จับตา อาฟเตอร์ช็อกสนิม ‘แป้ง’ ในรัฐนาวา ‘ประยุทธ์’

 

การอภิปรายไม่ไว้วางใจครั้งที่ผ่านมา พล.อ. ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี บอบช้ำมากที่สุด และคนที่ทำให้ พล.อ. ประยุทธ์ บอบช้ำชนิดเกือบเอาตัวไม่รอดในศึกอภิปรายไม่ไว้วางใจที่ผ่านมาไม่ใช่ฝ่ายค้าน แต่มาจากคีย์แมนคนสำคัญของพรรคพลังประชารัฐ ร.อ. ธรรมนัส พรหมเผ่า รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ และเลขาธิการพรรคพลังประชารัฐ

 

‘ธรรมนัส’ สร้างแรงสั่นสะเทือนชนิดที่เรียกกันว่าแผ่นดินไหวทางการเมืองกับเกมโหวตล้มนายกฯ กลางสภา แม้ ‘ธรรมนัส’ จะบอกว่าข่าวที่ออกมาเป็นข่าวลือและ Fake News และตามรายงานข่าวคือมีการขอโทษอะไรกันเรียบร้อยแล้ว แต่ถ้าเอาเหตุการณ์ทั้งหมดที่เกิดขึ้นไปจับคำพูดของ พล.อ. ประยุทธ์ ในช่วงเวลานั้น เราจะเห็นรอยร้าวของรัฐบาลชัดเจนขึ้น

 

‘สนิม’ เกิดแต่เนื้อในตนแล้ว จริงหรือที่ ‘คำขอโทษ’ ในวันนั้นจะทำให้เรื่องราวที่เกิดขึ้นจบลงแบบไร้รอยร้าว จริงหรือที่ พล.อ. ประยุทธ์ จะรู้สึกกับ พล.อ. ประวิตร เหมือนเดิม จริงหรือที่ ร.อ. ธรรมนัส จะไม่โดนเอาคืนทางการเมือง 

 

แน่นอนว่าหลังแผ่นดินไหวจะมีอาฟเตอร์ช็อก หรือศัพท์ทางวิทยาศาสตร์เรียกว่า ‘แผ่นดินไหวตาม’ อาฟเตอร์ช็อกหลังการอภิปรายไม่ไว้วางใจต้องเกิดขึ้นอย่างแน่นอน และเป็นสัญญาณนาฬิกานับถอยหลังอย่างเป็นทางการของอายุรัฐบาล พล.อ. ประยุทธ์

จังหวะการเมืองไทยเวลานี้...เดินมาถึงจุดคู่ขนานอีกครั้ง 

 

เมื่อสองเหตุการณ์มาบรรจบกันพอดี 

หนึ่งคือการอภิปรายไม่ไว้วางใจ อีกหนึ่งคือการจัดชุมนุมใหญ่ขับไล่รัฐบาล

 

ทั้งสองเหตุมีเป้าหมายร่วมอยู่ที่การเขย่าเก้าอี้นายกฯ ของ พล.อ. ประยุทธ์ จันทร์โอชา ตำบลกระสุนตกของสารพัดม็อบ และสารพัดปัญหากำลังจะถูกจี้แผลให้ลึก

 

หากไล่เรียงตั้งแต่ยึดอำนาจ เขียนรัฐธรรมนูญเพื่ออยู่ยาว สวมเสื้อคลุมเลือกตั้งผ่านกลไกพรรคพลังประชารัฐเพื่อกลับมาเป็นนายกฯ ตามมาด้วยการเคลื่อนไหวขับไล่ พล.อ. ประยุทธ์ ของคนรุ่นใหม่ และการแก้ปัญหาโควิดที่ถูกมองว่าไร้ประสิทธิภาพ ล้วนแต่เป็นชนวนเหตุและเชื้อไฟที่ปะทุมาโดยตลอด

 

การกลับมาของ ณัฐวุฒิ ใสยเกื้อ และ บก.ลายจุด ต้นฉบับหัวขบวนที่ต่อสู้กับ พล.อ. ประยุทธ์ และเครือข่าย มายาวนาน กำลังได้รับการต้อนรับอีกครั้งในฐานะขบวนการ ‘คาร์ม็อบ’ 

