W Hárbarðsljóð (Pieśni o Harbardzie) Thor chce się przeprawić przez cieśninę. Przewoźnik mu jednak tego odmawia i dochodzi do utarczki słownej, czyli tzw. flytingu (połajanki). Pod komediowym tekstem kryje się jednak wiele ukrytych znaczeń i ukazanie wyraźnej różnicy między Thorem a Odynem. Ten odcinek jest omówieniem do poprzedniego, tzn. naszego pierwszego słuchowiska.

Więcej darmowych tłumaczeń dzieł średniowiecznych Skandynawów znajdziesz na ⁠jego stronie WWW⁠.

Skaldcast – rodzimowierczy głos w Twoim domu.

Obserwuj nas na: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠YouTube⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠, ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠Spotify⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠ i ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠Apple Podcasts⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠.

Zaobserwuj nas na ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠Facebooku⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠. Interesuje Cię żywa obrzędowość? Dołącz do gromady ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠Grágás⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠.

Bibliografia:

• Pieśń o Harbardzie, ze staroislandzkiego przeł. i oprac. Jacek Godek.

Muzyka do intra: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠StudioKolomna⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠, Pixabay.

Hárbarðsljóð (Pieśń o Harbardzie) to przykład tzw. flytingu czyli połajanki – w tym przypadku między Thorem a Harbardem (pod którym to imieniem najprawdopodobniej skrywa się Odyn). To jedna z najważniejszych pieśni eddaicznych, bo pokazuje różnice między Bogami, a przy tym jest niezwykle humorystyczna.Przygotowaliśmy ją w formie słuchowiska, wykorzystując tłumaczenie Jacka Godka za jego zgodą.

Więcej darmowych tłumaczeń dzieł średniowiecznych Skandynawów znajdziesz na jego stronie WWW.

Skaldcast – rodzimowierczy głos w Twoim domu.

Obserwuj nas na: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠YouTube⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠, ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠Spotify⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠ i ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠Apple Podcasts⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠.

Zaobserwuj nas na ⁠⁠⁠⁠⁠⁠Facebooku⁠⁠⁠⁠⁠⁠. Interesuje Cię żywa obrzędowość? Dołącz do gromady ⁠⁠⁠⁠⁠⁠Grágás⁠⁠⁠⁠⁠⁠.

Bibliografia:

• Pieśń o Harbardzie, ze staroislandzkiego przeł. i oprac. Jacek Godek.

Muzyka do intra: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠StudioKolomna⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠, Pixabay.

Czym jest Edda? Kim byli skaldowie? I dlaczego dawni Germanie traktowali poezję jako źródło mądrości czy podarunek wart srebra?

W tym odcinku rozmawiamy o Eddzie Poetyckiej i Prozaicznej, skaldach, pieśniach o Bogach i bohaterach, aliteracji oraz kenningach. Pokazujemy, jak poezja przechowała mitologię nordycką i dlaczego bez niej nie zrozumiemy świata dawnych Germanów.

Z tego odcinka dowiesz się:

– Czym jest Edda i skąd się wzięła.

– Kim byli skaldowie i jaki mieli wpływ na kulturę.

– Jak działa poezja aliteracyjna.

– Czym są kenningi i dlaczego wymagają znajomości mitów.

Skaldcast – rodzimowierczy głos w Twoim domu.

Obserwuj nas na: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠YouTube⁠⁠⁠⁠⁠⁠, ⁠⁠⁠⁠⁠⁠Spotify⁠⁠⁠⁠⁠⁠ i ⁠⁠⁠⁠⁠⁠Apple Podcasts⁠⁠⁠⁠⁠⁠.

Zaobserwuj nas na ⁠⁠⁠⁠⁠Facebooku⁠⁠⁠⁠⁠. Interesuje Cię żywa obrzędowość? Dołącz do gromady ⁠⁠⁠⁠⁠Grágás⁠⁠⁠⁠⁠.

Bibliografia:

• Edda poetycka, ze staroislandzkiego przeł. i oprac. Apolonia Załuska-Strömberg, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1986.
• Edda prozaiczna, Snorri Sturluson.
• Prof. Leszek Słupecki: „Mitologia skandynawska w epoce wikingów”.
• Dr Renata Leśniakiewicz-Drzymała: „Mitologia Północy a chrześcijaństwo”.
• Carolyne Larrington: „Skandynawia. Przewodnik po bogach, władcach i olbrzymach”.
• John Lindow: „Handbook of Norse Mythology”.
• Martin L. West: „Indo-European Poetry and Myth”.
• Eleanor Barraclough „Nieznane oblicze Wikingów. Zapomniane opowieści nordyckiego świata”.

