Ο Μεγάλος Αστρολάβος

Ο Μεγάλος Αστρολάβος

By Μάνος Ζούρας - Manos ZourasArts
Download on the App Store

Ο Μεγάλος Αστρολάβος episodes

  • 23. Του νεκρού αδερφού - ηλιόλουστο

    Έχουμε ντύσει τον θάνατο με μαύρο χρώμα αλλά ίσως τα πράγματα να είναι μαύρα μόνο γι'αυτούς που μένουν. Σε άλλους πολιτισμούς, παλιότερα και στον δικό μας, όταν φεύγει η ψυχή, γιορτάζεται ως η απελευθέρωση της και η ένωση της με το μεγάλο Ένα.



    Γι'αυτό επιλέχθηκε το ίδιο εύθυμο και απαλό τραγούδι όπως στο 4ο επεισόδιο της σειράς.


    Καλό καλοκαίρι σε όλες, όλα, όλους, ραντεβού κάτω απ'τον έναστρο καλοκαιρινό ουρανό.



    Η υπερφυσική ιστορία του νεκρού αδελφού, που τον σηκώνουν από το μνήμα οι κατάρες της μάνας, για να εκπληρώσει την υπόσχεση που έδωσε, είχε, όπως μαρτυρούν οι πολλές παραλλαγές, ευρύτατη διάδοση όχι μόνο σε όλο τον ελληνικό χώρο, αλλά και στους βαλκανικούς και τους άλλους λαούς της Ευρώπης.

    Η προέλευση του τραγουδιού αυτού έχει απασχολήσει πολύ τους μελετητές. Σήμερα όλοι συμφωνούν ότι το τραγούδι είναι από τα πιο παλιά ελληνικά τραγούδια και πλάστηκε πριν από τον 9ο μ.Χ. αιώνα στην περιοχή της Μ. Ασίας. Ακόμη υποστηρίζεται ότι ο μύθος του συνδέεται με την αρχαία μυθολογία, την επάνοδο του Άδωνη στη γη ή την ιστορία της Δήμητρας και της Κόρης.


    ήλιος δε σου την είδε = Με τη φράση αυτή δηλώνεται η φροντίδα της οικογένειας για την τιμή, ασφάλεια και ομορφιά της κόρης.

    προξενητάδες = Ο θεσμός του προξενιού, δηλ. του συνοικεσίου ήταν καθιερωμένος στον Ελληνικό χώρο. Οι προξενητάδες ήταν τα πρόσωπα που μεσολαβούσαν για τη σύναψη ενός γάμου.

    Βαβυλώνα = Πρωτεύουσα της Βαβυλωνίας. `Ηταν χτισμένη πάνω στην αριστερή όχθη του ποταμού Ευφράτη. Οι Βαβυλώνιοι στην αρχαιότητα είχαν αναπτύξει σπουδαίο πολιτισμό και είχαν αποκτήσει πολύ πλούτο. Γνωστοί είναι οι κρεμαστοί κήποι της Βαβυλώνας, που θεωρούνταν ένα από τα επτά θαύματα του κόσμου.

    Κριτής = εγγυητής

    ανέσπα τα μαλλιά της = Τρόπος με τον οποίο οι γυναίκες εκδήλωναν τον πόνο τους

    κατάρα = ευχή με αρνητικό περιεχόμενο. Η κατάρα εκτοξεύεται ενάντια σε κάποιον για να του συμβεί κάτι κακό.

    Αφιερωμένο σε όλους, όλες, όλα όσα γνώρισα και όσα δεν θα πρόλάβω να γνωρίσω




    Σύλληψη, σκηνοθεσία, αφήγηση:


    Μάνος Ζούρας



    Ακούγονται τα τραγούδια:

