در مقطعی که بازار سرمایه در کشاکش اصلاح شاخص و بلاتکلیفی حول کانال ۷.۱ میلیون واحد نفس‌گیر شده و دسترسی به تسهیلات بانکی بیش از هر زمان دیگری منجمد به نظر می‌رسد، اعداد و ارقام بازار تأمین مالی جمعی (Crowdfunding) پیامی معنادار مخابره می‌کنند: ارزش این بازار در نیمه نخست ۱۴۰۵ از کل سال ۱۴۰۴ عبور کرد و رشدی ۱۹۷ درصدی را نسبت به مدت مشابه به ثبت رساند.



در برنامه امروز «واچ‌لیست» اول مهرماه، در گفتگوی تفصیلی با سپهر موسوی، مسئول عملیات کیان‌کراد، به کالبدشکافی این جهش و معنای اقتصادی آن پرداخته‌ایم.



محورهای کلیدی گفتگو:

انفجار ۱۸ همتی و دو برابر شدن سقف طرح‌ها:چرا انتشار ۷۰۵ طرح با میانگین ارزش ۲۶ میلیارد تومان رخ داد و چگونه افزایش سقف تأمین مالی تا ۱۰۰ میلیارد تومان، این ابزار را به سریع‌ترین مسیر رفع عطش سرمایه در گردش تبدیل کرد؟

معمای بازدهی و ضمانت بانکی:آیا نرخ بازدهی مؤثر بالای ۴۶ درصد و حضور ضمانت‌نامه‌های بانکی در ۸۰ درصد طرح‌ها، می‌تواند دلیل کافی برای ورود پول حقیقی به این بازار باشد؟ یا قفل شدن یک‌ساله نقدینگی و ریسک‌های پنهان، احتیاط بیشتری می‌طلبد؟

تله همبستگی بورس و کرادفاندینگ:آیا هجوم صنایعی با چرخه نقدینگی سریع (نظیر غذایی، تجهیزات پزشکی و فلزی) به این سکوها سیگنالی از ارزندگی سهام آنهاست، یا صرفاً راه‌حلی اضطراری برای عبور از برزخ کمبود نقدینگی و تأمین مواد اولیه؟

نقشه رقابت ۳۵ سکو:بررسی عملکرد پلتفرم‌های پیشتاز بازار (زیمافاند، ایساتیس‌کراد، کاریزما و …)؛ آیا معیار انتخاب سرمایه‌گذار باید حجم طرح‌های منتشرشده باشد یا سخت‌گیری در اعتبارسنجی و تضامین ردیف اول؟

در پایان برنامه نیز آخرین تحولات تابلوی معاملات بورس، فروکش کردن شتاب اولیه شاخص و منطق مدیریت پورتفو در شرایط اصلاحی بازار مورد ارزیابی قرار گرفته است.



Website

fardayeeghtesad.com



Instagram

instagram.com/farda_eghtesad



Twitter

twitter.com/feghtesad



Telegram

t.me/feghtesad

آیا مکث اخیر تابلوی معاملات تنها یک استراحت فصلی در پاگرد بورس است یا بازار در برابر ابهاماتی عمیق‌تر از متغیرهای روزمره متوقف شده است؟ در میانه وزن‌کشی ریسک‌های ژئوپلیتیک، نوسانات جریان نفت و سرنوشت متغیرهای پولی در آستانه پاییز، کرگدن خاکستری اقتصاد کجای محاسبات سرمایه‌گذاران ایستاده است؟ وقتی فرسایش سرمایه انسانی و افت بهره‌وری در هیچ ترازنامه‌ای ثبت نمی‌شود، آیا الگوهای سنتی سودآوری می‌توانند تصویر درستی از آینده ترسیم کنند؟



در تازه‌ترین قسمت برنامه واچ‌لیست، در گفتگو با مجید منفرد، معاون توسعه فناوری هلدینگ سرمایه‌گذاری پارس ایرانیان، این پرسش‌های بنیادین را کالبدشکافی کرده‌ایم:



◾️ کرگدن خاکستری در بنگاه‌های اقتصادی؛ آیا بحران سرمایه انسانی صرفاً یک چالش مدیریتی است یا ریسکی سیستماتیک که بازار از قیمت‌گذاری آن غافل مانده؟ مجید منفرد این متغیر نامرئی را چگونه در پایداری سودآوری شرکت‌ها می‌سنجد؟



◾️ خط‌کشی در تب هوش مصنوعی؛ مرز میان موج تبلیغاتی و ارزش افزوده واقعی کجاست؟ چگونه می‌توان توسعه‌دهندگان هسته فناوری عملیاتی را از مصرف‌کنندگان ابزارهای وارداتی تفکیک کرد؟



◾️ منطق توقف در پاگرد بورس؛ چرا انتظار برای شفافیت کارنامه‌های شش‌ماهه، یک تصمیم استراتژیک برای حفظ بقاست و نه انفعال در مدیریت پرتفوی؟