Muzyka do intra: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠StudioKolomna⁠⁠⁠⁠⁠⁠, Pixabay.

Kim jest Jormungand, Wąż Midgardu? Dlaczego oplata cały świat? I czemu właśnie Thor jest tym Bogiem, który musi stanąć z nim twarzą w twarz?

W tym odcinku opowiadamy o wyprawie Thora na morze i jego walce z Midgardsormem. Thor wypływa z olbrzymem Hymirem, zarzuca na hak głowę wołu i z głębi wyciąga Jormunganda. Potwór w ostatniej chwili umyka, choć w starszych wersjach zostaje pokonany.

Co kryje się za tą historią? Skąd tyle przedstawień mitu w ikonografii Europy Północnej? Skąd wziął się Wąż Midgardu?Z tego odcinka dowiesz się:

– Kim jest Jormungand i dlaczego nazywa się go Wężem Midgardu.

– Dlaczego Wąż oplata cały świat ludzi.

– Co łączy Jormunganda z Lokim, Fenrirem i Hel.

– Dlaczego Jormungand wraca podczas Ragnaröku.

– Co walka Thora z Wężem mówi o chaosie, granicach świata i sile, która chroni ludzi.

Skaldcast – rodzimowierczy głos w Twoim domu.

Obserwuj nas na: ⁠⁠⁠⁠⁠YouTube⁠⁠⁠⁠⁠, ⁠⁠⁠⁠⁠Spotify⁠⁠⁠⁠⁠ i ⁠⁠⁠⁠⁠Apple Podcasts⁠⁠⁠⁠⁠.

Zaobserwuj nas na ⁠⁠⁠⁠Facebooku⁠⁠⁠⁠. Interesuje Cię żywa obrzędowość? Dołącz do gromady ⁠⁠⁠⁠Grágás⁠⁠⁠⁠.

Bibliografia:

• Edda poetycka, ze staroislandzkiego przeł. i oprac. Apolonia Załuska-Strömberg, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1986.
• Dr Renata Leśniakiewicz-Drzymała: „Mitologia Północy a chrześcijaństwo”.
• Carolyne Larrington: „Skandynawia. Przewodnik po bogach, władcach i olbrzymach”.

Muzyka do intra: ⁠⁠⁠⁠⁠StudioKolomna⁠⁠⁠⁠⁠, Pixabay.

Oddał oko za wiedzę. Zawisł na drzewie, żeby poznać runy. Towarzyszą mu kruki i wilki. Odyn niejedno ma imię i funkcję. Bóg wojny, czarownik, Wszechojciec, władca Asów, poeta, Jednooki. Jednak co to wszystko znaczy? Kim tak naprawdę jest Odyn? 

W tym odcinku przyglądamy się Odynowi jako jednej z najbardziej złożonych Bogów świata germańskiego. Jak czcili go w starożytności i średniowieczu i jak dziś możemy kontynuować jego kult?

Z tego odcinka dowiesz się:

– Kim jest Odyn, dlaczego ma tak wiele imion i za jakie funkcje odpowiada.

– Jaką rolę odgrywał Odyn w powstawaniu Midgardu i pierwszych ludzi.

– Co musiał poświęcić, żeby posiąść wiedzę.

Skaldcast – rodzimowierczy głos w Twoim domu.

Obserwuj nas na: ⁠⁠⁠⁠YouTube⁠⁠⁠⁠, ⁠⁠⁠⁠Spotify⁠⁠⁠⁠ i ⁠⁠⁠⁠Apple Podcasts⁠⁠⁠⁠.

Zaobserwuj nas na ⁠⁠⁠Facebooku⁠⁠⁠. Interesuje Cię żywa obrzędowość? Dołącz do gromady ⁠⁠⁠Grágás⁠⁠⁠.

