Hiểu Tâm

Hiểu Tâm

By Lưu Nguyễn Xuân HữuEducationSelf-Improvement
Download on the App Store

All Hiểu Tâm episodes

  • Ngày BÌNH THƯỜNG Chính Là Một Ngày Đáng Biết Ơn

    Một ngày không có chuyện gì xấu, vậy mà tối đến vẫn thấy chẳng có gì đáng quý. Có khi phải đến lúc mất đi một điều bình thường, ta mới biết nó từng nâng đỡ mình nhiều đến thế nào.
    Tập này là một buổi ngồi lại cùng nhau: chuyện người mẹ sau một tuần nằm viện bỗng nhớ tiếng dao chạm thớt, chuyện người đàn ông nhớ lời chào quen ở cổng, chuyện bà cụ mỗi chiều đặt hai chiếc ghế trước hiên, và lời Đức Phật về người biết ơn, nhớ ơn. Bạn nghe chậm thôi nhé, nhất là sau một ngày tưởng chừng chẳng có gì.

    Trong tập này, mình cùng bạn đi qua:
    • Vì sao ta thường chỉ thấy giá trị của những điều bình thường sau khi chúng đổi khác
    • Người biết ơn và nhớ ơn là người hiếm có: lời Phật dạy giản dị mà sâu
    • Đời sống được khâu lại từ những việc lặp đi lặp lại mỗi ngày
    • Biết ơn không cần đợi một món quà lớn
    • Một việc làm được ngay đêm nay: gọi tên ba điều bình thường đã giúp mình đi qua ngày hôm nay

    ⏱ MỐC CHƯƠNG
    00:00 Một ngày bình yên mà chẳng thấy quý
    01:03 Căn bếp sau một tuần nằm viện
    01:52 Người biết ơn là người hiếm có
    02:34 Lời chào quen ở cổng
    03:22 Phần bình thường đang nâng đỡ mình
    04:23 Hai chiếc ghế trước hiên
    05:33 Gọi tên ba điều bình thường
    06:57 Đặt chiếc ấm nước xuống trong tâm

    📜 Ý PHÁP TRONG TẬP
    Người biết ơn và nhớ ơn là người hiếm có ở đời, theo Kinh Tăng Chi Bộ, chương Hai Pháp, kể theo ý.
    Các câu chuyện trong tập là chuyện đời thường, kể lại để chiêm nghiệm, không nêu tên thật.

    Đọc thêm tại hieutam.com

    Nội dung do Hữu chọn và định hướng; giọng đọc và biên tập có sự hỗ trợ của AI.
    Nhạc nền: Erev Shel Shoshanim - E's Jammy Jams.

    9 min
  • Học Phật Không Phải Để TRỐN Luân Hồi

    Có bao giờ bạn tự hứa sẽ không phản ứng như cũ nữa, rồi chỉ một câu nói quen thuộc vang lên, bạn lập tức trở về đúng con người hôm qua? Một cuộc cãi khác nhưng cùng lời, một năm mới nhưng vòng quay cũ.
    Tập này không tranh luận có hay không có đời sau. Mình nhìn ba vòng quay ngay trong đời này: cơn giận, nỗi sợ, và chuyện hơn thua, rồi tìm một khoảng trống nhỏ để không bước đúng lối cũ thêm lần nữa. Bạn nghe chậm thôi nhé.

    Trong tập này, mình cùng bạn đi qua:
    • Vòng quay cơn giận: lời hứa buổi tối và cái duyên cũ buổi sáng
    • Vòng quay nỗi sợ: kiểm tra để yên tâm, mà càng kiểm càng sợ
    • Vòng quay hơn thua: chuyện đã hết ngoài đời vẫn còn tiếp trong tâm
    • Kinh Kālāma và bốn điều an tâm: sống tử tế không cần đợi giải xong câu hỏi về đời sau
    • Khoảng trống mười giây: “kẹt ở đâu, quay về đó”, và cửa ra cũng nằm ở đó

    ⏱ MỐC CHƯƠNG
    00:00 Mở đầu
    01:02 Vòng quay thứ nhất: cơn giận
    02:28 Vòng quay thứ hai: nỗi sợ
    03:54 Vòng quay thứ ba: hơn thua
    07:13 Khoảng trống
    09:34 Việc làm hôm nay
    10:31 Kết

    📜 Ý PHÁP TRONG TẬP
    Đức Phật khuyên người Kālāma đừng tin chỉ vì truyền thống, sách vở hay uy tín, mà tự biết điều gì đưa tới lợi ích hay tổn hại; cùng bốn điều an tâm cho người sống không thù hận, theo Kinh Tăng Chi Bộ 3.65, kể theo ý.
    Các câu chuyện trong tập là chuyện đời thường, kể lại để chiêm nghiệm, không nêu tên thật.