◾️ نقشه تخصیص سرمایه در نیمه دوم سال؛ صنایع فناوری اطلاعات، دارویی‌ها و پتروشیمی تا چه اندازه می‌توانند پناهگاه امن جریان پول در برابر تلاطم‌های پیش‌رو باشند؟



در نهایت، شاید پیام کلیدی این مکث در پاگرد معاملات ساده اما حیاتی باشد: در روزگار تلاقی شوک‌های بیرونی با فرسایش تدریجی منابع داخلی، بقا و خلق بازدهی دیگر با فرمول‌های سنتی تضمین نمی‌شود. بازار امروز بیش از هر زمان، نیازمند هوشمندی برای دیدن خطرات آشکار اما فراموش‌شده، تفکیک دارایی‌های پایدار از هیاهوی گذرا، و شجاعتِ صبر در لحظه‌های ابهام است.



Website

fardayeeghtesad.com



Instagram

instagram.com/farda_eghtesad



Twitter

twitter.com/feghtesad



Telegram

t.me/feghtesad

ترومای مرداد ۹۹ هنوز در روان جمعی بورس‌بازان زنده است؛ زخمی که باعث شده هر جهش قیمتی، بوی دستکاری و سقوط بدهد. اما بازارها نه با خاطرات معامله‌گران، بلکه با منطق بی‌رحم ریاضیات کار می‌کنند. وقتی بازار سرمایه‌ای با ارزش ذاتی ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلیارد دلار، در محدوده ۱۰۰ میلیارد دلار حراج می‌شود و نسبت‌های قیمت به درآمد فرسنگ‌ها با جنون حبابیِ سال ۹۹ فاصله دارد، معادله دستخوش تغییر می‌شود: آیا شاخص ۲۵ میلیونی یک سیگنال هیجانی است یا خروجی محتوم دلاریزه شدن اقتصاد؟ در تازه‌ترین قسمت از برنامه «واچ‌لیست»، همراه با مجتبی فتوحی ورای هیاهوهای تابلوی معاملات، کالبدشکافی دقیقی از وضعیت ساختاری بازار سرمایه و پناهگاه‌های هوشمند پول داشته‌ایم: ◾️ تقارن‌های تاریخی و افق ۱۰۰۰ روزه: چرا شکستن سقف تاریخی، زنگ آغاز یک دوره انبساطی جدید است؟ ◾️ خط‌کش فاندینو برای صندوق‌ها: تفکیک ریسک و بازده بر مبنای ۱۳ سنجه کمی (از نسبت کالمار و بتا تا استراتژی‌های تهاجمی و تضمین اصل سرمایه). ◾️ رسوایی داده‌ها در کدال: پشت پرده گزارش‌های پرابهام، NAV صفر و مقاومت در برابر گزارش‌دهی روزانه؛ چرا شفافیت بزرگ‌ترین دشمن منافع خاص در بازار است؟ برای سرمایه‌گذاری که نمی‌خواهد در تلاطم‌های سیاسی و تورمی بلعیده شود، دوران تصمیم‌گیری‌های کور به پایان رسیده است؛ بقا در این بازار، نیازمند اتکا به ابزار است، نه احساس. نسخه کامل این گفتگو و گزارش تحلیلی صندوق‌ها را هم‌اکنون در کانال یوتیوب و پلتفرم‌های فردای اقتصاد تماشا کنید. Website fardayeeghtesad.com Instagram instagram.com/farda_eghtesad Twitter twitter.com/feghtesad Telegram t.me/feghtesad