    Forest Lullaby by LesfmMusic by ⁠⁠⁠Oleksii Kaplunskyi⁠⁠⁠ from ⁠⁠⁠Pixabay⁠⁠


    Magic morning by PianoAmorMusic by ⁠PianoAmor⁠ from ⁠Pixabay

    10 min
  • 15. Γράμμα ενός αρρώστου - Νίκος Καββαδίας
    Αφήνουμε τον κύκλο των λαικών μας Δημοτικών Τραγουδιών και μπαίνουμε σε έναν κύκλο ποίησης.
    Ξεκινάμε με τον αγαπημένο Νίκο Καββαδία
    Με βαθιά αγάπη πρός όλες,όλα, όλους.
    Σύλληψη, σκηνοθεσία, αφήγηση:
    Μάνος Ζούρας
    Ακούγονται τα τραγούδια:
    Forest Lullaby by Lesfm
    Music by https://pixabay.com/users/lesfm-22579021/?utm_source=link-attribution&utm_medium=referral&utm_campaign=music&utm_content=110624 from https://pixabay.com/music//?utm_source=link-attribution&utm_medium=referral&utm_campaign=music&utm_content=110624
    Rainy spring by PianoAmor
    Music by https://pixabay.com/users/pianoamor-28628048/?utm_source=link-attribution&utm_medium=referral&utm_campaign=music&utm_content=198576 from https://pixabay.com/music//?utm_source=link-attribution&utm_medium=referral&utm_campaign=music&utm_content=198576
    8 min
  • *. Τ΄αγαπημένα αδέρφια και η κακή γυναίκα

    Disclaimer - προφανώς οι ρόλοι θα μπορούσαν να είναι ανάποδα με τις αγαπημένες αδερφές και τον κακό άνδρα ή οποιον άλλον συνδυασμό θέλουμε. Επειδή είναι

    λαϊκή παράδοση κι επειδή πατριαρχία (δυστυχώς) φτάνει σ'εμάς μ'αυτήν τη μορφή κι έτσι σας το μεταφέρω. Ειδικά τον στίχο "και τη γυναίκα την καλή όπου τιμάει τον άνδρα" , προσωπικά τον λαμβάνω με την γενικότερη έννοια του ένας άνθρωπος να σέβεται τον άλλον άνθρωπο.


    Αυτό το Δημοτικό το πρωτοάκουσα στην θεατρική ομάδα Άντωση και το αφιερώνω στα καλύτερα αδέρφια του κόσμου:

    στον Δημήτρη, στην Πέννυ και στην Κάλλια



    Σύλληψη, σκηνοθεσία, αφήγηση:


    Μάνος Ζούρας




    Ακούγονται τα τραγούδια:

    Forest Lullaby by Lesfm
    Music by ⁠⁠Oleksii Kaplunskyi⁠⁠ from ⁠⁠Pixabay⁠

    Cozy Autumn - Beautiful Piano Song by CalvinClavier
    Music by Calvin Clavier from Pixabay

    7 min
  • 12. Της νύφης που κακοτύχησε
    Οι Παραλογές αποτελούν μία ιδιαίτερη κατηγορία παραδοσιακών τραγουδιών τα οποία εντάσσουν στο περιεχόμενο των τραγουδιών τους διάφορα υπερφυσικά, παράλογα και εξωλογικά στοιχεία. Το περιεχόμενό τους είναι συνήθως δραματικό. Οι παραλογές θεωρούνται από πολλούς ως την σημαντικότερη καλλιτεχνική δημιουργία του λαού μας. Αξίζει να αναφερθεί ότι παραλογές συναντιούνται και σε άλλους βαλκανικούς λαούς.
    (wikipedia)
    Αφιερωμένο στην θεατρική ομάδα Άντωση
    Σύλληψη, σκηνοθεσία, αφήγηση:
    Μάνος Ζούρας
    7 min
  • 22. Το τραγούδι του ντουνιά

    Το σημερινό δημοτικό τραγούδι, ανήκει στα Γνωμικά τραγούδια.


    Γνωμικά

    "Με τη δημοτική ποίηση  ο λαός ζωντανεύει τη στιγμή, το γεγονός, ρωτά και αναρωτιέται, εκφράζει και γνωματεύει.

