THE POWER GAME

ในสถานการณ์ที่ไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ 2019 กำลังระบาดไปทั่วทุกมุมโลก ประเทศไทยได้รับผลกระทบเต็มๆ ทั้งด้านสังคมที่มีผู้ติดเชื้อชาวไทย และด้านเศรษฐกิจที่บั่นทอนกำลังซื้อจากทั้งนักท่องเที่ยวและคนในประเทศ

แต่ในทางการเมืองที่ทำเนียบรัฐบาล ไวรัสความหวาดระแวงและไม่ไว้วางใจก็เริ่มแพร่ไปในหมู่รัฐบาล

ในห้วงเวลาที่คะแนนนิยมของรัฐบาลและนายกรัฐมนตรีตกต่ำลงอย่างต่อเนื่องจากปัญหาเศรษฐกิจ ตามด้วยฝุ่นพิษ และซ้ำด้วยไวรัส การอภิปรายไม่ไว้วางใจก็ใกล้จะเริ่มต้นขึ้นในวันที่ 24 กุมภาพันธ์นี้

ไทม์ไลน์ทางการเมืองที่ไม่รู้บังเอิญหรือไม่ คดียุบพรรคอนาคตใหม่ปมกู้เงินหัวหน้าพรรค ศาลรัฐธรรมนูญนัดชี้ขาดวันที่ 21 กุมภาพันธ์ ก่อนหน้าวันเปิดศึกซักฟอกเพียง 3 วัน

หากผลออกมาในทางร้ายต่อพรรคอนาคตใหม่ นั่นหมายความว่า ส.ส. ดาวดังของพรรคจะไม่ได้อยู่ที่สภาฯ ในวันซักฟอกรัฐบาล

แต่ถึงอย่างไร แม้การซักฟอกจะล้มรัฐบาลไม่ได้ แต่นี่คือเครื่องมือสำคัญในการสั่นคลอนอำนาจ หากเลือกยุทธศาสตร์ให้ดี โจมตีให้ถูกจุด และดีที่สุดคือ เปิดบาดแผลใหม่ รัฐบาลก็สะเทือนจนอาจต้องจัดทัพปรับ ครม. กันใหม่

หากมีการปรับ ครม. เกิดขึ้น ย่อมมีผู้เสียประโยชน์และผู้ได้ประโยชน์ คนเสียย่อมไม่พอใจและเกิดรอยร้าวใหม่ขึ้นในรัฐบาล

การอภิปรายไม่ไว้วางใจ ถ้าอยู่แค่ที่ฝ่ายค้านคงแทบไม่มีราคาอะไร

แต่ถ้าความไม่วางใจเกิดขึ้นในฝ่ายรัฐบาลด้วยกันเมื่อไร ความเปลี่ยนแปลงทางการเมืองครั้งใหญ่อาจเกิดขึ้น

สถานการณ์การเมืองในฟากรัฐบาล ช่วงนี้ดูจะวูบวาบสั่นไหวหนักพอสมควร

มีอาฟเตอร์ช็อกทางการเมืองตามมาหลายระลอกโดยมิได้นัดหมาย

หลังปัญหาฝุ่นพิษ PM2.5 เพิ่งจะจางหายลง ไวรัสโคโรนาสายพันธ์ุใหม่ก็คืบคลานเข้าแทนที่

แต่ทว่าไม่ใช่เฉพาะปัญหาใหญ่ของไทย แต่ยังใหญ่ระดับโลก ซึ่งมีจุดเริ่มต้นจากจีน

กลายเป็นบทพิสูจน์ฝีมือ ‘รัฐบาล’ 

กลายเป็นบทพิสูจน์ฝีมือ ‘พล.อ. ประยุทธ์’ 

ที่ไม่ใช่แค่ฝ่ายค้าน แต่หมายถึงสายตาของประชาชน และประชาคมโลกที่จับตาดูอยู่

นั่นอาจเป็นปัจจัยแรกที่เป็นอาฟเตอร์ช็อกจาก ‘ภายนอก’ 