    Đọc thêm tại hieutam.com

    Nội dung do Hữu chọn và định hướng; giọng đọc và biên tập có sự hỗ trợ của AI.
    Nhạc nền: Erev Shel Shoshanim - E's Jammy Jams.

    12 min
  • Song Sắt Bệnh Viện: Giam THÂN Trước, Giam TÂM Sau

    Có những lần ra viện, thân đã bước qua cổng mà lòng vẫn còn nằm lại sau thanh chắn giường. Mỗi nhịp tim nhanh một chút lại nhớ hành lang trắng, mỗi bữa ăn lại dò xem bụng có đau không.
    Tập này kể ngược một đêm trong bệnh viện của một người đàn ông, qua bốn cánh cửa: thân, mũi tên thứ hai, nhà tù đi theo về nhà, và điều may khi còn khỏe. Bạn nghe chậm thôi nhé, nhất là khi chính bạn hay người thân đang trải qua những ngày bệnh.

    Trong tập này, mình cùng bạn đi qua:
    • Thân có thể đau thật: đau thì nói đau, mệt thì nghỉ, cần khám thì đi khám
    • Mũi tên thứ nhất và mũi tên thứ hai: phần khổ tâm tự bắn thêm
    • Nhà tù đi theo: vì sao nỗi sợ còn ở lại sau khi đã ra viện
    • Còn khỏe là một điều may: nhìn lại một bàn tay vẫn đang làm việc cho mình
    • Việc một phút trước khi ngủ: “thân đang đau, tâm không cần đau thêm”

    ⏱ MỐC CHƯƠNG
    00:00 Mở đầu
    01:10 Cánh cửa thứ nhất: thân
    04:21 Cánh cửa thứ hai: mũi tên
    05:40 Cánh cửa thứ ba: nhà tù đi theo
    07:41 Cánh cửa thứ tư: còn khỏe là một điều may
    09:25 Việc một phút
    10:17 Kết

    📜 Ý PHÁP TRONG TẬP
    Đức Phật dạy vị cư sĩ lớn tuổi Nakulapita: thân có bệnh nhưng tập để tâm không bệnh theo, theo Kinh Tương Ưng Bộ 22.1, kể theo ý.
    Hình ảnh hai mũi tên (đau ở thân và khổ thêm ở tâm) theo Kinh Mũi Tên, Tương Ưng Bộ 36.6, kể theo ý.
    Tập không thay lời khuyên của bác sĩ; có dấu hiệu bất thường hãy đi khám và điều trị đúng chỉ dẫn.
    Các câu chuyện trong tập là chuyện đời thường, kể lại để chiêm nghiệm, không nêu tên thật.

    Đọc thêm tại hieutam.com

    Nội dung do Hữu chọn và định hướng; giọng đọc và biên tập có sự hỗ trợ của AI.
    Nhạc nền: Erev Shel Shoshanim - E's Jammy Jams.

    11 min
  • Sống Ở Hiện Tại Không Phải XA XỈ, Đó Là Chỗ Duy Nhất Sửa Được | Lời Phật Dạy

    "Sống ở hiện tại à? Đó là thứ xa xỉ của người có điều kiện." Nếu bạn từng nghĩ vậy, giữa một khoản nợ cũ, một người thân đang bệnh, và những đêm nằm cộng tiền tới sáng, thì tập này dành cho bạn.
    Mình không khuyên bạn thôi lo. Mình chỉ ngồi xuống cạnh anh Lâm ngoài hành lang bệnh viện lúc bốn rưỡi sáng, cùng anh đi qua hôm qua, ngày mai và hôm nay, để xem chỗ nào mình còn đặt tay vào sửa được.

