Dünya Mirası Adalar

Gençliğinde Troçki’nin yıllarını geçirdiği İliasko Köşkü yıkımına tanıklık edip yıkanlara “Ne olur yapmayın!” diye yalvaran İlhan Nebioğlu ile  bir araya geliyoruz. Bugün aynı acıyı Rum Yetimhanesi için hisseden Nebioğlu, 1980’lerden bu yana üyesi olduğu Europa Nostra’nın girişimleriyle, Yetimhane’nin “Tehlike Altındaki 7 Kültürel Miras” arasında seçilmesini sağlayan isimlerden biri olarak bu kez hepimizi sesimizi yükseltmeye çağırıyor.

Restoratör mimar Barış Altan'la Büyükada Rum Yetimhanesi'ni konuşuyoruz. Barış Altan yetimhane ile ilgili Patrikhane temsilcisi Laki Vingas’ın yapının artık restore edilemeyeceği yönündeki iddianın bilimsel açıdan geçersiz ve yönlendirici olduğunu anlatıyor ve ekliyor; "hangi malzemeden inşa edilmiş olursa olsun, hangi düzeyde yıpranmış olursa olsun, ilkesel ve teknik olarak her yapı restore edilebilir".

Yaklaşık 18 yıldır restorasyonu süren Büyükada’nın en görkemli yapılarından, üzerindeki gözlem kulesinden dünyaca ünlü gökbilimci Antoniadi’nin Mars gözlemlerine ilk kez başladığı yerlerden biri olan Mizzi Köşkü’nü (Al Palas) onarımını yürüten restorasyon uzmanı ve yüksek mimar Yaman İrepoğlu ile mercek altına alıyoruz.

'Yetimhane için başka bir gelecek mümkün mü?' sorusunu konuğumuz ODTÜ Mimarlık Fakültesi’nden mimar, mimarlık tarihçisi ve müze tasarımcısı Prof. Dr. Ayşen Savaş ile değerlendiriyoruz.

Avrupa’nın en büyük ahşap yapısı olan Büyükada Rum Yetimhanesi, şimdi 'turizm işlevine dönüştürme' kararıyla yeniden gündemde.

 

Yedi yıl önce başlattığımız 'Yetimhaneden Öğrenmek' serisine kaldığımız yerden devam ediyor ve bu hafta konuğumuz, süreci yakından takip eden Patrikhane sözcüsü ve azınlık hakları savunucusu Laki Vingas ile bu önemli kararı ve yapının geleceğini konuşuyoruz.

Yetimhane serimize yedi yıl önce 'Yetimhaneden Öğrenmek' başlıklı programımızda konuk ettiğimiz mimar Nevzat Sayın ile aradan geçen yedi yılın ardından yeniden buluşuyoruz.  O gün bize olacakları tek tek anlatmış meğer..

Nevzat Sayın ile aynı şeyleri konuşuyor olmanın verdiği ruh sıkıntısıyla 'Malumun İlanı' başlığı altında buluşuyoruz.

Bu yıl da gençleri bir araya getiren edebiyat, kültürler arası öğrenme, ekoloji ve toplumsal dayanışma ekseninde şekillenen Nâzım Hikmet Yaz Kamplarını sekiz yıldır Gündüz Vassaf ile birlikte koordine eden sosyolog ve sivil toplum çalışanı Nazan Bekiroğlu ile kampın geçmişini, bu seneki 'Dünya Vatandaşlığı' temasını ve gelecek vizyonunu konuşuyoruz.

Dünyanın en büyük ikinci ahşap yapısı olan Büyükada Rum Yetimhanesi’ni konuğumuz psikolog ve yazar Gündüz Vassaf ile konuşuyoruz. 

Gündüz Vassaf, yedi yıl önce düzenlenen '206 Odalı Sessizlik' sergisinde bu yapı için, “Devletlerin ve dinlerin yetimi,” demişti ve şimdi ise yetimhane, 'turizm yatırımı' adı altında yeni bir tehditle karşı karşıya.

Hafızasını yitiren İstanbul’un kıyısında hâlâ direnen Prens Adaları’nın kültürel peyzajında bu dönüşüm ne anlama geliyor?

İstanbul Rum Ortodoks Patrikhanesi Meclisi’nin, yapıyı turizm odaklı bir tesise dönüştürme kararıyla, dünyanın en büyük ikinci ahşap yapısı, Büyükada Rum Yetimhanesi yeniden gündemde.

2018’de Apaçık Radyo – Dünya Mirası Adalar programında başlattığımız “Yetimhaneden Öğrenmek” serisinde farklı disiplinden 15 konuk ağırlamıştık ancak üzerinden yedi yıl geçti ve tek bir çivi bile çakılmadı.

Konuğumuz mimarlık ve kültür tarihçisi Nilay Özlü ile yeni başladığımız 'Yeniden Büyükada Rum Yetimhanesi' serisi kapsamında Büyükada Rum Yetimhanesi üzerine konuşuyoruz.

Konuğumuz bilim, sanat ve çevre alanında dünyanın önde gelen isimlerinin buluştuğu National Geographic Festivali’ne Türkiye’den davet edilen Nat Geo kaşifi, şehir plancısı ve hidrolog Sera Tolgay ile festivalde bir çok kişinin, sivil inisiyatifler ve uzmanların katkıları ile hazırlanan “Marmara Denizi: Restorasyon Yol Haritası” ve “Asi Çevre Vizyon Planı” raporlarını dünyanın dört bir yanından gelen bilim insanları, çevre aktivistleri ve sanatçılarla paylaşmasını dinliyoruz.