แต่ปัจจัย ‘ภายใน’ ที่เขย่าขาเก้าอี้รัฐบาลอยู่เวลานี้ คงหนีไม่พ้นไวรัสในสภาฯ

‘ไวรัสเสียบบัตรแทนกัน’ กำลังระบาดหนัก หนักจนอาจมีผลต่อร่าง พ.ร.บ. งบประมาณฯ

หนักจนอาจมีผลต่อเสถียรภาพรัฐบาล เพราะนี่คือศึกใน 

‘อนุทิน’ และภูมิใจไทย อยู่ในสภาพ ‘หมู่บ้านกระสุนตก’

จะเกิดสงครามระหว่างประชาธิปัตย์กับภูมิใจไทยหรือไม่

และอารมณ์ของสังคมที่มีต่อรัฐบาลเป็นอย่างไร

นี่คือ ‘เชื้อไฟ’ ที่ดียิ่งของการอภิปรายไม่ไว้วางใจของพรรคฝ่ายค้าน

พรรคอนาคตใหม่รอดคดียุบพรรคไปด้วยมติเอกฉันท์ของศาลรัฐธรรมนูญในคดีอิลลูมินาติ แต่หากมองเฉพาะแง่มุมทางการเมืองหลายคนเชื่อว่าธงยุบพรรคอนาคตใหม่ยังมีอยู่

แน่นอนว่าทั้งแกนนำและกองเชียร์ของพรรคอนาคตใหม่ก็ยังหายใจไม่ทั่วท้อง เพราะยังเหลือคดีกู้เงินพรรคจากธนาธร จึงรุ่งเรืองกิจ

การเมืองเรื่องต่อไปที่น่าจับตาคือ ‘ศึกอภิปรายไม่ไว้วางใจ’ ท่ามกลางกระแสข่าวพรรคเพื่อไทยล้มมวยเพราะเตรียมจับมือร่วมรัฐบาลกับพรรคพลังประชารัฐ

คอการเมืองต้องจับตาดูต่อว่าศึกซักฟอกครั้งนี้จะสะเทือนรัฐบาลได้แค่ไหน

แต่ที่แน่ๆ ไม่ต้องรอฝ่ายค้าน เพราะอดีต ส.ส.พรรคประชาธิปัตย์ร่วมรัฐบาล ออกมาเปิดประเด็น ‘เสียบบัตรแทนกัน’ ของ ส.ส.พรรภูมิใจไทยในการลงมติร่างพ.ร.บ.งบประมาณ 2563

เรื่องนี้เป็นเรื่องใหญ่ ส่งผลกระทบอย่างมากต่อเศรษฐกิจ งบประมาณแผ่นดินซึ่งล่าช้าอยู่แล้ว ก็ยิ่งช้าเข้าไปอีกและมีความเสี่ยงจะล่มเสียด้วย เพราะปมเสียบบัตรแทนกันไม่ใช่เรื่องใหม่

เสียบบัตรแทนกัน เคยเกิดขึ้นแล้วและส่งผลให้ร่างพ.ร.บ.กู้เงิน 2 ล้านล้านบาทถูกคว่ำไปโดยศาลรัฐธรรมนูญ

ถ้าเสียบบัตรแทนกันครั้งนี้เป็นเหมือนกับครั้งนั้น พ.ร.บ.งบประมาณฯ จะตกไปและอาจต้องเริ่มนับหนึ่งใหม่หรือส่งผลกดดันให้รัฐบาลต้องรับผิดชอบ

แต่การเมืองไทยไม่มีอะไรแน่นอน

ไม่แน่ว่าอาจมี ‘ปรมาจารย์’ บางคนสามารถพลิกคัมภีร์เทวดาหาวิธีตีความให้การเสียบบัตรแทนวันนี้แตกต่างจากในอดีต

เพราะโลกแห่งกฎหมายย่อมมี ‘ข้อยกเว้น’ เสมอ

การเมืองสัปดาห์นี้ สปอตไลต์ยังส่องไปที่ผลสะเทือนจาก ‘วิ่งไล่ลุง’