 

และยกระดับมาสู่การชุมนุมใหญ่ใจกลางมหานคร เพื่อกดดันขับไล่รัฐบาล 

 

เป็นการเปิดสภาประชาชนคู่ขนานกับการอภิปรายไม่ไว้วางใจในสภาผู้แทนราษฎร

 

‘เนื้อหา’ ในการอภิปรายไม่ไว้วางใจจะเป็นตัวกำหนดปริมาณของผู้คนในสภาประชาชน

 

และเป็นจุดเริ่มต้นครั้งใหม่ของ ‘ม็อบ’ ไล่ พล.อ. ประยุทธ์

เวลาผ่านไปไม่นาน แต่สถานการณ์การเมืองเปลี่ยนไปมาก โดยเฉพาะการชุมนุมทางการเมืองของคนรุ่นใหม่เปลี่ยนไปจากปีที่แล้วแบบไม่มีใครคาดคิด 

 

‘ดินแดง’ กลายเป็นจุดปะทะประจำวันระหว่างตำรวจกับมวลชนอิสระกลุ่มหนึ่งที่ยังไม่มีแกนนำคนใดควบคุมการเคลื่อนไหวได้ กลายเป็น ‘ม็อบอิสระ’ ที่ไม่ขึ้นกับใคร รูปแบบของ ‘ม็อบทะลุแก๊ส’ สะท้อนภาพโครงสร้างของสังคมไทยในอีกมุมหนึ่งเช่นกัน

 

ขณะที่การเมืองบนถนนและในสภาก็ดำเนินควบคู่กันไป เพราะฝ่ายค้านเตรียมเปิดศึกใหญ่อภิปรายไม่ไว้วางใจรัฐบาล โดยเฉพาะประเด็นการแก้ไขวิกฤตโควิด การแก้ปัญหาโควิด ด้วยการดึงอาจารย์เสรี วงษ์มณฑา มาช่วยเรื่องการประชาสัมพันธ์ กลายเป็นการสุมฟางเข้ากองไฟ

 

#เสรีมีคำตอบ กลับก่อให้เกิดคำถามมากมาย

 

ขณะเดียวกัน วิกฤตเศรษฐกิจคือระเบิดเวลาลูกใหญ่ที่รอวันระเบิด เรื่องนี้ภาคเอกชนทราบดี หลายคนที่เคยเงียบหรือชื่นชม เสียงก็เริ่มเปลี่ยนไปเมื่อพูดถึงการบริหารของรัฐบาล หลังวิกฤตโควิดเศรษฐกิจดิ่งเหว แต่คนรวยจะรวยขึ้น คนจนจะแย่ลง ‘ความเหลื่อมล้ำ’ จะเพิ่มขึ้นหลายเท่า 

 

ความซับซ้อนของปัญหาในเชิงโครงสร้าง และการกดทับของปัญหาที่รุมเร้าทั้งโควิด การเมือง และเศรษฐกิจ

 

ถนนทุกสายมุ่งไปที่ ‘ประยุทธ์ จันทร์โอชา’ เขาจะแก้ปัญหาอย่างไร เป็น ‘คำถาม’ ที่ ‘ลุงตู่’ ก็ไม่มี ‘คำตอบ’

หมายเหตุ: รายการอัดวันที่ 16 ตุลาคม 2563 เวลาประมาณ 18.00 น.

 

นี่คือ EP. สุดท้ายของ ‘The Power Game’ ในซีซันนี้

เป็นการจัดรายการในช่วงรัฐบาลประกาศสถานการณ์ฉุกเฉินร้ายแรง

เราจึงปรับรูปแบบเป็นการเล่าเรื่องผ่านเสียงเพลง

เพื่อตอบคำถามว่าเหตุการณ์ในวันนี้เกิดขึ้นได้อย่างไร

ทำไม ‘คนรุ่นใหม่’ จึงออกมาชุมนุมมากมายขนาดนี้

 

ดวงดาวยังประกายทอแสง

จรัสแรงยามมืดมนบนฟ้าไกล

ผูกใจเราร่วมประสาน

ศรัทธามั่นสู้ถึงวันเราได้ชัย

ปรบมือดั่งเสียงกลอง

และป่าวร้องว่าไม่ยอมให้ผู้ใด

มาทำลายลิดรอนสิทธิเสรี

ที่เรานี้ตราบที่เรายังหายใจ

จับมือเดินก้าวไป...

