5 września 2026 roku wieżę Eiffla odwiedziła około stuosobowa delegacja BAPS, hinduistycznej organizacji religijnej związanej z tradycją Swaminarayan. Według relacji pracowników i związków zawodowych część pracownic miała zostać odsunięta od stanowisk, zastąpiona przez mężczyzn albo poproszona o pozostanie poza wyznaczonymi strefami podczas wizyty religijnej. Sprawa nie dotyczyła zwykłej organizacji ruchu turystycznego, tylko prośby o ograniczenie „interakcji z kobietami”. Kobiety miały pozostać niewidzialne, a zarządcy obiektu wyrazili na to zgodę. W tym odcinku przyglądam się temu wydarzeniu z perspektywy prawa pracy, wolności religijnej i równego traktowania. Zapraszam.
Źródła:

1. Lewis Macdonald, Clotaire Achi, Paris investigates claim women were hidden from Hindu delegation at Eiffel Tower, Reuters, 2026.

2. Ville de Paris, Tour Eiffel : Le Maire de Paris demande que toute la lumière soit faite sur les conditions de visite d’une délégation religieuse, Ville de Paris / Paris Presse, 2026.

3. Associated Press, Eiffel Tower reopens after strike over limits on women staff during Hindu delegation visit, AP News, 2026.

4. Iris Bohnet, What Works: Gender Equality by Design, Harvard University Press, 2016.

📩 Zapraszam do kontaktu mailowego:
[email protected]

🔔 Zasubskrybuj profil podcastu w serwisie YouTube
Youtube.com/@podcastfeministyczny

Wszystkich, którzy zechcą wesprzeć moją twórczość zapraszam tutaj 👇
➡ Zostań Patronem | Patronite.pl/podcastfeministyczny
➡ Postaw mi wirtualna kawę | Buycoffee.to/podcastfeministyczny

Jak również na moje kanały społecznościowe 👇
➡Facebook.com/podcastfeministyczny
➡Instagram.com/podcastfeministyczny
➡TikTok/@podcast.feministy

Sevdalinka to znacznie więcej niż bośniacka pieśń o miłości i tęsknocie. W tym odcinku patrzę na jej historię przez doświadczenia kobiet, bohaterek tekstów, wykonawczyń i osób, dzięki którym ten repertuar w ogóle przetrwał do dnia dzisiejszego. Opowiadam o kobietach, które kochały nie tych mężczyzn, których chciały dla nich rodziny, o matkach i starszych krewnych pilnujących obyczajowych zasad oraz o tym, jak ważna była reputacja młodej kobiety. Sięgam też do dawnych pieśni, w których kobiety wyrażały własne pragnienie, odrzucały kandydatów do małżeństwa i próbowały negocjować swoją pozycję w bardzo konkretnym porządku społecznym. Pokazuję, jak przez stulecia kobiety przekazywały sevdalinkę w domach i lokalnych wspólnotach, zanim trafiła ona do zbiorów folklorystycznych, radia i profesjonalnej sceny. Pojawiają się też nazwiska takich wykonawczyń jak Emina Zečaj, Beba Selimović czy Zehra Deović. Przyglądam się temu, jak Radio Sarajevo zmieniło status kobiecego głosu i jak sevdalinka wyszła z prywatnej przestrzeni do kultury masowej. Jest też wojna, emigracja, współczesne interpretacje genderowe i spór o to, czym właściwie jest „autentyczna” tradycja. To odcinek o muzyce, ale jeszcze bardziej o tym, jak przez kilka stuleci zmieniało się miejsce kobiet w społeczeństwie. I o tym, ile można wyczytać z pieśni o świecie, w którym uczucie kobiety nie zawsze miało taką samą wagę jak decyzja jej otoczenia.

Źródła:

1. Nirha Efendić, Sevdalinka – od prve vijesti do savremenihpjevača, Zemaljski muzej Bosne i Hercegovine, Sarajevo 2022.

2. Tamara Karača Beljak, Jasmina Talam (red.), Ženenositeljice narodne muzičke prakse Bosne i Hercegovine / Women as Bearers ofFolk Music Practices in Bosnia and Herzegovina, Muzička akademija Univerzitetau Sarajevu, ICTM National Committee of Bosnia and Herzegovina, Sarajevo 2015.

