوبی داشته، اما به عنوان یک مسیحی مجبور به فرار شده است. او همچنین گفت که مجبور شده همسرش را در ایران رها کند و اکنون از اتریش مقداری پول برای او می‌فرستد. این فرد به گفته خود، در اقامتگاه پناهجویان در کلاگن‌فورت، به دلیل نداشتن وضعیت اقامتی مشخص، دچار اعتیاد به مواد مخدر شده است. به گفته خودش، مصرف روزانه‌اش چند گرم مواد مخدر سنگین مانند کوکائین یا هروئین بوده است.

اعتراف متهم

او برای تأمین هزینه اعتیاد خود، علاوه بر کار به عنوان پیک غذا، وارد خرید و فروش مواد مخدر شده است. او حشیشی را که از وین دریافت می‌کرده، به دوستان و آشنایانش می‌فروخته است. ابتدا پلیس تصور می‌کرد او ۲۷ کیلوگرم حشیش فروخته، اما روز چهارشنبه او به خاطر حداقل ۹ کیلوگرم مواد مخدر مورد محاکمه قرار گرفت. این ایرانی سابقه کیفری نداشته، به جرم خود اعتراف کرده و درخواست بخشش و فرصتی دوباره کرده است. وضعیت پناهندگی او هنوز مشخص نشده است.

جزئیات حکم

مجازات قانونی برای قاچاق حشیش در این حجم، تا ده سال زندان است. حکم صادر شده یک سال زندان است که چهار ماه از آن به دلیل بازداشت قبلی محاسبه می‌شود. دو سال دیگر زندان نیز به صورت تعلیقی صادر شده است. به گفته مقامات، این مرد باید تحت درمان قرار گیرد و مشاور قانونی برای دوران آزادی مشروط دریافت کند. سایر فروشندگان این شبکه مواد مخدر که گفته می‌شود در سراسر اتریش فعالیت داشته‌اند، به زودی در دادگاهی دیگر محاکمه خواهند شد.

کروبی: حاکمیت با انرژی هسته‌ای ملت را به کف دره برد

مهدی کروبی، از رهبران اعتراضات سراسری ۱۳۸۸ موسوم به "جنبش سبز"، که اخیرا از حصر خانگی خارج شده، با اشاره به "سیاست‌های فاجعه‌آمیز گذشته" جمهوری اسلامی، گفت که حاکمیت «می‌خواست با انرژی هسته‌ای مردم را به قله ببرد در حالی که ملت را به کف دره برد.»

کروبی که در دیدار با اعضای "شورای مجمع ایثارگران" سخن می‌گفت، همچنین تأکید کرد که حاکمیت جمهوری اسلامی «تحلیل و درک درستی از وضعیت کشور ندارد و متاسفانه تا حالا هم هیچ گشایشی در امور داخلی و آزادی زندانیان سیاسی هم نداده است.»

مهدی کروبی افزود: «برای اینکه ایران بماند و پیش از آنکه دیر شود حاکمان به مردم برگردند و زمینه اصلاحات ساختاری مبتنی بر رای ملت را فراهم کنند.»

دست‌کم ۲۶ کشته در پی واژگونی دو قایق مهاجران در نزدیکی لامپدوسا

طبق اعلام کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان، در پی سانحه واژگون شدن دو قایق پناهجویان در نزدیکی جزیره لامپدوسا در ایتالیا، دست‌کم ۲۶ مهاجر جان باختند.

مسیر مهاجرت از طریق بخش مرکزی دریای مدیترانه یکی از خطرناک‌ترین مسیرهای جهان به شمار می‌رود.

به گزارش خبرگزاری ایتالیایی "آنسا" به نقل از جان‌به‌در بردندگان، این دو قایق پر از سرنشین که شامگاه سه‌شنبه گذشته با نزدیک به ۱۰۰ پناهجو از لیبی به سوی سیسیل حرکت کرده بودند، حدود ۱۴ مایل دریایی مانده به ساحل لامپدوسا واژگون شدند.

چندین نفر از پناهجویان همچنان مفقود هستند و عملیات جست‌وجو برای یافتن آنان ادامه دارد. صلیب سرخ ایتالیا اعلام کرده است که ۶۰ نفر، ۵۶ مرد و ۴ زن، از این حادثه جان سالم به در برده‌اند.

به گزارش کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان، در سال جاری میلادی (۲۰۲۵) تاکنون، بدون احتساب حادثه اخیر، ۶۷۵ نفر در جریان عبور از بخش مرکزی مدیترانه جان باخته‌اند.

بازداشت موقت حدود ۵۰ ایرانی در عراق به دلیل شعارهای ضد اسرائیلی

قرارگاه اربعین، مرکزی که سازماندهی و ارائه خدمات به زائران ایرانی در مراسم اربعین را برعهده دارد، امروز پنجشنبه ۲۳ مرداد (۱۴ آگوست)، در آخرین گزارش خود از وضعیت برگزاری اربعین، در حضور وزیر کشور جمهوری اسلامی، اعلام کرد که دو روز پیش "حدود ۴۰−۵۰ نفر" در حرم امام سوم شیعیان در کربلا، به دلیل سر دادن شعارهای ضداسرائیلی، توسط نیروهای انتظامی محل بازداشت شده‌اند.

به گفته مسئولان این قرارگاه، نهادهای مربوطه در عراق، به دلیل رابطه حسنه با نهادهای ایرانی، پس از گرفتن تعهد از این افراد، آنها را آزاد کرده‌اند.

به گفته مسئولان قرارگاه اربعین، سر دادن شعارهای سیاسی در اماکن مقدس شیعیان در عراق ممنوع است.

دیدار زلنسکی و استارمر در لندن؛ تلاش‌های دیپلماتیک پیش از نشست آلاسکا

در آستانه نشست مهم میان روسای جمهور آمریکا و روسیه در آلاسکا، نخست‌وزیر بریتانیا، کی‌یر استارمر، روز پنج‌شنبه ۲۳ مرداد (۱۴ اوت) در لندن میزبان ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، خواهد بود.

این دیدار در حالی انجام می‌شود که استارمر از "فرصتی واقعی" برای دستیابی به آتش‌بس در جنگ روسیه با اوکراین سخن گفته است. نخست‌وزیر بریتانیا پس از یک کنفرانس تلفنی با رئیس جمهور آمریکا ابراز امیدواری کرده که احتمال آتش‌بس در اوکراین وجود دارد. استارمر افزوده دو رهبر بریتانیا و آمریکا توافق کرده‌اند که مسئله خاک اوکراین فقط می‌تواند توسط رئیس جمهور اوکراین مورد مذاکره قرار گیرد.

ولودیمیرزلنسکی ساعت ۹:۳۰ صبح به وقت محلی وارد دفتر نخست‌وزیر بریتانیا در خیابان داونینگ می‌شود. عصر همین روز رهبران اروپایی از جمله صدراعظم آلمان، رئیس‌جمهور فرانسه، بریتانیا و مقامات اتحادیه اروپا و ناتو، در یک کنفرانس ویدیویی با دونالد ترامپ، ريس‌ جمهور ایالات متحده آمریکا، تشکیل جلسه خواهند داد تا او را ترغیب کنند در مذاکراتش با پوتین، منافع اوکراین را در نظر بگیرد.

کاخ سفید پیش‌تر اعلام کرد که ترامپ این نشست را فرصتی برای "شنیدن دیدگاه‌های پوتین درباره اوکراین" می‌داند.

اتهام همکاری با اسرائیل؛ بازداشت خشونت‌بار ۹ شهروند دیگر

در ادامه موج تازه سرکوب کنشگران سیاسی و مدنی در ایران پس از جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل، منابع حقوق بشری از بازداشت شماری دیگر از شهروندان در شهرستان ارومیه در غرب کشور خبر دادند.

