Le Monde diplomatique en Esperanto

Le Monde diplomatique en Esperanto

By Le Monde diplomatiqueNewsNews CommentaryPolitics
Download on the App Store

Le Monde diplomatique en Esperanto episodes

  • La oka fronto

    Israelo perdis la simpation de la usona publika opinio. Konscia pri tiu danĝero, la ĉefministro Benjamin Netanjahu anoncis la malfermon de “oka fronto”, “batalo por la vero”, por reakiri la korojn kaj la mensojn. Telavivo neniam neglektis tiun terenon, tamen ĝiaj klopodoj celis precipe tradiciajn amaskomunikilojn. Sed, kiel klarigis S-ro Netanjahu dum renkontiĝo kun usonaj influistoj en Novjorko la 26-an de septembro, “ŝanĝiĝas la armiloj laŭ la tempo. Nuntempe la plej gravaj estas la sociaj retoj”.


    Legu la tekston de la artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/12/article3348.html


    Artverko: Karl Weiner — “Die Wahrheit ist plastisch gebildet” (La vero formiĝas plastike), tuĉo sur papero, ĉ. 1921.

    Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

    6 min
  • Merituloj de Nobel-premio pri paco

    Post S-roj Theodore Roosevelt, kiu konsideris Latin-Amerikon kiel “malantaŭan korton”, kie Usono povis laŭvole interveni, George Marshall, kiu aprobis la bombadojn de Hiroŝima kaj Nagasaki kaj organizis unu el la unuaj entrudiĝoj de la malvarma milito, Henry Kissinger, fervorulo de malstabiligo, kaj Barack Obama, kiu bombardis Afganujon, Irakon, Libion kaj Sirion, S-ro Donald Trump povis prave havi esperojn pri la atribuo en 2025 de la Nobel-premio pri paco …


    Legu la tekston de la artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/11/article3340.html


    Artverko: S.A. Winn — “The Prize Piggies” (La premiitaj porketoj), kromolitografo, 1891.

    Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

    7 min
  • Kulpantoj kaj iliaj helpantoj

    La eŭropaj regantoj estas krimhelpantoj de Israelo ne nur per pasiveco kaj neagado. Ili donis konstantan konkretan subtenon al Telavivo, kaj preskaŭ sendifektan politikan subtenon. La defendantoj de la palestinanoj, kiuj denuncas genocidon kaj postulas respekton de la internacia juro, ricevas ja malsimilan traktadon. “Le Monde diplomatique”, Oktobro 2025.


    Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/10/article3332.html


    Artverko: Lieve Verschuier — “De grote brand van Londen in 1666” (La granda incendio de Londono en 1666), 17-a jarcento.

    Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

    29 min
  • Arabaj krimhelpantoj

    La arabaj landoj ne helpos Gazaon. Neniu el ili ekproponis ian ajn gravan diplomatian iniciaton por malhelpi reokupadon de la enklavo kaj ĉesigi la israelan fajran diluvon, kiun ĝi suferas de preskaŭ du jaroj. “Le Monde diplomatique”, Septembro 2025.


    Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/09/article3322.html


    Artverko: Francisco de Goya — “Los Desastres de la Guerra” (La katastrofoj de la milito), gravuraĵo n-ro 18, “Enterrar y callar” (Enterigi kaj silentigi), 1863.

    Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

    6 min
  • Metu la ĝustan demandon

    Konstatebla ie ajn en Eŭropo, la korelativeco inter kreskado de migraj fluoj kaj kreskado de ksenofobaj partioj ŝajnas preskaŭ aŭtomata. “La franca popolo ne plu volas enmigradon” deduktas S-ino Marine Le Pen, antaŭ ol alvoki referendumon. Sed per kia demando? “Le Monde diplomatique”, Aŭgusto 2025.


    Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/08/article3318.html


    Artverko: Franz von Stuck — “Ödipus Löst das Rätsel der Sphinx” (Edipo solvas la enigmon de la Sfinkso), 1891.

    Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

    7 min
  • La arkitektoj de kaoso

    Kaj jen Irano. Post Gazao, Cisjordanio, Libano, Sirio, Jemeno. Baldaŭ estos pli facile listigi la landojn kaj regnojn de Proksim-Oriento, kiujn Israelo ne bombadis en 2025. Por ĝustigi sian novan atakon, Telavivo, same kiel kutime, asertis sian "laŭrajtan memdefendon". Tamen la faktoj ne estigas dubon. "Le Monde diplomatique", Julio 2025.


    Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/07/article3314.html


    Foto de Jeremy Thompson: la ĉevalkapo, kiun trovas en sia lito Jack Wolff en la filmo "The Godfather" de Francis Ford Coppola (CC BY 2.0)

    Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

    6 min
  • La mirinda mondo de influistoj

    Ĉiujn tagojn, la francoj mezume pasigas inter unu kaj du horojn vizitante interretajn sociajn retojn. Por kapti ilian atenton, influistoj havas manierojn bone elprovitajn kaj tre efikajn. Vetkurante por la plej granda spektantaro, ĉiuj volas imiti ilin. Jen esploro de tia universo submetita al algoritmoj. «Le Monde diplomatique», Junio 2025.


    Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/06/article3307.html


    Foto de Martin Fisch: influisto pozas antaŭ kamerao en Srilanko, Januaro 2025 (CC BY 2.0).

    Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

    37 min
  • Alia protektismo eblas

    Por S-ro Donald Trump «tariff» (doganpago) estas «la plej bela vorto en la vortaro». Ĉu ankaŭ por la maldekstro? Nun embarasiĝinta de la naciisma direkto, kiun donas al ĝi la usona prezidanto, ĝi estis antaŭ nelonge fiera defendi sian propran version de protektismo. «Le Monde diplomatique», Majo 2025.


    Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/05/article3297.html


    Foto de J Narrin: manifestacio en Seattle, Usono, kontraŭ la ministra konferenco de Monda Organizaĵo pri Komerco, Novembro 1999 (CC BY 3.0).

    Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

    23 min
  • La internacio de cenzuristoj

    Stranga alianco ekformiĝas. Ja ne tiu de «malbono» en kiu ariĝas la «malamikoj» de Okcidento. Nek tiu de s-ro Donald Trump ĝis s-ro Vladimir Putin. Sed pli vasta alianco, tiel laŭmoda kiel miskonata: la internacio de cenzuristoj, en kiu flankalflanke troviĝas aŭtokratoj, demokratoj kaj burokratoj. «Le Monde diplomatique», Aprilo 2025.


    Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/04/article3287.html


    Artverko: Walter Praefke — «Scissors» (Tondilo), 1939.

    Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

    7 min
  • Kiu voĉdonas por la franca ekstremdekstro?

    Jen partio, kiu gajnas ok milionojn da voĉoj en dudek jaroj. Kiu estas ĝia recepto? Kiaj estas ĝiaj ingrediencoj, ideologiaj aŭ sociologiaj? Pri tio, pluraj freŝdataj publikigaĵoj donas valorajn respondojn. «Le Monde diplomatique», Februaro 2025.


    Legu la tekston de tiu ĉi artikolo: https://eo.mondediplo.com/2025/03/article3276.html


    Foto far Blandine Le Cain, CC BY 2.0.

    Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.

    29 min

About Le Monde diplomatique en Esperanto

From the publisher's feed

Ĉiumonate per podkasto, la ĉefartikolo kaj aliaj eltiraĵoj el nia kritika monatgazeto de informoj kaj analizoj. Redaktata en Parizo ekde 1954 kun Esperanta versio ekde 2002, Le Monde diplomatique…