เราคือเพื่อนกัน

เดือนตุลาคมนี้ ทั้งเรื่องวิกฤตเศรษฐกิจและการเมืองมาบรรจบกันพอดีโดยไม่ได้ตั้งใจ ในเรื่องเศรษฐกิจ เดือนตุลาคมนี้จะสิ้นสุดมาตรการพักชำระหนี้ของสถาบันการเงิน นี่คือเรื่องใหญ่ของภาคธุรกิจ เพราะหลายเจ้าที่ยังอยู่ได้ก็เพราะยังไม่มีรายจ่ายก้อนที่เป็นหนี้สินเดิม นี่คือระเบิดเวลาลูกใหญ่ทางเศรษฐกิจที่หลายคนกังวล

 

ขณะที่เรื่องทางการเมือง การชุมนุมใหญ่ของคณะราษฎร ซึ่งเป็นการผนึกรวมกันของกลุ่มคนรุ่นใหม่ต่างๆ ได้ประกาศปักหลักชุมนุมวันที่ 14 ตุลาคมนี้ ที่อนุสาวรีย์ประชาธิปไตย พร้อมท่าทีใหม่ โดยแกนนำใช้คำว่าจะ ‘กินข้าวทีละคำ’ ซึ่งเป็นสัญญาณลดความแข็งกร้าว เพื่อพร้อมเชื่อมกับกลุ่มคนที่หลากหลายมากขึ้น

 

การชุมนุมรอบนี้ดูเหมือนฝ่ายรัฐจะประเมินศักยภาพค่อนข้างต่ำ ซึ่งการประเมินก็แล้วแต่มุมมอง หากมองเกมนี้เป็นเกมสั้น ม็อบครั้งนี้อาจจะเหมือนพ่ายแพ้ เพราะสะเทือนผู้มีอำนาจไม่ได้ แต่หากเกมนี้คือเกมยาว อย่าลืมว่า ‘เวลา’ เป็นของคนรุ่นใหม่

การชุมนุมของนักศึกษาและประชาชน ต่อประเด็นการแก้ไขรัฐธรรมนูญ ยังรอความชัดเจน เรื่องวัน เวลา ว่าจะกำหนดยุทธศาสตร์ประกาศดีเดย์ชุมนุมใหญ่เมื่อไร

 

เพราะแกนนำได้ประกาศไปก่อนหน้านี้แล้วว่าจะมาแน่ มาแบบยืดเยื้อ ม้วนเดียวจบช่วงกลางเดือนตุลาคมนี้

 

ขณะที่การแก้ไขรัฐธรรมนูญ ซึ่งส่อเค้าซื้อเวลาจากท่าทีของ ส.ว. ในการตั้งกรรมาธิการร่วม ยังไม่รู้จะออกหัวหรือก้อย หลังมีเวลายื้อเพียง 1 เดือน

 

ที่ต้องจับตาด้วยคือท่าทีของ พล.อ. ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ว่าจะส่งสัญญาณชัดๆ ว่าให้เดินหน้าหรือถอยหลังอย่างไร  

 

ข้ามมาที่ความเปลี่ยนแปลงในพรรคเพื่อไทย ซึ่งดูเหมือนจะเป็นสัญญาณทางการเมืองที่ห้ามกะพริบตา

 

การลาออกจากตำแหน่งประธานคณะกรรมการยุทธศาสตร์พรรคเพื่อไทยของคุณหญิงสุดารัตน์ เกยุราพันธุ์ สร้างแรงกระเพื่อมครั้งใหญ่

 

ก่อนที่ สมพงษ์ อมรวิวัฒน์ จะลาออกจากหัวหน้าพรรคเพื่อให้มีการปรับใหญ่

 