وب‌سایت حقوق‌بشری "هه‌نگاو" چهارشنبه ۲۲ مرداد در گزارشی از "بازداشت همراه با خشونت شدید شماری از اعضای دو خانواده در ارومیه" خبر داد.

این منبع بازداشت‌شدگان را ۹ نفر و آنها را اهل روستای "نوجه‌وان" منطقه سومای برادوست ارومیه اعلام کرد.

در گزارش فوق به نقل از یک منبع مطلع آمده " سازمان اطلاعات سپاه پاسداران این نه نفر را پس از ضرب‌وشتم شدید بازداشت و سپس به یکی از بازداشتگاه‌ها در تهران منتقل کرده است."

گفته می‌شود این شهروندان در ارتباط با اتهام "همکاری با اسرائیل" بازداشت شده‌اند.

در ارتباط با این اتهام پس از جنگ میان جمهوری اسلامی و اسرائیل تاکنون حدود ۶۰ کنشگر سیاسی، مدنی، فعال صفحات مجازی و وکیل و اعضای خانواده‌های دادخواه بازداشت شده‌اند. همچنین منابع محلی در شهرستان‌ها از افزایش فشار بر فعالان مدنی، روزنامه‌نگاران و فعالان رسانه‌ای، زنان و دانشجویان در شهرهای کوچک خبر داده‌اند. در همین مدت تعدادی نیز با اتهام "جاسوسی برای موساد و همکاری با اسرائیل" در ایران اعدام شده‌اند.

این سرکوب فزاینده موجی از نگرانی از سوی کنشگران حقوق بشر و نهادهای بین‌المللی را به همراه داشته است.

دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا پیش از دیدار با ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه در روز جمعه ۱۵ اوت، موضعی قاطعانه اتخاذ کرد. او گفت یا نتایج مشخص حاصل می‌شود، یا پیامدهای جدی در انتظار روسیه خواهد بود.دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده به ولادیمیر پوتین هشدار داد که در صورت امتناع از پذیرش پایان جنگ در اوکراین ، با "پیامدهای بسیار جدی" روبرو خواهد شد.

ترامپ در پاسخ به این پرسش که آیا اگر پوتین در دیدار روز جمعه‌ در آلاسکا با پایان جنگ موافقت نکند روسیه با پیامدهایی روبه‌رو خواهد شد، گفت: «بله همین طور خواهد بود.».

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

او در عین حال توضیحی نداد که منظورش از "پیامدهای بسیار جدی"، اعمال تعرفه‌هاست یا پیامدهای دیگر.

ترامپ همچنین بار دیگر احتمال برگزاری دیداری میان رئیس‌جمهور اوکراین، ولودیمیر زلنسکی و پوتین را مطرح کرد. او گفت که در صورت تمایل زلنسکی و پوتین، خودش نیز در آن دیدار شرکت خواهد کرد. با این حال، ترامپ تأکید کرد که ابتدا می‌خواهد ببیند دیدار برنامه‌ریزی‌شده‌اش با پوتین در روز جمعه در آلاسکا چگونه پیش می‌رود؛ چرا که ممکن است اصلاً دیدار دومی هم در کار نباشد.

رئیس‌جمهور آمریکا قصد دارد روز جمعه در انکوریج، بزرگ‌ترین شهر آلاسکا، با پوتین دیدار کند و راهکارهایی برای پایان دادن به جنگ تهاجمی روسیه که حدود سه سال و نیم از آغاز آن می‌گذرد، بیابد. ترامپ گفت که در این نخستین دیدار می‌خواهد ابتدا شرایط کلی را درک کند. او در عین حال اذعان داشت که احتمالاً قادر نخواهد بود پوتین را از ادامه حملات به اوکراین بازدارد.

رئیس‌جمهور اوکراین، ولودیمیر زلنسکی، و کشورهای اروپایی برای شرکت در گفت‌وگوی روز جمعه دعوت نشده‌اند. به همین دلیل، صدراعظم آلمان، فریدریش مرتس، به همراه زلنسکی و متحدان نزدیک اروپایی اوکراین در چهارشنبه ۱۳ اوت جلسه‌ای مقدماتی برگزار کردند تا مهم‌ترین پیام‌های خود را به ترامپ منتقل کنند. ترامپ این جلسات مقدماتی را، که خودش نیز در آن‌ها حضور داشت، " بسیار دوستانه" توصیف کرد.

تضمین‌های امنیتی آمریکا به اوکراین

دونالد ترامپ، ظاهراً به اوکراین وعده‌هایی در خصوص تضمین‌های امنیتی داده است. به گزارش نشریه پولیتیکو این موضوع بر اساس اطلاعات چند منبع ناشناس مطرح شده است. طبق این گزارش، ترامپ اظهارات مربوطه را در روز چهارشنبه ۱۳ اوت، در جریان یک تماس ویدئویی که به ابتکار صدراعظم آلمان، فریدریش مرتس، میان کشورهای اروپایی و آمریکا برگزار شده بود، مطرح کرده است. این نشست در آستانه دیدار سران آمریکا و روسیه در آلاسکا انجام شد.

با این حال، ترامپ مشخص نکرد که دقیقاً منظورش از "تضمین‌های امنیتی" چیست. بر اساس گزارش مذکور و به نقل از یک دیپلمات بریتانیایی، ترامپ ظاهراً دریافته است که تضمین‌های امنیتی ایالات متحده باید بخشی از هرگونه توافق احتمالی میان روسیه و اوکراین برای پایان دادن به جنگ تهاجمی باشند.

ایالات متحده قصد دارد همچنان از اوکراین که مورد حمله روسیه قرار گرفته، به گونه‌ای حمایت کند که کی‌یف بتواند در برابر تجاوزات مسکو نقش بازدارنده‌ای ایفا کند. با این حال، دولت آمریکا بارها ارسال مستقیم تسلیحات بیشتر یا اعزام نیروهای آمریکایی را منتفی دانسته است. در عوض، واشنگتن آمادگی دارد سامانه‌هایی را در اختیار اوکراین قرار دهد که هزینه آن‌ها از سوی کشورهای اروپایی پرداخت شوند.

در آستانه نشست روز جمعه میان رئیس‌جمهور آمریکا و رهبر کرملین در ایالت آلاسکا، ایالات متحده برخی از تحریم‌ها علیه روسیه را به طور موقت لغو کرده است. وزارت خزانه‌داری آمریکا اعلام کرده که چندین اقدامات تحریمی تا تاریخ ۲۰ اوت به حالت تعلیق درآمده‌اند. با این حال، تأکید شده است که هیچ‌یک از دارایی‌های بلوکه‌شده آزاد نخواهد شد و این تعلیق صرفاً به منظور تسهیل دیدار پیشِ‌رو صورت گرفته است.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

به گزارش نیویورک تایمز، این تصمیم به مقامات روسی اجازه می‌دهد تا در خاک آمریکا بتوانند دست به خریدهایی بزنند.

اما ترامپ در شامگاه چهارشنبه در واشنگتن، انتظارات نسبت به دیدار پیشِ‌روی خود با پوتین را کاهش داد. به گزارش واشنگتن پست ترامپ گفت: «احتمال بسیار زیادی وجود دارد که دیدار دومی داشته باشیم که سازنده‌تر از دیدار نخست باشد.»

مسعود پزشکیان در واکنش به پیام ویدیویی بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائيل که ایرانی‌ها را به "ریسک برای آزادی" و اعتراض خیابانی فراخوانده و وعده انتقال فناوری آب داده بود، این اظهارات را ریاکارانه دانست.مسعود پزشکیان، رئيس‌جمهور ایران با انتشار پیامی در شبکه ایکس، اظهارات بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائيل برای حل مشکل آب مردم ایران پس از جمهوری اسلامی و انتقال تکنولوژی برای کمک کارشناسی به آنان را ناسازگار با رفتار این کشور در غزه توصیف کرد و آن را تلاشی "مداخله‌جویانه برای اثرگذاری بر افکار عمومی ایران" دانست.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

پزشکیان تأکید کرد که بحران انسانی در غزه و محدودیت‌های ورود کمک‌ها، ادعاهای تل‌آویو را بی‌اعتبار می‌کند. او افزود، رسیدگی به کمبود آب و برق در ایران مسیر خود را دارد و به "شوی تبلیغاتی" نیازمند نیست.

