អាជ្ញាធរ​​ នឹង​ចុះ​រុះរើ​របង​និង​ផល​ដំណាំ​ពលរដ្ឋ ក្នុង​ភូមិ​១៤ សង្កាត់​បឹង​កក់​ទី​១ បន្ទាប់​ពី​ទុក​ពេល​៣​ថ្ងៃ​ ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​រុះ​រើ​ដោយ​ខ្លួន។ ប្រជា​ពលរដ្ឋ ​អះអាង​ថា នឹង​មិន​អនុវត្ត​តាម​ការ​ជូន​ដំណឹង​ទេ ព្រោះ​ពួកគាត់​បាន​សម្បទាន​ដី​ជូន​រដ្ឋ​ពង្រីក​ប្រឡាយ​ទឹក​ និង​ផ្លូវ​អម​ប្រឡាយ​ អស់​ជា​ច្រើន​ម៉ែត្រ​រួច​ហើយ។ អ្នក​ភូមិ ​ស្នើ​សុំ​អាជ្ញាធរ​ ឈប់​បំពាន​យក​ដី​របស់​ពួក​គាត់ ដែល​នៅ​សល់​ពី​ការ​អភិវឌ្ឍន៍​នោះ និង​ស្នើ​សុំ​ឲ្យ ​ចេញ​ប័ណ្ណ​កម្មសិទ្ធិ​កាប់​កាន់​ដីធ្លី​​ជូន​ពលរដ្ឋ។

​មេភូមិ​ម្នាក់​នៅ​ខេត្ត​មណ្ឌលគិរី ​រង​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​ថា ​ឃុបឃិត​លប​លក់​ដី​ព្រៃ​សហគមន៍​ជាង​ ៥រយ​ហិកតារ ​(៥០៣) ​ឱ្យ​បុគ្គល​មាន​លុយ​មាន​អំណាច​បំពាន​ច្បាប់​។ ​ប្រជា​សហគមន៍​ថា ​ពួកគាត់​បាន​ដាក់​ពាក្យ​ប្តឹង​សុំកិច្ច​អន្តរាគមន៍ ​ទៅ​អាជ្ញាធរ​ខេត្ត ​និង​ស្ថាប័ន​ពាក់ព័ន្ធ​ឱ្យ​ជួយ​ដោះស្រាយ​ករណី​នេះ ​៣លើក​ មក​ហើយ​ តែ​គ្មាន​បាន​ផល​ទេ។​ ចំណែក​មេភូមិ​ពូត្រែង ​បដិសេធ​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​នេះ។​

ក្រុម​អង្គការ សមាគម និង​បណ្ដាញ​ពលរដ្ឋ បន្ត​យុទ្ធនាការ​​​​​​​ទាមទារ​ដោះលែង​​សកម្មជន និង​អ្នក​ការពារ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​នៅ​សប្ដាហ៍​ទី​២​​​ ដោយ​​ស្នើសុំ​ឲ្យ​តុលាការ​ដោះ​​លែង​​ប្រធាន​សហភាព​ការងារ​កម្ពុជា និង​ជា​​តំណាង​​ក្រុម​ប្រឹក្សា​មើល​កម្ពុជា លោក រ៉ុង ឈុន ​និង​ក្រុម​យុវជន​៧​នាក់​ទៀត​​នៃ​​ក្រុម​​ខ្មែរ​ថាវរៈ និង​សមាជិក​នៃ​សមាគម​សម្ព័ន្ធ​​​​និស្សិត​បញ្ញវន្ត​ខ្មែរ​​​។​ ជាមួយ​គ្នា​នេះ មេធាវី​ការពារ​ក្ដី​​ឲ្យ​យុវជន​ការពារ​បរិស្ថាន​បី​រូប​នៃ​ចលនា​មាតា​ធម្មជាតិ សោកស្ដាយ​ដែល​តុលាការ​ជាន់ខ្ពស់ នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១៦ សីហា បដិសេធ​សំណើ​សុំ​នៅ​ក្រៅ​របស់​ លោក យីម លាងហ៊ី យុវជន លី ចាន់ដារ៉ាវុធ និង​កញ្ញា ស៊ុន រដ្ឋា។

