دویچه وله فارسی | همه گزارش‌ها

اسلام‌آباد کوشیده است خود را در جنگ ایران "بی‌طرف" نشان دهد. پاکستان، هم حملات آمریکا و اسرائیل به ایران را محکوم کرده و هم حملات تهران به عربستان سعودی و دیگر کشورهای حاشیه خلیج فارس را مورد انتقاد قرار داده است.شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان، روز پنجشنبه ۱۲ مارس (۲۱ اسفند) در جده با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، دیدار کرد. این سفر در حالی انجام شد که جنگ ایران وارد سومین هفته خود شده و آمریکا و اسرائیل حملات خود علیه این کشور را تشدید کرده‌اند. تهران نیز پایگاه‌های آمریکا و مناطقی در عربستان سعودی و دیگر کشورهای حاشیه خلیج فارس را هدف قرار داده است.

مشرف زیدی، سخنگوی نخست‌وزیر پاکستان، در شبکه ایکس نوشت: «نخست‌وزیر همبستگی و حمایت کامل پاکستان از پادشاهی عربستان سعودی را در این روزهای دشوار ابراز کرد.» او افزود دو رهبر درباره تحولات اخیر منطقه گفت‌وگو کردند و در خصوص همکاری برای صلح و ثبات توافق داشتند.

در این پیام همچنین آمده است که شریف به ولیعهد ریاض اطمینان داده که پاکستان «همواره در کنار عربستان سعودی خواهد ایستاد.»

از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران در ۲۸ فوریه (نهم اسفند)، اسلام‌آباد تلاش کرده است خود را کشوری "بی‌طرف" معرفی کند که هم با کشورهای عربی و هم با ایران روابطی دوستانه دارد. با این حال، حفظ چنین توازنی کار آسانی نیست و اگر جنگ برای مدت طولانی‌تری ادامه یابد، پاکستان ممکن است ناگزیر از انتخاب یکی از طرف‌ها شود.

راهبرد پاکستان برای ایجاد تعادل

نخست‌وزیر پاکستان و ژنرال عاصم منیر، فرمانده ارتش این کشور، در ماه‌های اخیر روابط نزدیکی با دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، برقرار کرده‌اند. اسلام‌آباد حتی به "شورای صلح" جنجالی ترامپ پیوسته است؛ نهادی که هدف آن تثبیت اوضاع خاورمیانه و نظارت بر صلح و بازسازی در نوار غزه عنوان شده است.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

خواجه محمد آصف، وزیر دفاع پاکستان، در گفت‌وگویی با دویچه وله در حاشیه کنفرانس امنیتی مونیخ در ۱۴ فوریه گذشته گفته بود حمایت آمریکا برای اسلام‌آباد بسیار ارزشمند است. پس چرا پاکستان آشکارا از آمریکا حمایت نمی‌کند؟

فاطمه امان، تحلیلگر و پژوهشگر ارشد پیشین در مؤسسه خاورمیانه و شورای آتلانتیک، به دویچه وله می‌گوید: «پاکستان می‌تواند در عین حفظ روابط کاری خود با واشنگتن، از پیوستن به یک کارزار نظامی خودداری کند. ورود به جنگی در همسایگی هزینه‌های زیادی خواهد داشت: اختلال اقتصادی، احتمال بی‌ثباتی در مرز ایران و پاکستان و خطر تشدید تنش‌های فرقه‌ای در داخل پاکستان. این عوامل محدودیت‌های روشنی را بر میزان همسویی نظامی اسلام‌آباد با ایالات متحده ایجاد می‌کنند.»

امان می‌گوید: «پاکستان ضمن پرهیز از دخالت مستقیم در این درگیری، همدلی دیپلماتیک نشان می‌دهد. اولویت این کشور جلوگیری از سرایت جنگ به مرزهای غربی خود، بی‌ثبات شدن فضای داخلی یا اختلال در تأمین انرژی و مسیرهای تجاری است.» او می‌افزاید: «توصیف دقیق‌تر این سیاست، همسویی محدود بدون درگیری نظامی است.»

مشرف زیدی، سخنگوی شریف، نیز به دویچه وله گفت دولت پاکستان برای کاهش تنش‌ها تلاش می‌کند. او تأکید کرد: «پاکستان از حملات ایران به کشورهای خلیج فارس یا از بمباران (آمریکا و اسرائیل) در ایران حمایت نمی‌کند.»

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

اما فاطمه امان معتقد است که پاکستان «از نظر سیاسی بی‌طرف نیست.» او تأکید می‌کند: «بیانیه‌های رسمی پاکستان از حملات اسرائیل انتقاد کرده و از حاکمیت ایران حمایت کرده است. اما اسلام‌آباد در عمل می‌کوشد وارد جنگ نشود. نمی‌خواهد به یکی از طرف‌های درگیر تبدیل شود.»

اما اگر عربستان سعودی تصمیم بگیرد وارد جنگ علیه ایران شود، چه خواهد شد؟

آیا ممکن است پای پاکستان به جنگ کشیده شود؟

مشرف زیدی به دویچه وله گفت: «پاکستان هر زمان که عربستان سعودی به کمک نیاز داشته باشد در کنار آن خواهد بود»، اما به گفته او، نخست‌وزیر شریف در عین حال «در تماس مداوم با رهبری ایران نیز بوده است.»

فاطمه امان معتقد است چند سناریو می‌تواند پاکستان را به جنگ نزدیک‌تر کند. او تأکید می‌کند: «اگر خاک یا زیرساخت‌های انرژی عربستان سعودی مورد حمله مداوم قرار گیرد و ریاض رسما درخواست کمک کند، پاکستان با فشار قابل توجهی برای حمایت از یک شریک راهبردی مهم روبه‌رو خواهد شد.»

او می‌افزاید: «روابط پاکستان با عربستان سعودی شامل حمایت اقتصادی، پشتیبانی سیاسی و همکاری امنیتی است. اما در درگیری‌ای که ایران نیز در آن حضور دارد، همین شراکت راهبردی، استراتژی ایجاد تعادل اسلام‌آباد را پیچیده می‌کند.» به گفته امان، روابط نزدیک با ریاض به طور طبیعی این انتظار را ایجاد می‌کند که در صورت به هم خوردن ثبات خلیج فارس، پاکستان از نگرانی‌های امنیتی عربستان حمایت کند.

بیشتر بخوانید: حمله آمریکا به ناوچه ایرانی؛ چالشی برای بی‌طرفی هند

پاکستان و عربستان سعودی همچنین یک پیمان دفاع متقابل دارند که بر اساس آن، حمله به یکی از آنان، حمله به هر دو تلقی می‌شود و هر دو کشور را به مداخله نظامی مشترک متعهد می‌کند. به گفته امان، چالش اسلام‌آباد این است که در عین اطمینان دادن به عربستان سعودی، از قرار گرفتن در موقعیتی که پاکستان بخشی از یک رویارویی نظامی گسترده میان عربستان و ایران شود، پرهیز کند.

امان می‌گوید، سناریوهای دیگر شامل "سرایت مستقیم جنگ ایران به مرز ایران و پاکستان از طریق فعالیت گروه‌های مسلح، جریان پناهجویان، عملیات اطلاعاتی یا حملات فرامرزی" است. او همچنین تأکید می‌کند: «در نهایت تنش‌های فرقه‌ای داخلی در پاکستان نیز ممکن است، با انعکاس رقابت‌های منطقه‌ای در سیاست داخلی، تشدید شود.»

انتظارات ترامپ از اسلام‌آباد

ملیحه لودهی، کارشناس روابط بین‌الملل و سفیر پیشین پاکستان در آمریکا و سازمان ملل، معتقد است موضع پاکستان در این مناقشه در عمل بیشتر به ایران نزدیک است.

