Υπέρ της ζωής κόντρα στη βαρβαρότητα: Οι διασώστες απέναντι στο διαρκές έγκλημα της απαγωγής και παράνομης απώθησης ναυαγών και προσφύγων

Αρχές του Σεπτέμβρη 2022: «Μαμά διψάω», ψιθυρίζει  η τετράχρονη Louijin Ahmed Nasif. Ήταν οι τελευταίες λέξεις πριν ξεψυχήσει αγκαλιά της μητέρας της. Πέθανε από δίψα, αφού η Ελλάδα και Μάλτα αρνήθηκαν να στείλουν διασωστικό στα 62 άτομα που πέρασαν μέρες σε κίνδυνο παρασυρόμενα στη ζώνη έρευνας και διάσωσης της Μάλτας κοντά στην Κρήτη.

 Σε τρεις ώρες θα ήταν εκεί αν το έστελναν – η Louijin θα ζούσε σήμερα. Περισσότεροι από 1.200 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους στη Μεσόγειο κατά το 2022, προσθέτοντας στον τρομακτικό απολογισμό των σχεδόν 25.000 θανάτων από το 2014. Συζητούμε με το Ιάσονα Αποστολόπουλο, διασώστη στο ναυαγοσωστικό «Μάρε Ιόνιο» στη κεντρική Μεσόγειο με καθημερνό τους έργο είναι να διασώζουν ανθρώπους στη θάλασσα, αλλά βρίσκονται αντιμέτωποι ένα διαρκές έγκλημα. Η συνειδητή απόφαση των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων για έλεγχο των συνόρων έναντι της διάσωσης στη θάλασσα αποτελεί το κύριο λόγο για την τρομακτική αύξηση των θανάτων τα τελευταία χρόνια.

 Οι αρχές έπαψαν να ανταποκρίνονται ή να στέλνουν SOS όταν λαμβάνουν τέτοια μηνύματα, όταν πρόκειται για βάρκες με πρόσφυγες, εκτός κι αν στο πλεούμενο βρίσκεται κανένας λευκός δυτικός. Ήταν η μοναδική περίπτωση που στάλθηκε από τις λιμενικές αρχές SOS με την εξής παρένθεση: (American Citizen on board). Οι κρατικές πολιτικές είναι η απώθηση, η αποτροπή και η «εξωτερίκευση» των ελέγχων μέσα από παράνομες πρακτικές pushbacks και επαναπροωθήσεις αιτούντων ασύλου που απαγορεύει το διεθνές δίκαιο, η ΕΕ και τα κρατικά δίκαια. Κόντρα στη βαρβαρότητα της ρατσιστικής  μεταχείρισής που αποφασίζει ποιος θα ζήσει και αν αξίζουν οι ζωές των ανθρώπων παλεύει η αλληλεγγύη των διασωστών που είναι προϊόν κι απάντηση των Ιταλικών κινημάτων στην παρανομία της κυβέρνησης τους.

Πρόκειται για ένα τιτάνιο έργο των σωστικών σκαφών που δε θα έπρεπε να ήταν η δουλειά των κινημάτων,  αλλά των κρατών.  Αντί αυτού, τα κράτη υπονομεύουν τη διάσωση με παρενοχλήσεις από τα Λιμενικά, τις κατασχέσεις τους, την κατασυκοφάντηση των διασωστών και την προσπάθεια διασυρμού τους από κυβερνήσεις: Ελλάδα, Ιταλία, Μάλτα και Κύπρος, όλες επιχειρούν ένα ιστορικό πισωγύρισμα με αξιακή μετατόπιση στη εποχή της βαρβαρότητάς. Οδηγούν έτσι στο θάνατο και τη βία με τις βάναυσες παραβιάσεις του δικαίου που απαιτεί τη διάσωση οποιουδήποτε βρίσκεται σε κίνδυνο στη θάλασσα.

Ο ρόλος των ΜΚΔ συζητείται ολοένα και πιο έντονα τον τελευταίο καιρό για αρνητικούς λόγους, αναδεικνύοντας τον σκοτεινό ρόλο που μπορούν να επιτελέσουν. 