به گفته او، اولویت دولت مدیریت مصرف، ترمیم زیرساخت‌ها و اصلاح حکمرانی آب و انرژی است. پزشکیان نوشت: «رژیمی که آب و غذا را از مردم غزه دریغ کرد، می‌خواهد برای مردم ایران آب بیاورد؟ چه سرابی!»

این سخنان در حالی ابراز می‌شود که در هفته‌های اخیر مشکل تأمین آب و برق خود را به وضوح‌ در ایران نشان داده است. منتقدان سوءمدیریت را از عوامل اصلی این وضع می‌دانند و مسئولان در بسیاری از موارد با فرافکنی، مردم را مقصر دانسته و به صرفه‌جویی و اصلاح الگوی مصرف فرامی‌خوانند.

نتانیاهو چه گفت؟

نخست‌وزیر اسرائیل در پیام ویدیویی‌اش، بحران کمبود آب و قطعی برق در موج گرمای تابستان را محور قرار داد و با ارجاع به سخنان اخیر مسعود پزشکیان درباره دشواری‌های معیشتی مردم ایران، آن را نشانه "فرسایش داخلی" توصیف کرد.

بنیامین نتانیاهو خطاب به ایرانی‌ها گفت، شرایط به‌گونه‌ای است که باید برای "پاسخ‌گو کردن حکومت" به صحنه بیایند: «اکنون زمان مبارزه برای آزادی است».

او با اشاره به اذعان پزشکیان به مشکلات معیشتی مردم ایران گفت، مقام‌های جمهوری اسلامی "گاهی ناخواسته حقیقت را می‌گویند".

نتانیاهو ایرانیان را "فرزندان کوروش" کبیر نامید و از خانواده‌ها و شهروندان ایران خواست، "ریسک کنند"، "به خیابان‌ها بیایند" و عدالت بخواهند.

او گفت، در صورت "آزاد شدن ایران"، اسرائیل آماده است متخصصان آب خود را برای انتقال "فناوری‌های بازیافت و نمک‌زدایی" به شهرهای ایران بفرستد و وعده داد که چالش کم‌آبی با "دانش روز" قابل حل است.

در مهم‌ترین بخش وعده نتانیاهو آمده است: «به محض آزاد شدن ایران، برترین متخصصان آب اسرائیل… به سراسر شهرهای ایران خواهند آمد.»

بنیامین نتانیاهو در ادامه با متهم کردن تهران به صرف صدها میلیارد دلار برای گروه‌های هم‌پیمان منطقه‌ای نظیر حماس، حزب‌الله و شبه‌نظامیان حوثی یمن، این سیاست را عامل عقب‌ماندگی اقتصادی و فرسودگی زیرساخت‌های ایران دانست و از ایرانی‌ها خواست، برای تغییر وضع موجود "به خیابان‌ها" بروند و حکومت را به پاسخ‌گویی وادارند.

او راه‌حل پیشنهادی‌اش را صریحاً به تغییر شرایط سیاسی ایران گره زد و گفت: «عطش آب در ایران فقط با عطش آزادی برابری می‌کند.»

سایه جنگ ۱۲روزه و وضعیت غزه

این تنش لفظی تازه در بستری از درگیری‌های ماه‌های اخیر شکل گرفته است؛ جنگ ۱۲روزه ایران و اسرائیل با حملات بی‌سابقه به زیرساخت‌های نظامی و هسته‌ای ایران آغاز شد و با میانجی‌گری آمریکا به آتش‌بس انجامید.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

هم‌زمان نهادهای سازمان ملل نسبت به خطر قحطی در غزه هشدار داده‌اند؛ تصاویر کودکان بیمار و دچار سوءتغذیه موجی از واکنش‌های جهانی برانگیخته، در حالی که اسرائیل اتهام جلوگیری از کمک‌رسانی را رد می‌کند.

تهران این تناقض را محور نقد خود به پیشنهاد نتانیاهو قرار داده و می‌گوید، وعده "کمک آبی" از سوی طرفی که متهم به محدودیت کمک‌ها در غزه است، "با واقعیت‌های میدانی" همخوانی ندارد.

در همین حال در هفته‌های اخیر با قطع دائم آب و برق در گرمای تابستان نارضایتی‌ مردم ایران که گاهی خود را به صورت اعتراضات جمعی نشان داده بالا گرفته و دولت، ناتوان برای حل این مشکل دست به تعطیلی گسترده استان‌ها زده که خود بر زیان‌های اقتصادی و معیشتی که پزشکیان به آن اشاره کرده می‌افزاید.

به‌گزارش نیوزویک، تصاویر ماهواره‌ای حاکی از عبور ناوگروه رزمی آمریکا به رهبری "یو‌اِس‌اِس نیمیتز" از تنگه هرمز است؛ نشانه‌ای که تداوم حضور پررنگ دریایی ایالات متحده در میانه توقف درگیری تهران–تل‌آویو را نشان می‌دهد.نشریه نیوزویک می‌نویسد، به‌ استناد تصاویر ماهواره‌ای سنتینل ـ ۲ (Sentinel-2) آژانس فضایی اروپا، ناوگروه رزمی ۱۱ نیروی دریایی آمریکا به فرماندهی ناو هواپیمابر "یو‌اِس‌اِس نیمیتز" (CVN-68) روز دوشنبه ۱۱ اوت در مسیر شمالی وارد خلیج فارس شد.

طبق این گزارش، این ناو توسط ناوشکن‌های موشک‌انداز "یو‌اِس‌اِس گریدلی" و "یو‌اِس‌اِس لنا ساتکلیف هیگبی" اسکورت می‌شد. نیروی دریایی آمریکا اعلام کرده که این ناوگروه یکشنبه ۱۰ اوت در بحرین پهلو گرفته است؛ نخستین پهلوگیری یک ناو هواپیمابر در این کشور از سال ۲۰۲۰.

چرا مهم است؟

نیوزویک ادامه می‌دهد، این استقرار، علی‌رغم آتش‌بس میان ایران و اسرائیل و امیدها برای ازسرگیری گفت‌وگوهای هسته‌ای، از تداوم راهبرد "حضور پیشرو" نیروی دریایی آمریکا در خلیج فارس حکایت دارد؛ راهبردی که همزمان نگرانی‌ها درباره برنامه هسته‌ای ایران، فعالیت‌های نیابتی تهران و تهدیدهای دریایی را هدف می‌گیرد.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

به‌گفته تحلیلگران نظامی، سطح حضور نیروهای آمریکا در خاورمیانه از حدود ۳۵ هزار نفر به نزدیک ۵۰ هزار نفر تا اواخر ۲۰۲۴ افزایش یافته و شمار آرایش‌های دریایی و هوایی نیز بالا رفته است.

زمینه و پیام‌ها

منابع آمریکایی می‌گویند، در جنگ ۱۲روزه ایران و اسرائیل، عملیات "چکش نیمه‌شب" با محوریت فرماندهی مرکزی ایالات متحده آمریکا (سنتکام) با شلیک بیش از ۲۰ موشک تاماهاوک به تاسیسات هسته‌ای اصفهان انجام گرفت.

با وجود آتش‌بس، تهران در قبال پرونده هسته‌ای موضعی چالشی حفظ کرده و دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا بارها تهدید به تکرار حملات کرده است.