او به دویچه وله می‌گوید: «پاکستان حمله آمریکا و اسرائیل به ایران را، بدون نام بردن از آمریکا، محکوم کرده است. رهبران پاکستان درگذشت آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، را تسلیت گفته‌اند. نخست‌وزیر همچنین به رهبر جدید تبریک گفته و وزیران خارجه دو کشور در طول جنگ با یکدیگر گفت‌وگو کرده‌اند.»

بیشتر بخوانید: جنگ ایران؛ آیا آسیای جنوب شرقی عمل‌گرایی پیشه خواهد کرد؟

لودهی با بیان اینکه افکار عمومی در پاکستان به شدت طرفدار ایران است، می‌افزاید: «با این حال با توجه به روابط نزدیک پاکستان با شورای همکاری خلیج فارس، به‌ویژه عربستان سعودی که با آن پیمان دفاعی دارد، اسلام‌آباد حملات علیه این کشورها را نیز محکوم کرده است.» پاکستان با اسرائیل روابط دیپلماتیک ندارد و افکار عمومی این کشور نیز حامی حملات آمریکا و اسرائیل به ایران نیست.

با این حال فاطمه امان، تحلیلگر امور خاورمیانه، معتقد است موضع اسلام‌آباد احتمالاً دونالد ترامپ را غافلگیر نخواهد کرد. او می‌گوید: «واشنگتن انتظار ندارد پاکستان مستقیماً وارد جنگ شود. واقع‌بینانه‌تر این است که آمریکا انتظار دارد پاکستان مانع از فعالیت‌های ضدآمریکایی در خاک خود شود، از حمایت از ایران اجتناب کند، همکاری‌های امنیتی و اطلاعاتی‌اش را حفظ کند و به باز ماندن مسیرهای کشتیرانی در خلیج فارس کمک کند.»

فاطمه امان می‌افزاید: «اگر درگیری گسترش یابد و عربستان سعودی هدف حملات مستقیم قرار گیرد، انتظارات آمریکا نیز می‌تواند تغییر کند. در آن صورت فشار بر اسلام‌آباد برای حمایت از ریاض به طور قابل توجهی افزایش خواهد یافت و فضای پاکستان برای حفظ موضع عدم مشارکت در جنگ، تنگ‌تر خواهد شد.»

مانور مشترک آمریکا و کره جنوبی از چند روز پیش در دریای ژاپن در جریان است. پس از تهدید پیونگ‌یانگ به "پیامدهای هولناک"، اینک اقدام عملی نیز صورت گرفته است. کره شمالی ده موشک بالستیک به سوی آب‌های آزاد شلیک کرد.به گفته ستاد کل ارتش کره جنوبی، کره شمالی امروز شنبه ۱۴ مارس (۲۳ اسفند) حدود ده موشک به سوی دریای شرق، که به نام دریای ژاپن نیز شناخته می‌شود، شلیک کرده است.

ارتش کره جنوبی اعلام کرد که "حدود ده موشک بالستیک شناسایی‌نشده" را کشف کرده است که «حدود ساعت ۱۳:۲۰ به وقت محلی (۰۵:۲۰ به وقت اروپای مرکزی) از منطقه سونان در کره شمالی به سوی دریای شرق شلیک شده‌اند.» در این گزارش از نام کره‌ای "دریای ژاپن" استفاده شده است.

وزارت دفاع ژاپن در توکیو نیز، بدون اشاره به جزئیات، اعلام کرده که این موشک‌ها ظاهراً در دریای ژاپن و خارج از منطقه انحصاری اقتصادی این کشور سقوط کرده‌اند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

رهبری پیونگ‌یانگ که رزمایش‌های مشترک واشنگتن و سئول را تمرینی برای تهاجم علیه خود ارزیابی می‌کند، اخیراً تهدید کرده بود که این رزمایش "پیامدهای هولناکی" در پی خواهد داشت. کیم یو جونگ، خواهر قدرتمند کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی، با این تهدید، رزمایش‌های نظامی جاری را محکوم کرده بود.

در مقابل اما، کره جنوبی و آمریکا که از روز دوشنبه گذشته رزمایش‌های نظامی سالانه خود را برگزار می‌کنند، تأکید کرده‌اند که رزمایش جاری آنها صرفاً ماهیتی دفاعی دارد.

دیدار احتمالی ترامپ و کیم

ستاد کل ارتش کره جنوبی این خبر را تنها چند ساعت پس از آن منتشر کرد که کیم مین سوک، نخست‌وزیر کره جنوبی، از احتمال دیدار قریب‌الوقوع دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، و کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی، سخن گفته بود.

نخست‌وزیر کره جنوبی که با ترامپ در واشنگتن دیدار کرده بود، گفت رئیس جمهور آمریکا به او گفته است دیدار با کیم جونگ اون "خوب خواهد بود" و ممکن است وقتی به چین سفر می‌کند این اتفاق بیفتد، "یا نیفتد". ترامپ قرار است از ۳۱ مارس تا دوم آوریل به چین سفر کند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

به گفته کارشناسان، کره شمالی ده‌ها کلاهک هسته‌ای در اختیار دارد و در گذشته بارها تأکید کرده است که با وجود تحریم‌های بین‌المللی آنها را حفظ خواهد کرد.

پیونگ‌یانگ نخستین آزمایش هسته‌ای خود را در سال ۲۰۰۶ انجام داد. این کشور به‌شدت منزوی، نیازش به سلاح هسته‌ای را با "بازدارندگی" در برابر تهدید نظامی آمریکا و هم‌پیمانانش، توجیه می‌کند.

چندین قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل متحد، کره شمالی را اصولاً از شلیک موشک‌های بالستیک منع کرده است. این کشور آخرین بار در ۲۷ ژانویه گذشته دو موشک بالستیک را بر فراز دریای ژاپن آزمایش کرده بود.

بمباران سنگین خارک توسط سنتکام و پیام هشدارآمیز ترامپ، بازار جهانی انرژی را در شوک فرو برد. گزارش تحقیقی دویچه‌وله از جزیره‌ای که ۹۰درصد نفت ایران و نبض اقتصاد منطقه را در دست دارد.در ساعات پایانی شب جمعه ۲۲ اسفند (۱۳ مارس)، جزیره خارک هدف یکی از سنگین‌ترین حملات هوایی ارتش ایالات متحده قرار گرفت. این حمله که به گفته مقامات پنتاگون با هدف "فلج کردن ماشین جنگی و منابع مالی" انجام شد، فصل جدیدی را در تنش‌های جاری میان آمریکا و اسرائيل علیه ایران گشوده است.

خبرگزاری رویترز در گزارش بامدادی صبح شنبه ۱۴ مارس نوشت: «تصاویر ماهواره‌ای نشان‌دهنده وقوع آتش‌سوزی‌های گسترده در بخش مخازن ذخیره‌سازی و اسکله‌های بارگیری موسوم به تی-جتی (T-Jetty) است.»

همچنین روزنامه گاردین با اشاره به ابعاد این حمله به نقل از تحلیلگران نظامی گزارش داد: «استفاده از بمب‌های سنگر‌شکن نشان می‌دهد که هدف، تخریب زیرساخت‌های بتنی و خطوط لوله انتقال نفت در عمق زمین بوده است تا امکان بازسازی سریع آن‌ها از میان برود.»

دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در پیامی در شبکه اجتماعی خود "تروث سوشال" نوشت: «لحظاتی پیش، به دستور مستقیم من، فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) یکی از سنگین‌ترین حملات هوایی تاریخ خاورمیانه را به اجرا درآورد و تمامی اهداف نظامی در نگین ایران، جزیره خارک را به طور کامل نابود کرد.»

رئيس جمهور آمریکا در بخش دیگر پیام خود نوشت "به دلایل ملاحظات انسانی"، تصمیم گرفته "در این مرحله زیرساخت‌های نفتی این جزیره با خاک یکسان نشود".