    Trong tập này, mình cùng bạn đi qua:
    • Vì sao lời khuyên "sống ở hiện tại" nghe như món xa xỉ, và vì sao người đang khổ thật lại càng cần nó
    • Quá khứ là tấm gương để soi, không phải căn nhà để ở
    • Nghĩ về ngày mai để lên kế hoạch khác với sống trong ngày mai thế nào
    • Nhân, duyên, quả: vì sao chỉ hôm nay mới gieo được nhân
    • Một việc chỉ mất một phút: viết ra đúng một việc bạn sẽ làm trong mười phút tới

    ⏱ MỐC CHƯƠNG
    00:00 "Sống ở hiện tại là thứ xa xỉ"
    01:43 Hôm qua: tấm gương để soi, không phải nhà để ở
    04:05 Ngày mai: lên kế hoạch khác sống trong lo âu
    06:49 Nếu chỉ còn hôm nay?
    07:34 Hôm nay: nhân, duyên, quả
    08:59 Đặt tay lên bàn: việc nhỏ nhất làm được ngay
    10:31 Bài kệ về người sống trọn một đêm

    📜 Ý PHÁP TRONG TẬP
    Lời Đức Phật dạy La Hầu La soi xét việc mình làm như soi gương, lời dạy chia tiền để dành cho lúc khó khăn, và bài kệ về người sống trọn vẹn một đêm được kể lại theo ý, bằng ngôn ngữ đời thường.
    Anh Lâm là nhân vật được dựng để kể câu chuyện, không phải người thật.

    Đọc thêm tại hieutam.com

    Nội dung do Hữu chọn và định hướng; giọng đọc và biên tập có sự hỗ trợ của AI.
    Nhạc nền: Erev Shel Shoshanim - E's Jammy Jams.

    12 min
  • Tám NGỌN GIÓ Của Đời Người | Lời Phật Dạy Về Được Mất, Khen Chê

    Có ngày bạn thức dậy lòng nhẹ tênh, có ngày chỉ một câu nói khó nghe từ sáng sớm mà cả ngày nặng như mang đá. Cùng là mình, cùng một trái tim, sao có lúc vững vàng, có lúc chao đảo?
    Tập này kể về tám ngọn gió thổi qua đời mỗi người: được và mất, khen và chê, danh và vô danh, vui và khổ. Qua chuyện một người đàn ông khi gió đổi chiều, một người mẹ mất trắng rồi đứng dậy, và một bà cụ bán xôi đầu ngõ, mình cùng học cách đứng giữa gió như tảng đá. Bạn nghe chậm thôi nhé, nhất là sau một ngày nhiều lời khen chê.

    Trong tập này, mình cùng bạn đi qua:
    • Tám ngọn gió của đời người, và vì sao ngọn gió êm ái cũng làm ta chao đảo
    • Như tảng đá kiên cố: gió vẫn thổi, nhưng đá không chạy theo gió
    • Một cách thực tập rất đơn giản: dừng lại và gọi tên ngọn gió
    • Chiếc chìa khóa niềm vui, đừng trao vào tay người khác
    • Bà cụ bán xôi và cách đứng giữa tám ngọn gió

    ⏱ MỐC CHƯƠNG
    00:00 Có ngày lòng nhẹ tênh, có ngày nặng như đá
    00:25 Tám ngọn gió thổi qua đời người
    01:24 Khi gió đổi chiều
    01:51 Như tảng đá giữa gió
    02:56 Gọi tên ngọn gió
    03:35 Gió khen và gió chê
    04:29 Gió được và gió mất
    05:41 Gió danh, gió vui và khổ
    06:37 Bà cụ bán xôi đầu ngõ
    07:28 Để những ngọn gió hôm nay đi qua

    📜 Ý PHÁP TRONG TẬP
    Tám pháp thế gian (được – mất, danh – vô danh, khen – chê, vui – khổ) theo Kinh Tăng Chi Bộ 8.6, kể theo ý.
    "Như tảng đá kiên cố, không gió nào lay động; người trí cũng vậy, không dao động trước khen chê" theo Kinh Pháp Cú, kệ 81, rút gọn.
    Các câu chuyện trong tập là chuyện đời thường, kể lại để chiêm nghiệm, không nêu tên thật.