กรณ์ จาติกวณิช ลาออกจากพรรคประชาธิปัตย์และจัดตั้งพรรคใหม่

และกรณียุบพรรคอนาคตใหม่ เพราะแกนนำพรรคต้องเดินขึ้นศาลรัฐธรรมนูญเพื่อฟังคำวินิจฉัยคดีล้มล้างการปกครอง หรือที่เรียกกันติดตลกว่า ‘คดีอิลลูมินาติ’

ก่อนหน้านี้หลายฝ่ายคาดเดาว่าคดีอิลลูมินาติอ่านผ่านไปอย่างไม่น่าตื่นเต้น เพราะคดีที่ดูมีน้ำหนักมากกว่าน่าจะเป็นคดีที่พรรคอนาคตใหม่กู้เงินจาก ธนาธร จึงรุ่งเรืองกิจ หัวหน้าพรรค

แต่นี่คือการเมือง ที่ว่าจริงอาจลวง ที่ว่าใช่อาจไม่เป็นเช่นนั้น

เพราะปัจจุบันคดีกู้ยืมเงินของพรรคอนาคตใหม่ถูกเปิดแผลโดยอดีต กกต. สมชัย ศรีสุทธิยากร ซึ่งค้นข้อมูลเอกสารงบการเงิน ลงวันที่ 31 ธันวาคม 2561 ที่พรรคการเมืองทุกพรรคนำส่ง กกต. พบว่ามีพรรคการเมืองถึง 18 พรรค (รวม พรรคอนาคตใหม่) ที่ปรากฏรายการเงินกู้ในเอกสารงบการเงินดังกล่าว

ที่สำคัญในจำนวนนี้มีพรรคการเมืองร่วมรัฐบาลอย่างน้อย 3 พรรค เช่น พรรครวมพลังประชาชาติไทย, พรรคพลังท้องถิ่นไท และพรรคชาติพัฒนา

คำถามที่ตามมาคือหากพรรคอนาคตใหม่ถูกยุบพรรคด้วยเรื่องนี้ พรรคการเมืองอื่นๆ จะถูกดำเนินการด้วยมาตรฐานเดียวกันหรือไม่

ไฮไลต์จึงไปอยู่ที่ ‘คดีล้มล้างการปกครอง’ ที่ศาลไม่เปิดให้ไต่สวน และนัดตัดสินคดี 21 มกราคมนี้

‘คดีอิลลูมินาติ’ ที่เคยสบประมาทกันเป็นเรื่องขบขัน แต่หากเปิดดูคำร้องทั้งฉบับจะพบว่ามีข้อมูลที่น่าสนใจและดูมีน้ำหนักมากกว่าที่เคยนำมาล้อเลียนกัน

เพราะการเมืองไทย อะไรก็เกิดขึ้นได้

และแล้วความเคลื่อนไหวก็ปรากฏ เปิดเดือนแรกศักราชใหม่ 2563

กิจกรรมที่แฝงนัยทางการเมือง 2 งาน ก็ร้อนแรงรับมวลชนแต่ละกลุ่มอย่างเต็มอัตรา

มี #วิ่งไล่ลุง ก็มี #เดินเชียร์ลุง ที่มีนัดหมายในวันเดียวกัน แต่คนละมุมสนาม

นั่นคือปรากฏการณ์นอกสภาฯ ที่กำลังก่อตัวในเร็ววันนี้

ปริมาณคนที่เข้าร่วม ‘วิ่งไล่ลุง’ จะเป็นตัวชี้ชะตาว่าการเมืองบนถนนจะได้ไปต่อ

หรือว่าต้องเริ่มต้นก้าวแรกใหม่

ส่วนที่กำลังดุเดือดและเป็นประเด็นอยู่ยามนี้ คือเรื่องราวในรั้วสภาฯ ที่สื่อมวลชนให้ฉายาว่า ‘ดงงูเห่า’