ترامپ افزود در عین حال اگر ایران یا هر طرف دیگری اقدامی برای اخلال در تردد آزاد و امن کشتی‌ها از تنگه هرمز انجام دهد، فوراً در این تصمیم تجدیدنظر خواهد کرد.

رسانه‌های جمهوری اسلامی تا لحظه تنظیم این گزارش به این خبر واکنشی نشان نداده‌اند اما در شبکه‌های اجتماعی اخباری مبنی بر شنیده شدن صدای شدید انفجار از این جزیره منتشر شده است.

ناظران بر این باورند که تخریب خارک عملاً به معنای قطع دسترسی ایران به بازارهای جهانی است.

گزارش زیر در گفتگو با دالغا خاتین‌اوغلو، روزنامه‌نگار و تحلیلگر حوزه انرژی و شاهین مدرس، کارشناس روابط بین‌الملل به کالبدشکافی اهمیت حیاتی این جزیره و چرایی تبدیل شدن آن به کانون اصلی درگیری‌های استراتژیک می‌پردازد:

جزیره‌ای کوچک که می‌تواند سرنوشت جنگ را تغییر دهد

جزیره خارک، متعلق به استان بوشهر در ایران، مهم‌ترین پایانه صادرات نفت این کشور به شمار می‌رود. بخش عمده نفت خام صادراتی ایران از این جزیره به بازارهای جهانی منتقل می‌شود.

برآوردها نشان می‌دهد حدود ۹۰ درصد صادرات نفت ایران از طریق خارک انجام می‌شود. به همین دلیل بسیاری از تحلیلگران انرژی این جزیره را "گلوگاه اقتصادی ایران" توصیف می‌کنند.

دالغا خاتین‌اوغلو می‌گوید آمارهای شرکت اطلاعات کالایی کپلر نشان می‌دهد ۹۶ درصد صادرات نفت ایران در سال گذشته از طریق پایانه نفتی خارک انجام شده است.

به گفته او، این پایانه بزرگ‌ترین مرکز صادرات نفت ایران است و از سال ۱۳۳۹ فعالیت می‌کند. این پایانه دو اسکله دارد که می‌توانند هم‌زمان ۹ نفتکش را پذیرش کنند و ظرفیت بارگیری آن روزانه حدود پنج میلیون بشکه نفت خام است.

او می‌گوید: «در این جزیره حدود ۴۰ مخزن ذخیره نفت با ظرفیت مجموع حدود ۲۰ میلیون بشکه وجود دارد و به همین دلیل عملا می‌توان خارک را شاهراه صادرات نفت ایران دانست؛ یک تاسیسات راهبردی که بخش اعظم صادرات نفت کشور از طریق آن انجام می‌شود.»

جایگزینی که هنوز وجود ندارد

خارک تنها حدود ۲۵ تا ۳۰ کیلومتر از ساحل ایران فاصله دارد. همین نزدیکی باعث شده این جزیره همزمان هم اهمیت راهبردی داشته باشد و هم در برابر تهدیدات نظامی آسیب‌پذیر باشد.

به گفته خاتین‌اوغلو، حتی در هفته‌های اخیر و با وجود جنگ، صادرات نفت ایران همچنان عمدتا از طریق خارک انجام شده است.

او می‌گوید، تنها در یک هفته گذشته ایران روزانه حدود دو میلیون و صد هزار بشکه نفت صادر کرده که بخش عمده آن از طریق خارک بارگیری شده است.

به گفته او، پایانه نفتی جاسک که خارج از تنگه هرمز قرار دارد، تنها بندری است که می‌تواند تا حدی جایگزین خارک شود، اما ظرفیت آن بسیار محدود است.

او توضیح می‌دهد که اگر خارک از مدار خارج شود، صادرات نفت ایران ممکن است بین ۷۰ تا ۸۰ درصد کاهش پیدا کند.

خاتین‌اوغلو همچنین هشدار می‌دهد میزان آسیب و زمان بازسازی تاسیسات به شدت خسارت بستگی دارد. به گفته او، اگر مخازن نفت یا اسکله‌ها به طور کامل تخریب شوند، احیای کامل تاسیسات ممکن است چندین سال زمان ببرد.

گره ژئوپولیتیک انرژی

اهمیت خارک تنها به اقتصاد ایران محدود نمی‌شود. هرگونه اختلال در فعالیت این جزیره می‌تواند مستقیما بازار جهانی انرژی را تحت تأثیر قرار دهد. وال استریت ژورنال گزارش داد که بازار جهانی انرژی بلافاصله به خبر بمباران این جزیره واکنش نشان داده و قیمت نفت برنت با جهشی ۷ درصدی روبرو شده است.

به گفته برخی تحلیلگران، اگر صادرات نفت ایران از خارک مختل شود، قیمت نفت می‌تواند به سرعت افزایش پیدا کند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

به همین دلیل ایالات متحده با یک معادله پیچیده روبه‌رو است: فشار بر ایران بدون ایجاد شوک در بازار جهانی انرژی.

از نظر شاهین مدرس، کارشناس روابط بین‌الملل، خارک در نقطه تلاقی سه حوزه مهم قرار دارد: اقتصاد انرژی، ژئوپولیتیک دریایی و امنیت ملی.

به گفته او، تمرکز چنین حجم بزرگی از صادرات نفت در یک نقطه جغرافیایی، در عین ایجاد کارآمدی اقتصادی، یک آسیب‌پذیری استراتژیک نیز ایجاد می‌کند.

او می‌گوید: «هرگونه اختلال در این گره لجستیکی می‌تواند زنجیره صادرات انرژی ایران را به طور کامل مختل کند.»

جزیره‌ای در مرکز تحلیل‌های غربی

در هفته‌های اخیر، رسانه‌های غربی بارها به اهمیت خارک در سناریوهای جنگی اشاره کرده‌ بودند.

روزنامه "استرالین فایننشال ریویو" در یکی از گزارش‌های خود این پرسش را مطرح کرده بود: "چرا ترامپ این جزیره نفتی ایران را هدف قرار نداد؟".

روزنامه "دیلی تلگراف" بریتانیا نیز در گزارشی نوشت که خارک می‌تواند نقطه‌ای باشد که آمریکا بدون اعزام نیروهای زمینی فشار شدیدی بر ایران وارد کند.

در فرانسه نیز روزنامه "فیگارو" از خارک به عنوان "مرکز نفت ایران" یاد کرده و نوشت که این جزیره ممکن است یکی از اهداف احتمالی در جنگ باشد.

روزنامه "لو پاریزین" هم این پرسش را مطرح کرده است که آیا کنترل خارک می‌تواند نقطه عطفی در جنگ با ایران باشد یا نه.

سناریوهای احتمالی

در تحلیل‌های منتشر شده چند گزینه مختلف مطرح شده است. برخی از تحلیلگران معتقدند که حملات هوایی محدود به تأسیسات نفتی خارک می‌تواند صادرات نفت ایران را مختل کند.

برخی دیگر از احتمال محاصره دریایی این جزیره صحبت می‌کنند. سناریوی دیگر، که پرریسک‌تر تلقی می‌شود، کنترل یا تصرف موقت جزیره است.

شاهین مدرس می‌گوید از منظر ژئوپولیتیک انرژی، همین اهمیت باعث شده این جزیره در سناریوهای نظامی نیز به عنوان هدفی بالقوه مطرح شود.

بیشتر بخوانید: حمله جمهوری اسلامی به زیرساخت‌های انرژی در خلیج فارس

او یادآوری می‌کند که در جنگ ایران و عراق نیز نیروی هوایی عراق بارها این جزیره را بمباران کرد تا صادرات نفت ایران را متوقف کند.

ریسکی که می‌تواند بحران جهانی ایجاد کند

با این حال بسیاری از تحلیلگران هشدار می‌دهند که حمله به خارک می‌تواند پیامدهای گسترده‌ای داشته باشد.

