Old Text, New Narrative

Hoe reageert het theater in Berlijn, Riga en Edinburgh op een continent dat zichzelf opnieuw moet uitvinden? Die vraag staat centraal in deze editie van Old text, new narrative. Want de tijdsgeest laat zich niet negeren. Populisme, autocratie, buitenlandse inmenging, democratische waarden staan onder druk. De samenleving voelt verdeeld: over immigratie, klimaat, identiteit. Dit speelt niet alleen in Nederland. Het speelt overal.

Juist daarom kijken we verder dan de eigen landsgrenzen. Vanuit de overtuiging dat we in Europa meer op elkaar lijken dan we van elkaar verschillen, gaan we op zoek naar een breder perspectief en naar makers die laten zien hoe theater kan reageren op deze tijd. Heeft het klassieke repertoire nog een antwoord op de vragen van nu, of vraagt dit moment juist om nieuwe teksten? En verschilt dat per land, per context, per cultuur?

Makers met een werkpraktijk in Duitsland, Letland en Schotland delen hun ervaringen en inzichten. Wat kunnen we daarvan leren voor de Nederlandse praktijk? Welke verhalen moeten er nu verteld worden op onze podia?

Old Text, New Narrative is een panelprogramma van het Nederlands Theaterfestival, i.s.m. Toneelschuur Producties en Het Nationale Theater. 

Moderator: Anna Sijbrands
Panel members: Agnes Laura Kumpina, Friederike Schubert, Mhàiri Mackenna
Production: Remco van Rijn, Fabian Pikula

Een labo­ra­to­rium over de staat van het repertoire.

Old Text, New Narrative is een onderzoek naar het belang van het behouden, vernieuwen en verbreden van repertoire in de podi­um­kun­sten van vandaag. Zowel Toneel­schuur Producties als ITA willen de algemene opvatting van het begrip repertoire graag opnieuw definiëren. De twee instel­lingen presenteren gezamenlijk een labo­ra­to­rium voor vakgenoten, studenten en inter­na­ti­o­nale gasten, waar de staat van het repertoire onder de loep wordt genomen.

Nadat in eerdere edities de repre­sen­tatie van vrouwen en queerness in repertoire is onderzocht, gingen we ditmaal in gesprek met uiteen­lo­pende regisseurs en speci­a­listen over bicultureel repertoire. Welke geliefde teksten worden er al jaren opgevoerd, en wie zijn de schrijvers wier verhalen te weinig worden doorverteld aan nieuw publiek? In samen­wer­king met The Need for Legacy doken we in de Nederlandse thea­ter­ge­schie­denis met diverse gasten en specialisten.

Als panellid namen deel Angelo Ormskerk (maker bij Toneel­schuur Producties) en Richard Kofi (Kunstenaar en programmeur bij ITA).

Dit programma is een coproductie van Toneel­schuur Producties en Inter­na­ti­o­naal Theater Amsterdam, i.s.m. met The Need for Legacy.

Nog altijd urgent – helaas. Drie thea­ter­ma­kers bespreken hoe theater zich verhoudt tot oorlog, in een wereld waarin de oorlog werke­lijk­heid is.

Op het Nederlands Theater Festival orga­ni­seerden Toneel­schuur Producties in samen­wer­king met ITA en het Nationale Theater een panel­ge­sprek over repre­sen­tatie van oorlog op het toneel.

In een wereld waarin oorlog opnieuw woedt aan de randen van Europa, en andere conflicten nauwelijks nog de westerse media halen, rijst de vraag: hoe verhoudt theater zich tot oorlog? Wat kunnen we leren van eeuwen repertoire – van Aeschylus tot Sarah Kane? En is het niet diep cynisch dat oorlogs­stukken nog steeds urgent zijn?

