Belce Örü

Bu hafta TÜİK Şubat ayına ilişkin tüketici ve üretici fiyat endekslerini yayımladı. Aylık enflasyon yüzde 4,53, yıllık enflasyon yüzde 67,07 oldu. Analistlerin beklentisi Şubat’ta TÜFE’nin aylık yüzde 3,8, yıllık olarak yüzde 66 artması yönündeydi.

Ons altındaki sert yükseliş de yurt içinde gram altın fiyatının rekor

Bu hafta yurt içi büyüme verilerini ve enflasyon belasını, Çin'deki batık gayrimenkul şirketlerini, ABD GSYH verilerini son olarak Avrupa'daki çiftçi protestolarını anlattım.

Faiz beklentilerinin öne çıktığı bir haftayı geride bıraktık. Çarşamba akşamı Fed Ocak ayı toplantı tutanakları, Perşembe günü ise ECB toplantı tutanakları yayımlandı.

Perşembe günü aynı zamanda Fatih Karahan'ın başkanlık ettiği Merkez Bankası'nın ilk faiz kararı geldi. Merkez Bankası politika faizini beklentilere paralel şekilde %45 oranında sabit tuttu. PKK metnindeki mesajlar ve değişiklikler dikkat çekti.

Öncelikle Erzincan'daki altın madeni faciası için derin üzüntü duyduğumu ifade etmek istiyorum. Daha önceki acı tecrübelerimizden de yola çıkarak geldiğimiz noktada artık bu tür durum ve olayların ülkemizde yaşanmamızı temenni ediyorum.

Yakın, "Altına kota gelmesiyle bavul ticareti hız kazandı. Sınırlarımızdan altın akıyor. Arabasına, bavuluna altını koyan, eşinin boynuna zincirleri, beline altın kemerleri takan soluğu Türkiye’de alıyor. Dünya fiyatlarından, hatta Dubai’de ons’unda 700 USD ucuza alıp, gelip Türkiye’de 3000 dolar karla satıyorlar. Bu veriler kayıt altına alınmadığı için ticaretinin boyutlarını bilemiyoruz. Aslında Türkiye’ye bu yolla çok ciddi döviz girişi de bulunuyor. Şu bir gerçektir, altın ithalatı ülkeye girerken rakamlar milimetrik yazılırken çıkışların da üst üste konması gerekiyor. Dolayısıyla bu hem ihracat hem net hata noksan kalemlerini etkiliyor" dedi.

Merkez Bankası 2024, 2025 ve 2026 enflasyon tahminlerinde değişikliğe gitmedi. 2024 için %36, 2025 için %14 ve 2026 için %9’luk tahmini korudu. Yılın ilk enflasyon raporu sunumuna Merkez Bankası Başkan Yardımcısı Cevdet Akçay'ın "oksomoron" çıkışı damga vurdu. Tecrübeli ekonomist Akçay, toplantının sonunda mikrofonu eline aldı ve şunları söyledi:

Yeni Başkan Dr. Fatih Karahan ise kameralar önündeki ilk sınavını başarıyla verdi ve Erkan'a göre mesajları çok daha sert ve netti. "Karahan'ın konuşmasında öne çıkan cümleler ise şunlardı:

O halde MB'nin yeni dönem yol haritası: Talep enflasyonu, kredi kartı düzenlemeleri, taksitlendirmenin azaltılması ve kredi kısıtlamalarıyla kontrol altına alırken; likidite strelizasyonu ve kuru baskılayarak TL algısını güçlendirilmesi... Aynı zamanda faiz artışı yoluyla değil de parasal sıkılıkla enflasyonu kontrol altında tutmak.

Haftayı önemli bir gelişmeyle kapattık. Cuma günü 22 sularında Hafize Gaye Erkan Merkez Bankası başkanlığı görevinden affını istedi ve çok hızlı şekilde yerine Dr. Fatih Karahan getirildi. Yurt dışı basında sert bir şekilde ele alınmayan değişiklik, yurt içi piyasalara haftanın ilk işlem gününde bakalım nasıl etki edecek?