3. Amila Buturović, İrvin Cemil Schick (red.), Women in theOttoman Balkans: Gender, Culture and History, I.B. Tauris, London 2007.

4. Damir Imamović, „Understanding Gender and Sexualityin Sevdah as a Popular Genre”, w: Catherine Baker (red.), The RoutledgeHandbook of Popular Music and Politics of the Balkans, Routledge 2024, s.436–448.

📩 Zapraszam do kontaktu mailowego:
[email protected]

🔔 Zasubskrybuj profil podcastu w serwisie YouTube
Youtube.com/@podcastfeministyczny

Wszystkich, którzy zechcą wesprzeć moją twórczość zapraszam tutaj 👇
➡ Zostań Patronem | Patronite.pl/podcastfeministyczny
➡ Postaw mi wirtualna kawę | Buycoffee.to/podcastfeministyczny

Jak również na moje kanały społecznościowe 👇
➡Facebook.com/podcastfeministyczny
➡Instagram.com/podcastfeministyczny
➡TikTok/@podcast.feministy

Victoria Woodhull kandydowała na prezydentkę Stanów Zjednoczonych w roku 1872. Paradoks polegał na tym, że w wyborach nie mogła oddać na siebie głosu, bo kobiety w USA nie miały wówczas przyznanych praw wyborczych. Jej kandydatura nie była tylko symbolem epoki, wręcz przeciwnie, była kandydatką z krwi i kości. Prowadziła firmę maklerską na Wall Street, wydawała gazetę napędzającą debatę społeczną, przemawiała w Kongresie i otwarcie mówiła o potrzebie ekonomicznej zależności kobiet. Jej przeciwnicy szybko zrobili z niej skandalistkę, bo łatwiej było ją dyskredytować pod płaszczykiem fałszywej moralności, niż odpowiedzieć na stawiane przez nią pytania. Gdy ujawniła romans jednego z najbardziej wpływowych pastorów w Ameryce, została aresztowana. W tym odcinku opowiadam o kobiecie, która próbowała wejść do polityki na długo przed tym, zanim polityka była gotowa uznać kobiety za pełnoprawne obywatelki.

Źródło:Helen Lefkowitz Horowitz, „Victoria Woodhull, Anthony Comstock, and Conflict over Sex in the United States in the 1870s”, „The Journal of American History”

📩 Zapraszam do kontaktu mailowego:
[email protected]

🔔 Zasubskrybuj profil podcastu w serwisie YouTube
Youtube.com/@podcastfeministyczny

Wszystkich, którzy zechcą wesprzeć moją twórczość zapraszam tutaj 👇
➡ Zostań Patronem | Patronite.pl/podcastfeministyczny
➡ Postaw mi wirtualna kawę | Buycoffee.to/podcastfeministyczny

Jak również na moje kanały społecznościowe 👇
➡Facebook.com/podcastfeministyczny
➡Instagram.com/podcastfeministyczny
➡TikTok/@podcast.feministy

W najnowszym Feministycznym SzortPressie przyglądam się kilku wydarzeniom, które na pierwszy rzut oka dzieją się daleko od siebie, ale opowiadają o tym samym napięciu, o tym, kto dziś ustala granice wolności, bezpieczeństwa i „normalności”. We Francji Senat publikuje raport o maskulinizmie i manosferze, czyli o tym, jak samotność młodych mężczyzn bywa zamieniana w polityczną niechęć i społeczną agresję wobec kobiet. W Brukseli Unia Europejska rozmawia z talibami o deportacjach Afgańczyków, choć ten sam reżim systemowo usuwa kobiety z edukacji, pracy i życia publicznego. W Stanach Zjednoczonych rządowa strona dla kobiet w ciąży kieruje do sieci ośrodków powiązanych z ruchem antyaborcyjnym. W Australii polityk One Nation testuje, czy całkowity zakaz aborcji może stać się częścią populistycznego pakietu przyszłości, a na Węgrzech po zmianie władzy mieliśmy całkowicie legalny Budapest Pride. Zapraszam.

