Азаттык үналгысы

Кыргызстанда массалык башаламандыкка даярдык көргөн деген шек менен 20га жакын активист, саясатчы камалды. ИИМ аларды өлкөдөгү абалды курчутууга аракет кылган деп шек санап жатат. Оппозиция жана жарандык коом саясий куугунтук катары сыпаттоодо. Ал тапта Маданият министрлиги «Азаттык» радиосунун сайтын эки айга жапты. Соңку чечимдер адам укуктары жана сөз эркиндигине басымбы? Бул кырдаалды жөнгө салуунун кандай жолдору бар?

Кыргызстан эгемендигинин 31 жылдыгын белгилеп жатат. Быйылкы майрам дүйнөдө олку-солкулук орун алып, экономика, коопсуздуктун мааниси арткан мезгилге туш келди. "Эксперттер талдайт" программасында эгемен Кыргызстандын көйгөйлөрү, мүмкүнчүлүктөрү жана тобокелчиликтери тууралуу суроолор талкууланды.

Орусияда жол кырсыгында мерт болгон 14 кыргызстандыктын сөөгү мекенине алып келинип, жерге берилди. Бул кырсык кыргызстандыктардын үрөйүн учуруп, мигранттардын маселесин кайрадан көңүл борборуна чыгарды. Учурда коомдо мигранттардын көйгөйү, коопсуздугу кызуу талкууланып жатат.

Президент Садыр Жапаров ноябрда курултай чакыруу боюнча жарлыкка кол койду. Курултайды уюштуруу боюнча даярдыктар башталып, аны менен катар ар кандай талкуулар жанданды. Депутаттар буга чейин артыкбаш орган катары ага каршы чыгып, мыйзамды четке какканына карабай өтчү курултайда кандай маселелер каралат? Коомдогу көйгөйлөрдү көтөрө алабы?

Кыргызстандан жыл санап сыртка агылгандар көбөйүүдө. Кыргызстанга келген БУУнун атайын өкүлү муну кооптондуруучу абал деп сыпаттады. Кыргызстандан сыртка агылган «Акыл көчүнүн» кесепети кандай болот? Жапырт миграция улуттук коопсуздукка кандай таасир тийгизет?

Орус жазуучусу Валентин Распутиндин “Француз тил сабактары” дүйнөнүн көп тилдерине которулган классикалык аңгеме. Чыгармада Экинчи дүйнөлүк согуштан кийинки оор турмуш, окуучу менен мугалим ортосундагы өзгөчө мамиле көрсөтүлгөн.

Бишкектин Биринчи май райондук соту 2020-жылдагы Октябрь окуяларындагы башаламандык боюнча мурдагы президент Алмазбек Атамбаев баш болгон бир катар саясатчыларды актады. Ишти караган судья мурдагы президент жана пикирлештеринин аракетинде кылмыштын курамы жок деп тапты.

Соттун акыркы чечими эмнеден кабар берет? Бул суроону "Эксперттер талдайт" программасында талкуубайбыз. Талкууга Социал-демократтар партиясынын лидери Темирлан Султанбеков, экс-депутат Алмамбет Шыкмаматов, мурдагы судья Клара Сооронкулова, жарандык активист Мавлян Аскарбеков катышты.

Акыркы эки аптада УКМКнын тергөө абагында кармалып турган экинчи шектүү жаран каза болду. Үч күн мурун банкир Бакыт Асанбаевдин асынган абалда сөөгү тергөө абагында табылды. УКМК Асанбаев өз жанын кыйганын билдирүүдө.

Кыргызстанда "мамлекеттик чыккынчылыкка" айыпталып, абакта кезинде каза болгон саясат талдоочу Марат Казакпаевдин өлүмү жабык жайлардагы адам укугу маселесин күн тартибине чыгарды.

Баткендеги мындан төрт жыл мурда иштей баштаган алгачкы музейди үч тарых мугалими негиздеген. Алар эл аралап эки миңден ашуун экспонаттарды кантип чогултушканын "Азаттыкка" айтып беришти.