In gesprek met drie thea­ter­ma­kers – Abdel Daoudi, Liesbeth Coltof en Tomer Pawlicki – onderzoeken we hoe oorlog op het toneel wordt verbeeld. Waarom zouden we beelden van oorlog creëren als de werke­lijk­heid ons al overspoelt? Wat vraagt dat van een regisseur, speler of schrijver? En kunnen we ons een toekomst voorstellen waarin oorlog van het toneel verdwijnt?

Met drie stemmen, drie perspec­tieven van verschil­lende achter­gronden, zoeken we nieuwe narratieven bij oude teksten.

Gespreks­leider: Laura van Zuijlen 

Toneelschuur Producties en Internationaal Theater Amsterdam gaan met uiteenlopende makers in gesprek over queer repertoire. Hoe gaan theatermakers om met queer perspectief? Welk materiaal ligt er, en hoe kan het queer perspectief een plek vinden in oud(er) repertoire?

De twee instellingen presenteren gezamenlijk een laboratorium voor vakgenoten, studenten en internationale gasten, waar de staat van het repertoire onder de loep wordt genomen. Old Text, New Narrative: hoe queer is repertoire? is een onderzoek naar het belang van behouden, vernieuwen en verbreden van repertoire in de podiumkunsten van vandaag.

Als panellid zullen deelnemen Ayden Carlo (schrijver van onder andere de bewerking Twelth Night bij Theater Aluin en de tekst Gendermonologen bij Raymi Samco Maakt), Eva Lemaire (Artisitiek leider van Theater Mooi Weer) en Florian Myjer (acteur en maker bij onder andere De Warme Winkel). Ayla Çekin Satijn is de moderator van dit programma.

Dit programma is een coproductie van Toneelschuur Producties en Internationaal Theater Amsterdam

Toneelschuur Producties i.s.m. ITA

Naar aanleiding van de restricties van de erven van Arthur Miller om Death of a Salesman te casten volgens gender zoals de schrijver het heeft voorgeschreven in 1949, hebben Toneelschuur Producties en Nina Spijkers besloten deze geplande productie niet meer te maken. Het stuk zou met deze restricties te vrouwonvriendelijk zijn en niet een juiste representatie en urgentie krijgen. Dit roept grotere vragen op: biedt repertoire wel genoeg interessante vrouwenrollen? Hoe ga je als regisseur hiermee om? En als actrice? Met enkel vrouwelijke gasten (regisseurs en actrices) bevragen we het vrouwelijke perspectief in het repertoire.

Te gast zijn regisseur Nina Spijkers zelf, Jacqueline Blom en Ada Ozdogan. Nina heeft de afgelopen jaren regelmatig identiteit en gender als vertrekpunt genomen voor haar werk. Zo koos zij er bijvoorbeeld voor in haar regie van Het temmen van de feeks, de vrouwen alle mannenrollen te laten vertolken en viceversa. Jacqueline Blom, bekend van vele film- tv- en toneelrollen, spreekt zich regelmatig uit over de positie van de vrouw met onderwerpen als seksisme en het patriarchaat. Zo ook via haar eigen podcastserie De bitch & de hoer, over het ontwarren en uitgraven van mechanismes en systemen die de ondergeschoven positie van vrouwen in het openbare leven, handhaven. Ada, ten slotte, ging afgelopen zomer in première met de succesvolle voorstelling Grace, waarin het filmrepertoire van Quentin Tarantino als basis werd gebruikt en de makers kozen voor een vrouwelijk hoofdpersonage.

Marloes IJpelaar van Club Lam modereert. Club Lam (2018) zet zich in voor betere vrouwenrollen in de cultuurindustrie. Op humoristische manier pakken zij clichébeelden van historische vrouwenfiguren hardhandig aan. Met het spelen van nieuw repertoire doorspekt met maatschappijkritiek, ontdoen de drie vrouwen van Club Lam zich van de male gaze en laten de vrouwelijke personages voor een keer zelf aan het woord.

Opgenomen op vrijdag 2 september '22 tijdens het Nederlands Theater Festival