Bibliografia:

• Edda poetycka, ze staroislandzkiego przeł. i oprac. Apolonia Załuska-Strömberg, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1986.
• Edda prozaiczna, Snorri Sturluson.
• Prof. Leszek Słupecki: „Mitologia skandynawska w epoce wikingów”.
• Prof. Leszek Gardeła: „Magia, kobiety i śmierć w świecie wikingów”.
• Dr Renata Leśniakiewicz-Drzymała: „Mitologia Północy a chrześcijaństwo”.
• Joshua Rood: „Ascending the Steps to Hliðskjálf. The Cult of Óðinn in Early Scandinavian Aristocracy”.
• Carolyne Larrington: „Skandynawia. Przewodnik po bogach, władcach i olbrzymach”.

Muzyka do intra: ⁠⁠⁠⁠StudioKolomna⁠⁠⁠⁠, Pixabay.

Wiosna w świecie germańskim otwierała czas siewu, wypraw, handlu i nowych przedsięwzięć. Dlatego Sigrblót był świętem proszenia o zwycięstwo. Dziś rzeczone zwycięstwo możemy rozumieć na najróżniejsze sposoby. W tym odcinku opowiadamy, jak świętujemy „Wielkanoc” w rodzimowierstwie germańskim i jak robili to dawni Germanie.

Sięgamy do Ēostre (Ostary, Austry) i Nerthus, do dawnych procesji wozów i rytuałów związanych z budzącą się ziemią. Pokazujemy też żywe ślady tej obrzędowości: jajka barwione w cebuli i młodych liściach, inskrypcje z prośbami ryte na skorupkach, ofiary składane Bogom i przodkom, wodę nabieraną w milczeniu o świcie i wiosenne widowiska, w których wraca motyw walki ładu z chaosem. I opowiadamy, co z tym wszystkim wspólnego ma... kukułka.

Z tego odcinka dowiesz się:

– Czym jest Sigrblót i jak dziś go obchodzimy.

– Jaką funkcję pełnią jajka, inskrypcje z prośbami i ofiary składane Bogom oraz przodkom.

– Skąd wzięła się nazwa Wielkanocy w językach zachodniogermańskich.

– Jak ludowe zwyczaje zachowały starsze wyobrażenia o odrodzeniu, płodności i walce ładu z chaosem.

Skaldcast – rodzimowierczy głos w Twoim domu.

Obserwuj nas na: ⁠⁠⁠YouTube⁠⁠⁠, ⁠⁠⁠Spotify⁠⁠⁠ i ⁠⁠⁠Apple Podcasts⁠⁠⁠.

Zaobserwuj nas na ⁠⁠Facebooku⁠⁠. Interesuje Cię żywa obrzędowość? Dołącz do gromady ⁠⁠Grágás⁠⁠.

Bibliografia:

• „Edda poetycka”, ze staroislandzkiego przeł. i oprac. Apolonia Załuska-Strömberg, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1986.
• Jakub Grimm: „Deutsche Mythologie”.
• Joshua Rood: „The Festival Year: A Survey of the Annual Festival Cycle and Its Relation to the Heathen Lunisolar Calendar”.
• Martin Litchfield West: „Indo-European Poetry and Myth”.
• „Yngling saga”, ze staroislandzkiego przeł. i oprac. Jacek Godek.

Muzyka do intra: ⁠⁠⁠StudioKolomna⁠⁠⁠, Pixabay.

Czym naprawdę jest blót? Dawniej krwawy i – z dzisiejszego punktu widzenia – okrutny, ale jak to wygląda dziś w Ásatrú i rodzimowierstwie germańskim? W tym odcinku pokazujemy, że blót jest rytuałem, w którym gromada rodzimowiercza wraca do mitu kosmogonicznego i odnawia więź z Bogami.

Tłumaczymy to czym jest rytuał, dlaczego w blócie tak ważne jest odegranie mitu i skąd bierze się jego sens. Sięgamy do opowieści o Ymirze i do dawnych świadectw o ofiarach u ludów germańskich, a potem przechodzimy do współczesnej praktyki. Pokazujemy, jak uświęca się miejsce, po co wyznacza się krąg, jaką rolę mają ogień, woda i ziemia, komu składa się ofiary, dlaczego może to być nie tylko żywność, ale też rękodzieło lub wiersz i z jakimi prośbami ludzie przychodzą do Bogów.

To odcinek o blócie jako żywym rytuale, o micie, który wraca w geście i słowie, i o gromadzie, która w obrzędzie szuka ładu.