ขณะที่ข่าวลือเรื่อง ‘คุณหญิงอ้อ’ พจมาน ดามาพงษ์ จะกลับเข้ามาเป็น ‘ตัวหลัก’ ของพรรคอีกครั้งหนึ่งพร้อมกับเงาของ ‘ยิ่งลักษณ์ ชินวัตร’ ทำให้ทุกฝ่ายจับตามองการเปลี่ยนแปลงในพรรคเพื่อไทย

 

และอาจเป็นจุดเริ่มต้นของแผ่นดินไหวทางการเมืองครั้งใหม่

การชุมนุมของนักเรียน นิสิต นักศึกษาที่มีมาต่อเนื่อง รวมถึงในวันที่ 19-20 กันยายน ดูเหมือนจะไม่ส่งผลต่อความคิดและท่าทีของวุฒิสภา (ส.ว.) เห็นได้จากการอภิปรายที่พยายามปกป้องความชอบธรรมในที่มาของตัวเองว่ามาจากประชาชนที่เห็นชอบลงประชามติในคำถามพ่วงของรัฐธรรมนูญ 2560 ตลอดจนท่าทีการอภิปรายของ ส.ว. ที่ขึงขังจนแทบจะชัดเจนว่าจะไม่รับญัตติร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญแม้แต่ฉบับเดียวจากทั้งหมด 6 ญัตติ

 

ท่าทีของ ส.ว. สะท้อนวิธีคิดของฝ่ายผู้มีอำนาจว่าพวกเขาประเมินม็อบต่ำ และเลือกเกม ‘ซื้อเวลา’ แก้รัฐธรรมนูญไปอีก 1 เดือนเป็นอย่างต่ำเพราะอาจมองว่าสามารถใช้เวลาที่ตัวเองซื้อมาจัดการกับสถานการณ์นอกสภาได้ 

 

แต่พวกเขาอาจลืมไปว่า ‘เวลา’ เป็นของคนรุ่นใหม่ นาฬิกาที่ยืมใครต่อใครมาอาจหมุนเข็มย้อนไปเวลาใดก็ได้

 

แต่สัจธรรมของเวลามีแต่เดินไปข้างหน้า

 

...ไม่เคยย้อนกลับมา

ถนนการเมืองเวลานี้ดูเหมือนทุกฝ่ายจะมุ่งหน้าและจับตาไปที่การชุมนุมในวันที่ 19 กันยายน 

 

ขณะที่แกนนำประกาศปักหลักที่มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ แบบยืดเยื้อค้างคืน ก่อนจะเคลื่อนขบวนตอนเช้าไปที่ทำเนียบรัฐบาล

 

คำถามต่อการเคลื่อนไหวในวันที่ 19 กันยายน มีมากมายหลากหลาย ตั้งแต่เรื่องพื้นที่ชุมนุม จะสามารถเข้าไปใช้ได้หรือไม่ จำนวนคนจะมาเท่าไร มีความเสี่ยงต่อความรุนแรงหรือไม่นั้น

 

เป็นคำถามที่คำตอบอาจจะยังไม่มีความชัดเจน เพราะ 19 กันยายน ยังมาไม่ถึง 

 

แต่คำตอบบางส่วนคาดการณ์ไปไกล และอาจไกลไปจนถึงสิ่งที่เรียกว่าจินตนาการ 

 

ขณะที่นักเรียน นักศึกษา ที่เติบโตมาในทศวรรษอันใกล้กับปี 2563 อาจเคยมีประสบการณ์ร่วมกับประชาชนถึง 2 ‘รัฐประหาร’ คือในปี 2549 ครั้งหนึ่ง และในปี 2557 อีกครั้งหนึ่ง

 

คำถามถึงอนาคตของบ้านเมืองว่าจะไปอย่างไรต่อ เป็นคำถามที่หลายคนอยากรู้คำตอบอย่างยิ่ง

 