İki önemli fakat sürpriz olmayan faiz kararının açıklandığı bir haftayı geride bıraktık. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası yılın ilk faiz kararını açıkladı ve beklentiler doğrultusunda politika faizini yüzde 45 seviyesine yükseltti. Para Politikası Kurulu metninde "Gerekli parasal sıkılık düzeyine ulaşıldı" ifadesi yer aldı.

Avrupa Merkez Bankası, beklentilere paralel olarak mevduat faizini yüzde 4,00 seviyesinde korudu. Karar metninde, bilançonun küçültülmesi konusunda ECB'nin Aralık 2023'te açıkladığı plana sadık kalacağı vurgulandı. ECB Başkanı Lagarde her ne kadar faiz indirim tartışmaları için erken açıklamasında bulunsa da Euro Bölgesi için özellikle de Almanya ekonomisi için tehlike çanları çalışıyor.

Dünyanın en büyük ekonomisinde ise resesyon korkusu ve söylentilerine rağmen işler her aman olduğu gibi tıkırında gidiyor. Pandemi dönemi bir parçada ekonomide işleri sekteye uğratsa da üstelik yüksek faiz oranlarına rağmen ABD ekonomisi güçlü duruş sergiliyor. Ülke ekonomisinin geçen yılın son çeyreğinde yıllık bazda yüzde 3,3 büyüdüğü açıklandı. Büyümenin motoru hane halkı ve hükümet harcamaları oldu. Önceki çeyrekte yüzde 4,9 büyüyen dünyanın en büyük ekonomisinin, son çeyrekte yüzde 2 büyümesi bekleniyordu.

Derecelendirme kuruluşu Fitch’ten de ABD ekonomisi ile ilgili olumlu yönde bir açıklama geldi “Bu verileri nasıl incelerseniz inceleyin mükemmel bir büyüme görüyorsunuz. ABD'nin 2024’ye girerken ekonomik büyüme ivmesi epey iyi ifadesi" kullanıldı.

Türkiye'nin uzaya ilk kez insan gönderme projesi kapsamında pilot Alper Gezeravcı'nın içinde yer aldığı Dragon uzay aracı, ABD'deki

Haftanın merakla beklenen gelişmesi Türkiye notunun değişip değişmeyeceğine dair Moody'sin vereceği karardı. Moody's daha önce bu kararı pas geçmişti. Cuma günü ise Türkiye’nin kredi notunu b3 olarak teyit ederken not görünümünü durağandan pozitife çevirdi.

Hem yurt içinde hem de küreselde kripto varlıklar hafta içinde çokça konuşuldu. Bakan Şimşek, "Kripto varlık alım satım platformlarına SPK tarafından lisans verilecek. Kripto varlıklara ilişkin yasal düzenlemede son aşamaya gelindi. Hedefimiz bu alanı daha güvenli hale getirmek" dedi.

Öte yandan ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC), kripto para yatırım araçları için önemli bir adım atarak spot bitcoin borsa yatırım fonlarına (ETF'ler) onay verdi.

ABD ve İngiltere'nin Yemen'deki Husilere hava ve deniz saldırıları düzenlemesinin ardından petrol fiyatları yüzde 2,5'in üzerinde yükseldi. İran destekli grubun, Kızıldeniz'de 'gemi taşımacılığına yönelik saldırılarına yanıt' olarak düzenlenen operasyon, Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrol kaynakları üzerinde yaratabileceği potansiyel etkiye ilişkin piyasa endişelerini artırdı.

Haftanın en önemli ya da merak edilen gelişmesi yeni asgari ücretti. 2024 için belirlenen net asgari ücret %49 zamla 17 bin 2 TL oldu. Yeni yıldan beklentiler ortaktır diye tahmin ediyorum: Bir parça huzur ve daha çok para...