📩 Zapraszam do kontaktu mailowego:
[email protected]

🔔 Zasubskrybuj profil podcastu w serwisie YouTube
Youtube.com/@podcastfeministyczny

Wszystkich, którzy zechcą wesprzeć moją twórczość zapraszam tutaj 👇
➡ Zostań Patronem | Patronite.pl/podcastfeministyczny
➡ Postaw mi wirtualna kawę | Buycoffee.to/podcastfeministyczny

Jak również na moje kanały społecznościowe 👇
➡Facebook.com/podcastfeministyczny
➡Instagram.com/podcastfeministyczny
➡TikTok/@podcast.feministy

Claudia Sheinbaum jako pierwsza prezydentka Meksyku kontynuuje lewicową transformację rozpoczętą przez Andrésa Manuela Lópeza Obradora. Jej rząd rozwija programy społeczne, emerytury, stypendia i bezpośrednią pomoc dla rodzin o niższych dochodach. Ważnym elementem tej polityki są reformy na rzecz kobiet, w tym utworzenie Ministerstwa Kobiet i rozwój sieci pomocy dla osób doświadczających przemocy. W edukacji symbolem zmian stało się powszechne stypendium imienia Rity Cetiny, pionierki walki o naukę dla dziewcząt. Sheinbaum rozwija także publiczne mieszkalnictwo, prawa pracowników platform cyfrowych i plan skrócenia tygodnia pracy z czterdziestu ośmiu do czterdziestu godzin. Próbuje również uporządkować rozdrobniony system ochrony zdrowia. Prezydentka musi jednocześnie radzić sobie z presją Stanów Zjednoczonych w sprawach migracji, fentanylu i bezpieczeństwa. Jej prezydentura jest więc próbą połączenia progresywnych reform społecznych z bardzo trudną rzeczywistością gospodarczą i polityczną. Sprawdzam co zmieniło się w Meksyku po 20 miesiącach jej rządów.

Źródła:
1. Secretaría de Educación Pública, „Durante el ciclo escolar 2024–2025, la Beca Universal Rita Cetina alcanzó 8 millones 864 mil beneficiarios”, Gobierno de México, 2025.
2. Coordinación Nacional de Becas para el Bienestar Benito Juárez, „Beca Universal de Educación Básica «Rita Cetina»”, Gobierno de México, aktualizacja: luty 2026.
3. Eve Ottenberg, „What Claudia Sheinbaum Has Achieved for Mexico”, CounterPunch, 3 czerwca 2026.
4. Tom Phillips, „How Did Mexico’s President Become the World’s Most Popular Leftwing Leader?”, The Guardian, 11 czerwca 2026.

📩 Zapraszam do kontaktu mailowego:
[email protected]

🔔 Zasubskrybuj profil podcastu w serwisie YouTube
Youtube.com/@podcastfeministyczny

Wszystkich, którzy zechcą wesprzeć moją twórczość zapraszam tutaj 👇
➡ Zostań Patronem | Patronite.pl/podcastfeministyczny
➡ Postaw mi wirtualna kawę | Buycoffee.to/podcastfeministyczny

Jak również na moje kanały społecznościowe 👇
➡Facebook.com/podcastfeministyczny
➡Instagram.com/podcastfeministyczny
➡TikTok/@podcast.feministy

W tym odcinku opowiadam o tym, dlaczego słowo „seksbomba” nigdy nie było tylko niewinnym komplementem. W epoce atomowej kobiecą seksualność zaczęto opisywać językiem wybuchu, siły rażenia, zagrożenia i kontroli. Po II wojnie światowej Ameryka próbowała wrócić do „normalności”, czyli do modelu stabilnej rodziny, mężczyzny-żywiciela i kobiety zamkniętej w domu. Problem w tym, że wojna już zmieniła społeczne role, a kobieca niezależność zaczęła budzić lęk. Przyglądam się temu, jak popkultura połączyła bombę atomową z ciałem kobiety: od pin-up girls, przez Ritę Hayworth na bombie „Gilda”, po stój kąpielowy nazwany od atolu Bikini. Będzie też o Miss Atomic Bomb, Marilyn Monroe w „Niagarze”, filmach noir i gospodyni domowej jako „bezpiecznej” wersji kobiecości. To opowieść o kulturze, która próbowała oswoić własny strach przed atomem, zamieniając go w obraz pięknej, seksualnej kobiety. Tylko że ten obraz nigdy nie był neutralny, bo fascynacja bardzo szybko przechodziła w potrzebę kontroli. Seksbomba miała przyciągać, ale jednocześnie miała zostać rozbrojona: przez małżeństwo, dom, mężczyznę i społeczne normy. Zapraszam.