شاخص هم‌وزن حالا دیگر فقط یک نماگر آماری نیست؛ به یکی از مهم‌ترین نشانه‌های تغییر فاز بازار تبدیل شده است. بازاری که پس از یک دوره عقب‌ماندگی، حالا در بخش کوچک‌ترها و متوسط‌ها نشانه‌هایی از جبران را بروز داده؛ اما پرسش اصلی همچنان پابرجاست: این حرکت، یک مسیر پایدار است یا شتابی برآمده از جریان پول؟ در گفت‌وگو با محمد ولوجردی، مدیر صندوق شاخصی هم‌وزن کیان، از همین دوگانه گفتیم؛ از یک‌سو، هم‌وزن توانسته بخشی از فاصله خود را با شاخص کل جبران کند و توجه بازار را دوباره به سمت صنایع کوچک و متوسط برگرداند. از سوی دیگر، بخشی از این رشد در شرایطی رخ داده که واقعیت‌های عملیاتی شرکت‌ها همچنان زیر فشارند: افت مصرف، کاهش حاشیه سود، رشد هزینه‌های دلاری، تداوم قیمت‌گذاری، دشواری تأمین مواد اولیه و چالش فروش در برخی صنایع. در چنین فضایی، آنچه فعلاً موتور بازار را روشن نگه داشته، بیش از هر چیز جریان نقدینگی است. پولی که به بازار آمده، اجازه اصلاح جدی نداده و باعث شده بسیاری از سرمایه‌گذاران، سهام را نه فقط از منظر سودآوری جاری، بلکه به‌عنوان یک دارایی ارزی ببینند. همین‌جا شکاف مهمی شکل می‌گیرد: جایی که تحلیل بنیادی هشدار می‌دهد و مومنتوم بازار هنوز عقب نمی‌نشیند. اما یکی از مهم‌ترین بخش‌های این گفت‌وگو، به تخصیص دارایی برمی‌گشت؛ به این پرسش که در چنین بازاری، سرمایه‌گذار باید چگونه بین ماندن، سبک‌کردن و انتخاب‌گری تعادل برقرار کند. جمع‌بندی مهمان برنامه این بود که با وجود افزایش ریسک‌ها، خروج کامل از بازار همچنان نسخه مطلوبی نیست و سهام می‌تواند همچنان بخشی از سبد دارایی را به خود اختصاص دهد؛ البته نه با نگاه یکدست و بدون تفکیک. در این چارچوب، حفظ بخشی از پرتفوی در سهام و در عین حال کاهش تدریجی وزن دارایی‌های پرریسک‌تر در موج‌های مثبت، به‌عنوان یک رویکرد واقع‌بینانه مطرح شد؛ رویکردی که هم از شتاب بازار جا نمی‌ماند و هم اسیر خوش‌بینی بی‌محابا نمی‌شود. در این قسمت از «واچ‌لیست» درباره همین نقطه حساس حرف زدیم: آیا هم‌وزن بخش اصلی جاماندگی خود را جبران کرده؟ آیا هنوز می‌توان به ادامه حرکت صنایع کوچک امیدوار بود؟ کدام گروه‌ها از منظر گزارش، نرخ و جریان پول، جذاب‌ترند؟ در بازاری که بنیاد و نقدینگی با سرعت‌های متفاوت حرکت می‌کنند، استراتژی درست برای سرمایه‌گذار چیست؟ و مهم‌تر از همه، تخصیص دارایی در این نقطه باید چگونه تنظیم شود؟ جمع‌بندی گفت‌وگو روشن بود؛ قطار هم‌وزن به حرکت خود ادامه می‌دهد، اما ادامه این مسیر برای همه واگن‌ها یکسان نیست. Website fardayeeghtesad.com Instagram instagram.com/farda_eghtesad Twitter twitter.com/feghtesad Telegram t.me/feghtesad

بورس دوباره جان گرفته است. ارزش معاملات بالا رفته، پول تازه وارد سهام شده و انتظارات تورمی، بازار را به حرکت درآورده است. اما پشت این رالی، یک نشانه مهم پنهان مانده: فاصله قیمت صندوق‌های اهرمی با NAV. در ظاهر، بازار در وضعیت صعودی است؛ اما وقتی صندوق‌های اهرمی با تخفیف نسبت به ارزش ذاتی معامله می‌شوند، پیام فقط «ارزانی» نیست. این شکاف می‌تواند از یک مسئله عمیق‌تر خبر بدهد: ضعف بازارگردانی، محدودیت صدور و ابطال، دامنه نوسان ناکارآمد و تردید سرمایه‌گذاران نسبت به نقدشوندگی در روزهای سخت. در برنامه امروز «واچ‌لیست» با بهرام گروسی، مدیر صندوق دو ایکس کیان، درباره همین تناقض صحبت کردیم: چطور ممکن است بازار سهام روی موج پول تازه بالا برود، اما صندوق‌های اهرمی که باید از این موج بیشترین اثر را بگیرند، همچنان با شکاف و تخفیف معامله شوند؟ گروسی معتقد است مسئله صندوق‌های اهرمی با دستور و بخشنامه حل نمی‌شود. تا زمانی که بازارگردانی مؤثر، سازوکار شفاف صدور و ابطال و دامنه نوسان متناسب با ماهیت اهرمی این صندوق‌ها طراحی نشود، فاصله قیمت و NAV می‌تواند دوباره به یکی از نقاط آسیب‌پذیر بازار تبدیل شود. این رالی فقط داستان رشد شاخص نیست؛ داستان کیفیت رشد هم هست. بازاری که با نقدینگی و انتظارات تورمی بالا می‌رود، اگر زیرساخت خروج و نقدشوندگی نداشته باشد، در روز اصلاح، ریسک‌ها را با شدت بیشتری نشان می‌دهد. در این قسمت از «واچ‌لیست» درباره ورود پول به بورس، مومنتوم بازار، صنایع مورد توجه و آینده صندوق‌های اهرمی گفت‌وگو کردیم. رالی بورس را باید دید؛ اما شکاف اهرمی‌ها را نباید نادیده گرفت. Website fardayeeghtesad.com Instagram instagram.com/farda_eghtesad Twitter twitter.com/feghtesad Telegram t.me/feghtesad