    Đọc thêm tại hieutam.com

    Nội dung do Hữu chọn và định hướng; giọng đọc và biên tập có sự hỗ trợ của AI.
    Nhạc nền: Erev Shel Shoshanim - E's Jammy Jams.

    9 min
  • Đừng Đợi MẤT RỒI Mới Biết Quý | Lời Phật Dạy Về Cha Mẹ Còn Đây

    "Con đang bận, để tối con gọi lại." Câu nói ấy, có bao nhiêu người con đã nói với mẹ mình, rồi quên mất? Cho đến một buổi chiều, điện thoại reo, nhưng người gọi không còn là mẹ nữa.
    Tập này là một buổi ngồi lại cùng nhau: chuyện cuộc gọi chưa kịp gọi lại, chuyện người mẹ đứng ở cổng vẫy tay theo con, chuyện ấm trà mỗi sáng của một đôi vợ chồng, và lời Đức Phật về hai người ta không bao giờ đền đáp cho trọn. Bạn nghe chậm thôi nhé, nhất là khi đã lâu chưa về nhà.

    Trong tập này, mình cùng bạn đi qua:
    • Vì sao những gì đang có trong tay, ta lại hay xem như đương nhiên
    • Hai người ta không bao giờ đền đáp cho trọn, và một điều đơn giản hơn ta vẫn làm được
    • Vô thường không để ta sợ hãi, mà để ta biết quý
    • Báo hiếu không cần điều gì thật lớn, chỉ cần biết quay đầu lại
    • Một cuộc gọi, một bữa cơm, một cái nắm tay, ngay từ ngày mai

    ⏱ MỐC CHƯƠNG
    00:00 Căn nhà cũ đã lâu chưa về
    01:12 Để tối con gọi lại
    01:52 Hai người ta không đền đáp trọn
    02:58 Vô thường để biết quý
    03:40 Người mẹ đứng ở cổng
    05:14 Báo hiếu từ những điều gần
    06:33 Ấm trà mỗi sáng
    07:50 Đừng đợi thêm một lý do

    📜 Ý PHÁP TRONG TẬP
    Hai người không thể đền đáp trọn (cõng mẹ trên một vai, cõng cha trên một vai suốt trăm năm) theo Kinh Tăng Chi Bộ, chương Hai Pháp, kể theo ý.
    Bổn phận người con với cha mẹ theo Kinh Thiện Sanh (Trường Bộ 31), rút gọn.
    Các câu chuyện trong tập là chuyện đời thường, kể lại để chiêm nghiệm, không nêu tên thật.

    Đọc thêm tại hieutam.com

    Nội dung do Hữu chọn và định hướng; giọng đọc và biên tập có sự hỗ trợ của AI.
    Nhạc nền: Erev Shel Shoshanim - E's Jammy Jams.

    9 min
  • Vì Sao Phật Không Làm PHÉP MÀU Cho Người Mẹ Mất Con | Chuyện Hạt Cải

    Đức Phật từng nói không với một người mẹ đang khóc. Bà ôm đứa con nhỏ vừa mất, quỳ xuống xin Ngài làm cho con sống lại. Ngài không làm phép. Ngài chỉ bảo bà đi xin một nắm hạt cải, từ một ngôi nhà chưa từng có ai qua đời.
    Nếu bạn đang mang trong lòng sự ra đi của một người thân, mình xin được ngồi lại với bạn một lát, và kể trọn câu chuyện ấy thật chậm.

    Trong tập này, mình cùng bạn đi qua:
    • Vì sao một người được cả xứ kính trọng lại không làm phép lạ cho người mẹ đang khóc
    • Từng cánh cửa người mẹ đã gõ, và điều bà nhận được ở mỗi cánh cửa
    • Vì sao lại là hạt cải, và vì sao phải là ngôi nhà chưa ai mất
    • Thấy vô thường không có nghĩa là thôi thương
    • Một hình ảnh để mang theo: hạt cải trong lòng bàn tay mở