در جبهه نیابتی، هرچند برخی گروه‌های همسو با جمهوری اسلامی ضربه خورده‌اند، اما حوثی‌های یمن پس از وقفه‌ای کوتاه، حملات به کشتیرانی در دریای سرخ را از سر گرفته‌اند؛ روندی که به گسترش چشمگیر حضور دریایی آمریکا، از جمله اعزام چند ناوگروه هواپیمابر، دامن زده است.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

ژنرال جوزف ووتِل، فرمانده پیشین سنتکام، با اشاره به اثرگذاری حملات اخیر می‌گوید، نباید نتیجه گرفت که تهدید هسته‌ای و موشکی ایران از میان رفته است: «این وضعیت برای ایران بسیار جدی بود، اما نمی‌توانیم فرض کنیم که آنها پیگیری سلاح هسته‌ای یا قابلیت‌های دیگر را متوقف می‌کنند… ایران مسیرش را عوض نکرده؛ باید نگران بمانیم.»

نیروی دریایی آمریکا نیز در بیانیه‌ای تأکید کرده که این نیرو «به کنترل دریا و نمایش قدرت ادامه می‌دهد و به امنیت دریایی منطقه، آزادی ناوبری، شرکا و حضور پیشرو متعهد است.»

گام بعدی چیست؟

به‌گفته مقام‌های پیشین نظامی آمریکا، هم‌زمان با تلاش برای احیای توان موشکی و پدافندی ایران، واشنگتن ناچار است سرعت و مقیاس استقرارهای دریایی و سامانه‌های دفاعی خود را حفظ کند.

به نوشته نیوزویک، بازگشت "نیمیتز" به آب‌های خلیج فارس هم پیام بازدارندگی به تهران است و هم اطمینان‌بخشی به متحدان خلیج‌فارس؛ نشانه‌ای از آن‌که حتی در فضای آتش‌بس، معادله بازدارندگی و "حضور مؤثر" در تنگه‌های هرمز و باب‌المندب برای آمریکا تغییری نکرده است.

اروپا با نگرانی به دیدار در پیش ترامپ و پوتین می‌نگرد. کی‌یف و متحدانش می‌خواهند پیش از مذاکرات روز جمعه ۱۵ اوت، با واشنگتن هماهنگ شوند. رئیس جمهوری اوکراین در کنار صدراعظم آلمان در برلین، در تماسی ویدئویی شرکت می‌کند.اوکراین و متحدان اروپایی‌اش می‌خواهند پیش از مذاکرات برنامه‌ریزی‌شده دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا با همتای روس‌اش ولادیمیر پوتین، در روز جمعه ۱۵ اوت، با واشنگتن هماهنگ شوند.

در همین راستا، فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، امروز چهارشنبه ۱۳ اوت (۲۲ مرداد) ولودیمیر زلنسکی، رئیس جمهوری اوکراین، را برای شرکت در تماس‌های ویدئویی برنامه‌ریزی‌شده با ترامپ و دیگر رهبران اروپایی درباره آینده اوکراین، در دفتر صدراعظمی پذیرفت.

زلنسکی با بالگرد در محوطه دفتر صدراعظمی آلمان فرود آمد و در آنجا مورد استقبال گرم مرتس قرار گرفت. مراسم ناهار مشترکی نیز میان مرتس و زلنسکی برنامه‌ریزی شده بود.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

حضور شخصی رئیس جمهوری اوکراین در برلین، پیش از برگزاری نشست آلاسکا میان ترامپ و پوتین، حاوی پیامی ویژه از همبستگی با کی‌یف است که مرتس آن را هم به ترامپ و هم به رئیس جمهوری روسیه ارسال می‌کند.

مشورت‌های مجازی با ترامپ و معاون او، جی‌دی ونس، قرار بوده ساعت ۱۵ به وقت اروپای مرکزی آغاز شود.

پیش از آن نیز، در ساعت ۱۴، جلسه مقدماتی با متحدان نزدیک اروپایی اوکراین برنامه‌ریزی شده بود. در این نشست، رؤسای کشورها و دولت‌های فرانسه، بریتانیا، ایتالیا، لهستان و فنلاند، اورزولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، آنتونیو کوستا، رئیس شورای اروپا، مارک روته، دبیرکل ناتو، و همچنین ولودیمیر زلنسکی حضور داشتند.

تماس با رهبران اروپایی به ابتکار مرتس انجام گرفت. هدف، رسیدن به خط‌ مشی مشترکی با ترامپ، پیش از دیدار روز جمعه او با ولادیمیر پوتین در ایالت آلاسکا در آمریکا است.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

صدراعظم آلمان قصد دارد پس از رایزنی با ترامپ، نتایج را در چارچوب ائتلاف موسوم به "ائتلاف کشورهای داوطلب"، به رهبری آلمان، فرانسه و بریتانیا، مجددا بررسی کند.

انتقاد تند واگن‌کنشت از حضور زلنسکی در کنار مرتس

در همین حال، زارا واگن‌کنشت، رهبر حزب اتحاد زارا واگن‌کنشت (BSW)، از شرکت حضوری زلنسکی در کنفرانس مجازی اوکراین در برلین انتقاد کرد و از دولت آلمان خواست تا «این‌چنین آشکار در کنار زلنسکی قرار نگیرد».

واگن‌کنشت رئیس جمهوری اوکراین را به انعطاف‌ناپذیری متهم کرد و گفت، این رویکرد بیش از پیش در حال از دست دادن حمایت مردم اوکراین است و اکثریت اوکراینی‌ها خواستار صلح‌اند.

این چهره اپوزیسیون آلمان افزود: «اینکه زلنسکی در نشست ویدیویی در کنار مرتس در دفتر صدراعظمی بنشیند، ارتباطی به دیپلماسی ندارد.»

به گفته واگن‌کنشت: «صدراعظم با این کار، کنفرانس خود را به مضحکه می‌کشاند و آلمان به‌طور کامل نقش میانجی را از دست می‌دهد.»

به دستور دونالد ترامپ، گارد ملی در واشنگتن مستقر شد و پلیس پایتخت موقتاً زیر نظر دولت فدرال رفت. کاخ سفید این اقدام را پاسخی به "بحران امنیتی" می‌خواند، اما شهردار واشنگتن آن را "تجاوز به اختیارات محلی" می‌داند.به دنبال فرمان دونالد ترامپ، حدود ۸۰۰ نیروی گارد ملی برای پشتیبانی امنیتی در واشنگتن دی‌سی بسیج شدند و نخستین واحدها در سطح شهر استقرار یافتند.

مقام‌های کاخ سفید مدعی‌اند که طی نخستین ساعات اجرای طرح، ده‌ها نفر به اتهاماتی نظیر حمل سلاح غیرمجاز و موارد اتهامی خُرد بازداشت شدند. همزمان رسانه‌های محلی از مشاهده گسترده نیروهای فدرال در خیابان‌ها و مترو خبر دادند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

به گزارش رادیو عمومی ملی آمریکا (ان‌پی‌آر)، موریل باوزر، شهردار دموکرات واشنگتن در واکنش گفت که وضعیت جنایی شهر در مسیر نزولی بوده و ادعای "بحران" با داده‌های رسمی همخوانی ندارد.

مبنای حقوقی و مناقشه سیاسی

از نظر حقوقی، واشنگتن دی‌سی ایالـت نیست و رئیس‌جمهور در شرایط اضطراری می‌تواند علاوه بر فعال‌سازی گارد ملی، برای دوره‌ای محدود کنترل اداره پلیس پایتخت (MPD) را در اختیار دولت فدرال بگذارد.

به نوشته آسوشیتدپرس، این اختیار از ساختار ویژه حاکمیت واشنگتن ناشی می‌شود؛ هرچند منتقدان در کنگره و شورای شهر آن را دخالت فدرال در امور محلی می‌دانند و نسبت به طولانی‌شدن استقرار نظامی هشدار می‌دهند.

کاخ سفید نیز در یک یادداشت رسمی چارچوب اعلام وضعیت اضطراری و تداوم آن را تشریح کرده است.