شاخص کل با شتابی کم‌سابقه بالا آمده، اما پرسش اینجاست: بازار دقیقاً چه چیزی را قیمت‌گذاری می‌کند؟ فقط رشد اسمی ناشی از تورم و دلار را، یا ریسک‌هایی را هم که در نیمه دوم می‌توانند به حاشیه سود شرکت‌ها، جریان تجارت، انرژی و حتی رفتار سیاست‌گذار فشار وارد کنند؟ در «واچ‌لیست» امروز، ابتدا از همین نقطه شروع کردیم؛ این‌که کسی از رشد بازار ناراحت نیست؛ مسئله، کیفیت این رشد است. اگر قرار است شاخص بالا برود، آیا این صعود بر بنیانی قابل‌اتکا استوار است یا بر پولی که فقط می‌خواهد از ریال فرار کند؟ سروش رشیدی، مدیر سبد و کارشناس بازار سرمایه، معتقد است برای فهم رشد این روزهای بازار باید چند هفته به عقب برگشت؛ زمانی که بسیاری از مدیران دارایی در انتظار اصلاح بودند. در آن مقطع، بازار به سطوحی رسیده بود که از منظر ارزش‌گذاری، دیگر ادامه‌ی مسیر بدون مکث بدیهی به نظر نمی‌رسید. اما جهش نرخ دلار، معادله را تغییر داد و تقریباً همه بازارهای دارایی را زیر چتر خود برد. از نگاه او، آنچه امروز شاخص را بالا می‌برد، فقط تحلیل بنیادی کلاسیک نیست؛ فشار ورود پول، مومنتوم و ترجیح نداشتنِ ریال هم نقش مهمی بازی می‌کنند. در چنین فضایی، سهام نه فقط بر اساس سود، بلکه به‌مثابه یک دارایی جایگزین در برابر افت ارزش پول دیده می‌شود. با این حال، رشیدی تأکید می‌کند که افق چند ماه آینده خالی از ریسک نیست. او از چهار ریسک مهم نام می‌برد؛ تنش نظامی، اختلال در عملیات شرکت‌ها و تجارت خارجی، ریسک انرژی در ماه‌های سرد و در نهایت ریسک اجتماعی. به تعبیر او، هنوز ممکن است بازار چند گام دیگر هم بالا برود، اما در جایی از مسیر، وزن این ریسک‌ها می‌تواند به‌طور جدی‌تری وارد قیمت‌گذاری شود. در این گفت‌وگو، یک نکته مهم هم برجسته شد؛ ریسک اصلی بازار از نگاه رشیدی، لزوماً افزایش نرخ بهره یا حتی مداخله مستقیم دولت در همه صنایع نیست؛ بلکه بیشتر به عملیات واقعی شرکت‌ها برمی‌گردد.این‌که آیا صادرات با کیفیت و حجم گذشته ادامه پیدا می‌کند؟ واردات مواد اولیه، کاتالیست و اقلام حیاتی با چه سطحی از اصطکاک انجام می‌شود؟ و زمستان، با چه تصویری از گاز و برق، به سودآوری صنایع می‌رسد؟ او در عین حال معتقد است بازار هنوز به نقطه‌ای نرسیده که بتوان با قطعیت ترمز کامل سهام را کشید. به بیان دیگر، شاید در افق چندماهه، زمان تقویت وزن دارایی‌های امن فرا برسد، اما این نقطه الزاماً همین امروز نیست. از همین رو، استراتژی او بر دو پایه می‌ایستد: یا باید سراغ سهم‌هایی رفت که در برابر این ریسک‌ها، تاب‌آوری و توجیه بلندمدت دارند؛ یا باید در سهم‌های بزرگ و نقدشونده ماند تا اگر شرایط عوض شد، امکان خروج وجود داشته باشد. رشیدی در میان گروه‌های مورد توجه خود، از برخی دارویی‌ها، پالایشی‌ها، اوره‌ای‌ها، سیمانی‌ها و حتی بعضی سهم‌های جامانده مانند لاستیک نام می‌برد؛ اما تأکید می‌کند که در این مقطع، نقدشوندگی و تاب‌آوری در برابر ریسک، به اندازه‌ی ارزندگی اهمیت دارند. مسئله اصلی «واچ‌لیست» امروز همین بود؛ در بازاری که هنوز پول داغ در آن جریان دارد، مرز میان «روند» و «ریسک» کجاست؟ و سرمایه‌گذار پیش از نیمه دوم، باید دنبال بازده بیشتر باشد یا آمادگی برای خروج به‌موقع؟ گفت‌وگوی کامل با سروش رشیدی را در «واچ‌لیست» ببینید. Website fardayeeghtesad.com Instagram instagram.com/farda_eghtesad Twitter twitter.com/feghtesad Telegram t.me/feghtesad