Ωστόσο, τα ΜΚΔ έχουν και δυνατότητες θετικής παρέμβασης, ως χρήσιμα εργαλεία κοινωνικών μετασχηματισμών. Πώς έχει χρησιμοποιηθεί το Twitter ως εργαλείο διπλωματίας από τους ηγέτες των δύο κοινοτήτων κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων επίλυσης του κυπριακού; 

Πώς μπορούν τα ΜΚΔ να μετασχηματίσουν κοινωνικές ταυτότητες και να συμβάλουν στην επίλυση διεθνών και δικοινοτικών προβλημάτων; Πώς μπορούν να αποτελέσουν χώρο όπου εκφράζονται εναλλακτικές απόψεις και αφηγήματα; Αυτά και άλλα, συζητάμε με την Δρ Χριστιάνα Καραγιάννη, Λέκτορα ΜΜΕ και Πολιτισμικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο Frederick.  

Ακολουθήστε τον Astra92,8 στο Facebook και Twitter

Με προσκεκλημένους τους Δρ Μιχάλη Σπουρδαλάκη, Ομότιμο Καθηγητή στο Τμήμα Κοινωνιολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, και τον Δρα Βασίλη Τσιάνο, Καθηγητή Κοινωνιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Κιέλου, συζητούμε τις προκλήσεις της Αριστεράς κατά τον 21ον αιώνα, τόσο σε διεθνές όσο και σε τοπικό επίπεδο.

 Η ανάγκη για συζήτηση για το πως θα παρέμβει η Αριστερά στη παρούσα συγκυρία είναι τεράστια: ειδικά στην μεταπανδημική εποχή, και με τη συγκυρία του πολέμου στην Ουκρανία και τα νέα δεδομένα που διαμορφώνονται, τη μεταναστευτική κρίση, και άλλα πολλά καλούμαστε να θέσουμε την πρόταση της Αριστεράς με τρόπο συγκεκριμένο αλλά και όραμα που να εμπνέει και να δίνει ελπίδα διεξόδου  από τη δυστοπική εποχή στην οποία ζούμε.

Συζήτηση με τον Ηλία Ηλίαδη, πρώην Πρέσβη. Διετέλεσε στην διπλωματική υπηρεσία του Υπουργείου Εξωτερικών για 25 χρόνια μεταξύ άλλων ηταν γενικός Πρόξενος στην Νέα Υόρκη και επίτιμος πρόξενος στην Μπογκοτά στην Κολομβία. Διετέλεσε καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Χαβεριάνα στην Μπογκοτά. 

Τι σηματοδοτεί η νίκη του Λούλα για τον κόσμο, ποιες προοπτικές αλλά και τα εμπόδια μπροστά του σε αυτή τη τεράστια χώρα και ποιο το αντίκτυπο στο κόσμο.

 Η ήττα του Μπολσονάρου σηματοδοτεί άραγε μια καμπή για αναχαίτηση του νέου φασισμού και αυταρχισμού στο κόσμο, ή μήπως θα δούμε εμφύλιο πόλεμο και διδακτορία; Ποια η σημασία της ήττας του ακροδεξιού για τη Βραζιλία, τους εργαζόμενους και τον Βραζιλιάνικο λαό μετά τόσα δεινά από τον αποικισμό στις αιμοσταγείς δικτατορίες;

 Επί Μπολσονάρου η περιβαλλοντική υποβάθμιση μέσω της αποψίλωση των δασών είχε πάρει μαζικές διαστάσεις κι αυτό έχει άμεσες επιπτώσεις σε παγκόσμια ζητήματα όπως η κλιματική αλλαγή και η απώλεια της βιοποικιλότητας. Τι σηματοδοτεί η νίκη του Λούλα για τον κόσμο, ποιες προοπτικές αλλά και τα εμπόδια μπροστά του σε αυτή τη τεράστια χώρα και ποιο το αντίκτυπο στο κόσμο.

(Μέρος Α μέχρι το 1990) - Η Αστάθμητη Κυπριακότητα: Συζήτηση με τον Αντρέα Παναγιώτου.