به گفته برخی کارشناسان انرژی، چنین اقدامی ممکن است حکومت ایران را به هدف قرار دادن زیرساخت‌های انرژی کشورهای خلیج فارس سوق دهد.

علاوه بر این، اختلال در صادرات نفت ایران می‌تواند باعث آشفتگی شدید در بازار جهانی انرژی شود.

برآورد برخی تحلیلگران نشان می‌دهد که چنین سناریویی می‌تواند قیمت نفت را دست‌کم ۱۰ تا ۱۲ دلار در هر بشکه افزایش دهد.

از تجارت دریایی تا پایانه نفتی

با وجود نقش حیاتی خارک در صنعت نفت امروز، تاریخ این جزیره بسیار قدیمی‌تر از دوران نفت است.

شواهد باستان‌شناسی نشان می‌دهد سکونت انسان در این جزیره دست‌کم به اواخر هزاره دوم پیش از میلاد بازمی‌گردد. موقعیت جغرافیایی آن در خلیج فارس باعث شده قرن‌ها در مسیرهای تجاری منطقه قرار داشته باشد.

در قرن هجدهم شرکت هند شرقی هلند در این جزیره پایگاه تجاری ایجاد کرد و حتی قلعه‌ای برای حفاظت از آن ساخت. اما این حضور کوتاه بود و نیروهای محلی در سال ۱۷۶۴ هلندی‌ها را از جزیره بیرون کردند.

بیشتر بخوانید: جنگ ایران؛ چرا جمهوری اسلامی تسلیم نمی‌شود؟

در قرن بیستم با گسترش صنعت نفت ایران، نقش خارک به شکل چشمگیری تغییر کرد. نخستین محموله نفت ایران در سال ۱۹۵۳ از این جزیره به اروپا صادر شد.

از دهه ۱۹۶۰ به بعد، این جزیره از طریق خطوط لوله به میدان‌های نفتی فراساحلی و مناطق نفت‌خیز خوزستان متصل شد و به بزرگ‌ترین پایانه صادرات نفت ایران تبدیل شد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

حمله شب گذشته به جزیره خارک، بار دیگر ثابت کرد که جغرافیای کوچک این جزیره، نقشی تعیین‌کننده در موازنه قدرت بزرگ‌ترین بازیگران جهانی دارد. اگرچه سخنان ترامپ مبنی بر عدم تخریب کامل زیرساخت‌های نفتی، "فعلاً" بازار جهانی انرژی را از یک شوک تمام‌عیار مصون نگاه داشته، اما سایه سنگین بمب‌های سنگر‌شکن بر فراز اسکله‌های "تی-جتی"، نشان از آن دارد که "گلوگاه اقتصادی ایران" بیش از هر زمان دیگری در طول تاریخ خود، آسیب‌پذیر شده است.

بیشتر بخوانید: برنامه آژانس جهانی انرژی برای "آزادسازی تاریخی" ذخایر نفت

در این میان، واکنش احتمالی تهران به این اقدام و معادله پیچیده امنیت در تنگه هرمز، مشخص خواهد کرد که آیا خارک همچنان به عنوان پایانه صادراتی به حیات خود ادامه می‌دهد، یا به نقطه‌ای بی‌بازگشت در تغییر نقشه ژئوپولیتیک انرژی تبدیل خواهد شد. در روزهای آینده، چشم جهان نه به قیمت نفت برنت، بلکه به شعله‌های آتشی است که از خارک زبانه می‌کشد؛ شعله‌هایی که می‌توانند سرنوشت جنگ و صلح در خاورمیانه را بازنویسی کنند.

به گفته منابع آگاه، دولت ایالات متحده و رهبری ایران تلاش‌های برخی کشورها برای میانجیگری و پایان دادن به جنگ را رد کرده‌اند. به گفته منابع مطلع، کشورهایی مانند عمان و مصر برای میانجی‌گری میان طرف‌های درگیر تلاش کرده‌اند.جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران روز شنبه ۹ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شد. بر اساس اعلام دفتر نخست‌وزیری اسرائیل، عملیات نظامی جدید این کشور، "غرش شیران" نام‌گذاری شده است. آمریکا نیز عملیات نظامی خود علیه جمهوری اسلامی را "خشم حماسی" نام‌گذاری کرده است.

علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی در جریان این حملات کشته شد. بنا به اعلام ترامپ و ارتش اسرائیل تا كنون ده‌ها تن از مقام‌های عالیرتبه حکومت ایران نیز کشته شده‌اند.

جمهوری اسلامی در واکنش به حملات مشترک اسرائیل و آمریکا، تا کنون خاک اسرائیل و نیز چند کشور منطقه خلیج فارس از جمله قطر، کویت، عربستان سعودی، بحرین و امارات متحده عربی و حتی آذربایجان را نیز هدف قرار داده است.

یک هفته پس از اعلام رسمی مرگ خامنه‌ای، مجلس خبرگان رهبری، مجتبی فرزند او را به عنوان سومین رهبر جمهوری اسلامی انتخاب کرد.

آخرین خبرها از تحولات جنگ را از اینجا دنبال کنید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران

آمریکا و جمهوری اسلامی تلاش‌های میانجیگری برای پایان جنگ را رد کردند

به گفته منابع آگاه، دولت ایالات متحده و رهبری ایران تلاش‌های برخی کشورهای خاورمیانه برای میانجیگری و پایان دادن به جنگ را رد کرده‌اند.

سه منبع آگاه از این روند به خبرگزاری رویترز گفتند دولت دونالد ترامپ پیشنهادهای مربوط به مذاکرات دیپلماتیک را نپذیرفته است.

هم‌زمان دو منبع بلندپایه ایرانی نیز گفته‌اند جمهوری اسلامی تا زمانی که حملات هوایی آمریکا و اسرائیل ادامه داشته باشد، آتش‌بس را منتفی می‌داند.

به گفته منابع مطلع، کشورهایی مانند عمان و مصر برای میانجی‌گری میان طرف‌های درگیر تلاش کرده‌اند. عمان که پیش از آغاز جنگ نیز نقش میانجی را ایفا می‌کرد، چندین بار سعی کرده کانالی برای ارتباط میان طرف‌ها ایجاد کند.

همچنین گفته می‌شود مصر نیز برای از سرگیری مذاکرات تلاش کرده است. با این حال به گفته این منابع، کاخ سفید اعلام کرده که در حال حاضر علاقه‌ای به چنین مذاکراتی ندارد.

یک مقام ارشد کاخ سفید در گفت‌وگو با رویترز تأیید کرد که دونالد ترامپ پیشنهادهای دیپلماتیک را رد کرده است. او گفت رئیس‌جمهور آمریکا در حال حاضر به چنین ابتکارهایی علاقه‌ای ندارد و عملیات نظامی ادامه خواهد یافت.

این مقام افزود ممکن است در آینده شرایط تغییر کند، اما در حال حاضر چنین چیزی مطرح نیست.

یک مقام ارشد دیگر در دولت آمریکا نیز گفت ترامپ اعلام کرده برخی نشانه‌ها حاکی از آن است که رهبری جدید در ایران ممکن است در آینده تمایل به مذاکره داشته باشد. با این حال او تأکید کرد عملیات نظامی "خشم حماسی" فعلاً بدون تغییر ادامه خواهد یافت.

در سوی دیگر، منابع جمهوری اسلامی نیز می‌گویند مواضع در تهران سخت‌تر شده است. یکی از این منابع گفت آنچه پیش از این از طریق کانال‌های دیپلماتیک مطرح شده بود اکنون دیگر اهمیتی ندارد.

او افزود سپاه پاسداران معتقد است اگر ایران کنترل تنگه هرمز را از دست بدهد، در جنگ شکست خواهد خورد. به گفته این منبع، به همین دلیل سپاه با هرگونه آتش‌بس، مذاکره درباره آتش‌بس یا تلاش‌های دیپلماتیک مخالفت خواهد کرد.