حوالی ساعت ۱۱:۳۰ دهم شهریور، نقشه بازار رنگ عوض کرد ناگهان قرمز کشید و صف‌های فروش پررنگ شدند. کسانی ترسیدند که مسیر بازار را از روی شایعه می‌خواندند؛ کسانی کمتر غافلگیر شدند که پیش از اصلاح، سرمایه‌شان را میان ابزارهای مختلف پخش کرده بودند. «واچ‌لیست» امروز روی تابلو نماند. سراغ قراردادی رفت که سال‌ها با نام بیمه عمر فروخته شده و حالا با عنوان بیمه زندگی، در پیوند با ابزارهای سرمایه‌گذاری، دوباره طراحی می‌شود؛ هم پوشش بیمه‌ای و هم مدیریت ثروت. ◽️ پرسش ساده است، اما پاسخ آن به سه معماری متفاوت می‌رسد؛ بیمه زندگی، سرمایه‌گذاری است یا بیمه‌ای همراه با پس‌انداز؟ مدل آشنای یونیورسال معمولاً بخشی از حق‌بیمه را از ابتدای قرارداد صرف هزینه‌ها و پوشش‌های بیمه‌ای می‌کند و امکان انتخاب روش سرمایه‌گذاری را به بیمه‌گذار نمی‌دهد. یونیت‌لینک این انتخاب را تا حدی بازمی‌گرداند، اما به واحدها یا صندوق‌های متناظر وابسته است و خروج زودهنگام از آن می‌تواند پرهزینه و پیچیده باشد. معماری سوم، پلن‌لینک، قرارداد را نه بر مبنای یک وعده ریالی بلندمدت، بلکه بر پایه یک شاخص سرمایه‌گذاری تعریف می‌کند. ◽️ یوحنا پرویزی‌نژاد، مدیرعامل کاریزما پی، در گفت‌وگو با «واچ‌لیست» توضیح می‌دهد که پلن‌لینک قرار است مسئله‌ای آشنا برای بیمه‌گذار ایرانی را حل کند: نیاز هم‌زمان به پوشش بیمه‌ای، حفظ ارزش دارایی و دسترسی ساده‌تر به ابزار سرمایه‌گذاری. در این مدل، هسته محاسباتی قرارداد برای هر کد ملی، مقدار مشخصی از دارایی مبنا را ثبت می‌کند. برای نمونه، در طرح مبتنی بر طلا، شاخص می‌تواند بر گواهی شمش ۲۴ عیار بورس کالا استوار باشد. بنابراین آنچه بیمه‌گذار دنبال می‌کند، صرفاً ارزش ریالی لحظه‌ای نیست؛ بلکه مقدار دارایی مبنا، برای مثال تعداد گرم طلا، نیز اهمیت دارد. در این قسمت بررسی می‌کنیم: ◾️ چرا بیمه زندگی در جهان، هم پوشش بازماندگان است و هم ابزاری برای مدیریت ثروت؟ ◾️ یونیورسال چه هزینه‌هایی را از ابتدای قرارداد کسر می‌کند و چرا مقایسه آن با خرید مستقیم طلا یا دیگر دارایی‌ها اهمیت دارد؟ ◾️ محدودیت یونیت‌لینک چیست و چرا برای افق‌های کوتاه‌مدت، ابزار مناسبی به نظر نمی‌رسد؟ ◾️ پلن‌لینک دقیقنی کدام مسئله بیمه‌گذار را حل می‌کند؟ ◾️ چرا بیمه مبت‌ بر طلا الزاماً جایگزین صندوق طلا نیست؟ ◾️ اگر ارزش بیمه‌نامه نوسان دارد، چرا همچنان نام آن بیمه است؟ ◾️ طرح‌های دارای تعهد ریالی چه تفاوتی با طرح‌های کالایی و شاخصی دارند؟ ◾️ نقدشوندگی، معامله در تمام ساعات شبانه‌روز و امکان استفاده از اندوخته به‌عنوان وثیقه، چه نقشی در تخصیص دارایی دارند؟ ◽️ طرح‌های بیمه زندگی را می‌توان به دو گروه تقسیم کرد: طرح‌های ریالی، که بر پرداخت یا بازدهی مشخص به ریال استوارند؛ و طرح‌های مبتنی بر دارایی یا شاخص، که ارزش آن‌ها با تغییرات طلا، نقره، مس یا شاخص‌های بازار سهام تغییر می‌کند. منطق این بخش، بیشتر شبیه منطق یک طلافروش است تا جدول سودهای اسمی: سؤال اصلی این نیست که ابتدای سال چند تومان داشته‌اید؛ سؤال این است که در پایان سال، چه مقدار دارایی در اختیار دارید. ◽️ یکی از دلایل ورود به چنین طرح‌هایی، سهولت دسترسی، چارچوب قانون‌مند و ترکیب پوشش بیمه‌ای با سرمایه‌گذاری است. دلیل احتیاط نیز روشن است: طرح‌های کالایی و شاخصی نوسان دارند و «بیمه» بودن آن‌ها به معنای تضمین بازدهی یا مصونیت از افت ارزش دارایی مبنا نیست. ◽️در بازار امروز، سؤال این نیست که بیمه زندگی جای سهم، صندوق یا طلا را می‌گیرد. سؤال این است که برای سه نیاز متفاوت، یعنی نقدینگی، پوشش بیمه‌ای و سرمایه‌گذاری مبتنی بر شاخص، کدام معماری قرارداد را انتخاب می‌کنید. این قسمت از «واچ‌لیست» را با حضور یوحنا پرویزی‌نژاد، مدیرعامل کاریزما پی ببینید. 🚧 این محتوا جنبه آموزشی و تحلیلی دارد و توصیه‌ای برای خرید یا فروش محصول مالی و بیمه‌ای نیست. پیش از تصمیم‌گیری، شرایط بیمه‌نامه، هزینه‌ها، نحوه بازخرید، ریسک دارایی مبنا و پوشش‌های قراردادی را بررسی کنید. Website fardayeeghtesad.com Instagram instagram.com/farda_eghtesad Twitter twitter.com/feghtesad Telegram t.me/feghtesad