សាច់ញាតិ​​ពលករ​២នាក់​ដែល​ឆ្លង​ជំងឺ​កូវីដ​១៩​ស្លាប់​នៅ​ប្រទេស​ថៃ ​ស្នើ​សុំ​ឱ្យ​​​មន្ត្រី​ស្ថានទូត​ខ្មែរ​ប្រចាំ​នៅ​​ទី​ក្រុង​បាងកក​​ជួយ​អន្តរាគមន៍​​ទៅ​រដ្ឋាភិបាល​ថៃ​ ដើម្បី​​យក​ធាតុ​ជនរងគ្រោះ​ត្រឡប់​ទៅ​កម្ពុជា​វិញ​។ ​ការ​ស្នើ​សុំ​នេះ​ ​ដោយសារ​តែ​​សព​ពលករ​​ខ្មែរ​ទាំង​ពីរ​នាក់​បាន​ស្លាប់​ចំនួន​២ថ្ងៃ​មក​ហើយ​​ គ្រួសារ​​​ពុំ​ទាន់​​ទទួល​​ធាតុ​​យក​ទៅ​ធ្វើ​បុណ្យ​នៅ​ឡើយ​ទេ។

អ្នកសិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​ការអភិវឌ្ឍ​សង្គម និង​នយោបាយ មើលឃើញ​ថា ចិន​នៅ​មិនទាន់​កែប្រែ​ឥរិយាបថ​របស់​ខ្លួន​ជុំវិញ​ការធ្វើ​ឱ្យ​ប្រសើរ​ឡើងវិញ​នូវ​គម្រោង​នានា​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​គំនិតផ្តួចផ្តើម​ខ្សែក្រវ៉ាត់ និង​ផ្លូវ (BRI) ដើម្បី​ឱ្យ​មាន​តម្លាភាព ប្រសិទ្ធភាព និង​ការទទួល​ខុសត្រូវ​នៅ​កម្ពុជា​នៅឡើយទេ។ ការលើកឡើង​នេះ ស្របពេល​ដែល​ថ្មីៗនេះ អង្គការ​ឃ្លាំមើល​សិទ្ធិមនុស្ស​អន្តរជាតិ យូមែន រ៉ៃស៍ វ៉ច្ឆ (Human Rights Watch) រកឃើញ​ថា ការសាងសង់​ទំនប់​វារីអគ្គិសនី​សេសាន​ក្រោម ២ ដែល​ជា​ផ្នែកមួយ​នៃ​គម្រោង​ខ្សែក្រវ៉ាត់ និង​ផ្លូវ​របស់​ចិន​នេះ បាន​រំលោភ​សិទ្ធិមនុស្ស បំផ្លាញ​បរិស្ថាន និង​បាន​ធ្វើ​ឱ្យ​ពលរដ្ឋ​មូលដ្ឋាន​ជិត ៥ពាន់​នាក់ បាត់បង់​ទីជម្រក។

ពលករខ្មែរ​២​នាក់​បាន​ស្លាប់​ដោយសារ​ជំងឺកូវីដ-១៩ នៅ​ក្នុង​ខេត្ត ឈុន​បូរី (Chunburi) ​ប្រទេស​ថៃ ចំណែក​ពលករ​ជាច្រើនទៀត​ក៏​ត្រូវ​បញ្ជូន​ទៅ​សង្រ្គោះបន្ទាន់ ដោយ​ស្ថានភាព​ជំងឺ​ធ្ងន់ធ្ងរ។ មន្រ្តី​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល​ការពារសិទ្ធិ​ពលករ​ចំណាកស្រុក​ស្នើ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល និង​ស្ថានទូត​ខ្មែរ​ប្រចាំ​នៅ​ទីក្រុង​បាងកក(Bangkok)​យកចិត្ត​ទុក​ដាក់​ផ្ដល់​ជំនួយ​ដល់​ពលរដ្ឋ​ភ្លាមៗ ពិសេស​ជំនួយ​ផ្នែក​ផ្លូវ​ចិត្ត ដើម្បី​បន្ធូរបន្ថយ​ភាព​ភ័យខ្លាច​របស់ពួកគេ។

ពលករ​​​ដែល​ទើប​ត្រឡប់​មក​ពី​ប្រទេស​ថៃ​មួយ​ចំនួន​ត្អូញត្អែរ​​​ពី​ទុក្ខ​លំបាក​​ក្រោយ​ពេល​​អាជ្ញាធរ​ខេត្ត​បន្ទាយមានជ័យ​បាន​បញ្ជូន​ពួកគាត់​ទៅ​ធ្វើ​ចត្តាឡឺស័ក​នៅ​កន្លែង​​ក្បែរ​គំនរ​សំរាម ​ធ្វើ​ឱ្យ​ប៉ះពាល់​ដល់​សុខភាព​របស់​ពួកគាត់​។ ​មន្ត្រី​សង្គម​ស៊ីវិល​ យល់​ថា ​​​​អាជ្ញាធរ​ពាក់ព័ន្ធ​គួរតែ​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​នេះ ដើម្បី​សម្រួល​ដល់​ការ​រស់​នៅ​របស់​ពលករ​​ជា​បន្ទាន់។