حمله دوباره به کنسولگری امارات در اقلیم کردستان عراق

در اقلیم کردستان عراق، کنسولگری امارات متحده عربی برای دومین بار در طول یک هفته هدف حمله قرار گرفته است.

به گفته وزارت خارجه امارات، در این حمله دو نیروی امنیتی زخمی شدند و ساختمان کنسولگری نیز آسیب دید.

وزارت خارجه امارات اعلام کرد دولت عراق و مقام‌های اقلیم کردستان باید درباره این حمله تحقیق کنند و عاملان آن را شناسایی کنند.

در پی جنگ میان ایالات متحده و اسرائیل با ایران، حملات در عراق نیز افزایش یافته است. بر اساس برخی برآوردها تاکنون حدود ۲۰۰ حمله در این کشور رخ داده که بیشتر آن‌ها منطقه کردستان را هدف قرار داده‌اند.

بخش عمده نیروهای آمریکایی که هنوز در عراق حضور دارند در همین منطقه مستقر هستند. همچنین گروه‌های شبه‌نظامی عراقی هم‌پیمان با ایران مسئولیت ده‌ها حمله در این کشور را بر عهده گرفته‌اند.

دولت آمریکا از گزارش شبکه سی‌ان‌ان درباره جنگ ایران انتقاد کرد

دولت ایالات متحده از پوشش خبری شبکه سی‌ان‌ان درباره جنگ ایران به‌شدت انتقاد کرده است.

پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، گفت منتظر است تا هرچه زودتر این شبکه به مالکیت شرکت فیلم و رسانه‌ای پارامونت اسکای‌دنس درآید؛ شرکتی که از حامیان دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، به شمار می‌رود.

هگست که پیش‌تر مجری شبکه فاکس‌نیوز بوده است، به‌ویژه از گزارشی در سی‌ان‌ان انتقاد کرد که در آن گفته شده بود واشنگتن هنگام برنامه‌ریزی حملات هوایی علیه جمهوری اسلامی، خطر مسدود شدن مسیر انتقال نفت از طریق تنگه هرمز را دست‌کم گرفته است.

او این گزارش را "آشکارا مضحک" توصیف کرد.

۴۴ کشتی آلمانی تحت تأثیر بسته شدن تنگه هرمز قرار گرفته‌اند

انجمن مالکان کشتی آلمان اعلام کرد در پی مسدود شدن تنگه هرمز در جریان جنگ ایران، در حال حاضر ۴۴ کشتی آلمانی تحت تأثیر این وضعیت قرار گرفته‌اند.

مارتین کروگر، مدیرعامل این انجمن، در گفت‌وگو با رادیو "دویچلندفونک" وضعیت موجود را "یک فاجعه واقعی" توصیف کرد.

به گفته او، نزدیک به هزار دریانورد آلمانی در منطقه حضور دارند. کروگر تأکید کرد برای حفاظت از کشتی‌های تجاری غیرنظامی به یک اقدام هماهنگ بین‌المللی نیاز است و آلمان باید دست‌کم در سطح دیپلماتیک در چنین تلاشی مشارکت داشته باشد.

او همچنین با اشاره به اظهارات دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، درباره اسکورت نفتکش‌ها، هشدار داد نباید میان انواع کشتی‌ها تفاوت قائل شد. کروگر گفت بسیاری از کشتی‌های آلمانی در این منطقه کشتی‌های کانتینری هستند و آن‌ها نیز همانند نفتکش‌ها نیاز به حفاظت دارند.

مدیرعامل انجمن مالکان کشتی آلمان همچنین بر اهمیت صنعت کشتیرانی برای اقتصاد جهانی تأکید کرد و گفت ناوگان تجاری آلمان یکی از بزرگ‌ترین ناوگان‌های جهان است و آن را "گنجی واقعی" برای این کشور توصیف کرد.

او افزود اگر روند خرابکاری در مسیرهای دریایی ادامه پیدا کند، ممکن است زنجیره‌های تأمین جهانی تغییر کنند. با این حال به گفته او هنوز مشخص نیست که این وضعیت در نهایت به کاهش حمل‌ونقل دریایی منجر خواهد شد یا نه.

کروگر درباره امنیت کشتی‌های آلمانی نیز گفت خدمه این کشتی‌ها بسیار حرفه‌ای و باتجربه هستند.

به گفته او، بسیاری از دریانوردان از تجربه‌هایی که در جریان حملات شورشیان حوثی یمن به کشتی‌ها به دست آورده‌اند بهره می‌برند.

حمله به سفارت آمریکا در بغداد؛ گزارش‌ها از اصابت موشک یا پهپاد

گزارش‌ها حاکی از آن است که سفارت ایالات متحده در بغداد، پایتخت عراق، روز شنبه ۱۴ مارس (۲۳ اسفند) هدف یک حمله هوایی قرار گرفته است.

بر اساس اطلاعات منابع امنیتی، سکوی فرود بالگرد در محوطه این سفارتخانه با یک موشک یا پهپاد هدف قرار گرفته است.

تصاویر منتشرشده از سوی خبرگزاری آسوشیتدپرس ستون دودی را نشان می‌دهد که از محل حمله به هوا برخاسته است. سفارت آمریکا تاکنون درباره این حادثه اظهار نظری نکرده است.

بیشتر بخوانید: جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران

مجتمع سفارت آمریکا در بغداد یکی از بزرگ‌ترین تأسیسات دیپلماتیک این کشور در جهان به شمار می‌رود. این مجموعه از زمان آغاز جنگ ایران حدود دو هفته پیش تاکنون برای دومین بار هدف حمله قرار گرفته است.

این حمله اندکی پس از آن رخ داد که در حملاتی در بغداد دو عضو یک گروه قدرتمند مورد حمایت جمهوری اسلامی کشته شدند.

ارتش اسرائیل از حدود ۴۰۰ موج حمله به اهدافی در ایران خبر داد

ارتش اسرائیل روز شنبه ۱۴ مارس (۲۳ اسفند) اعلام کرده است که در دو هفته نخست جنگ با جمهوری اسلامی حدود ۴۰۰ موج حمله هوایی علیه اهدافی در این کشور انجام داده است. به گفته ارتش، در هر یک از این عملیات‌ها شمار زیادی جنگنده شرکت داشته‌اند.

بر اساس این گزارش، تأسیسات مرتبط با پرتاب موشک و سامانه‌های دفاعی در مرکز و غرب ایران از مهم‌ترین اهداف این حملات بوده‌اند.

ارتش اسرائیل همچنین اعلام کرد تنها در ۲۴ ساعت گذشته بیش از ۲۰۰ هدف بمباران شده است.

گزارش‌ها حاکی از آن است که در این حملات ده‌ها سکوی پرتاب موشک‌های بالستیک هدف قرار گرفته‌اند. به گفته ارتش اسرائیل، برخی از این سکوها برای حمله به اسرائیل آماده شده بودند.

طبق گزارش، در کنار آن، سامانه‌های پدافند هوایی و انبارهای تسلیحاتی نیز در این حملات هدف قرار گرفته‌اند.

ارتش اسرائیل همچنین اعلام کرد در یکی از حملات که روز جمعه در تهران انجام شد، دو مقام ارشد اطلاعاتی وابسته به ستاد مرکزی "خاتم‌الانبیا" کشته شده‌اند. این ستاد در زمان جنگ وظیفه فرماندهی در ساختار نظامی جمهوری اسلامی را بر عهده دارد.

هرانا: شمار قربانیان جنگ در ایران به بیش از ۴۷۰۰ نفر رسیده است

بر اساس گزارشی که سازمان حقوق بشری هرانا مستقر در واشنگتن روز شنبه ۱۴ مارس (۲۳ اسنفد) منتشر کرده است، حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی در دو هفته گذشته دست‌کم ۴۷۶۵ کشته برجا گذاشته است. در میان قربانیان، ۲۰۵ کودک نیز ثبت شده‌اند.