صنعت دارو یکی از درخشان‌ترین گروه‌های بورس در سال ۱۴۰۵ بوده است؛ صنعتی که طبق آمار ارائه‌شده در این گفت‌وگو، شاخص آن از ابتدای سال حدود ۱۸۲ درصد رشد کرده و توانسته فاصله قابل‌توجهی با شاخص کل ایجاد کند. صندوق فارماکیان نیز با ثبت بازدهی حدود ۱۹۲ درصدی، عملکردی بالاتر از شاخص صنعت و سایر صندوق‌های بخشی داشته است. اما پس از چنین جهشی، پرسش اصلی سرمایه‌گذاران دیگر فقط این نیست که «دارویی‌ها چرا رشد کردند؟»؛ پرسش مهم‌تر این است که: آیا سودآوری صنعت می‌تواند در نیمه دوم سال ادامه پیدا کند و آیا هنوز در این گروه فرصت سرمایه‌گذاری وجود دارد؟ محمد طاهری، مدیر صندوق فارماکیان، در گفت‌وگو با «واچ‌لیست» توضیح می‌دهد که افزایش نرخ دارو، بهبود چرخه نقدینگی شرکت‌ها و کاهش دوره وصول مطالبات، مهم‌ترین عوامل حمایت‌کننده از عملکرد امسال بوده‌اند. بر اساس داده‌های ارائه‌شده، حاشیه سود خالص صنعت در بهار ۱۴۰۵ به حدود ۴۰ درصد رسیده؛ سطحی که در سال‌های گذشته کم‌سابقه بوده است. با این حال، این بهبود به معنای حذف همه ریسک‌ها نیست. ادامه روند سودآوری شرکت‌ها به تصمیم‌های سیاست‌گذار درباره افزایش نرخ دارو، تخصیص ارز، پرداخت مطالبات و تأمین مواد اولیه وابسته است. از سوی دیگر، تولید شرکت‌ها تقریباً در سطح سال گذشته حفظ شده، اما فروش مقداری کاهش داشته است؛ موضوعی که نشان می‌دهد شرکت‌ها بخشی از تولید خود را برای مدیریت ریسک کمبود و اختلال در تأمین، در موجودی نگه داشته‌اند. در این گفت‌وگو، چشم‌انداز بخش‌های مختلف زنجیره صنعت دارو بررسی می‌شود: شرکت‌های تولیدکننده دارو شرکت‌های پخش تولیدکنندگان مواد اولیه هلدینگ‌های دارویی صندوق‌های بخشی و سرمایه‌گذاری غیرمستقیم همچنین درباره نمادهای بزرگ و کوچک صنعت، شرکت‌های جامانده، اثر حذف ارز ترجیحی، احتمال افزایش نرخ در نیمه دوم سال و زمان‌بندی ورود دوباره به گروه دارویی صحبت شده است. جمع‌بندی این گفت‌وگو آن است که صنعت دارو پس از جهش امسال، همچنان از پشتوانه سودآوری و اهمیت استراتژیک برخوردار است؛ اما انتظار تکرار بازدهی نیمه اول سال، واقع‌بینانه نیست. از اینجا به بعد، انتخاب سهم، بررسی گزارش‌های ماهانه، رصد سیاست‌گذاری و توجه به نقدشوندگی، اهمیت بسیار بیشتری پیدا می‌کند. آیا رالی دارویی‌ها تمام شده است؟ یا سرمایه‌گذاران باید از سهم‌های رشدکرده به سمت نمادهای جامانده حرکت کنند؟ این قسمت از «واچ‌لیست» را با حضور محمد طاهری، مدیر صندوق فارماکیان ببینید. Website fardayeeghtesad.com Instagram instagram.com/farda_eghtesad Twitter twitter.com/feghtesad Telegram t.me/feghtesad