19 กันยายน อาจมีคำตอบของทุกคำถามที่ชัดเจนขึ้นก็เป็นได้

การแก้ไขรัฐธรรมนูญเป็นประเด็นใหญ่ทางการเมืองที่ต้องจับตา หลังทุกพรรคการเมือง ทั้งฝ่ายรัฐบาลและฝ่ายค้านยื่นญัตติแก้ไขรัฐธรรมนูญ โดยแก้ไข ม.256 พร้อมให้ตั้ง สสร. ขึ้นมาร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่

 

แต่สปอตไลต์ไปอยู่ที่ญัตติของพรรคก้าวไกลที่เพิ่มเติมการตัดอำนาจ ส.ว. เลือกนายกฯ ปิดช่องนายกฯ คนนอก และยกเลิกการรับรองคำสั่ง คสช. ให้ถูกต้องตามกฎหมาย แม้ญัตตินี้จะแท้งไป เพราะพรรคประชาธิปัตย์และพรรคอื่นๆ ถอนชื่อไป แต่ก็เป็นการเปิดทางให้พรรคเพื่อไทยขยับอีกครั้ง ด้วยการยื่น 4 ญัตติเพิ่มเติม ครอบคลุมเนื้อหาตามเป้าหมายของพรรคก้าวไกล

 

อีกสถานการณ์ที่ทุกฝ่ายจับตาคือ การชุมนุมวันที่ 19 กันยายน ที่ ม.ธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ ซึ่งผู้ใหญ่ในบ้านเมืองหลายคนมองว่า คือวันชี้ขาดสถานการณ์ และจะส่งผลต่อทิศทางการเมืองไทยครั้งใหญ่

สังคมไทยวันนี้เต็มไปด้วยกระแสข่าวมากมาย

 

ปรีดี ดาวฉาย รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังคนใหม่ สร้างเซอร์ไพรส์ทางการเมือง ด้วยการยื่นใบลาออกจากตำแหน่ง หลังนั่งเก้าอี้ขุนคลังได้เพียงแค่ 21 วัน

 

เป็นการลาออกท่ามกลางปัญหาหลายอย่างที่รุมเร้ารัฐบาล โดยเฉพาะปัญหาเศรษฐกิจ ที่เวลานี้หลายฝ่ายมองว่ายังตีโจทย์ไม่แตกว่าจะแก้ไขให้ฟื้นกลับมาอย่างไร

 

ที่สำคัญที่สุดคือ เป็นการเปิด ‘แผล’ ให้ ‘เชื้อโรค’ ทางการเมืองเข้ามาทำลายเสถียรภาพของรัฐบาล

 

ขณะที่ปัญหาอื่นๆ ที่ยังไม่มีทีท่าจะจบง่ายๆ อย่างการชุมนุมต่อเนื่องของนักเรียน นิสิต นักศึกษา ข้อเสนอการแก้ไขรัฐธรรมนูญที่ฝ่ายการเมืองขย่มอยู่ตลอดเวลา

 

ทั้งหมดนี้ยังมองไม่เห็นเป้าหมายปลายทางที่ชัดเจนว่าจะเดินไปที่จุดไหน...

 

แต่จุดศูนย์กลางของเรื่องทั้งหมดคือ ‘พล.อ. ประยุทธ์ จันทร์โอชา’ ที่หลายเรื่องกลายเป็นจุดเริ่มต้นใหม่ และแปรสภาพเป็นจุดเดือดทางการเมืองที่มีอุณหภูมิพุ่งสูงได้ทุกเมื่อ

 

การชุมนุมเกิดขึ้นทุกวัน การคุกคามจับกุมก็เกิดขึ้นทุกสัปดาห์ ทั้งกรุงเทพฯ และต่างจังหวัด

 

ภาพการประนีประนอม รับฟังความคิดเห็นดูจะสวนทางกับคำพูดและการกระทำของผู้มีอำนาจ

 

19 กันยายน คือนัดหมายชุมนุมใหญ่อีกหน ก่อนเส้นตายสิ้นกันยายน ที่ให้ ส.ว. ต้องออกจากการเมือง

 

ทุกๆ ข่าวล้วนมีความสัมพันธ์เชื่อมโยงกันจนอาจกลายเป็น ‘จุดเปลี่ยน’ การเมืองไทยในอนาคต