    Το δημοτικό τραγούδι λειτούργησε για αιώνες ως μέσο εκπαίδευσης για πλήθος λαού, που το είχε ως μοναδικό τρόπο να εκφραστεί, αλλά και να γνωρίσει και να διδαχτεί από τη συσσωρευμένη σοφία του συνόλου.
    “Το ποιητικό σύστημα του λαού είναι μια αυτοβιογραφία.  Μια αυτοβιογραφία εκατομμυρίων ανθρώπων.”  Ισμαήλ Κανταρέ

    Γνωμικά: σύντομα, διδακτικά και επιγραμματικά ρητά και αποφθέγματα
    Πολλὰ απ’ αυτὰ είναι πολύστιχα, τα περισσότερα όμως είναι δίστιχα που έχουν πάρει παροιμιακὸ χαρακτήρα. Απαντώνται και ως Λιανοτράγουδα, µαντινάδες (στην Κρήτη) και κοτσάκια (στην Νάξο).

    Έχουν ηθικοδιδακτικό χαρακτήρα. Ο λαός έχει γνώμη, σκέψη. Φιλοσοφεί, και φιλοσοφώντας σχηματίζει και τα γνωμικά του αντλώντας τα από την ίδια του τη ζωή. Τα γνωμικά με τη συμπυκνωμένη πείρα και σοφία δίνουν ηθικές συμβουλές, υποδείξεις και παραινέσεις.

    Τα γνωμικά συμβουλεύουν τι να κάνει ο άνθρωπος σε κάθε περίσταση της ζωής, εκφράζουν και διατυπώνουν με παραστατικό, περιεκτικό και, συνήθως, αλληγορικό τρόπο, σοφές γνώµες και λαϊκές ιδέες πάνω σε ποικίλα θέµατα τόσο συναισθηματικής φύσης, καθημερινής πρακτικής αλλά και διαχρονικών αξιών, όπως: την ομορφιά και τη λεβεντιά, τον μάταιο λόγο, Τη φιλία, τη σύνεση και σωφροσύνη, την υπομονή, τη φιλοδοξία, την περηφάνια, το θάνατο και τον ανθρώπινο πόνο, τον αδυσώπητο χρόνο, τις ανθρώπινες σχέσεις, την αμαρτία, το καλό και το κακό, το σεβασμό, την έχθρα, τη μοναξιά, και τόσα άλλα."

    Πηγή: http://paradosilive.blogspot.gr/2010/01/blog-post_7651.html

    Ακούστηκαν τα τραγούδια:


    Music by LAURENT BUCZEK from Pixabay

    Forest Lullaby by Lesfm
    Music by ⁠⁠⁠Oleksii Kaplunskyi⁠⁠⁠ from ⁠⁠⁠Pixabay⁠⁠




    8 min
  • 20. Τίνος να ειπώ το ντέρτι μου

    Τι να κάνει ο άνθρωπος όταν δε μπορεί να μοιραστεί το συναίσθημα του με κανένα πλάσμα και με κανένα στοιχείο της φύσης;


    Είμαστε πλάσματα που λέμε ιστορίες, που μοιραζόμαστε αυτά που νιώθουμε ελπίζοντας κάποιος να μας ακούσει ή ακόμα καλύτερα, να μας καταλάβει.


    Όπως είχε πει ο Τζων Στάινμπεκ:


    «Είμαστε ζώα μοναχικά. Όλη μας τη ζωή παλεύουμε για λίγο λιγότερη μοναξιά. Και μια από τις πανάρχαιες μεθόδους μας είναι να λέμε μια ιστορία, παρακαλώντας να βρεθεί ένας ακροατής που θα πει (και θα το πιστεύει): Ά, ναι, έτσι ακριβώς είναι, ή πάντως έτσι το αισθάνομαι κι εγώ».



    Με αγάπη

    Ακούστηκαν τα τραγούδια:


    Music by Clavier Clavier from Pixabay

    Forest Lullaby by Lesfm
    Music by ⁠⁠⁠⁠Oleksii Kaplunskyi⁠⁠⁠⁠ from ⁠⁠⁠⁠Pixabay⁠⁠⁠






    2 min
  • 19. Μια κόρη πικροτραγουδάει

    Το σημερινό δημοτικό τραγούδι, ανήκει στα Τραγούδια της Αγάπης.