پیامدهای اجتماعی: از بی‌خانمانی تا اعتماد عمومی

شهردار واشنگتن اعلام کرد، با مقام‌های فدرالِ مأمورِ هماهنگی نظم همکاری خواهد کرد و همزمان یادآور شد که فرماندهی پلیس پایتخت در اختیار خود شهر باقی است.

او خطاب به خبرنگاران تأکید کرد: «این‌که چطور به این‌جا رسیدیم یا درباره شرایط چه فکری می‌کنیم، فعلاً نیروهای پلیس بیشتری داریم و می‌خواهیم مطمئن شویم از آن‌ها استفاده می‌شود.»

در سطح شهر، بخشی از ساکنان از حضور نظامی ابراز نگرانی کرده و می‌گویند، به جای تمرکز بر علل ریشه‌ای جرائم و بی‌خانمانی بر اجرای سختگیرانه قوانین تکیه شده است، نگرانی‌ای که رسانه‌هایی چون ان‌پی‌آر و گاردین نیز بازتاب داده‌اند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

هم‌زمان، هشدارهایی درباره برخورد احتمالی با چادرهای افراد بی‌خانمان و تشدید تنش میان نیروهای فدرال و جامعه محلی مطرح است.

منتقدان می‌گویند، نیروهای فدرال، برخلاف پلیس محلی، پیوند روزمره با محلات ندارند و این می‌تواند شکاف اعتماد را عمیق‌تر کند.

دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران با رئیس جمهوری و رئیس مجلس لبنان دیدار کرد. سفر لاریجانی به بیروت، پس از تصمیم لبنان برای خلع‌سلاح حزب‌الله صورت می‌گیرد. تهران با خلع‌سلاح مخالف است و لبنان این را مداخله‌جویی می‌داند.علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی، امروز چهارشنبه ۲۲ مرداد (۱۳ آگوست) پس از پایان دیدارش از بغداد و ورود به بیروت، با جوزف عون، رئیس جمهوری لبنان، دیدار کرد. این نخستین سفر خارجی لاریجانی پس از انتصاب او به این سمت محسوب می‌شود.

شماری از هواداران حزب‌الله که پرچم‌های جمهوری اسلامی و این گروه شبه‌نظامی لبنانی را در دست داشتند، در امتداد جاده فرودگاه برای استقبال از لاریجانی تجمع کرده و شعارهایی علیه آمریکا و اسرائیل سر دادند.

لاریجانی پس از ورود به بیروت گفت: «اگر روزی ملت لبنان در رنج باشند این درد را ما در ایران هم حس می‌کنیم.»

او در فرودگاه مورد استقبال مقام‌هایی از حزب‌الله و نمایندگان نبیه بری، رئیس پارلمان لبنان، که سازمان‌دهنده این سفر بود، قرار گرفت.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

لاریجانی ابتدا با جوزف عون در کاخ ریاست جمهوری "بعبدا" دیدار و گفت‌وگو کرد. دیدار بعدی او با نبیه بری بود. لاریجانی همچنین قرار است با نواف سلام، نخست‌وزیر لبنان، نیز دیدار کند.

انتظار می‌رود که جوزف عون در دیدار با لاریجانی تأکید کرده باشد که دولت لبنان، علی‌رغم مخالفت حزب‌الله، برنامه خلع‌سلاح این گروه شیعه مورد حمایت ایران را پیش خواهد برد.

جوزف عون: قدرت‌گیری به کمک نیروی خارجی مردود است

رئیس جمهوری لبنان پیش از سفر لاریجانی به بیروت، قدرت‌گیری جریان‌های داخلی به کمک طرف‌های‌خارجی را "غیرقابل قبول" و مردود دانسته بود.

رسانه‌های داخلی لبنان نیز پیش‌بینی کرده بودند که سفر لاریجانی به بیروت با "فضایی پرتنش" همراه خواهد بود.

العربيه روز گذشته به نقل از "منابع آگاه" گزارش داده بود که مشاور جوزف عون، با نبیه بری، رئیس شیعه پارلمان لبنان، دیدار کرده و در این دیدار، دو طرف بر اهمیت حفظ وحدت داخلی، ثبات و "حمایت از ارتش لبنان در انجام وظایف خود" تاکید کرده‌اند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

با این حال، طبق گزارش "النهار"، نبیه بری در گفت‌وگو با این رسانه لبنانی گقته است که «هرگز با خلع سلاح حزب‌الله موافقت نکرده است.»

طبق همین گزارش، رئیس مجلس لبنان همچنین "حواشی‌ایجادشده توسط برخی طرف‌ها" درباره سفر لاریجانی به بیروت را "کم‌اهمیت" خوانده و گفته است: «برادران آرام باشید، ایران کشوری دوست برای لبنان است و با توجه به جایگاه فعالش در منطقه همچنان دوست ما خواهد ماند.»

این در حالی است که جوزف عون، پیش از سفر لاریجانی، تاکید کرده بود که «لبنان تصمیم گرفته به سمت دولت واحد حرکت کند و در اجرای این تصمیم پیش برود.»

رئیس جمهوری لبنان افزوده بود که «همه لبنانی‌ها باید منافع کشور را به عنوان سقف حرکت خود در نظر بگیرند و هیچ چیزی را بالاتر از منافع ملی لبنان قرار ندهند.»

تعهد دولت لبنان به "تصمیمی تاریخی"

سفر لاریجانی به بیروت، یک هفته پس از آن انجام می‌شود که دولت لبنان، با وجود خروج اعتراضی تمام نمایندگان شیعه از جلسه پارلمان، با تصمیم تاریخی خلع‌سلاح حزب‌الله موافقت کرد.

پیش از آن، دولت لبنان ارتش این کشور را مأمور کرده بود تا طرحی را تا آخر ماه آگوست، برای خلع‌سلاح حزب‌الله آماده کند. طرح انحصار سلاح در دست دولت لبنان قرار است تا پایان سال جاری میلادی (۲۰۲۵) اجرا شود.

بیشتر بخوانید: آینده نیروهای نیابتی ایران در لبنان و عراق چگونه خواهد بود؟

حزب‌الله، خشمگین از این طرح، اعلام کرده است که با تصمیم مزبور چنان برخورد خواهد کرد که گویی وجود ندارد. اعتراض‌هایی نیز در مناطق تحت نفوذ شبه‌نظامیان حزب‌الله علیه طرح دولت به راه افتاد.

سفر لاریجانی همچنین چند روز پیش از دیدار پیش‌بینی‌شده تام باراک، نماینده ویژه آمریکا، با مقام‌های دولت لبنان انجام می‌شود.

طبق گزارش رسانه‌های لبنانی، سفر باراک ممکن است پاسخی به درخواست‌های اخیر لبنان برای موافقت اسرائیل با اجرای مفاد سند آمریکایی باشد. گفته می‌شود که مهم‌ترین هدف این سند، تضمین دوام آتش‌بس میان لبنان و اسرائیل و انحصار سلاح در دست ارتش لبنان است.

طبق پیشنهاد آمریکا، اسرائیل باید کاملا از لبنان خارج شود. با وجود اینکه اعتماد چندانی به تحقق این موضوع وجود ندارد، رئیس جمهوری لبنان متعهد شده تا اطمینان حاصل کند که تمام سلاح‌ها در لبنان در اختیار دولت خواهد بود.

بیروت به تهران: به جای دخالت، به مردم خود رسیدگی کنید

جمهوری اسلامی مخالفت خود را با تصمیم اخیر دولت لبنان اعلام کرده است. علی‌اکبر ولایتی، مشاور ارشد رهبر جمهوری اسلامی، گفته است که تهران قطعاً با خلع‌سلاح حزب‌الله مخالف است.

عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی نیز در واکنش به تصمیم دولت لبنان، گفته بود که این طرح "شکست خواهد خورد".