به گفته این سازمان، مقام‌های جمهوری اسلامی تاکنون آمار رسمی و شفافی درباره تلفات انسانی منتشر نکرده‌اند.

در عین حال، از آغاز جنگ، دسترسی به اینترنت در بخش‌های بزرگی از کشور محدود شده و این موضوع کار رسانه‌های مستقل و نهادهای ناظر را برای بررسی و انتشار اطلاعات دشوارتر کرده است.

هرانا در گزارش خود تأکید می‌کند که محدودیت‌های امنیتی و دشواری دسترسی به مناطق هدف قرار گرفته، روند جمع‌آوری و راستی‌آزمایی مستقل اطلاعات را با چالش‌های جدی روبه‌رو کرده است.

جمعیت هلال احمر ایران نیز تنها در هفته نخست جنگ آمار اولیه‌ای از کشته‌ها و مجروحان منتشر کرده بود، اما انتشار این اطلاعات در روزهای اخیر متوقف شده است.

بر اساس داده‌های منتشرشده توسط هرانا، در جریان حملات دو هفته گذشته به ۲۰ بیمارستان، ۳۶ مدرسه و ۹۸ ساختمان یا محله مسکونی خسارت وارد شده است.

هم‌زمان جمعیت هلال احمر ایران نیز روز جمعه در پیامی در شبکه ایکس اعلام کرد در مجموع ۳۶ هزار و ۵۹۳ واحد غیرنظامی آسیب دیده‌اند که بخش قابل توجهی از آن‌ها خانه‌های مسکونی و مراکز خدمات عمومی بوده‌اند.

به گزارش هرانا، از مجموع قربانیان ثبت‌شده در دو هفته نخست جنگ، بخش قابل توجهی را غیرنظامیان تشکیل می‌دهند.

در میان ۲۰۵ کودک کشته‌شده نیز بیش از ۱۶۰ نفر دانش‌آموزان دختر و پسر یک مدرسه در شهر میناب بوده‌اند که به گفته این سازمان در نخستین روز حملات بر اثر اصابت موشک‌های ارتش آمریکا کشته شدند.

هرانا همچنین اعلام کرده است از مجموع تلفات ثبت‌شده، ۱۱۲۲ نفر از نیروهای نظامی بوده‌اند.

با این حال این سازمان هشدار می‌دهد دسترسی به اطلاعات مربوط به تلفات نظامیان در بسیاری از موارد با محدودیت‌های جدی همراه است و به همین دلیل ممکن است شمار واقعی کشته‌های نظامی بیش از ارقام ثبت‌شده در این گزارش باشد.

وزیر دفاع اسرائیل: جنگ با جمهوری اسلامی وارد مرحله تعیین‌کننده شده است

دو هفته پس از آغاز جنگ ایران، اسرائیل می‌گوید این درگیری وارد "مرحله تعیین‌کننده" شده است. یسرائیل کاتس، وزیر دفاع اسرائیل، روز شنبه ۱۴ مارس (۲۳ اسفند) گفت این مرحله "هرقدر لازم باشد ادامه خواهد داشت".

به گفته کاتس، نبردی که به رهبری دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا و بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، علیه جمهوری اسلامی جریان دارد اکنون شدت بیشتری خواهد گرفت.

او همچنین از مردم ایران خواست "با قاطعیت مبارزه کنند" تا حکومت در تهران سرنگون شود و افزود تنها در این صورت می‌توان "ایران را نجات داد".

در همین حال دونالد ترامپ اعلام کرد ارتش آمریکا حملات گسترده‌ای به جزیره خارگ انجام داده است. این جزیره‌ در خلیج فارس برای صادرات نفت ایران اهمیت حیاتی دارد.

ترامپ گفت تمامی اهداف نظامی در این جزیره "به طور کامل نابود شده‌اند" و این حمله را یکی از "شدیدترین حملات هوایی در تاریخ خاورمیانه" توصیف کرد.

در همین حال ترامپ اعلام کرد جمهوری اسلامی تنها دو هفته پس از آغاز جنگ "کاملا شکست خورده" است.

رسانه‌های آمریکایی نیز گزارش داده‌اند ارتش آمریکا در حال اعزام نیروها و تجهیزات نظامی بیشتری به منطقه است.

به نوشته نیویورک تایمز، سه کشتی جنگی به همراه حدود ۲۵۰۰ تفنگدار دریایی آمریکا در مسیر منطقه قرار دارند.

روزنامه وال‌استریت ژورنال نیز گزارش داد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) درخواست اعزام این نیروها را داده و پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، آن را تأیید کرده است.

ترامپ از کشورهای دیگر خواست برای حفاظت از تنگه هرمز ناو جنگی اعزام کنند

دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، از کشورهای دیگر خواست برای حفاظت از تنگه هرمز ناوهای جنگی اعزام کنند.

او در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت کشورهایی که از تلاش جمهوری اسلامی برای بستن این مسیر دریایی تأثیر می‌پذیرند باید همراه با ایالات متحده برای باز نگه داشتن این تنگه اقدام کنند.

ترامپ افزود بسیاری از کشورها، به‌ویژه کشورهایی که از اختلال در عبور و مرور در تنگه هرمز آسیب دیده‌اند، با آمریکا همکاری خواهند کرد تا این مسیر دریایی باز و امن باقی بماند.

او ابراز امیدواری کرد کشورهایی مانند چین، فرانسه، ژاپن، کره جنوبی و بریتانیا نیز در این اقدام مشارکت کنند.

ترامپ پیش‌تر نیز اعلام کرده بود نیروی دریایی آمریکا "به‌زودی" اسکورت نفتکش‌ها را در تنگه هرمز آغاز خواهد کرد.

در همین حال بوریس پیستوریوس، وزیر دفاع آلمان، مشارکت نیروهای مسلح این کشور در چنین مأموریتی را رد کرد. او در حاشیه سفری به نروژ گفت آلمان برنامه‌ای برای حضور نظامی در تنگه هرمز ندارد.

آنتون هوف‌رایتر، رئیس کمیسیون امور اروپا در پارلمان آلمان نیز نسبت به مشارکت برلین در چنین مأموریتی هشدار داد. او گفت نیروی دریایی آلمان ظرفیت کافی برای محافظت از کشتیرانی در این منطقه و مقابله با نیروهای ایرانی مستقر در جزایر کوچک اطراف آن را ندارد.

از زمان آغاز جنگ ایران در ۲۸ فوریه، تنگه هرمز که حدود یک‌پنجم تجارت جهانی نفت و گاز مایع از آن عبور می‌کند، عملا با اختلال جدی مواجه شده است.

در همین حال جمهوری اسلامی تأسیسات نفتی در چند کشور منطقه خلیج فارس و همچنین نفتکش‌ها را هدف قرار داده است. این تحولات باعث افزایش شدید قیمت نفت و گاز در بازارهای جهانی شده است.

دست‌کم ۵۶ موزه، بنای تاریخی و محوطه فرهنگی ایران در طول جنگ دچار آسیب‌ جدی شده‌ است

وزارت میراث‌ فرهنگی جمهوری اسلامی اعلام کرد، دست‌کم ۵۶ موزه، بنای تاریخی و محوطه فرهنگی در استان‌های مختلف کشور از آغاز حمله آمریکا و‌ اسرائیل هدف قرار گرفته و دچار آسیب‌های جدی شده‌اند.

استان تهران با ۱۹ اثر آسیب‌دیده در صدر این فهرست قرار دارد و ۱۲ بنای شاخص در کردستان آسیب دیده‌اند.

