Deze podcast beschrijft de strategie van de Europese Unie om wereldleider te worden op het gebied van artificiële intelligentie en cloudtechnologie.
Centraal staat het Actieplan voor het AI-continent, dat door middel van grootschalige investeringen en de bouw van nieuwe infrastructuur de concurrentiepositie van Europa moet versterken. Een cruciaal onderdeel hiervan is de voorgestelde Cloud and AI Development Act (CADA), die gericht is op het verdrievoudigen van de Europese datacapaciteit en het verminderen van de afhankelijkheid van buitenlandse aanbieders.
De Cloud and AI Development Act (CADA) is een aanstaande Europese wetgeving, onderdeel van het bredere Europese 'Tech Sovereignty package'. Deze wet heeft als hoofddoel de Europese digitale soevereiniteit en concurrentiepositie te versterken en de afhankelijkheid van niet-Europese techgiganten (hyperscalers uit de VS en Azië) te doorbreken.
De wetgeving richt zich in de kern op de volgende hoofdzaken:
1. Verdrievoudiging van duurzame datacenter-capaciteit CADA is ontworpen om een gunstig investeringsklimaat te scheppen en private investeringen aan te jagen, met als doel de cloud- en datacenter-capaciteit in de EU binnen de komende vijf tot zeven jaar ten minste te verdrievoudigen. Tegen 2035 moet deze capaciteit de behoeften van Europese bedrijven en overheden volledig kunnen dekken. Om dit te bereiken wil de EU belemmeringen wegnemen, zoals lange en ingewikkelde vergunningsprocedures en knelpunten rond de toegang tot energie, water en land. CADA stelt daarbij strenge eisen aan duurzaamheid en prioriteert klimaatneutrale, energie-efficiënte datacenters met innovatieve koel- en energiebeheertechnieken.
2. Eén Europees cloudbeleid voor de overheid en veilige infrastructuur De wet gaat hand in hand met de vormgeving van één EU-breed cloudbeleid voor overheidsdiensten en overheidsinkoop. De wet richt zich specifiek op het opbouwen en garanderen van uiterst veilige, in de EU gevestigde cloudcapaciteit die geschikt is voor zeer kritieke toepassingen met hoge veiligheidsbehoeften binnen de publieke en private sector.
3. Aanpakken van 'vendor lock-in' en bevorderen van een 'EuroStack' CADA moet de structurele onbalans in de markt aanpakken, waar dominante cloudaanbieders klanten nu vaak vasthouden via koppelverkoop en gesloten ecosystemen. Belangenorganisaties (zoals grote CIO-allianties en de VNG namens gemeenten) dringen er op aan dat CADA hiervoor stevige juridische kaders biedt. Zij eisen onder meer dat CADA zorgt voor:
- Een 'Buy European'-strategie en versoepeld aanbestedingsrecht: Overheden moeten hun inkoopbudgetten strategisch in kunnen zetten als vliegwiel voor Europese leveranciers, om zo een eigen Europese IT-infrastructuurlaag ('EuroStack') op te bouwen. CADA zou hiervoor uitzonderingen op het huidige aanbestedingsrecht moeten bieden.
- Een eenduidige definitie van 'soevereine cloud': Dit moet zogenoemde sovereignty washing – waarbij partijen onterechte claims maken over datasoevereiniteit – voorkomen door precies te definiëren welke mate van autonomie bij welke risicocategorie hoort.
- Verplichte certificering en open standaarden: Dit moet zorgen dat systemen onderling kunnen communiceren (interoperabiliteit), dat data makkelijk te verplaatsen is (dataportabiliteit) en dat er harde garanties zijn ingebouwd om makkelijk van provider te kunnen wisselen.