دولت لبنان در مقابل، سخنان عراقچی درباره طرح خلع‌سلاح حزب‌الله را "دخالت در امور داخلی" این کشور دانست و آن را محکوم کرد.

در واکنش به این اظهارات، وزارت خارجه لبنان در بیانیه‌ای شدیداللحن به مقام‌های جمهوری اسلامی توصیه کرد: «به جای دخالت در اموری که به آنها مربوط نیست،‌ به مسائل مردم خود بپردازند و به نیازهای آنها رسیدگی کنند.»

نامه محرمانه وزارت اطلاعات درباره عواقب فعال‌سازی مکانیسم ماشه نشان می‌دهد برخلاف اظهارات رسمی مقامات درباره جنبه روانی مکانیسم ماشه، حاکمیت این سازوکار را تهدیدی جدی علیه اقتصاد، امنیت و ثبات داخلی می‌داند.طی هفته‌های اخیر، تنش میان جمهوری اسلامی و قدرت‌های غربی بر سر فعالیت‌های هسته‌ای ایران بار دیگر به نقطه اوج خودش رسیده است. بریتانیا، فرانسه و آلمان، سه کشور بزرگ اروپایی، رسماً اعلام کرده‌اند که اگر ایران به تعهدات خود در چارچوب توافق هسته‌ای عمل نکند، آماده‌اند مکانیسم ماشه را برای بازگشت خودکار تحریم‌ها فعال کنند.

در مقابل، مقامات جمهوری اسلامی تلاش کرده‌اند این تهدید را کم‌اهمیت جلوه دهند. عباس عراقچی، وزیر امور خارجه اواسط مرداد اعلام کرد که درباره تبعات مکانیسم ماشه "بزرگ‌نمایی" شده و این موضوع بیش از آنچه واقعیت است، در چشم مردم جلوه داده شده است. او گفت که این مکانیسم بیشتر "جنبه روانی" دارد.

اما یک نامه محرمانه وزارت اطلاعات که نسخه‌ای از آن طی روزهای اخیر به دست ایران‌اینترنشنال رسیده، تصویری کاملاً متفاوت از نگاه درونی حکومت ارائه می‌دهد؛ نگاهی که نه تنها پیامدهای این سازوکار را تهدیدی جدی می‌داند، بلکه از آن به عنوان "خطری بالقوه" برای ثبات داخلی یاد می‌کند.

متن محرمانه وزارت اطلاعات؛ اقتصاد، امنیت و اعتراض

بر اساس این نامه که تاریخ ۲۰ مرداد را دارد، وزارت اطلاعات به وزارتخانه‌ها و شرکت‌های بزرگ هشدار داده که فعال‌سازی مکانیسم ماشه می‌تواند پیامدهای زیر را به همراه داشته باشد:

توقف کامل فروش نفت ایران و وقوع بحران‌های بزرگ اقتصادی و امنیتی

رشد بیکاری، تعدیل گسترده نیروها و تشدید نارضایتی اجتماعی

نوسانات شدید ارزی و کاهش محسوس قدرت خرید مردم

کمبود مواد اولیه و تجهیزات پزشکی، از جمله داروهای حیاتی مانند انسولین یا داروهای بیماران مبتلا به سرطان و بیماری‌های خاص

افزایش هزینه نهاده‌های کشاورزی و تهدید امنیت غذایی اقشار آسیب‌پذیر

بازگشت تحریم‌های بین‌المللی و سازمان ملل با محدودیت‌های گسترده بر صادرات و واردات کالا و خدمات

مسدود شدن دارایی‌ها و حساب‌های ارزی فعالان اقتصادی در خارج کشور

تحریم دوباره صنایع نفت، پتروشیمی، بانک، بیمه، کشتی‌رانی و فناوری‌های حساس

توقف فروش تسلیحات به ایران و تخریب اعتبار بین‌المللی برندهای ایرانی

خروج شرکای خارجی از همکاری‌های فعلی و محدودیت در امضای قراردادهای جدید

افزایش حملات سایبری هدفمند به زیرساخت‌های اقتصادی کشور

وزارت اطلاعات همچنین به تهدیدات حوزه سرمایه‌گذاری، بیمه و امنیت سایبری اشاره کرده و خواستار آمادگی کامل "نهادهای اقتصادی حساس" شده است.

این نهاد امنیتی حکومت، در پایان، راهکارهایی برای "افزایش تاب‌آوری" در برابر تحریم‌ها از جمله بازبینی فوری قراردادهای بین‌المللی، شناسایی نقاط آسیب‌پذیر شرکت‌ها، پایش فعال تهدیدات سایبری، طبقه‌بندی اسناد حساس، استفاده از ابزارهای پوشش ریسک ارزی و متنوع‌سازی زنجیره تأمین با تکیه بر کشورهایی چون چین، روسیه و عراق که کمتر تحت تأثیر تحریم‌ها قرار می‌گیرند ارائه داده است.

مکانیسم ماشه؛ تهدیدی فراتر از یک فشار خارجی

به عقیده تحلیلگران سیاسی، نامه هشدارآمیز وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی نشان‌دهنده این موضوع است که حکومت ایران از تبعات داخلی فعال شدن مکانیسم ماشه وحشت بیشتری نسبت به تبعات خارجی آن دارد.

دومان رادمهر، تحلیلگر سیاسی و دبیر کانون دموکراسی و توسعه آذربایجان در گفتگو با بخش فارسی دویچه‌وله معقتد است که نظام در مهار نارضایتی داخلی، "پرواکتیو" است، حتی اگر در سیاست خارجی شکست خورده باشد.

این تحلیلگر سیاسی می‌افزاید: «اگرچه جمهوری اسلامی فشار خارجی را بی‌تأثیر و در حد کاغذپاره می‌داند، اما آنها به نتایج و عواقب تحریم‌ها واقف هستند. با این حال، اولویت اصلی نظام، حفظ ظاهری اقتدار در افکار عمومی داخلی است. جمهوری اسلامی با اینکه تا به حال عناد ایدئولوژیک را به منافع ملی ترجیح داده است، اما همزمان در تلاش بوده است تا خطرات و پیامدهای احتمالی سیاست‌های خود در داخل را کنترل کند.»

رادمهر اضافه می‌کند: «این نامه نشان می‌دهد که جمهوری اسلامی اگرچه در تأمین امنیت در برابر تجاوز خارجی درمانده بوده و کشور و مردم را به فلاکت و بحران رسانیده است، در امر کنترل نارضایتی مردم و سرکوب معترضان این چنین در حال آمادگی به سر می‌برد.»

به باور تحلیلگران، فعال شدن مکانیسم ماشه مخصوصاً در شرایط فعلی که اقتدار نظام بعد از حمله اسرائیل به تاسیسات هسته‌‌ای ایران کاهش پیدا کرده و مردم با گرانی سرسام‌آور و قطعی آب و برق دست به گریبان هستند، می‌تواند از نظر عکس‌العمل مردم به مراتب شدیدتر باشد. به عبارتی دیگر، اعتراضات دی‌ماه ۹۶ و آبان ۹۸ این بار با گستردگی و شدت بیشتری می‌تواند به وقوع بپیوندد.

رادمهر با تائيد این عبارات تأکید می‌کند: «جمهوری اسلامی بهتر از هر کسی، عواقب فعال شدن مکانیسم ماشه و نیز شدت نارضایتی مردم و شکنندگی اوضاع را می‌داند. برای همین نهادهای امنیتی این چنین به تشویش افتاده و درصدد بسیج حداکثری امکانات برای جلوگیری از شروع اعتراضات، انحراف آنها و در نهایت سرکوب معترضان هستند.»