پیش تر یونسکو اعلام کرده بود، نگرانی‌ها درباره پیامدهای جنگ بر مکان‌های حفاظت‌شده که هم برای هویت ایرانی و هم برای تاریخ جهان اهمیت دارند، رو به افزایش است.

کاخ گلستان ایران که در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شده است، در سومین روز جنگ در ایران در پی اصابت آوار و موج انفجار ناشی از حمله هوایی به میدان ارگ آسیب دید.

همچنین کاخ چهلستون، عمارت رکیب‌خانه، تالار تیموری و تالار اشرف در شهر اصفهان آسیب دیده‌اند.

یونسکو همین‌طور آسیب به ساختمان‌هایی در نزدیکی دره خرم‌آباد در غرب ایران را تایید کرده است. در آنجا پنج غار پیشاتاریخی و یک پناهگاه صخره‌ای قرار دارد که نشانه‌هایی از سکونت انسان در حدود سال ۶۳ هزار پیش از میلاد را نشان می‌دهد.

به منظور حفاظت از گنجینه‌های ارزشمند فرهنگی و تاریخی، سپر آبی در بیش از ۱۲۰ موزه‌ها و برخی بناهای تاریخی کشور نصب شده است.

عبور کشتی‌های هندی از تنگه هرمز با "اجازه ایران"

رسانه‌های ایران گزارش دادند که جمهوی اسلامی اجازه عبور دو فروند کشتی هندی از تنگه هرمز را صادر کرده است. این اقدام در پی آزادسازی سه نفتکش ایرانی توسط هند انجام گرفته است.

محمد فتحعلی سفیر جمهوری اسلامی در هند، ، تائید کرده است که این توافق بخشی از مذاکره برای حل و فصل مسائل امنیت دریایی و تجارت نفتی میان دو کشور بوده است.

تنگه هرمز یکی از مهم‌ترین مسیرهای کشتیرانی جهان است و بخش عمده‌ای از نفت و گاز منطقه از آن عبور می‌کند.

انتشار این خبر در حالی است که دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در پیامی در شبکه اجتماعی خود "تروث سوشال" از حمله آمریکا به جزیره خارک خبر داد.

ترامپ نوشت: «لحظاتی پیش، به دستور مستقیم من، فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) یکی از سنگین‌ترین حملات هوایی تاریخ خاورمیانه را به اجرا درآورد و تمامی اهداف نظامی در نگین ایران، جزیره خارک را به طور کامل نابود کرد.»

رئيس جمهور آمریکا در بخش دیگر پیام خود نوشت "به دلایل ملاحظات انسانی"، تصمیم گرفته "در این مرحله زیرساخت‌های نفتی این جزیره با خاک یکسان نشود".

بر اساس گزارش رسانه‌های داخلی از جمله خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، بامداد روز شنبه ۲۳ اسفند جزیره خارک در خلیج فارس هدف حملات هوایی ایالات متحده آمریکا قرار گرفت. "منابع میدانی" به این خبرگزاری گفته‌اند که در جریان این حمله صدای بیش از ۱۵ انفجار در جزیره شنیده شده است.

رئیس جمهور آمریکا به جمهوری اسلامی هشدار داده بود که اگر ایران یا هر طرف دیگری اقدامی برای اخلال در تردد آزاد و امن کشتی‌ها از تنگه هرمز انجام دهد، فورا در تصمیم خود در حمله به تاسیسات نفتی خارک تجدیدنظر خواهد کرد.

وزیر دفاع اسرائیل حمله آمریکا به جزیره خارک را ستود

یسرائیل کاتس، وزیر دفاع اسرائیل با بیان این که "جنگ علیه ایران وارد مرحله تعیین‌کننده شده است" تاکید کرد: «جنگ تا هر زمان لازم ادامه خواهد داشت.»

کاتس در این اظهارات که پیش از دیدار او با نمایندگان ارتش اسرائیل گفته شد، از مردم ایران خواست که با قاطعیت بجنگند تا بتوانند رهبری حکومت ایران را سرنگون کنند.

به گفته او، "تنها از این طریق است که ایران نجات خواهد یافت".

وزیر دفاع اسرائیل همچنین حمله آمریکا به جزیره خارک را ستود و آن را "پاسخ مناسب" به مین‌گذاری تنگه هرمز توسط جمهوری اسلامی دانست.

کاتس در عین حال از ادامه حملات هوایی اسرائیل به تهران و دیگر شهرهای ایران خبر داد.

توقف بخشی از بارگیری نفت بندر فجیره امارات پس از حمله پهپادی ایران

بخشی از عملیات بارگیری محموله‌های نفتی در بندر فجیره امارات متحده عربی پس از سقوط قطعات یک پهپاد و وقوع آتش‌سوزی متوقف شد. به گزارش رویترز به نقل از دفتر رسانه‌ای فجیره، این حادثه روز شنبه ۲۳ اسفند (۱۴ مارس) رخ داد و تلفاتی در پی نداشت.

بندر فجیره که در سواحل دریای عمان و خارج از تنگه هرمز قرار دارد، یکی از مهم‌ترین مراکز ذخیره‌سازی و صادرات نفت در منطقه محسوب می‌شود. هنوز جزئیات بیشتری درباره میزان خسارت یا زمان ازسرگیری کامل فعالیت‌های بندر منتشر نشده است.

این خبر هم‌زمان با افزایش تنش‌ها در منطقه منتشر شده است.

سپاه پاسداران پس از حمله شب گذشته آمریکا به جزیره خارک اعلام کرد که منافع آمریکا در امارات را "هدف مشروع" خود می‌داند، هرچند تاکنون مدرکی درباره شلیک موشک‌های آمریکا از بنادر امارات به سوی ایران ارائه نشده است.

هم‌زمان با این تحولات، فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) اعلام کرد نیروهای آمریکایی در حمله‌ای گسترده بیش از ۹۰ هدف نظامی ایران را در جزیره خارک هدف قرار داده‌اند. به گفته سنتکام، در این حملات تأسیسات ذخیره مین‌های دریایی، انبارهای نگهداری موشک و چندین سایت نظامی دیگر مورد اصابت قرار گرفته و منهدم شده‌اند. جزئیات بیشتری درباره میزان خسارت یا تلفات احتمالی این حملات منتشر نشده است.

در تحولی دیگر، نیروهای مسلح قطر اعلام کردند دو موشک را بر فراز مرکز دوحه پایتخت این کشور رهگیری کرده‌اند. خبرگزاری فرانسه از شنیده شدن صدای چند انفجار در این شهر خبر داده است.

به گفته مقام‌های قطری، برخی مناطق مهم شهر تخلیه شده و در برابر دفاتر شرکت‌های بزرگ آمریکایی نیروهای امنیتی مستقر شده‌اند. گزارش‌ها حاکی است بسیاری از ساکنان و برخی مهمانان هتل‌ها برای در امان ماندن به پارکینگ‌های زیرزمینی پناه برده‌اند. هنوز جزئیات بیشتری درباره منشأ این موشک‌ها یا میزان خسارات احتمالی منتشر نشده است.

حماس از جمهوری اسلامی خواست کشورهای همسایه را هدف قرار ندهد

حماس، گروه تحت حمایت جمهوری اسلامی از حکومت ایران خواسته است، "از هدف قرار دادن کشورهای همسایه خودداری کند". این گروه تروریستی در عین حال بر "حق ایران برای دفاع از خود در برابر اسرائیل و ایالات متحده" تاکید کرده است.

در بیانیه‌ای که از سوی حماس منتشر شده، آمده است: «در حالی که حق جمهوری اسلامی ایران برای پاسخ به این تجاوز با استفاده از تمامی ابزارهای موجود و طبق هنجارها و قوانین بین‌المللی تایید می‌شود، این جنبش از برادران در ایران می‌خواهد از هدف قرار دادن کشورهای همسایه خودداری کنند.»