در بازار سرمایه، هر بازدهی یک هزینه دارد؛ اما این هزینه همیشه در نمودار قیمت دیده نمی‌شود. در ماه‌های پس از جنگ، سه صنعت کمتر مورد توجه قرار گرفتند؛ اما عملکرد آن‌ها نشان داد که زمین بازی بازار تغییر کرده است: کانی‌های فلزی، خدمات فنی و مهندسی و نرم‌افزار و خدمات. مقایسه بازدهی یک‌ساله و سه‌ماهه این صنایع، نکته مهمی را آشکار می‌کند. صنعت نرم‌افزار و خدمات در سه‌ماهه اخیر توانسته بازدهی‌ای نزدیک به بازدهی یک‌ساله خود خلق کند و فعالیت‌های فنی و مهندسی نیز در همین بازه، حدود ۳۰ درصد از بازدهی یک‌ساله خود را محقق کرده‌اند. کانی‌های فلزی هم با اثرپذیری از نرخ ارز و جایگاه خود در زنجیره مواد اولیه، همچنان یکی از گزینه‌های قابل بررسی بازار هستند. اما آیا بازدهی بالاتر، به معنای انتخاب بهتر است؟ فرنوش دواتگرزاده، مدیر ریسک و کارشناس بازار سرمایه، در گفت‌وگو با «واچ‌لیست» تأکید می‌کند که ریسک دیگر یک پیوست فرعی در تحلیل نیست؛ بلکه یکی از عوامل اصلی انتخاب سرمایه‌گذاری است. به‌ویژه در شرایطی که بازار با ریسک‌های نقدینگی، انرژی، تأمین مالی، مطالبات، اختلالات زیرساختی و تغییرات ناگهانی سیاست‌گذاری مواجه است. در این قسمت بررسی می‌کنیم: چرا بازدهی گذشته به‌تنهایی معیار مناسبی برای انتخاب سهم نیست؛ چرا برجسته‌شدن یک ریسک می‌تواند باعث غفلت از ریسک‌های دیگر شود؛ کانی‌های فلزی چگونه از افزایش نرخ ارز منتفع می‌شوند و هم‌زمان باشوند و هم‌زمان با چه ریسک‌هایی روبه‌رو هستند؛ چرا و مهندسی، تعداد قراردادها به‌تنهایی نشانه کیفیت شرکت نیست؛ چگونه پیشرفت پروژه، میزان مطالبات و توان تبدیل درآمد به وجه نقد، سودآوری واقعی شرکت‌های پیمانکاری را مشخص می‌کند؛ چرا در صنعت نرم‌افزار و خدمات، نیروی انسانی، فناوری و تمرکز مشتری اهمیت بیشتری دارد؛ چگونه هوش مصنوعی، سیستم‌های ERP و ریسک سایبری می‌توانند هم‌زمان فرصت و تهدید ایجاد کنند؛ بتا چه چیزی درباره ریسک بازار به ما می‌گوید و چرا نمی‌توان آن را با کل ریسک یک شرکت یکی دانست؛ چگونه می‌توان با ترکیب صنایع مختلف و استفاده از ابزارهای مشتقه، ریسک سبد را مدیریت کرد. بر اساس توضیحات مطرح‌شده، نرم‌افزار و خدمات کمترین بتای بازار را میان این سه گروه داشته است؛ در مقابل، کانی‌های فلزی حساسیت بیشتری نسبت به عوامل ریسک نشان می‌دهند. در ارزیابی انجام‌شده بر مبنای گزارش‌های تفسیری و ریسک شرکت‌های منتخب، میانگین حساسیت ریسک برای نرم‌افزار و خدمات حدود ۲/۸، برای خدمات فنی و مهندسی حدود ۳/۷ و برای کانی‌های فلزی حدود ۴/۳ عنوان شد. با این حال، ریسک بالاتر الزاماً به معنای حذف یک صنعت از سبد نیست. کانی‌های فلزی می‌توانند در برابر افزایش نرخ ارز نقش پوشش‌دهنده داشته باشند؛ خدمات فنی و مهندسی از پروژه‌های عمرانی و زیرساختی اثر می‌پذیرند؛ و نرم‌افزار و خدمات، به‌دلیل وابستگی کمتر به مواد اولیه و ارز، می‌تواند بخشی از تعادل سبد را ایجاد کند. در این گفت‌وگو، از میان نمادهای قابل بررسی، به کگل و کچاد در کانی‌های فلزی، مپنا و کیسون در خدمات فنی و مهندسی و سیستم و توسن در نرم‌افزار و خدمات اشاره می‌شود؛ با این تأکید که مطرح‌شدن نام این نمادها به‌معنای توصیه خرید نیست و بررسی صورت‌های مالی، ارزش‌گذاری، نقدشوندگی و ریسک‌های اختصاصی هر شرکت ضرورت دارد. همچنین درباره نقش اختیار معامله در مدیریت ریسک صحبت می‌شود. نماد فزر به‌عنوان نمونه‌ای از سهمی با اختیار معامله فعال مطرح می‌شود؛ ابزاری که می‌تواند با استراتژی‌هایی مانند کاوردکال، لایه‌ای برای پوشش ریسک به سبد اضافه کند. در بازار امروز، سؤال اصلی این نیست که کدام صنعت بیشترین بازدهی را ساخته است؛ سؤال این است که این بازدهی در ازای پذیرش چه نوع ریسکی به‌دست آمده است. این قسمت از «واچ‌لیست» را با حضور فرنوش دواتگرزاده، مدیر ریسک و کارشناس بازار سرمایه ببینید. Website fardayeeghtesad.com Instagram instagram.com/farda_eghtesad Twitter twitter.com/feghtesad Telegram t.me/feghtesad

