Kanser hakkında çok sayıda teori ve hipotez
öne sürülmüştür. Her birinde bazı gerçekler
olmasına rağmen çok buutlu bir kanserleşme
sürecini tam olarak anlamak henüz mümkün
olamamıştır. Her yeni çalışma, hastalığa dair
bilgi havuzuna bir şeyler katmakta, fakat diğer
taraftan çok kompleks olan bu süreci anlamamızı
zorlaştırmaktadır.

Kanser hücrelerinin belli dönemlerde uykuyu
dalması ve bir müddet sonra daha da saldırganlaşarak
uyanması konusunda yapılan çalışmalar,
hastalığı anlamamızda bazı teorilerin
yanlış olduğunu göstermektedir.
En genel manasıyla kanser, her zaman hızlı
ve kontrolsüz bir şekilde büyüyen bir hücre
topluluğu olarak düşünülmüştü, ancak yeni
bilgilere göre, bu görüşün yeniden masaya yatırılması
gerekmektedir. Mua􀏐iyet sisteminin
işleyişine ait moleküler biyolojinin ince teknikleriyle
elde edilen deliller, kanser hastalığında
hücrelerin çoğalmasını hızlandırıcı bir sistemle
beraber, bir de hücre bölünmesini yavaşlatıp
durdurmaya yönelik bir frenleme sisteminin
birlikte kullanıldığını göstermektedir.

Erkeklerde yaşlandıkça ortaya çıkma nispeti
gittikçe yükselen prostat kanserinin ilerleme
seyrine ait gra􀏐iğe (1. Şekil) bakılacak olursa,
prostat kanseri hücreleri belli bir süre uykuda
kaldıktan sonra uyanmakta ve bu sefer daha
hızlı bir büyüme dönemi başlamaktadır. Her
bir uyku döneminden sonra hastalık, daha hızlı
bir büyüme sürecine girmektedir. Tümör, görünür
olmaya başlayıp idrar sıkıntıları ve ağrı gibi
semptomlar ortaya çıkmaya başlayıncaya kadar
büyür ve bu sa􀏐hada tespit edildiğinde genellikle
cerrahi bir operasyonla tümüyle alınır.
Bazı hastalarda tümörde geriye dönüş olmaktadır.
Ameliyattan sonra genellikle hormon
tedavisi ve kemoterapi ile devam edilmesine
rağmen bir müddet sonra bu tedaviler
tesirsiz kalmakta ve tümör tekrar gelişmeye
başlamaktadır.

Diğer bir tabirle, kanser bir
uyku sürecinden sonra tekrar uyanmaktadır.
Bir kaç yıl sürebilen bu uyku dönemlerinde,
hastada çoğunlukla rahatsız edici bir belirti
göstermediğinden normal teşhis vasıtalarıyla
tümör tespit edilemez. Yakın zamana kadar
bu dönemler hakkında çok az şey biliniyordu.
Ancak yapılan araştırmalar, kanserin uyku hâlinin,
tümörün kendini tekrar geliştirmesi için
geçici bir duraklama ve zaman kazanarak yeni
taktikler geliştirme dönemi olduğunu gösterdi.