เพราะหลังปีใหม่ไม่กี่วัน มีอดีต ส.ส. อนาคตใหม่ พลิกขั้วสลับข้างเข้าร่วมพรรคขั้วรัฐบาล ครบ 4 คน แบบจบบริบูรณ์แล้ว

ตามมาด้วยการลับคมดาบจากฝ่ายค้าน ที่เตรียมยื่นอภิปรายไม่ไว้วางใจ ล็อกเป้าถล่มรัฐมนตรีที่เป็น ‘จุดอ่อน’ ของรัฐบาล หมายเผด็จขุนพล สร้างแรงกระเพื่อมภายในให้มีรอยช้ำ

ปรากฏการณ์จุดตัดทางแยกของการเมืองไทย จะลงเอยที่เส้นชัยแบบไหน

จะเป็นแบบที่หลายคนคาดเดา หรืออาจจะออกมาแบบคาดไม่ถึง

ล้วนขึ้นอยู่กับปัจจัยว่า แต่ละฝ่ายจะเลือกเดินทางไหน? นั่นเอง

พล.อ. ประยุทธ์ จันทร์โอชา เป็นนายกรัฐมนตรีมาเข้าปีที่ 6 แล้ว แต่เพิ่งถูกสื่อมวลชนประจำทำเนียบรัฐบาลตั้งฉายาให้ ที่เป็นเช่นนี้เพราะโดยธรรมเนียมสื่อฯ เขาไม่ตั้งฉายาให้รัฐบาลจากการรัฐประหาร พอได้ชื่อว่าเป็นนายกฯ จากการเลือกตั้ง จึงมีฉายามอบให้เป็นของขวัญส่งท้ายปี

‘อิเหนาเมาหมัด’ คือฉายาของ พล.อ. ประยุทธ์ ยกสุภาษิตไทย ‘ว่าแต่เขาอิเหนาเป็นเอง’ คือเคยตำหนิเรื่องต่างๆ ของกลุ่มการเมืองในอดีต แต่สุดท้ายก็มาทำเองเสียทุกเรื่อง คำอธิบายค่อนข้างแรง กระแทกนายกฯ เต็มๆ จนออกอาการน็อตหลุดคุมสติไม่ได้ไป 1 วันเต็ม ขณะที่คำว่า ‘อิเหนา’ อาจกลายเป็นคำพาดหัวของสื่อฯ แทนตัวของ พล.อ. ประยุทธ์ ไปตลอด หากเมื่อใดที่ท่านมีพฤติกรรม ‘อิเหนาเป็นเอง’ ขึ้นมา

ฉายาไม่ใช่สิ่งเดียวที่ พล.อ. ประยุทธ์ ได้จากการอยู่ในระบอบประชาธิปไตย แต่ยังมีอย่างอื่นอีกมากมายสรุปได้ 5 สิ่ง ซึ่งติดตามฟังได้ใน THE POWER GAME ตอนส่งท้ายปีนี้ ส่วนปีหน้าขอสัญญาว่าจะกลับมาพบกันใหม่

การเปิดหน้าชก ทางการเมืองของธนาธร จึงรุ่งเรืองกิจ ชัดเจนขึ้นอีกครั้ง

เมื่อเขาประกาศเชิญชวนให้ประชาชน ผู้สนับสุน ออกมาแสดงพลัง ที่สกายวอล์ก เมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา

แม้ธนาธรจะบอกว่าครั้งนี้เป็นเพียงการ “ชิมลาง”

แต่ทว่าปฏิกิริยาต่อจังหวะขยับของธนาธร ได้ลุกลามไปในทุกสมรภูมิการเมืองแล้ว

คำถาม ข้อสงสัยต่อท่าที รวมถึงคำติ คำชม ก้อนหิน ดอกไม้ เกิดขึ้นสารพัด

ตามมาด้วยการประกาศว่า “เดือนหน้าของจริง” ให้ซ้อมวิ่ง ขอพล.อ.ประยุทธ์ อย่ากลัว

ท่วงทำนองเหล่านี้ วิธีการทางการเมืองแบบนี้ หาใช่เพิ่งเคยเกิดขึ้นหนแรก

เพราะหากย้อนไปดูอดีต ล้วนมีให้เห็นทั้งจากนปช.-กปปส.