    "Ο έρως, ο υπέρ πάν άλλο

    συναίσθημα παλλόμενος και αντηχών

    εις τας παράλογάς, επικρατεί και πληροί

    εξ ολοκλήρου τα τραγούδια της αγάπης.

    Βλέπεις εις αυτά συνειλεγμένα ως εις

    ευώδεις ανθοδέσμας, ως εις αρμονικούς

    στεφάνους, τα ευγενέστατα άνθητης ερωτικής ποιήσεως".(P. Ε. PAVOLINI)


    Και κατά τον Νικόλαο Πολίτη:

    [Το συναίσθημα του πόνου, όπερ εις την ψυχήν της γυναικός παράγει η εγκατάλειψις αυτής υπό του αγαπωμένου ανδρός, είναι επίσης βαθύ και οδυνηρόν, είτε αιτία της εγκαταλείψεως είναι ο θάνατος είτε απιστία είτε και παρατεταμένη αποδημία αυτού, ολίγον απέχουσα της παντελούς αδιαφορίας και της αποσβέσεως της αγάπης. Δια τούτο και τα περί εγκαταλείψεως άσματα έχουν το είδος, οτέ μεν μοιρολογιών, οτέ δε τραγουδιών της ξενιτειάς η ερωτικών. Το κατωτέρω, του οποίου παραθέτομεν δύο τύπους, διακρίνεται δια το εμφαινόμενον ισχυρόν πάθος. Η εγκαταλελειμμένη τραγουδεί μετά τοσαύτης περιπαθείας, ώστε συγκλονεί και την άψυχον φύσιν. Γέφυραι ραγίζονται, ποταμοί ανακόπτουν τον ρουν αυτών, τα Στοιχειά των ποταμών εξέρχονται του ύδατος δια ν'ακούσουν το άσμα, τα πλοία ακινητούν εις το μέσον του πελάγους. Είναι ετοίμη να υποστή πάντα τα δεινά, όπως ανακτήση τον αγαπητόν της, όταν ούτος βαρέως ασθενή αναζητεί φάρμακα δυσπόριστα, και τα ευρίσκει μετά πολλούς αγώνας, διότι ουδέν είναι αδύνατον εις την άληθινήν αγάπην.
    Το άσμα φέρεται και εν συμφυρμώ με άλλα, προ πάντων με το άσμα της κατάρας της απαρνημένης και το εγκαταλειφθείσης ερωμένης, ήτις από κουμπάρας γίνεται πάλιν νύμφη. Έχει δε και πολλήν συνάφειαν προς τακριτικά. Εν καππαδοκική παραλλαγή αυτός ο Ακρίτης είναι ο αγαπώμενος ανήρ.]
    Το σίγουρο είναι ότι ο έρωτας, είναι πηγή ζωής, δημιουργίας, πόνου και μερικών από των εντονότερων συναισθημάτων που βιώνουμε στη ζωή μας.


    Ή όπως το λέει ο αγαπημένος Ντίνος Χριστιανόπουλος:


     Η θάλασσα είναι σαν τον έρωτα: 

    μπαίνεις και δεν ξέρεις αν θα βγεις. 
    Πόσοι δεν έφαγαν τα νιάτα τους – 
    μοιραίες βουτιές, θανατερές καταδύσεις, 
    γράμπες, πηγάδια, βράχια αθέατα, 
    ρουφήχτρες, καρχαρίες, μέδουσες.

    Αλίμονο αν κόψουμε τα μπάνια
    Μόνο και μόνο γιατί πνίγηκαν πεντέξι. 
    Αλίμονο αν προδώσουμε τη θάλασσα 
    Γιατί έχει τρόπους να μας καταπίνει. 
    Η θάλασσα είναι σαν τον έρωτα: 
    χίλιοι τη χαίρονται – ένας την πληρώνει.

    Εγώ θα μοιραστώ το μότο μου το οποίο συνοψίζεται στο: "Ζήτω η ζωή, ζήτω η ομορφιά, ζήτω ο έρωτας" και θα νιώσω ότι έκανα το χρέος μου προς τον Έρωτα θεό, ο οποίος όπως γράφεται, λυγάει την ψυχή και των θεών και των ανθρώπων.


