Wat gebeurt er eigenlijk in je hoofd?

Radicaal rechts begrijpt al jaren iets wat links vergat: mensen verlangen niet alleen naar welvaart, maar ook naar gemeenschap, trots en verbondenheid. En wie het beste verhaal vertelt over wat ons bindt, wint.

In deze aflevering duiken Tom de Bruyne en Bas Erlings in een opvallend NRC-artikel over hoe progressieve partijen het monopolie op gemeenschap verloren aan populisten. En wat ze kunnen doen om het terug te winnen.

Want het antwoord zit niet in betere standpunten. Het zit in het verhaal dat je vertelt over wie we zijn en wie we kunnen zijn.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Nederland is overgenomen door managers.

Het doel verschoof van goede producten maken naar aandeelhouders tevreden houden, van ondernemerschap naar rapportage, van lef naar regeldruk. En ergens in dat proces verdween de ondernemende geest die dit land groot maakte.

In aflevering 200 duiken Tom de Bruyne, Bas Erlings en Klaas Dijkhoff in de vraag of dit gevoel terecht is, of dat we het verleden romantiseren.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

We zijn bang voor AI, maar gebruiken het massaal. Als therapeut, voor werk en voor dingen waar de baas niets van mag weten.

Tom de Bruyne, Bas Erlings en Klaas Dijkhoff duiken in de psychologie achter die tegenstelling. Want de angst vertaalt zich nauwelijks in verzet. We omarmen het en zijn er tegelijkertijd bang voor. De vraag is niet óf AI ons werk gaat veranderen. Die vraag is al beantwoord. De vraag is of we de mindset hebben om er het beste uit te halen voordat anderen dat voor ons doen.

Als gamechanger: SATA bestaat vijf jaar. Van een gek idee naar een bedrijf van 25 mensen dat aan de meest bijzondere vraagstukken mag werken. Dat is iets om trots op te zijn.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het WK begint voor Nederland op 14 juni. Maar 54 procent van de Nederlanders is minder enthousiast door het politieke klimaat in Amerika, en 10 procent zegt te boycotten.

Maar gaan ze dat ook echt doen?

Klaas Dijkhoff en Bas Erlings duiken in de psychologie achter grote sportevenementen. Want wat er in ons hoofd gebeurt als het WK begint, heeft weinig met rationele principes te maken. We verzinnen de redenen om toch te kijken wel. Dat deden we bij Qatar. Bij Rusland. En waarschijnlijk ook nu.

Als gamechanger: Burger King in Amsterdam. Vlees reclame verboden? Ze hangen gewoon enorme hamburgerposters op met in de kleinste letters "geschikt voor vegetariërs."

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hard werken en dan komt het wel goed. Dat was de belofte. Maar voor een hele generatie jonge Nederlanders voelt die belofte steeds verder weg.

De hypotheekrente stijgt, de huizenprijzen blijven hoog en starters hebben nauwelijks kans. Maar is de situatie echt zo uitzichtloos als het lijkt? Of kijken we naar het verkeerde probleem?

In deze aflevering duiken Klaas Dijkhoff, Bas Erlings en Tom de Bruyne in de psychologie achter de woningmarkt. Want de oplossing is misschien minder een bouwvraagstuk dan een coördinatievraagstuk. Er komen de komende jaren tienduizenden woningen vrij door vergrijzing. Maar het systeem is zo ingericht dat niemand die beweging op gang brengt.

En wat doet het met een generatie als de belofte van vooruitgang niet meer werkt? Als hard werken niet langer leidt tot een eigen plek? Dat is niet alleen een huisvestingsprobleem. Dat is een vertrouwensprobleem.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het begint zelden met een extreme mening. Het begint met het gevoel dat niemand naar je luistert.

Nieuw onderzoek laat zien dat radicalisering minder te maken heeft met de inhoud van een idee dan met de behoefte aan erkenning. Wie zich niet gezien en niet gehoord voelt, is vatbaar voor elke groep die dat wel biedt.

Klaas Dijkhoff en Bas Erlings duiken in de psychologie achter radicalisering. En stellen de vraag die niemand zichzelf stelt: hoe weet je eigenlijk of jijzelf radicaliseert?

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Mag de overheid ons sturen naar gezondere keuzes?

Amsterdam wil reclames voor vlees en fossiele producten verbieden uit de publieke ruimte. Supermarkten nudgen ons al jaren zonder dat we het doorhebben. En de donor-opt-out leverde 60% meer donoren op.

Maar waar ligt de grens tussen slim beleid en betutteling?

Klaas Dijkhoff, Bas Erlings en Tom de Bruyne duiken in de wereld van nudging. Want mensen veranderen hun gedrag niet omdat het goed is voor de wereld. Ze veranderen het als de juiste keuze ook de makkelijkste of aantrekkelijkste is.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

De bezorgde burger. Dat frame klinkt redelijk, begripvol en neutraal. Maar is het dat wel?

Want onder dat frame gaat een heel ander verhaal schuil. Knokploegen die van gemeente naar gemeente trekken. Gemeenten die terugkrabbelen na intimidatie. En een medialogica die de vocale minderheid keer op keer het podium geeft, terwijl de stille meerderheid gewoon opvang regelt zonder ophef.

Klaas Dijkhoff en Tom de Bruyne duiken in de psychologie achter het debat. Want de woorden die we kiezen zijn nooit neutraal. Bezorgde burger of politiek geweld? Volkswoede of availability bias? En hoe beïnvloedt de manier waarop we erover praten wat we ervan vinden?

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het consumentenvertrouwen staat op een historisch dieptepunt. En toch gaat Nederland gewoon door met uitgeven. Kleine luxejes, dagelijkse koffie, dure zeep. Alsof er niets aan de hand is.

Klaas Dijkhoff en Tom de Bruyne duiken in de psychologie achter spendeerdrift in onzekere tijden. Want wat we zeggen en wat we doen zijn twee heel verschillende dingen. Is dat ontkenning? Escapisme? Of een collectief overlevingsmechanisme dat de economie juist overeind houdt?

See omnystudio.com/listener for privacy information.

56.000 mensen wachten langer dan verantwoord op geestelijke gezondheidszorg. Niet omdat er te weinig professionals zijn, die zijn er meer dan ooit. Maar omdat het systeem zichzelf heeft vastgezet.

Klaas Dijkhoff en Tom de Bruyne pellen af wat er werkelijk onder het oppervlakte speelt. Want de wachtlijst is niet het probleem. Het is een symptoom van een zorgsysteem dat zo obsessief optimaliseert op kostenbeheersing, dat het de zorg die het meest nodig is als eerste laat vallen.

Wat als de oplossing niet meer zorg is, maar andere zorg?

Als gamechanger: Nederland is het eerste Europese land waar Tesla's Full Self-Driving software officieel is goedgekeurd. Wanneer geef je controle over aan een systeem dat je niet meer begrijpt?

In deze aflevering komt het onderwerp geestelijke gezondheidszorg aan bod. Denk jij aan zelfdoding? Bel 24/7 gratis en anoniem met 113 of chat op 113.nl.

See omnystudio.com/listener for privacy information.