ชนวนเหตุอาจเริ่มจากจุดเล็กๆจนเป็นจุดใหญ่ อาจเริ่มต้นจากคนบางกลุ่มกลายเป็นแนวร่วมมหาศาล

ขณะที่ พล.อ.ประยุทธ์ ยืนยัน รัฐนาวาลำนี้ ไม่มีวันล่ม ตราบที่ตนยังยืนอยู่

แต่ดูเหมือนว่าคลื่นใต้น้ำ หรือ เชื้อไฟบางอย่างกำลัง “ปะทุ”

ไม่มีใครตอบได้ว่าจะไปถึงจุดไหน มีเพียงคำพยากรณ์คาดการณ์เท่านั้น

จังหวะขยับนี้ จะเป็นอย่างไร ปีหน้าได้เห็นพร้อมกัน

ข่าวใหญ่การเมืองไทยสัปดาห์นี้และคงจะเป็นกระแสต่อเนื่องไปคือกรณี กกต. ยื่นศาลรัฐธรรมนูญให้ ‘ยุบพรรคอนาคตใหม่’ ส่วนอีกข่าวหนึ่งที่มีกระแสต่อเนื่องยาวนานกว่าที่คาดคือ ‘ปารีณารุกป่า’

‘ปารีณารุกป่า’ กับ ‘ยุบพรรคอนาคตใหม่’ เป็นสองข่าวใหญ่ที่มีจุดร่วมให้ตั้งข้อสังเกตกันอยู่บ้างบางประการในแง่การประยุกต์ใช้ข้อกฎหมาย

‘ปารีณารุกป่า’ สังคมตั้งคำถามว่าเหตุใดจึงมีมาตรฐานต่างจากชาวบ้านทั่วไป สุดท้ายเรื่องปารีณารุกป่าถูกดึงเข้าไปพิจารณาใน ‘คณะกรรมการกฤษฎีกา’ ให้ชี้ขาดว่าเข้าข่ายกับกฎหมายใด เรื่องนี้จึงถูกประวิงเวลาให้ยืดยาวต่อไป หากถูกทวงถามเมื่อใด เราคงได้ยินคำว่า “เรื่องอยู่ในกรรมการกฤษฎีกา”

‘ยุบพรรคอนาคตใหม่’ สังคมเชื่ออยู่ว่าวันนี้ต้องมาถึง แม้หากตีความกฎหมายอย่างเคร่งครัดตามสไตล์ อ.ปิยบุตร แสงกนกกุล จะยืนยันว่าไม่เห็นช่องทางใดๆ ให้ยุบพรรคได้ แต่ที่สุดช่องทางนั้นก็ปรากฏ

อาจเป็นได้ว่า อ.ปิยบุตร ลืมไปว่าการเมืองไทยรู้กฎหมายอย่างเดียวไม่ได้ แต่ต้องประยุกต์ใช้ให้เป็นด้วย ส่วนกฎหมายไทยนั้น ถ้อยคำตามมาตราอาจไม่สำคัญเท่าจินตนาการแห่งการตีความ

‘ยุบพรรคอนาคตใหม่’ กับ ‘ปารีณารุกป่า’ มีข้อควรระวังคือสองเรื่องที่ดูไม่เชื่อมโยงกัน แต่หาก ‘ผู้คน’ เกิดความรู้สึกแล้วนำมาเปรียบเทียบกันเมื่อใด ตอนต่อไปของเรื่องก็ยากจะควบคุมคาดเดา