    Με αγάπη

    Ακούστηκαν τα τραγούδια:


    Music by Clavier Clavier from Pixabay

    Forest Lullaby by Lesfm
    Music by ⁠⁠Oleksii Kaplunskyi⁠⁠ from ⁠⁠Pixabay⁠




    6 min
  • 18. Ποιός έχει πέτρινη καρδιά
    Τι να πούμε για τον θάνατο;
    Έρχεται για όλους μας κι αυτό συνήθως μας τρομάζει. Υπήρχε η ανάγκη να του δώσουμε μορφή, να του δώσουμε ανθρώπινα χαρακτηριστικά ενδεχομένως για να μπορέσουμε να τον καταλάβουμε ή για να μην τον φοβόμαστε τόσο πολύ.
    Στο σημερινό επεισόδιο ο θάνατος με τη μορφή του Χάρου, είναι καβαλάρης στο μαύρο του άλογο κι είναι τόσο αδυσώπητος που μέχρι και η ίδια του η μάνα προειδοποιεί για τον γιο της.
    Έχω μια υποψία ότι τα πράγματα δεν θα'ναι τόσο μαύρα όταν φτάσει εκείνη η στιγμή αλλά έχει μεγάλη αξία το πως έχει εντυπωθεί στο συλλογικό συνειδητό και ασυνείδητο, η μορφή του θανάτου και της μετάβασης.
    Με πολλή αγάπη
    Μάνος
    Ακούστηκαν τα τραγούδια
    Music by ⁠Piano_Music⁠ from ⁠Pixabay⁠Dreamy Melody⁠Piano_Music⁠
    Music by ⁠music_for_video⁠ from ⁠Pixabay⁠Forest Lullaby⁠music_for_video
    5 min
  • 17. Κόρη ξανθή τραγούδαγε

    Το σημέρινο δημοτικό ανήκει στις Παραλογές. Πόσο όμορφη η σύνδεση της εσωτερικής κατάστασης της κόρης με τον υλικό κόσμο. Ο πόνος και το τραγούδι της είναι ικανά να γκρεμίσουν το γιεφύρι, να σταματήσουν το ποτάμι και να δημιουργήσουν μια ρωγμή στον υλικό και τον κόσμο των πνευμάτων ώστε να φανερωθεί το Στοιχειό του ποταμού.


    Οι άνθρωποι εκείνης της εποχής με τους ρυθμούς του τότε είχαν μια βαθιά σχέση με τα στοιχεία της φύσης. Μακάρι να την ξαναβρούμε κι εμείς.


    Με αγάπη




    Ακoύστηκαν τα τραγούδια





    Forest Lullaby⁠music_for_video⁠

    Music by ⁠music_for_video⁠ from ⁠Pixabay⁠


    Music by Calvin Clavier from Pixabay
    Sad, Emotional, Calm Piano MusicCalvinClavier

    7 min
  • 16. Το στοιχειό

    Ένα από τα πιο σκοτεινά μας δημοτικά τραγούδια. Ενώ απολαμβάνω το μυθικό στοιχείο αυτού του τραγουδιού, μου αρέσει παράλληλα να το κάνω αναγωγή σε κάτι συμβολικό. Μου αρέσει να βλέπω το στοιχειό ως σύμβολο για τις φαντασιώσεις του μυαλού μας. Σκέψεις και φαντασιώσεις οι οποίες μας εγκλωβίζουν και μας κρατούν στο σκοτάδι και μας παίζουν διάφορα παιχνίδια.

    Στοιχειό = ⁠φάντασμα⁠, ⁠πνεύμα⁠ ή άλλο ⁠υπερφυσικό⁠ ⁠ον⁠, ιδίως αυτό που κατοικεί σε ένα ⁠χώρο⁠, ⁠σπίτι⁠

    Καλή απόλαυση



    Ακoύστηκαν τα τραγούδια


    Music by Piano_Music from Pixabay

    Evening moodPiano_Music




    Forest Lullabymusic_for_video
    Music by music_for_video from Pixabay



    7 min

About Ο Μεγάλος Αστρολάβος

From the publisher's feed

Ένα podcast αφήγησης ιστοριών