او به سناریوهای احتمالی حکومت برای انحراف افکار عمومی اشاره می‌کند: «معمولاً در چنین شرایطی، سناریوهای احتمالی برای انحراف اذهان عمومی به یک مسئله حاشیه‌ای نیز آماده می‌شود تا در صورت لزوم، شدت احساس نارضایتی را ملایم‌تر کند. مانند سوءاستفاده از مسائلی چون فوتبال، سلبریتی‌ها، ایجاد نگرانی‌های ساختگی در مورد تمامیت ارضی و … .»

این تحلیلگر سیاسی در پاسخ به این پرسش که آیا احتمال عمدی بودن درز نامه وزارت اطلاعات وجود دارد، می‌گوید: «به نظرم نمی‌شود گفت که این امر عمدی بوده یا سهوی. درز اطلاعات محرمانه در جمهوری اسلامی هم عمداً و هم سهواً مسبوق به سابقه است. اگر عمدی در این کار بوده، باید هدفی داشته باشد. شاید حاضر کردن افکار عمومی برای شوک ناشی از فعال کردن مکانیسم ماشه در کنار هشدار به مردم که (برای سرکوب) ما آماده‌ایم، بخشی از این هدف باشد.»

"اجرای مکانیسم ماشه می‌تواند به سرنگونی نظام منتهی شود"

از جمله وظایف سازمان‌های اطلاعات و امنیت یک کشور جمع‌آوری اطلاعات، طبقه‌بندی و سپس ارائه آنها به مقامات، مسئولان و نهادهای حکومت است. البته وزارت اطلاعات و امنیت نظام‌های دیکتاتوری یا تام‌گرا (توتالیتر) مانند جمهوری اسلامی جمع‌آوری اطلاعات درباره دگراندیشان و مخالفان و سرکوب آنها را نیز به عهده دارد.

به عقیده پرویز دستمالچی، سیاستمدار و نویسنده، در این میان اینکه وزارت اطلاعات و امنیت حکومت ایران به موضوع مکانیسم ماشه ورود کرده است، به دلیل پیامدهای بسیار شدید و احتمالاً خطرناک آن برای کل نظام است که می‌تواند حتی به سرنگونی آن منتهی شود.

او در گفتگو با دویچه وله فارسی می‌افزاید: «اگر مکانیسم ماشه اجرایی شود، به این معنا خواهد بود که تمام کشورهای عضو سازمان ملل متحد (۱۹۳ کشور) موظف به اجرای آن خواهند بود. در چنین حالتی تمام شریان‌های سیاسی-اقتصادی کشور قطع خواهند شد. این امر می‌تواند موجب ورشکستگی کامل اقتصادی و در پی آن اعتراض‌هایی شود که امنیت حکومت‌گران را با خطرهای بسیار بزرگ روبرو کند.»

بیشتر بخوانید: بیانیه ۱۴ کشور؛ آغاز مرحله‌ای جدید از رویارویی غرب با تهران؟

این تحلیلگر سیاسی ضمن تائید هشدار وزارت اطلاعات درباره احتمال اوج گرفتن اعتراضات داخلی در صورت بازگشت تحریم‌ها توضیح می‌دهد: «اجرایی شدن مکانیسم ماشه یعنی قطع رابطه در تمام زمینه‌ها با کل دنیا. در چنین حالتی جمهوری اسلامی دیگر نمی‌تواند به کسی نفت بفروشد تا برای مخارج خود پول داشته باشد.»

دستمالچی می گوید: «نداشتن ارز و پول یعنی ورشکستگی حکومت، یعنی عدم پرداخت دستمزد کارگران و حقوق‌بگیران، یعنی چاپ بی‌پشتوانه پول، یعنی تورم افسارگسیخته، یعنی ورشکستگی و تعطیلی کارخانه‌های دولتی و حتی بخش خصوصی، یعنی بیکاری گسترده، یعنی نوسانات شدید ارزی و سقوط بی‌انتهای پول ملی.»

او با اشاره به این که اعتراضات مردمی را اینبار "بسیار خشن و شدید" خواهد بود، اضافه می‌کند: «شما اگر آب و برق نداشته باشید، گرانی مواد خوراکی هم به آنها اضافه شود، بیکاری و ورشکستگی و بی‌پولی و… و ده‌ها مشکل دیگر به آن اضافه شود و شما تمام آنها را نتیجه سیاست‌های نادرست، بی‌لیاقتی و فساد حکومتگران ببینید، در آن صورت چه خواهید کرد؟ خب، می‌روید خیابان و دست به اعتراض می‌زنید و چنین نیز خواهد شد.»

حکومت ایران می‌خواهد بماند، حتی به قیمت نابودی ایرانیان

در حالی که در عرصه عمومی، مقامات حکومت ایران فعال سازی مکانیسم ماشه را کوچک می‌شمارند، در محافل محرمانه اما برای روزی آماده می‌شوند که فشار خارجی و انفجار داخلی هم‌زمان از راه برسد. چنین روزی، به گفته کارشناسان، می‌تواند آغازگر تغییراتی باشد که حتی دستگاه سرکوب جمهوری اسلامی هم نتواند مهارش کند. به گفته کارشناسان، مکانیسم ماشه به شرطی عملی نمی‌شود که رژیم به تعهدات خود در برجام عمل کند، کاری که نکرده است و نخواهد کرد.

پرویز دستمالچی در این باره معتقد است: «حکومت ایران باید دست از غنی‌سازی اورانیوم برای تولید سلاح اتمی بردارد، به دنبال ساختن بمب اتمی نباشد، برد موشک‌های دوربرد و بالستیک خود را محدود به حداکثر پانصد کیلومتر کند، دست از سیاست تروریسم بین‌المللی و منطقه‌ای خود از راه ایجاد و تقویت گروه‌های نیابتی بردارد، که بر نخواهد داشت. زیرا پذیرش این سه شرط یعنی شکست کامل استراتژی چهل‌ساله جمهوری اسلامی.»

بیشتر بخوانید: تروئیکای اروپایی: آماده فعال‌سازی مکانیسم ماشه هستیم

این تحلیلگر سیاسی تاکید می کند: «برای حکومتگران کشور ایران مهم نیست، آنها حکومت اسلامی می‌خواهند، به هر قیمتی. ما با یک نظم ایدئولوژیک ارتجاعی ویرانگر روبرو هستیم. آنها ترجیح می‌دهند بمانند، حتی به قیمت ویرانی و نابودی ایران و ایرانیان. در این مدت حدود نیم‌سده، همواره چنین سیاستی کرده‌اند.»

دستمالچی در پاسخ به این پرسش که آیا هشدار وزارت اطلاعات را باید به عنوان اعتراض ضمنی به شکنندگی وضعیت داخلی تفسیر کرد، توضیح می‌دهد: «کاملاً درست است، اگر چنین نبود نه وزارت اطلاعات به این موضوع ورود می‌کرد و به مقامات و نهادها هشدار می‌داد و نه این گزارش محرمانه به بیرون درز می‌کرد. رژیم نگران از دست دادن همه چیز خود است، یعنی فروپاشی حکومت و پایان حکومت دینی که برای نیم‌سده منطقه و جهان را با بحران روبرو کرده و ملت ایران را به خاک سیاه نشانده است.»

گزارش سالانه وزارت خارجه آمریکا مدعی وخیم‌تر شدن وضع حقوق بشر در آلمان است. آلمان به "محدود کردن آزادی بیان" متهم شده و اینکه در مقابله با یهودستیزی، بر راست‌گرایان افراطی تمرکز کرده و به نقش مسلمانان کمتر اهمیت می‌دهد.از نظر دولت آمریکا به ریاست دونالد ترامپ، آلمان با کاستی‌هایی در عرصه آزادی بیان و نیز افزایش یهودستیزی ناشی از مهاجرت مواجه است.

در گزارش سالانه وزارت خارجه آمریکا که در واشنگتن منتشر شده، آمده است که وضعیت حقوق بشر در آلمان طی سال گذشته میلادی (۲۰۲۴) رو به وخامت گذاشته است.

