Politik Merkez - Robot Okuyucu Yayını

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin kısmi seferberlik ilan etti diye Ukrayna’daki savaşı kaybeden taraf mı oldu? Putin’e destek azalıyor olabilir, ama bu Rusya için bir mağlubiyet olur mu? Bu savaş bitti mi, yoksa yeni mi başlıyor? Üzerinde tartışılması gereken noktalar var.

Bu yıl Şangay İşbirliği Teşkilatı (ŞİT, SCO) Liderler Konseyi zirvesi Özbekistan, Semerkant’ta gerçekleştirildi. Batı basını bu zirveyi pek öne çıkarmadı. Buna karşılık daha çok ikili görüşmeleri ve somut ekonomik projeleri öne çıkardı. Zira Ukrayna’daki savaş devam ederken ve somut biçimde Tayvan Boğazı’nda ABD ve Çin gerilimi çokça gündem oluşturuyorken, Batı dünyası Rusya’nın ve Çin’in her adımını takip etmeyi yeğliyor, çıkarına olan şekliyle konularla ilgileniyor. Ancak konu halen diyalog ülke statüsündeki Türkiye’de daha ziyade ŞİT’e tam üyelik süreci, bu oluşumun anlamı ve istikbal vaat edip etmeyeceği gibi yönleriyle tartışıldı. Hatta denebilir ki daha da fazla tartışılacak bir konu başlığı olarak görülebilir. Ben de sizlere bu tartışmalar için katkı sağlamak istedim.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin "kısmi seferberlik" ilan etti. Yine dünyayı gerecek sözler sarf etti. Bu köşe taşı olabilecek durumu iyi değerlendirmemiz gerekiyor.

ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi ile yeni bir dış politika anlayışı gelişti: Pelosi Diplomasisi. Bu diplomasi şekli, içinde her ne kadar demokrasi sözcüğü geçse bile, beklendiği gibi dünya için yararlı ve barışçı olmaktan gayet uzak, sadece kışkırtıcı ve peşinden ABD çıkarlarının en acımasızca gelişimine imkan verir cinsten. Bunun en iyi örneğini Pelosi'nin Tayvan ve Ermenistan ziyaretlerinde gördük.

Küresel ekonomik şartların aşırı derecede değişiklik göstermesinin mantıklı bir açıklaması olmalıdır. Rastgele gelişmelerin yaşanması şeklinde açıklamalar ve büyük ekonomilerin bunun üzerine politika üretmeleri pek kabul edilebilir değildir. 2008’de başlayan olumsuz dalga Covid-19'dan sonra, bugün Ukrayna’daki savaşın getirdiği olumsuz ekonomik şartları da geçti, gelişmeler salt politika deyip bakılamaz noktada, bugün Ukrayna'da bir savaş oluyorken, Hint-Pasifik’te hemen her an bir provokasyon ile şartlar gerginleştirilmektedir. Normal ekonomi yaklaşımlarıyla "normal, birbirini tetikliyor," şeklinde açıklanabilecek olumsuz ekonomik gelişmelerle, özellikle ABD kaynaklı jeopolitik ve jeostratejik girişimlerle, daha da derin sorunlar olmaya dönüştürülmektedir.

Hemen her politikacı, lider, diplomat aynı sözleri sarf ediyor: Sorun savaşla değil, diplomasiyle çözülür! İyi de nasıl? Çoğu güç hem bu yaklaşımı tekrar ediyor hem ortamı geriyor. Bunun amacı nedir? Bakın etrafınıza ABD ve Rusya başta olmak üzere hep masa işaret edilir, ama masaya gelene kadar sahada ne kadar ilerleme sağlanacak ise bununla kazanmak hedeflenir. size bu makalede teorik bir yaklaşım sunacağım. Okurken aklınızdan pek çok yeni durum ve örnek geçecektir umuyorum.

Geçmişten günümüze değişmeyen gerçek, Romalı olmak! Bugünün dünyasında bir tür Romalıların iç savaşını yaşıyoruz. Savaş yayılırsa diye korkuluyor. Acaba bu tür savaşların ve rekabetin merkezinde hangi temel fikir ve vizyon var?

Vatandaşımız soruyor, Yunanistan ile savaş çıkar mı? Cevaben, azami baskı uygulamak zorundayız, geri adım atılamaz, sonu ne olursa olsun, çünkü bu bir vatan savunması konusudur, diyorum. Anlaşılan bu konuda bir ortam oluştu ve daha da gelişme potansiyeline sahiptir. O halde bu önemli konuyu biraz daha etraflıca açıklamakta yarar olacak kanaatindeyim.

Geçtiğimiz günlerde kamuoyunu meşgul eden ve sürebileceği değerlendirilen, Yunanistan hava savunma sistemlerinin düşmanca muamele olarak işaret edilebilecek, uluslararası hava sahasında ve hatta NATO görevleri esnasında uçan Türk uçaklarına radar kilidi atması konusu bir hayli konuşuldu. İlk kalemde sahada verilen cevaba ilave olarak, bu ciddi konuyu Türk makamları hem düşmanlık olarak niteledi hem de NATO’ya taşıdı. Teknik ağırlıklı açıklamalarla bu durumu güzelce tarif edelim.

Başlık olarak işaret ettiğim bu sorunun cevabının alınmasına her güç kendinden çaba sarf ederek çıkarına bir noktaya çekmek isteyecektir. Kim bunlar? İran, ABD dışında, İsrail ve Rusya. Peki oyun alanı neresi? Irak ve Suriye. Nasıl mı? Bakınız şöyle gelişiyor olaylar.