Źródła:
1. Elaine Tyler May, „Homeward Bound: American Families in the Cold War Era”, Basic Books, 2008
2. Allan M. Winkler, „Life Under a Cloud: American Anxiety About the Atom”, Oxford University Press, 1993
3. Kristina Zarlengo, „Civilian Threat, the Suburban Citadel, and Atomic Age American Women”, 1999
4. Traci Brynne Voyles, „Anatomic Bombs: The Sexual Life of Nuclearism, 1945–57”, „American Quarterly”, 2020

📩 Zapraszam do kontaktu mailowego:
[email protected]

🔔 Zasubskrybuj profil podcastu w serwisie YouTube
Youtube.com/@podcastfeministyczny

Wszystkich, którzy zechcą wesprzeć moją twórczość zapraszam tutaj 👇
➡ Zostań Patronem | Patronite.pl/podcastfeministyczny
➡ Postaw mi wirtualna kawę | Buycoffee.to/podcastfeministyczny

Jak również na moje kanały społecznościowe 👇
➡Facebook.com/podcastfeministyczny
➡Instagram.com/podcastfeministyczny
➡TikTok/@podcast.feministy

Na jakich zasadach funkcjonował jeden z najbardziej niepokojących obyczajów dawnej Anglii, czyli rytuał sprzedaży żon? Nie mamy tu do czynienia z legendą ani groteskową anegdotą, ale praktyką odnotowywaną w źródłach historycznych przede wszystkim w XVIII i XIX wieku. Wystawienie żony na sprzedaż, nie było legalnym rozwodem, ale często działało jak jego społeczny odpowiednik, rodzaj publicznego rytuału rozstania, widocznego dla sąsiadów, wierzycieli i lokalnej wspólnoty. Mąż prowadził żonę na targ albo do gospody, czasem na postronku, ogłaszano sprzedaż, pojawiała się cena, kupujący i świadkowie. W wielu przypadkach kupującym nie był przypadkowy mężczyzna, lecz nowy partner kobiety, a sama sprzedaż miała potwierdzić zmianę, która już faktycznie zaszła. Jednocześnie trudno mówić tu o wolności, skoro cała procedura odbywała się w języku własności, ceny, męskiej zgody i publicznego upokorzenia. Żeby zrozumieć ten zwyczaj, trzeba zobaczyć pełne tło prawne i społeczne, które za tym rytuałem stało. Zapraszam.

Źródła:
1. Peter T. Leeson, Peter J. Boettke, Jayme S. Lemke, “Wife Sales”, Review of Behavioral Economics, 2014.
2. E.P. Thompson, “The Sale of Wives”, w: Customs in Common, 1991.
3. Samuel Pyeatt Menefee, Wives for Sale: An Ethnographic Study of British Popular Divorce, 1981.
4. Rachel Anne Vaessen, Humour, Halters and Humiliation: Wife-Sale as Theatre and Self-Divorce, 2006.

📩 Zapraszam do kontaktu mailowego:
[email protected]

🔔 Zasubskrybuj profil podcastu w serwisie YouTube
Youtube.com/@podcastfeministyczny

Wszystkich, którzy zechcą wesprzeć moją twórczość zapraszam tutaj 👇
➡ Zostań Patronem | Patronite.pl/podcastfeministyczny
➡ Postaw mi wirtualna kawę | Buycoffee.to/podcastfeministyczny

Jak również na moje kanały społecznościowe 👇
➡Facebook.com/podcastfeministyczny
➡Instagram.com/podcastfeministyczny
➡TikTok/@podcast.feministy

Bohaterka, o której chciałbym Wam dziś opowiedzieć, dosłownie mną wstrząsnęła, a dokładnie wstrząsnął mną wydany przez nią tomik poezji z roku 1972, zatytułowany „Jestem Baba". Anna Świrszczyńska dokonała w nim czegoś bezprecedensowego, otóż zrzuciła z kobiety kostium muzy i obiektu westchnień, by oddać głos jej ciału, biologii i codziennemu trudowi, w który jest uwikłana. Poezja autorki definiuje nam feminizm, przesuwa akcent z ideologii na somatyczne doświadczenie kobiety. Świrszczyńska opowiada nam o macierzyństwa, które odrzuca tradycyjną sakralizację na rzecz opisu fizjologicznego trudu i cielesnej więzi. Zgłębia sferę erotyki oddartej z metaforycznego dystansu, a ukazanej przez pryzmat autentycznego pożądania i autonomii ciała. To studium twórczości, która stała się fundamentem współczesnej poezji kobiecej i do dziś prowokuje do dyskusji nad granicami literackiej ekspresji. Zapraszam.
Źródła:
Adriana Biedrowska, Świrszczyńska (za)poznana? Feministyczne odkrywanie poetki, (2018)
Szopa Katarzyna, Wybuch wyobraźni. Poezja Anny Świrszczyńskiej wobec reprodukcji życia społecznego, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 2022

