صدای بی‌صدا:‌ پادکستی برای به اشتراک گذاشتن تجربه‌های تسهیلگران

در این قسمت با فاطمه معارف صحبت کردم:

«من فاطمه معارف هستم. فارغ‌التحصیل مهندسی معماری از دانشگاه تهران و به دلیل علاقه‌‌ همیشگی‌ام به حوزه‌ی آموزش از همون سال‌های دانشجویی کار آموزش رو در قالب فعالیت‌های داوطلبانه در شهرها و روستاهای مختلف کشور شروع کردم. بعد از گذروندن دوره‌های مختلف مربیگری و تسهیلگری، به‌طور حرفه‌ای فعالیت‌های آموزشی‌ام رو در مدارس تهران شروع کردم و با برگزاری کارگاه‌های مختلف آموزشی و پرورشی برای کودکان، نوجوانان، مربیان و والدین، فعالیت‌هام رو گسترش دادم. بعد از اون مشغول تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد رشته‌ی علوم شناختی در دانشگاه تهران شدم. در تابستان ۱۴۰۱ با همکاری آکادمی سو، پروژه‌ای درحوزه توانمندسازی معلمان و آشناکردن اونها با روش‌های تسهیلگری و آموزش خلاق برنامه‌ریزی کردیم که نتیجه‌اش شد طراحی و اجرای دو کارگاه مقدماتی و پیشرفته‌ی تسهیلگری برای معلمان، که در شهر یزد برگزار شد و همچنان به‌صورت دوره‌ای درحال برگزاری است.

دغدغه‌‌ی اصلی من فراگیرکردن هرچه بیشتر شیوه‌های نوین، خلاقانه‌ و موثر آموزشی و آشناکردن معلمان با رویکردهای آموزش مشارکت‌محور با تاکید بر رویکرد انسان‌گرایانه در امر آموزش و پرورش است.»

کتاب‌ها و دوره‌هایی که فاطمه معرفی کرد:

کتاب توسعه‌ی مهارت‌‌های تسهیلگری

کتاب امیل از ژان ژاک روسو

کتاب آموزش ستمدیدگان از پائولو فریره

دوره‌های موسسه‌ی اندیشه انسان‌شهر: https://ensanshahr.org/

دوره‌های فلسفه‌ برای کودکان

دوره‌ی بازآفرینی مهارت‌های گفت‌وگو: http://dialogcenter.net/

این قسمت با دومان درباره تسهیلگریِ فلسفه برای کودکان حرف زدیم. دومان از تجربه‌هاش گفت و ویژگی‌هایی که تسهیلگر فبک باید داشته باشه. معنی اسمش رو از زبان خودش در ادامه میتونید بخونید:‌

«سلام. اسم من دومانه. دومان یه کلمه‌ی ترکیه به معنای مه غلیظ کوهستانی. تجربه‌ی من از زندگی یه تجربه‌ی مه‌آلوده؛ زیبا و گنگ... شاید زندگی نوعی حرکت در مه باشه. به نظر من، تسهیل‌گری هم یه چیزی شبیه همین قضیه‌ست؛ حرکت در مه... با من هم‌راه باشید.»

کتاب‌هایی که دومان معرفی کرد:‌

«لطفا مراقب تفکر صرفا منطقی باشید!» از مهرنوش هدایتی

«تفکر در تعلیم و تربیت» از متیو لیپمن

در این قسمت با شیوا اسفاری حرف زدیم. شیوا در حوزه‌ی تسهیلگری توسعه‌ی روستایی کار می‌کنه. از نظام‌های مشارکتی‌ای که در روستاها وجود داره گفت، از ویژگی‌هایی که یه تسهیلگر حوزه‌ی توسعه روستایی باید داشته باشه و همینطور از تجربه‌های سخت و جذابی که پشت سر گذاشته.

کتاب پیشنهادیِ شیوا:

https://ensanshahr.org/

وبسایتی که مائده معرفی کرد درباره‌ی موسسه‌ای که تمرکزش روی ویدئوی مشارکتی هست:

https://insightshare.org/

در این اپیزود با فرزانه سید ابریشمی صحبت کردیم. از این حرف زدیم که چطور شد تصمیم گرفتن از رویکرد تسهیلگری و شیوه آموزش مشارکتی در کلاس‌هاشون استفاده کنن، از لحظه‌هایی که ناامید شدن تا لحظه‌هایی که سر شوقشون آورده.

«کارم را خیلی دوس دارم و هر روز تلاش می‌کنم تا بهتر بشم. جوون‌ها را خیلی دوس دارم و درک می‌‌کنم و به توانایی و استعداد بی‌نظیر تک تک اون‌ها ایمان دارم. فقط باید خودشون را خوب بشناسند و ما بهشون فرصت‌های بیشتر بدیم و در واقع همینجور که هستن بپذیریم. اون‌ها خمیر بازی نیستند که ما بهشون شکل بدیم. هر کدوم دانه‌های پر باری هستند که فقط نیاز به مراقبت درست دارند تا رشد کنند.