Z tego odcinka dowiesz się:

– Czym jest bót i dlaczego nie sprowadza się do samego złożenia ofiary.

– Jak mit o początku świata łączy się z germańską obrzędowością.

– Jak wygląda współczesny blót: od uświęcenia miejsca, przez złożenie ofiar po sumble.

– O co proszono podczas takich rytuałów dawniej i czego szukamy w nich dziś.

Obserwuj nas na: ⁠⁠YouTube⁠⁠, ⁠⁠Spotify⁠⁠ i ⁠⁠Apple Podcasts⁠⁠.

Zaobserwuj nas na ⁠Facebooku⁠. Interesuje Cię żywa obrzędowość? Dołącz do gromady ⁠Grágás⁠.

Bibliografia:

• „Edda poetycka”, ze staroislandzkiego przeł. i oprac. Apolonia Załuska-Strömberg, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1986.
• James Hollis: „W cieniu Saturna. O leczeniu męskich zranień”.
• „Saga o Eryku Rudym” ze staroislandzkiego przeł. i oprac. Jacek Godek.
• „Gautreks saga” ze staroislandzkiego przeł. i oprac. Jacek Godek.
• Mircea Eliade: „Historia wierzeń i idei religijnych (tom II)”.
• Mircea Eliade: „Myth and Reality”.
• „Saga o Jomswikingach” przeł. i oprac. prof. Jakub Morawiec, dr Marta Rey-Radlińska.
• prof. Leszek Słupecki: „Mitologia skandynawska w epoce wikingów”.

Muzyka do intra: ⁠⁠StudioKolomna⁠⁠, Pixabay.

Kim jest Thor? Gromowładny to zdecydowanie najpopularniejszy i najpowszechniejszy Bóg germański. Jednak współcześnie tę popularność przypłacił okraszeniem wieloma półprawdami, a nawet bzdurami na swój temat. W tym odcinku „odczarowujemy” wizerunek Thora z popkulturowych wizji. 

Rozmawiamy o tym, jakie jest znaczenie jego imienia, dlaczego jest jednym z najważniejszych Bogów świata germańskiego, dlaczego jest archetypem idealnego mężczyzny i czemu jego młot to nie tylko broń, ale także symbol ochrony i uświęcania. Przechodzimy też przez najważniejsze mity, które pomagają zrozumieć jego naturę: walkę z Jormungandem, historię o Thrymie, walkę z Hrungnirem czy pojedynek na zagadki z Alvísem.

To odcinek o Thorze jako patronie codziennych zmagań, ochrony, siły ducha i walce z chaosem.

Z tego odcinka dowiesz się:

– Co oznacza imię Thora i czy jest wyłącznie Bogiem gromowładnym.

– Dlaczego jest świętym strażnikiem Midgardu i czemu rozprawia się z siłami chaosu.

– Jak Thor reprezentuje archetyp idealnego mężczyzny.Skaldcast – rodzimowierczy głos w Twoim domu. Obserwuj nas na: ⁠YouTube⁠, ⁠Spotify⁠ i ⁠Apple Podcasts⁠.

Zaobserwuj nas na Facebooku. Interesuje Cię żywa obrzędowość? Dołącz do gromady Grágás.

Bibliografia:

• Edda poetycka, ze staroislandzkiego przeł. i oprac. Apolonia Załuska-Strömberg, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1986.
• Prezentacja Wiktora Banaszewskiego pt. „Thunar”.
• John Lindow: „Norse Mythology: A Guide to the Gods, Heroes, Rituals, and Beliefs”.
• Georges Dumézil: „Bogowie Germanów”.
• Renata Leśniakiewicz-Drzymała: „Mitologia Północy a chrześcijaństwo”.
• Władysław Duczko: „Ruś wikingów. Skandynawowie we wczesnośredniowiecznej Europie Wschodniej”.
• Eleanor Barraclough „Nieznane oblicze Wikingów. Zapomniane opowieści nordyckiego świata”.

Muzyka do intra: ⁠StudioKolomna⁠, Pixabay.

Czym właściwie są rodzimowierstwo germańskie i Ásatrú? To pytanie, które często ginie pod toną popkulturowych naleciałości o wikingach czy blond superbohaterze Thorze z czerwoną peleryną.

