‘Wolken, toen en buiten de tijd’

In de laatste jaren van zijn leven componeerde Liszt pianomuziek die eigenlijk buiten de tijd valt. Enkele jaren geleden was ik in het Liszt Museum in Weimar. En proefde daar in de stille kamers de tijd van toen, zoals 24 augustus 1881, als Liszt zijn ‘Nuages gris’ componeert.

Franz Liszt

Nuages Gris

Cora Irsen, piano (Bechstein, Liszt Museum Weimar)

(album: Franz Liszt und sein Bechstein zu Weimar)

‘Alleen de linkerhand’

Op deze dag, 23 augustus 1914, werd Paul Wittgenstein in zijn rechterarm geschoten. Daarmee kwam er geen einde aan zijn carrière als concertpianist. Met een ijzeren wil trainde hij zijn linkerhand en vroeg allerlei componisten om voor hem te componeren: voor zijn linkerhand. 

Franz Schmidt

Kwintet in A; III. Scherzo. Molto vivace

Folke Nauta, piano

Prisma Strijktrio 

Lars Wouters van den Oudenweijer, klarinet

(album: Left Hand Legacy, vol.1)

‘Brasilia: Bossa Nova’

Eind jaren vijftig waaide een zomerwind een zachtaardige en sensuele muziek over de wereld. Bossa Nova uit Brazilië. Uiterst fraai gemaakt en vormgegeven, even ‘nova’ als de hoofdstad Brasilia.

Caetano Veloso

Um Dia

Gal Costa & Caetano Veloso

(album: Domingo)

Antonio Carlos Jobim

Antigue

Antonio Carlos Jobim

(album: Wave)

Antonio Carlos Jobim

Children’s Games

Antonio Carlos Jobim

(album: Stone Flower)

‘Het nabootsen van bijna niets’

Howard Skempton is als componist de grootmeester van het kleine, het miniatuur. Sommige pianostukken duren nog geen minuut en bestaan uit een heel rijk bijna niets. 

Howard Skempton

12 Piano Pieces

John Tilbury, piano

(album: Well, well Cornelius)

‘Nachtlicht’

In 2011 verscheen het boek ‘Nocturne, a Journey in Search of Moonlight’ van James Attlee. Typisch een boek voor een Wonderkamer: een persoonlijke zoektocht naar de beleving en geschiedenis van ‘maanlicht’. Voor mij is Brian Eno’s Lux een perfecte soundtrack bij dit boek.

Brian Eno

Lux II (fragment)

Brian Eno

(album: Eno - Lux)

‘Voorbij’

Eindeloos zoeken en verzamelen bracht het platenlabel Bear Family Records tot de bijna 6 kilo wegende doos met 11 CD’s en een boek. ‘Vorbei – Beyond Recall, Jewish Musical Life in Nazi Berlin’. Tegelijk een monument voor het voorbije en een ware schat aan wat overbleef.

Kantor Israel Bakon

Lomer sich iberbeten

In Ukrainischen Schenkel

Kantor Israel Bakon

(album: Vorbei… beyond recall)

‘Plezier & Etudes’

Voor mijn Westerse oren zijn ze onnavolgbaar. Blijmakend en uitermate complex: de ritmische patronen uit de Afrikaanse muziektraditie. De componist György Ligeti liet zich inspireren door deze ritmen…

Anoniem / trad.

Yangisa

Aka Pygmes

(album: African Rhythms)

Gyorgy Ligeti

Etudes, boek 3; III. A bout de soufflé

Pierre-Laurent Aimard, piano

‘Geen ochtend ter wereld’

Ver van het wereldse lawaai componeert en speelt Monsieur de Sainte-Colombe. Met een strijkstok en een gamba zoekt hij het geheim van de muziek. Tous les matins du monde - de verfilming van het boek van Pascal Quignard - maakte diepe indruk op mij.

M. de Sainte-Colombe

Prelude

Paolo Pandolfo, gamba

(album: Sainte-Colombe: Pieces de Viole)

M. de Sainte-Colombe

Concert LXVI: Tombeau ‘Les Regrets’

Myria Rignol & Mathilde Vialle, gamba

(album: Saint-Colombe - Marin Marais a deux violes egales)

Marin Marais

Pieces de viole boek 2, 1701 - nr.9 ‘Tombeau pour Mr. Sainte Colombe’

Francois Joubert-Caillet, basgamba

Ensemble L’Acheron

(album: Maris Pieces de Viole, boek 2)

‘Waar je ook gaat…’

David Lang zocht in een aantal teksten uit het Oude Testament naar wat het betekent om mens te zijn. Het klinkende resultaat is een grote en grootse koorcyclus – betekenisvol minimalisme.

David Lang

The Writings: nr.4, Where You Go (After the Book of Ruth)

Cappella Amsterdam o.l.v. Daniel Reuss

(album: David Lang The Writings)

‘Stilleven, voor Adriaen Coorte’

Asperges, kruisbessen, schelpen. De 17de-eeuwer Adriaen Coorte schilderde eenvoudige stillevens. Kleine doeken met een grootse diepgang. Als eerbetoon in deze aflevering muziek van Albert de Rippe, componist van stillevens met luit.

Albert de Rippe

Fantasie II & XXII

Paul O’Dette, luit

(album: Rippe; Works for lute)