📩 Zapraszam do kontaktu mailowego:
[email protected]

🔔 Zasubskrybuj profil podcastu w serwisie YouTube
Youtube.com/@podcastfeministyczny

Wszystkich, którzy zechcą wesprzeć moją twórczość zapraszam tutaj 👇
➡ Zostań Patronem | Patronite.pl/podcastfeministyczny
➡ Postaw mi wirtualna kawę | Buycoffee.to/podcastfeministyczny

Jak również na moje kanały społecznościowe 👇
➡Facebook.com/podcastfeministyczny
➡Instagram.com/podcastfeministyczny
➡TikTok/@podcast.feministy

Zapraszam do wysłuchania rozmowy z Alicją Serafin – prawniczką, lingwistką, kryminolożką i założycielką pierwszego, działającego w Polsce think-tanku poświęconego kobietobójstwu. Autorka od lat bada zjawisko kobietobójstwa, a w ramach projektu Femicide in Poland stworzyła i aktualizuje pierwszą polską mapę zabójstw kobiet ze względu na płeć. Rozmawiamy o tym, dlaczego w polskim kodeksie karnym kobietobójstwo nie jest odrębną kategorią przestępstwa, kim jest statystyczny polski zabójca kobiet, oraz jak polska prasa trywializuje i stereotypizuje zbrodnie ze względu na płeć.
Oficjalna strona fundacji - https://femicideinpoland.pl/

📩 Zapraszam do kontaktu mailowego:
[email protected]

🔔 Zasubskrybuj profil podcastu w serwisie YouTube
Youtube.com/@podcastfeministyczny

Wszystkich, którzy zechcą wesprzeć moją twórczość zapraszam tutaj 👇
➡ Zostań Patronem |Patronite.pl/podcastfeministyczny
➡ Postaw mi wirtualna kawę |Buycoffee.to/podcastfeministyczny

Jak również na moje kanały społecznościowe 👇
➡Facebook.com/podcastfeministyczny
➡Instagram.com/podcastfeministyczny
➡TikTok/@podcast.feministy

Pod koniec XIX wieku w Ameryce i na Starym Kontynencie zapanowało rowerowe szaleństwo. Nowy wynalazek stał się nie tylko ciekawostką, ale szczególnie dla kobiet oznaczał nagłe podważenie dotychczasowego porządku, według którego miejscem kobiety był dom, a wszelka aktywność społeczna musiała odbywać się pod męskim nadzorem. W tym odcinku opowiadam o tym, dlaczego zwykła jazda na rowerze wywołała moralną panikę, medyczne absurdy, lęk przed kobiecą seksualnością i obsesję na punkcie stroju. To historia o bloomersach, rowerowych klubach, lekarzach straszących „bicycle face”, działaczkach takich jak Frances Willard i Susan B. Anthony, ale też o czymś większym, o momencie, w którym kobieca wolność przestała być abstrakcją, a zaczęła być praktyką. Bo zanim kobiety wywalczyły sobie pełnię praw politycznych, najpierw nauczyły się same utrzymywać równowagę, dosłownie i społecznie. Rower okazał się środkiem transportu, który potrafił przesunąć moralne granice epoki.

📩 Zapraszam do kontaktu mailowego:
[email protected]

🔔 Zasubskrybuj profil podcastu w serwisie YouTube
Youtube.com/@podcastfeministyczny

Wszystkich, którzy zechcą wesprzeć moją twórczość zapraszam tutaj 👇
➡ Zostań Patronem | Patronite.pl/podcastfeministyczny
➡ Postaw mi wirtualna kawę | Buycoffee.to/podcastfeministyczny

Jak również na moje kanały społecznościowe 👇
➡Facebook.com/podcastfeministyczny
➡Instagram.com/podcastfeministyczny
➡TikTok/@podcast.feministy