Οι Διαδράσεις φιλοξενούν τον κοινωνιολόγο Αντρέα Παναγιώτου, καθηγητή στο Πανεπιστήμιο Frederick με θέμα «Ταυτότητα, Κυπριακότητα και Οικουμενική -Συνείδηση». Με αφορμή της παρουσίαση του βιβλίου «Ανθολογία Κυπριωτισμού», που συνεπιμελήθηκε με τους Ν. Μούδουρο και Α. Μισιαούλη (εκδ. Νεοκυπριακός Σύνδεσμος) και είναι αφιερωμένο στον αείμνηστο Ιωσήφ Παγιάτα, ιδρυτικό μέλος και πρόεδρος του Συνδέσμου. Ο καθηγητής με το τον χειμαρρώδη λόγο του αναπτύσσει το βασικές θεματικές του βιβλίου. 

Πρόκειται για ένα βιβλίο -σταθμό που συγκεντρώνει και συμπυκνώνει τις βασικές  ιστορικές πηγές και κοινωνική και πολιτική γνώση με σχολιασμό γύρω από τη Κύπρο από τις απαρχές της σύγχρονης εποχής μέχρι σήμερα. Ξεκινά με το ερώτημα του Παλαιστινίου διανοούμενου Edward Said (Έντουαρντ Σαΐντ): Υπάρχουμε; Τί αποδείξεις έχουμε; Και στη συνέχεια εξηγεί τί είδους ταυτότητα είναι η κυπριακή. 

Η συζήτηση περιστρέφεται γύρω από ιστορικά, κοινωνικά-οικονομικά ζητήματα μέχρι τη δεκαετία του 1990. 

Εξετάζει τη σχέση πολιτικής με τον πολιτισμό/κουλτούρα στη μετααποικιακή διαιρεμένη νήσο, τη σημασία των κοινωνικών τάξεων, εθνοτικών και πολιτιστικών ταυτοτήτων, την Κυπριακότητα, τον εθνικισμό και την οικουμενικότητα και την προβληματική σχέση με τις λεγόμενες «μητέρες πατρίδες».

Η Δημοκρατία απέναντι στο Δίκαιο της Ισχύος.

Γινόμαστε αυτές τις μέρες παθητικοί μάρτυρες μιας εθνικιστικής έξαρσης, η οποία φαίνεται να νομιμοποιεί το Δίκαιο της Ισχύος, μέσα από ψευδο-γεωπολιτικές αναλύσεις. Το αποτέλεσμα είναι η εγχώρια διάβρωση της ίδιας της δημοκρατίας. Μόνη θεραπεία η εμβάθυνση των δημοκρατικών θεσμών. Προσκεκλημένος στο στούντιο ο Καθηγητής Κοινωνιολογίας και Κοσμήτορας της Σχολής Κοινωνικών Επιστημών του Πανεπιστημίου του Αιγαίου, Νίκος Ναγόπουλος.

Με αφορμή την υπόθεση Predator, αλλά και δημοσιοποιήσεις ιδιωτικών συνομιλιών πολιτικών, συζητάμε με τον Philippe Jougleux, Αναπληρωτή Καθηγητή και Αναπληρωτή Κοσμήτορας στη Νομική Σχολή του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Κύπρου,  για τη σχέση παρακολουθήσεων, ελεύθερης πληροφόρησης, έκφρασης και της προστασίας της ιδιωτικής ζωής μέσα από μηχανισμούς ελέγχου στην εποχή της ψηφιακότητας.

Συζητάμε με ακτιβιστές για τα δικαιωμάτων των ζώων για την απελευθέρωση των ζώων, για τον σπισισμό, για την τεχνολογία και άλλα.

Ο ρόλος της παιδείας σε ζητήματα αποδοχής της διαφορετικότητας, κοσμικότητας, και δημοκρατίας. Προσκεκλημένος ο εκπαιδευτικός Αντώνης Παπαγεωργίου, Αντιπρόεδρος της ACCEPT.

Συζήτηση γύρω από μια σημαντική δικαστική μάχη που κερδήθηκε κατά του Δημοσίου από εργαζομένους στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, καθώς επίσης και συζήτηση για τα ευρύτερα ζητήματα του ακαδημαϊκού πρεκαριάτου και πώς το εργασιακό καθεστώς επηρεάζει την ποιότητα της παιδείας. Φιλοξενούμενοι ο δικηγόρος Λάκης Χριστοδούλου, ο Πρόεδρος της ΔΕΔΕ, Χρίστος Χατζηιωάννου, καθώς επίσης και το ιδρυτικό μέλος της ΔΕΔΕ, Χάρης Καλύβας.