    ⏱ MỐC CHƯƠNG
    00:00 Đức Phật từng nói không với một người mẹ đang khóc
    01:14 Người mẹ ôm con đi hỏi thuốc
    02:34 Ở tịnh xá: "Hãy xin cho ta một nắm hạt cải"
    04:08 Phép lạ Đức Phật quý nhất
    04:37 Cánh cửa đầu tiên
    05:20 Những cánh cửa
    06:41 Buổi chiều bên vệ đường
    09:18 Vì sao lại là hạt cải
    09:48 Thương mà không níu giữ
    10:33 Hạt cải trong lòng bàn tay mở
    11:03 Bìa rừng lúc hoàng hôn

    📜 Ý PHÁP TRONG TẬP
    Chuyện người mẹ đi xin hạt cải không nằm trong những bài kinh đầu tiên, mà được các thầy đời sau ghi lại trong sách chú giải và kể truyền nhau; tập kể lại theo ý, có thêm vài cảnh hình dung của người kể.
    Ý Đức Phật không phô bày phép lạ, quý "phép lạ của sự dạy dỗ" theo kinh Kevaddha. Vô thường được giải thích bằng ngôn ngữ đời thường.

    Đọc thêm tại hieutam.com

    Nội dung do Hữu chọn và định hướng; giọng đọc và biên tập có sự hỗ trợ của AI.
    Nhạc nền: Erev Shel Shoshanim - E's Jammy Jams.

    12 min
  • Khi Nỗi SỢ Đến Lúc Nửa Đêm, Hãy Thử Điều Này | Cách Của Đức Phật

    Bây giờ là mấy giờ ở chỗ bạn? Nếu bạn vừa tỉnh giấc lúc hai, ba giờ sáng, nghe rõ từng tiếng tủ lạnh, tiếng kim đồng hồ, và một nỗi sợ không tên cứ len vào, thì tập này dành cho bạn.
    Bạn không cần ngồi dậy. Cứ nằm yên mà nghe câu chuyện Đức Phật, khi còn chưa giác ngộ, một mình trong rừng đêm, đã tìm ra một tư thế làm nỗi sợ tự tan.

    Trong tập này, mình cùng bạn đi qua:
    • Vì sao nỗi sợ hay đến lúc nửa đêm, và vì sao đó không phải là yếu đuối
    • Đức Phật cố ý tới những miếu thờ trong rừng đêm rằm, không để cầu xin mà để nhìn rõ nỗi sợ
    • Tiếng lá xào xạc và câu hỏi "Tại sao ta cứ ngồi chờ nỗi sợ tới?"
    • Ba chữ mang vào những đêm sau: Dừng, Ở lại, Nhìn

    ⏱ MỐC CHƯƠNG
    00:00 Bây giờ là mấy giờ ở chỗ bạn?
    01:20 Một người cũng ngồi sợ trong rừng đêm
    01:43 Đêm: tới những chỗ đáng sợ nhất để nhìn
    03:40 Nguy hiểm có thật, nỗi sợ là phản ứng
    04:16 Tiếng động: "Tại sao ta cứ ngồi chờ nỗi sợ?"
    05:26 Bốn oai nghi: ở yên đúng tư thế
    06:20 Nỗi sợ là một làn sóng
    07:36 Sáng: Dừng, Ở lại, Nhìn
    08:02 Tư thế làm nỗi sợ tự tan

    📜 Ý PHÁP TRONG TẬP
    Chuyện Đức Phật trong rừng đêm được kể theo ý, theo truyền thống kể lại trong kinh.
    Bốn oai nghi (đi, đứng, ngồi, nằm) và vô thường được giải thích bằng ngôn ngữ đời thường.

    Đọc thêm tại hieutam.com

    Nội dung do Hữu chọn và định hướng; giọng đọc và biên tập có sự hỗ trợ của AI.
    Nhạc nền: Erev Shel Shoshanim - E's Jammy Jams.

    11 min
  • Tài Khiến Người Ta NỂ, Đức Khiến Người Ta Kính | Nhân Quả Nơi Chỗ Làm

    Người sếp mà bạn nhớ nhất, là người giỏi nhất, hay là một người khác? Người giỏi thì mình nể, nhưng người mình kính và nhớ mãi, thường là người từng tử tế với mình lúc chẳng ai bắt buộc.
    Tập này ngồi với bạn nói về hai chữ "kính trọng" ở chỗ làm: tài khiến người ta nể, đức khiến người ta kính, và vì sao cái tài có khi kéo cái tâm đi xuống.