نویسندگان گزارش نوشته‌اند که "محدودیت‌های آزادی بیان" و خشونت‌های یهودستیزانه، "مشکلات چشمگیر حقوق بشری" در آلمان محسوب می‌شوند.

گزارش‌های سالانه "وضعیت حقوق بشر در کشورها" که زیر نظر وزارت خارجه آمریکا منتشر می‌شوند، به وضعیت حقوق بشر در بسیاری از کشورها می‌پردازند. در مقدمه گزارش سال ۲۰۲۳ آمده بود که تغییری اساسی در وضعیت حقوق بشر در آلمان مشاهده نشده است.

انتقاد همچنین از فرانسه و بریتانیا

در گزارش امسال، به وجود "سانسور" در پلتفرم‌های آنلاین، از جمله ملزم کردن فیس‌بوک و اکس از سوی اتحادیه اروپا، به حذف پیام‌های حاوی نفرت‌پراکنی اشاره شده است.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

همچنین گفته شده که دولت آلمان در مقابله با ریشه‌های یهودستیزی، بیش از حد بر راست‌گرایان افراطی متمرکز شده و نقش مسلمانان مهاجر را کم‌اهمیت جلوه داده است.

گزارش دولت ترامپ، انتقاد مشابهی را نیز متوجه دیگر کشورهای اروپایی، از جمله فرانسه و بریتانیا، کرده است.

در گزارش آمده است، گرچه قانون اساسی آلمان آزادی بیان و مطبوعات را تضمین کرده، اما «با این حال، دولت در چارچوب قوانین ملی، محدودیت‌هایی بر آزادی بیان گروه‌هایی که آنها را افراطی می‌داند، اعمال کرده است.»

نویسندگان گزارش، بدون ذکر موردی مشخص، نوشته‌اند که در سال گذشته چندین نفر در آلمان به دلیل تحریک به نفرت‌پراکنی نژادی و تأیید یا انکار هولوکاست بازداشت یا محکوم شده‌اند.

ادعای افزایش چشمگیر "جرایم یهودستیزانه" در آلمان

دولت ترامپ در این گزارش همچنین مدعی شده که "جرایم یهودستیزانه" در آلمان در ۹ ماه نخست سال ۲۰۲۴ "بیش از دو برابر" شده و نهادهای آلمانی بیش از حد بر راست‌گرایان افراطی تمرکز کرده و به نقش مسلمانان مهاجر کم‌تر بها داده است.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

در گزارش آمده است که «پژوهش‌ها نشان می‌دهند که یکی از عوامل مهم یهودستیزی در آلمان (...) مهاجرت گسترده (چه قانونی، چه غیرقانونی و چه از طریق پناهندگی) از جوامعی بوده که احتمال داشتن باورهای یهودستیزانه در آنها بیشتر از آلمانی‌های بومی است؛ به‌ویژه با موج بی‌سابقه مهاجرت از سوریه، افغانستان و ترکیه در سال‌های اخیر.»

ادعاهای وزارت خارجه آمریکا با آمار رسمی وزارت کشور و اداره جنایی آلمان همخوانی ندارد. گرچه آمار جرایم با انگیزه سیاسی در سال گذشته افزایش چشمگیری داشته، اما میزان آن در حوزه‌های مختلف، با روایت آمریکا متفاوت است. طبق آمار رسمی آلمان، جرایم یهودستیزانه ۲۰ درصد افزایش داشته است. نیمی از کل جرایم سیاسی نیز به طیف راست افراطی نسبت داده می‌شود که بیشترین رشد، یعنی نزدیک به ۵۰ درصد، در همین بخش بوده است.

انتقاد تند فعالان حقوق بشر از گزارش آمریکا

فعالان آمریکایی حقوق بشر به شدت از گزارش سال ۲۰۲۴ وزارت خارجه ایالات متحده انتقاد کرده‌اند. اوزرا زیا، رئیس سازمان "اول حقوق بشر"، گفته است که تغییرات اعمال‌شده در دوره ترامپ، "گسستی رادیکال" با روش پیشین ارزیابی "عینی و بی‌طرفانه" وضعیت حقوق بشر در کشورهای جهان ایجاد کرده است.

آماندا کلیزینگ، مدیر روابط دولتی عفو بین‌الملل در آمریکا، وزارت خارجه را به "مستندسازی بسیار گزینشی" متهم کرده است.

یک سخنگوی دیده‌بان حقوق بشر نیز گفته است که در گزارش وزارت خارجه، نقض‌های جدی حقوق بشر توسط دولت‌های متحد آمریکا لاپوشانی شده‌اند.

به گفته نیویورک تایمز، گزارش‌های نقض حقوق بشر در مورد "شرکای نزدیک" آمریکا، از جمله السالوادور، مجارستان، عربستان سعودی، امارات متحده عربی و اسرائیل، تلطیف شده‌اند.

به گفته این روزنامه آمریکایی، برای مثال در گزارش ۲۰۲۴، "هیچ گزارش معتبری از نقض فاحش حقوق بشر" در السالوادور وجود ندارد، در حالی که سازمان‌هایی مانند دیده‌بان حقوق بشر و گزارشگران بدون مرز، نایب بوکله، رئیس جمهوری السالوادور را متهم می‌کنند که از سال ۲۰۱۹ به شکل سیستماتیک دموکراسی را تضعیف کرده، رسانه‌ها را تحت فشار قرار داده و مخالفان را زندانی کرده است.

بیش از سه سال است که در السالوادور وضعیت فوق‌العاده اعلام شده و از آن زمان تاکنون نیز بیش از ۷۵ هزار نفر، عمدتاً بدون طی مراحل قانونی، بازداشت شده‌اند.

ترامپ مهاجران غیرقانونی را به دیگر کشورها، از جمله السالوادور یا سودان جنوبی، بازمی‌گرداند و ادعا می‌کند همه آنها جنایتکار، متجاوز یا قاتل هستند.

سابقه لحن انتقادی دولت ترامپ نسبت به آلمان

لحن انتقادی دولت ترامپ نسبت به آلمان امر جدیدی نیست. در ماه‌های گذشته نیز اظهارات مقام‌های آمریکایی درباره سیاست‌های آلمان و اروپا واکنش‌برانگیز بوده است.

در فوریه گذشته، جی‌دی ونس، معاون رئیس جمهوری آمریکا، در کنفرانس امنیتی مونیخ مدعی "کمبود آزادی بیان" در اروپا شد و رویکرد برلین نسبت به حزب آلترناتیو برای آلمان (AfD) را مورد انتقاد قرار داد.

مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، نیز پس از آنکه در ماه مه گذشته سازمان امنیت داخلی آلمان موسوم به "حفاظت از قانون اساسی"، حزب AfD را موقتا به عنوان حزبی "قطعاً راست‌افراطی" طبقه‌بندی کرد، از "استبداد پنهان" در آلمان سخن گفت. فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، از حزب دمکرات مسیحی، این اظهارات را دخالت در امور داخلی دانست و رد کرد.

نمره ردی به برزیل و آفریقای جنوبی

وزارت خارجه آمریکا همچنین به کشورهایی مانند برزیل و آفریقای جنوبی، که با دولت ترامپ اختلاف دارند، در حوزه حقوق بشر نمره ردی داده است.

ترامپ آفریقای جنوبی را به "نسل‌کشی" علیه کشاورزان سفیدپوست متهم می‌کند و می‌کوشد با اعمال تعرفه‌های سنگین، برزیل را وادار کند تا روند رسیدگی قضایی به پرونده متحدش، ژائیر بولسونارو، رئیس جمهوری پیشین برزیل، را متوقف کند.

دادگاه عالی برزیل، بولسونارو را به تلاش برای کودتا پس از شکست در انتخابات ژانویه ۲۰۲۳ متهم کرده است؛ رویدادی که یادآور حمله هواداران ترامپ به کنگره آمریکا در ژانویه ۲۰۲۱ است.