ក្រុមគ្រួសារសាច់​ញាតិ និងមេធាវី ​ទាមទារ​ឲ្យ​តុលាការ​​​ពន្លឿន​​​នីតិវិធី​​​​​​ជំនុំ​ជម្រះ​ក្ដី​​​​ និង​ដោះលែង​អ្នក​នយោបាយ​​របស់គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ​ឲ្យ​​បាន​នៅ​ក្រៅ​ឃុំ​វិញ​ ក្រោយ​ពីពួកគេមួយចំនួន បាន​ជាប់ឃុំបណ្តោះអាសន្នក្នុងពន្ធនាគារជិត១ឆ្នាំកន្លះ​​ហើយ ​ដោយ​មិន​ទាន់​​បើក​សវនាការ​រកខុសត្រូវឲ្យ​ចប់សព្វគ្រប់​នៅ​ឡើយ។ សង្គម​ស៊ីវិល យល់​ថា ​​តុលាការ​​​គួរ​តែ​ពិចារណា​ដោះ​លែង​ក្រុម​អ្នក​ជាប់​ឃុំ​ផ្នែក​នយោបាយ​​​​ ដើម្បី​​ឲ្យ​ពួកគេ​បាន​មក​រស់​នៅ​ជួបជុំ​​គ្រួសារ​វិញ​។​

អ្នក​តាម​ដាន​ស្ថានការណ៍​នយោបាយ​លើក​ឡើង​ថា ការ​ផ្អឹប​ទុក​សំណុំ​រឿង​សកម្មជន​​បក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ជាង ១០០នាក់នៅ​តុលាការ​ក្រុង​ភ្នំពេញ​នោះ គឺ​ជា​យុទ្ធសាស្ត្រ​របស់​គណបក្ស​កាន់​អំណាច ដើម្បី​​កម្ចាត់​កម្លាំង​បក្ស​ប្រឆាំង​នៅ​ក្នុង​ស្រុក។ មន្ត្រី​សិទ្ធិមនុស្ស​​វិញ​ឱ្យ​ដឹង​ថា ការ​អូស​បន្លាយ​សំណុំ​រឿង​បែបនេះ​រំលោភ​លើ​គោលការណ៍​ច្បាប់ និង​សិទ្ធិមនុស្ស ជាពិសេស​សិទ្ធិ​ទទួល​បាន​ការ​ជំនុំ​ជម្រះ​ដោយ​យុត្តិធម៌ និង​ឆាប់​រហ័ស​របស់​ជន​ជាប់​ចោទ។ ប៉ុន្តែ​មន្ត្រី​សិទ្ធិ​មនុស្ស​របស់​រដ្ឋាភិបាល​បកស្រាយ​ថា ភាព​យឺតយ៉ាវ​នៃ​សំណុំ​រឿង​ខ្លះ​អាច​ដោយសារ​តែ​បញ្ហា​ការ​រាតត្បាត​ជំងឺ​កូវីដ-១៩។

សាច់​ញាតិ​បុរស​ដែល​ស្លាប់​ពេល​ប៉ូលិស​ឃុំ​ខ្លួន​សួរ​ចម្លើយ​នៅ​នគរបាលស្រុក​សង្កែ ខេត្ត​បាត់​ដំបង កាល​ពី​ដើម​មេសា បន្ត​ទទូច​ស្នើ​សុំ​ឲ្យ​មន្រ្តី​ពាក់​ព័ន្ធ​ពន្លឿន​ការ​ស៊ើប​អង្កេត និង​ចាត់​វិធាន​ការ​ច្បាប់​លើ​ជន​ដៃ​ដល់ ដើម្បី​ផ្តល់​យុត្តិ​ធម៌ដល់​ពួក​គាត់។ មន្រ្តី​សង្គម​ស៊ីវិល​យល់​ថា​សមត្ថ​កិច្ច​ជំនាញ​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ​គួរ​តែស៊ើប​អង្កេត​ករណី​នេះ​ឱ្យ​បាន​ឆាប់ ដើម្បី​ឱ្យ​ពួក​គាត់​មាន​ទំនុក​ចិត្ត​លើ​ស្ថាប័ន​អនុវត្ត​ច្បាប់ ។