    Trong tập này, mình cùng bạn đi qua:
    • Nể và kính: tài là cái người ta thấy hôm nay, đức là cái người ta nhớ mười năm sau
    • Một đêm cả xưởng cắt kim cương quỳ xuống sàn tìm viên đá cho một người thợ
    • Buổi sáng mưa ở văn phòng: tâm người đứng đầu là thời tiết của cả nhóm
    • Tài kéo tâm xuống là thế nào, và việc một phút để nhận ra cái đức quanh mình

    ⏱ MỐC CHƯƠNG
    00:00 Người sếp bạn nhớ nhất là ai?
    01:15 Phần một: Nể và kính
    02:24 Phần hai: Lúc có người nhìn, và lúc không ai nhìn
    02:56 Đêm ở xưởng cắt kim cương
    05:37 Phần ba: Ồn ào và bình tĩnh
    07:53 Phần bốn: Lên và xuống
    10:28 Một cái tên, một việc khi không ai nhìn

    📜 Ý PHÁP TRONG TẬP
    Nghiệp được hiểu theo lời Đức Phật: chính chủ ý khi làm một việc là nghiệp, làm với tấm lòng nào thì để lại dấu theo tấm lòng ấy.
    Mọi thứ do duyên hợp thì tan theo duyên: nghề đổi, kỹ năng cũ đi, cái còn lại là cách mình đối xử với người.
    Chuyện xưởng cắt kim cương được kể theo ý, từ lời kể của một người từng làm nghề kim cương ở New York. Chị Hạnh và cậu Khoa là nhân vật minh hoạ, gom từ nhiều chỗ làm.

    Đọc thêm tại hieutam.com

    Nội dung do Hữu chọn và định hướng; giọng đọc và biên tập có sự hỗ trợ của AI.
    Nhạc nền: Erev Shel Shoshanim - E's Jammy Jams.

    12 min
  • Thấy Đời VÔ NGHĨA? | Chuyện Vị Thái Tử Có Tất Cả Mà Vẫn Thấy Trống

    Có những buổi sáng, bạn tắt chuông báo thức rồi nằm yên nhìn lên trần nhà. Không có chuyện gì tệ, vẫn có việc để làm, có người để thương, vậy mà trong lòng lại bật lên một câu: "Mình sống như vầy để làm gì?"
    Hơn hai nghìn năm trăm năm trước, có một chàng trai có tất cả, cũng từng thấy đúng như vậy. Và cảm giác đó đã trở thành khởi đầu, không phải dấu chấm hết.

    Trong tập này, mình cùng bạn đi qua:
    • Đêm thái tử rời cung, rồi lùi lại bốn lần anh ra ngoài thành: người già, người bệnh, đám tang, người tu
    • Vì sao cảm giác vô nghĩa không có nghĩa là mình hỏng hay thiếu phước
    • Sự thật đầu tiên Đức Phật nói ra, và vì sao nó không hề bi quan
    • Một việc nhỏ một phút để làm tối nay: viết ra một điều mình làm mà không cần ai khen

    ⏱ MỐC CHƯƠNG
    00:00 Cảm giác vô nghĩa có khi là dấu hiệu tốt
    01:00 Đêm thái tử rời cung
    01:57 Phần 1. Người già bên đường
    03:42 Phần 2. Người bệnh nằm bên đường
    05:10 Phần 3. Một đám tang
    07:06 Phần 4. Người tu giữa phố
    08:47 Phần 5. Đêm rời cung
    10:17 Một điều hôm nay mình làm mà không cần ai khen
    10:57 Kết: nếu thái tử thấy đủ

    📜 Ý PHÁP TRONG TẬP
    Chuyện thái tử rời cung và bốn cảnh ngoài thành được kể theo ý, theo truyền thống kể lại.
    Vô thường và bốn sự thật được giải thích bằng ngôn ngữ đời thường.

    Đọc thêm tại hieutam.com

    Nội dung do Hữu chọn và định hướng; giọng đọc và biên tập có sự hỗ trợ của AI.
    Nhạc nền: Erev Shel Shoshanim - E's Jammy Jams.

    13 min