และแล้วสภาวะ เสียงปริ่มน้ำของรัฐบาลก็แผลงฤทธิ์ ทำสภาล่ม 2 หน ติดต่อกัน อันเนื่องมาจากญัตติตั้ง กมธ.ศึกษาประกาศ-คำสั่งตามมาตรา 44 สะท้อนภาพชัดเจนว่า ‘เรือแป๊ะ’ กำลังโคลงเคลงไม่มั่นคง หลังฝ่ายค้านหอบมรสุมลูกใหญ่มาเยือนถึงท่า

รัฐบาลจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องรักษาเรือแป๊ะลำนี้ ให้แล่นไปตลอดลอดฝั่ง เมื่อเสียงไม่พอ จึงต้องหาเสียง มาสู้รบเพื่อต้านเกมการเมืองอีกฝ่าย ถึงเวลา ‘ลูกงู’ ที่อยู่ในโรงฟักต้องสำแดงพลัง ให้กัปตันได้เห็นผลงาน ทั้งหมดแผ่แม่เบี้ยเป็น ‘งูเห่า’ เต็มสภาฯ เมื่อวันก่อนเพื่อเติมพิษให้กัปตัน ต่อกรกับฝ่ายค้าน

แต่ทว่า การเมืองไทยยังกลายเป็นความคลุมเครือ บางคนพยายามจะปฏิรูป แต่ได้แค่วนลูปไปมา

‘งูเห่า’ กับ ‘หูฉลาม’ เหมือนกันอย่างไร?

ปรากฏการณ์ ‘งูเห่า 2019’ กำลังบอกอะไรเรา?

เราจะปล่อยให้เป็น ‘ความเคยชิน’ ที่ควรเฉยชาต่อไปหรือ?

‘ยุทธ์ซี่ส์’ & The Snake: งูเห่า 2019 เข้าฉายในสภาไปแล้ว และอาจมีภาค 2 เร็วๆ นี้

รัฐบาลเสียงปริ่มน้ำที่พูดกันมานานเริ่มฉายภาพให้เห็นเป็นรูปธรรม เมื่อรัฐบาลแพ้โหวตในญัตติตั้งกรรมาธิการ (กมธ.) วิสามัญเพื่อศึกษาผลกระทบจากการกระทำประกาศและคำสั่งของ คสช. และการใช้อำนาจของหัวหน้า คสช. ตามม.44

แต่การเพลี่ยงพล้ำแพ้โหวตก็ยังไม่เท่ากับการนับคะแนนใหม่ไม่ได้ถึง 2 รอบ เพราะไม่สามารถรวม ส.ส.ฝ่ายรัฐบาลมาเสียบบัตรแสดงตัวในที่ประชุมได้

รัฐบาลผสมที่เริ่มต้นจากการต่อรองและความขัดแย้งนำมาสู่รอยร้าวหลายเรื่องนับตั้งแต่รัฐนาวาประยุทธ์ 2 เริ่มออกเดินทาง และความขัดแย้งต่างๆ มาปะทุให้เห็นในรัฐสภา สะท้อนว่าช่วงเวลาฮันนีมูนของรัฐบาลผสมชุดนี้ได้หมดลงแล้วอย่างรวดเร็ว

ในเวลาเดียวกัน ส.ส.คนดังของพรรคพลังประชารัฐ ‘ปารีณา ไกรคุปต์’ ถูกกล่าวหาว่ารุกที่ป่าจากกรณีครอบครองที่ดิน 1,706 ไร่ ท่ามกลางข้อกังขาและการจับตาของสังคมว่าเรื่องนี้จะจบอย่างไร

2 เรื่องที่เหมือนไม่เกี่ยวข้องกัน เรื่องหนึ่งคือ ‘เสถียรภาพรัฐบาล’ จากการบริหารจัดการเสียงในสภาฯ อีกเรื่องหนึ่งคือ ‘ความรู้สึกของคนที่มีต่อรัฐบาล’ จากคดีความของพรรคพวกตัวเอง

แต่หากสองเรื่องมาบรรจบกันเมื่อไหร่ อะไรที่ไม่เคยคิดว่าจะเกิด ก็อาจจะเกิดขึ้นได้