بازار مشتقه ایران دیگر حاشیه‌ای بر بازار سهام نیست؛ در حال تبدیل‌شدن به یکی از جدی‌ترین میدان‌های کشف ریسک است. ارزش معاملات این بازار از حدود ۱۸۰ میلیارد تومان در فروردین ۱۴۰۴ به بیش از ۲ همت رسیده و در یکی از رکوردهای ثبت‌شده، از ۲.۷ همت عبور کرده است. اما این اعداد به‌تنهایی نمی‌گویند بازار آپشن بالغ شده است یا صرفاً با موج تازه‌ای از ریسک‌پذیری و ترس از جاماندگی روبه‌رو هستیم. در قسمت جدید «واچ‌لیست»، با سلمان یزدانی، کارشناس بازار مشتقه، به سراغ بازاری رفتیم که در آن سودهای چندصددرصدی ممکن است؛ اما همان اهرمی که بازدهی را بزرگ می‌کند، زیان را نیز چند برابر می‌سازد. در این گفتگو بررسی می‌کنیم: رشد ارزش معاملات آپشن؛ نشانه توسعه بازار است یا عطش اهرم؟ چرا در بحران‌های اخیر، برخلاف الگوی رایج بازارهای جهانی، اقبال به مشتقه در ایران افزایش یافت؟ تفاوت میان ارزش معاملات پریمیوم و ارزش مفهومی قراردادها چیست؟ چرا افزایش موقعیت‌های باز می‌تواند نشانه حرکت بازار از نوسان‌گیری روزانه به سمت استراتژی‌های پایدارتر باشد؟ نسبت بالای معاملات اختیار خرید به اختیار فروش چه تصویری از رفتار معامله‌گران ارائه می‌دهد؟ چگونه اختیار فروش می‌تواند به جای فروش هیجانی سهام، نقش بیمه پرتفوی را ایفا کند؟ کدام استراتژی‌ها برای بازار صعودی، نزولی یا کم‌نوسان مناسب‌ترند؟ چرا فروش هیجانی اختیار خرید برای معامله‌گران کم‌تجربه می‌تواند به ریسک پنهان و زیان سنگین منجر شود؟ بازار آپشن بورس کالا، گواهی‌های مس، نقره و طلا چه افق تازه‌ای برای ابزارهای مشتقه ایجاد می‌کنند؟ یزدانی تأکید می‌کند که آپشن، نسخه‌ای برای جبران جاماندگی نیست. بازدهی بالا بدون ریسک وجود ندارد؛ اگر ریسک دیده نمی‌شود، احتمالاً فقط پنهان مانده است. از نگاه او، خرید اختیار خرید، اختیار فروش پوششی و برخی استراتژی‌های اسپرد، در صورت شناخت سازوکار بازار، می‌توانند ابزارهایی برای مدیریت ریسک باشند؛ اما ورود به موقعیت‌های فروش، استراتژی‌های پیچیده و معاملات اهرمی بدون دانش و تجربه، می‌تواند سرمایه‌گذار را در معرض زیان‌هایی قرار دهد که در بازار سهام به این سرعت رخ نمی‌دهد. در بخش پایانی، یزدانی تخصیص شخصی خود را چنین توضیح می‌دهد: حدود ۵۰ تا ۵۵ درصد طلا حدود ۳۰ درصد سهام اهرمی و ابزارهای مرتبط حدود ۱۰ درصد گواهی‌های کالایی، به‌ویژه مس این ترکیب، توصیه عمومی سرمایه‌گذاری نیست؛ بلکه تصویری از نگاه یک فعال بازار به اقتصادی است که در آن، تورم، نااطمینانی و نوسان ارزی، انتخاب ابزار مناسب را به اندازه انتخاب دارایی مهم کرده‌اند. بازار آپشن در نقطه‌ای ایستاده که می‌تواند ضربه‌گیر بازار سهام باشد یا، در صورت استفاده نادرست، به شتاب‌دهنده زیان تبدیل شود. مسئله دیگر فقط این نیست که بازار مشتقه چقدر بزرگ شده است؛ مسئله این است که معامله‌گران آن، تا چه اندازه می‌دانند با چه چیزی معامله می‌کنند. Website fardayeeghtesad.com Instagram instagram.com/farda_eghtesad Twitter twitter.com/feghtesad Telegram t.me/feghtesad