پیج آکادمی سو:‌ https://www.instagram.com/soo_academy/

پیج انجمن رویش:‌https://www.instagram.com/royesh_event/

در این اپیزود با لی‌لی درباره تسهیلگری و ثبت گرافیکی حرف زدیم. لی‌لی از تجربه‌های کاری‌ش در حوزه‌ی معماری، طراحی شهری و توسعه اجتماعی گفت و اینکه چطور از هنر به عنوان ابزاری برای ظرفیت‌سازی جامعه مخاطب در ثبت گرافیکی و تسهیلگری استفاده می‌کنه. لی‌لی در رشته‌ی Public Affairs/Community Development دانشگاه Rutgers تحصیل کرده.

تسهیلگر گرافیکی کسی هست که خلاصه‌ی صحبت‌های یک جمع رو در قالب تصویر، نمادها و کلمات روی کاغذ یا به صورت دیجیتال ثبت می‌کنه. اگه دوست دارید بیشتر با این حوزه اشنا بشید، دعوتتون می‌کنم که این اپیزود رو گوش بدین.

پیج اینستاگرام لی‌لی:

https://www.instagram.com/lilir_cd/

پیج‌هایی که برای آشنایی بیشتر با تسهیلگری گرافیکی معرفی کرد:‌

https://instagram.com/rosanna_acf?igshid=YmMyMTA2M2Y=

https://instagram.com/visualversa?igshid=YmMyMTA2M2Y=

کتابی که معرفی کرد:

در این قسمت با گلی احمدی فرد حرف زدم. گلی از اهمیت بی‌طرفی و بی‌غرضی تسهیلگر برای ایجاد یه فضای امن گفت. درباره‌ی این حرف زدیم که چقدر رسیدن به این بی‌طرفی ممکن هست. گلی از مسیری که اوم رو با تسهیلگری آشنا کرده و چیزهایی که برای ادامه‌ی مسیر بهش انگیزه میده گفت. درباره‌ی آینده‌ی تسهیلگری هم حرف زدیم و اینکه چقد ممکنه هوش مصنوعی بتونه جای ما رو پر کنه.

گلی احمدی فرد تسهیلگر فرایندی گروه (مورد تایید انجمن بین‌المللی تسهیلگران)، آموزشگر مهارت‌های نرم و میانجیگر (مورد تایید موسسه بین‌المللی میانجیگری) است. او در سال ۱۳۸۲ در حین جستجوی روش‌هایی برای بهبود اثرگذاری آموزش‌های محیط زیستی، با رویکرد تسهیلگری و یادگیری مشارکتی آشنا شد. از آن پس تسهیلگری را به عنوان حرفه خود برگزید و ضمن کسب تجربه و یادگیری مستمر تلاش کرده است به گروه‌های مختلف در بخش‌های دولتی، خصوصی و غیردولتی در دستیابی به اهداف مشترک و دلخواه‌شان کمک کند.

در سال ۱۳۹۶ با همراهی جمعی از تسهیلگران، شعبه انجمن بین‌المللی تسهیلگران را با هدف ترویج تسهیلگری حرفه‌ای در ایران راه‌اندازی کرد. گلی عضو تیم راهبری منطقه اروپا و خاورمیانه انجمن بین‌المللی نیز است. همچنین وب‌سایت انجمن تسهیلگران ایران را با هدف تولید محتوای دانشی و فضایی برای تبادل تجربه بین تسهیلگران با همراهی مریم عطاریه و شادی عظیمی ایجاد کرد. 

وبسایت انجمن تسهیلگران ایران: https://iranfacil.com

گزارش Sessionlab که توی پادکست بهش اشاره کردم: https://www.sessionlab.com/state-of-facilitation/

لینک کانال یوتیوبی درباره‌ی تسهیلگری که درباره‌ش حرف زدیم:‌ https://www.youtube.com/AJ&Smart?sub_confirmation=1

کتاب‌هایی که گلی معرفی کرد:‌ قدرت تجدید نظر از ادام گرانت و ارتباط بدون خشونت از مارشال روزنبرگ

در این قسمت با مریم عطاریه صحبت می‌کنم. مهم‌ترین ویژگیِ یک تسهیلگر از نگاه مریم، توجه به کرامت انسانی هست. مریم از سال 1380 به عنوان فعال محیط زیست در فضای جامعه مدنی فعالیت کرده. در طی سال‌های همکاری با سازمان های دولتی و غیردولتی، تجارب و یادگیری های ارزشمندی در حوزه توسعه جامعه محلی کسب کرده و در حال حاضر متمرکز بر فعالیت تسهیلگری در این حوزه هست. مریم از پایه‌گذاران انجمن تسهیلگران ایران هم هست.

برای آشنایی بیشتر با تجاربش می‌تونید به این قسمت از پادکست گوش بدین. 

لینک وبسایت انجمن تسهیلگران ایران:‌ https://iranfacil.com

کتاب پیشنهادی مریم: فراتسهیلگری: https://iranfacil.com/meta-facilitation-book/

در این اپیزود من توضیح کوتاهی میدم از اینکه چرا این پادکست رو شروع کردم و مخاطب این پادکست چه کسانی هستند.

اسم پادکست رو گذاشتم صدای بی‌صدا چون مهم‌ترین تاثیر تسهیلگری روی زندگی من این بوده که به من صدا داد. تسهیلگر فضایی رو فراهم می‌کنه که همه افراد حاضر در جمع فرصت برابری برای صحبت داشته باشند و  در این فضا به مرور صدای بی‌صدایان شنیده میشه.