W rzeczywistości mówimy o współczesnej religii – o próbie odtworzenia wierzeń dawnych Germanów. W tym odcinku wskazujemy, czym tak naprawdę jest rodzimowierstwo germańskie, co nas do niego przyciągnęło i dlaczego wcale nie jest tak obce dla Polaków, jak na pierwszy rzut oka może się wydawać. 

Rozprawiamy się też z wymysłem o „religii wikingów” i tłumaczymy, czemu to określenie spłyca duchowość germańską porównywalną do sformułowania w stylu: „katolicyzm to religia krzyżowców”.

Z tego odcinka dowiesz się:

– Do jakich tradycji odwołuje się rodzimowierstwo germańskie.

– Dlaczego tradycja germańska nie jest wcale obca Polakom mimo tego, że są Słowianami.

– Jacy są jedni z najważniejszych Bogów germańskich.

– Kim jest ofiarnik, co to jest gromada, czym są bloty (obrzędy).

– Jakie są podstawy etyki rodzimowierstwa germańskiego. 

– Co ma msza święta do odtwarzania mitów.

Skaldcast – rodzimowierczy głos w Twoim domu. Obserwuj nas na: ⁠⁠YouTube⁠⁠, ⁠⁠Spotify⁠⁠ i ⁠⁠Apple Podcasts⁠⁠.

Zaobserwuj nas na ⁠Facebooku⁠. Interesuje Cię żywa obrzędowość? Dołącz do gromady ⁠Grágás⁠.

Bibliografia:

Edda poetycka, ze staroislandzkiego przeł. i oprac. Apolonia Załuska-Strömberg, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1986.

Specjalne podziękowania dla (to nie jest reklama, Panie UOKiK 😉):

➡ ⁠Tomasza Pawęzki⁠, za udzielenie głosu do intra.

➡ ⁠Dariusza Wiewiórki⁠ za zgodę na wykorzystanie jego wizji rekonstrukcji młota Thora z Wolina do logo.

➡ Bartosza Madejczyka z ⁠Grawerstwo.net⁠ za przygotowanie logo.

➡ ⁠Agaty Kraszczyńskiej⁠ za szablon do miniaturek.

I dla wszystkich rodzimowierców germańskich, słowiańskich, asatryjczyków oraz przyjaciół i sympatyków naszej gromady, którzy uwierzyli w ten projekt i wspierają nas. Dziękujemy Wam!

Muzyka do intra: ⁠StudioKolomna⁠, Pixabay.

Jeśli Twoje skojarzenia z „mitologią germańską” kończą się na filmach Marvela czy serialu „Wikingowie”, ten podcast jest po to, żebyś dowiedział się i zrozumiał, jak naprawdę to wygląda.

Mitologia germańska obfituje w niezwykłe historie o Bogach, bohaterach czy wieszczkach. W Skaldcaście bierzemy na warsztat wierzenia ludów germańskich i to, jak wyglądały one naprawdę.

To podcast także o teraźniejszości. Opowiemy Ci o tym, jak dziś wyglądają rodzimowierstwo germańskie i Ásatrú oraz jak je praktykujemy.

Rodzimowierstwo germańskie to religia politeistyczna oparta na przedchrześcijańskich wierzeniach ludów germańskich. Ásatrú można nazwać wyznaniem rodzimowierstwa germańskiego, skupiającym się na skandynawskiej części świata germańskiego.

Skaldcast – rodzimowierczy głos w Twoim domu. Obserwuj nas na: YouTube, Spotify i Apple Podcasts.
Odwiedź nas na Facebooku. Chcesz dowiedzieć się więcej o naszej religii? Napisz do Gromady Grágás.

Specjalne podziękowania dla (to nie jest reklama, Panie UOKiK 😉):

➡ Tomasza Pawęzki, za udzielenie głosu do intra.

➡ Dariusza Wiewiórki za zgodę na wykorzystanie jego wizji rekonstrukcji młota Thora z Wolina do logo.

➡ Bartosza Madejczyka z Grawerstwo.net za przygotowanie logo.

➡ Agaty Kraszczyńskiej za szablon do miniaturek.

I dla wszystkich rodzimowierców germańskich, słowiańskich, asatryjczyków oraz przyjaciół i sympatyków naszej gromady, którzy uwierzyli w ten projekt i wspierają nas. Dziękujemy Wam!

Muzyka do intra: StudioKolomna, Pixabay.