جمهوری اسلامی از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران بسیاری از کشورهای منطقه را مورد هدف قرار داده است.

عبدالحمید: برای نجات کشور از بحران، زندانیان سیاسی را آزاد کنید

مولانا عبدالحمید، امام‌جمعه اهل‌سنت زاهدان، در سخنان خود در مراسم نماز جمعه ۲۲ اسفند با ابراز تاسف از کشتار دی‌ماه و همچنین جنگ، بر ضرورت عقلانیت و شنیدن صدای مردم برای عبور از بحران‌های کنونی تاکید کرد.

عبدالحمید یادآور شد که در هر جنگی این مردم هستند که جان خود را از دست می‌دهند و سرمایه‌های ملی کشور نیز آسیب می‌بیند.

امام جمعه اهل سنت زاهدان با اشاره به شرایط حساس کشور گفت بهترین راه عبور از مشکلات و گذار و همچنین یافتن راه‌حل در داخل کشور است و مردم ایران با گفت‌وگو، عقلانیت و تحمل یکدیگر می‌توانند زمینه آینده‌ای بهتر را فراهم کنند.

او در سخنان خود تصریح کرد همان‌گونه که طی سه سال گذشته بارها گفته است، تغییر و عبور از بحران‌های کنونی ایران تنها با نقش‌آفرینی همین چهره‌های داخلی که در زندان بسر نمی‌برند امکان‌پذیر است. به گفته این روحانی برجسته اهل سنت افراد زندانی سیاسی در صورت آزادی می‌توانند کشور را از شرایط بحرانی و خطر جنگ نجات دهند.

با گذشته دو هفته از آغاز حملات نظامی آمریکا و اسرائیل به ایران، بحران انسانی تازه‌ای در حال شکل‌گیری است؛ بحرانی که میلیون‌ها نفر را در سکوت تهدید می‌کند: روند درمان بیماران مزمن و بیماران مبتلا به بیماری‌های خاص.در پشت خطوط هر نبردی، گروه دیگری از قربانیان به آرامی و بی‌صدا جان خود را از دست می‌دهند؛ بیمارانی که زندگی‌شان به دارو، درمان مداوم و دسترسی به پزشک وابسته است. برای این بیماران، جنگ نه فقط صدای انفجار، بلکه قطع ناگهانی درمان است.

در ایران، میلیون‌ها نفر با بیماری‌هایی زندگی می‌کنند که بدون درمان مداوم قابل کنترل نیستند: بیماران سرطانی که باید دوره‌های شیمی‌درمانی را بدون وقفه ادامه دهند، بیماران مبتلا به ام‌اس که به داروهای خاص وابسته‌اند، بیماران دیابتی که بدون انسولین در معرض خطر مرگ قرار می‌گیرند، مبتلایان به تالاسمی که برای زنده ماندن به تزریق‌های منظم خون نیاز دارند، یا بیماران هموفیلی که حتی یک زخم کوچک برایشان می‌تواند به یک بحران مرگبار تبدیل شود.

بیشتر بخوانید: رقص بر ویرانه‌ها؛ چرا بخشی از دیاسپورا برای جنگ شادی می‌کند؟

با شروع جنگ در ایران، نخستین نشانه‌های فروپاشی این زنجیره درمانی آشکار شده است. گزارش‌های منتشرشده از داخل ایران نشان می‌دهد بسیاری از مطب‌ها و مراکز درمانی خصوصی تعطیل شده‌اند، برخی پزشکان شهرهای درگیر حملات مداوم را ترک کرده‌اند و بیمارستان‌ها با موجی از مجروحان جنگی روبه‌رو شده‌اند. در چنین شرایطی، بسیاری از بیماران مزمن دیگر امکان دسترسی به پزشک معالج خود را ندارند.

بیشتر بخوانید: هشدار هیات حقیقت‌یاب سازمان ملل: ایران در منگنه سرکوب و جنگ

فاطمه. ش. بیمار مبتلا به سرطان که اتفاقا نیازمند جراحی فوری است، ناچار است در این روزها به علت عدم دسترسی به فوق تخصص جراح خود تا بعد از عید نوروز منتظر نوبت‌دهی بماند. او به دویچه‌وله فارسی می‌گوید شرایط بیماری‌اش به قدری وخیم هست که باید قبل از سال نو جراحی شود ولی اصلا این امکان برایش فراهم نیست.

اختلال در حمل‌ونقل، کمبود سوخت، قطع اینترنت و آسیب دیدن زیرساخت‌های شهری نیز دسترسی به دارو را برای بسیاری از بیماران با مشکل جدی روبه‌رو کرده است. برخی داروها باید در شرایط خاص دمایی نگهداری شوند و قطع برق می‌تواند به فساد آن‌ها منجر شود. در همین حال، اختلال در سیستم توزیع دارو و مشکلات واردات باعث شده خانواده‌ها برای تهیه داروهای حیاتی با دشواری‌های فزاینده‌ای روبه‌رو شوند.

بر اساس گزارش سازمان جهانی بهداشت، از آغاز درگیری‌های اخیر در خاورمیانه تاکنون نزدیک به ۱۹۰۰ نفر در ایران و لبنان جان خود را از دست داده‌اند. این سازمان اعلام کرده است که تنها در ایران دست‌کم ۱۲۵۵ نفر کشته و بیش از ۱۵ هزار نفر زخمی شده‌اند و حدود ۱۰۰ هزار نفر نیز در داخل کشور آواره شده‌اند. هم‌زمان گزارش شده است که ۱۳ نفر از کادر درمان نیز از زمان آغاز حملات کشته شده‌اند و چندین مرکز درمانی آسیب دیده یا تخریب شده‌اند.

به گفته متخصصان، در شرایط جنگی، سیستم سلامت به سرعت تحت فشار قرار می‌گیرد: بیمارستان‌ها با کمبود نیرو و تجهیزات مواجه می‌شوند، جراحی‌های برنامه‌ریزی‌شده به تعویق می‌افتد و خدمات حیاتی مانند واکسیناسیون یا درمان بیماری‌های مزمن مختل می‌شود.

دو پزشک و فعال حقوق بشر، دکتر حسن نائب هاشم و دکتر حمید همت‌پور، در گفت‌وگو با دویچه‌وله فارسی نسبت به ابعاد گسترده بحران بهداشتی در ایران در روزهایی که این کشور طعم جنگ را می‌چشد هشدار داده‌اند؛ بحرانی که احتمال فروپاشی نظام درمانی را در بر می گیرد.

جنگ و تهدید بنیادین‌ترین حق بشر

دکتر حسن نائب هاشم، پزشک و فعال حقوق بشر، می‌گوید هنگامی که جنگ آغاز می‌شود، پیش از هر چیز اساسی‌ترین حق انسانی یعنی "حق حیات" به شکل جدی در معرض تهدید قرار می‌گیرد. او توضیح می‌دهد که با نقض این حق بنیادی، سایر حقوق اساسی انسان نیز به سرعت آسیب می‌بینند؛ از جمله حق برخورداری از سلامت و بهداشت.

به گفته او، تجربه جنگ‌های مختلف نشان می‌دهد که پیامدهای انسانی جنگ تنها به کشته‌شدگان محدود نمی‌شود: «آمارها نشان می‌دهند که در پی هر نبرد، تعداد مجروحان معمولاً بین سه تا شش برابرِ جان‌باختگان است؛ مجروحانی که بخش بزرگی از آنان دچار معلولیت‌های دائمی می‌شوند.»

دکتر حمید همت‌پور نیز می‌گوید فشار ناشی از افزایش شمار مجروحان جنگی می‌تواند ظرفیت نظام درمانی را به سرعت فراتر از توان آن ببرد. او توضیح می‌دهد که در برخی مناطق، افزایش ناگهانی تعداد مجروحان باعث شده حتی در تأمین داروهای عمومی و آنتی‌بیوتیک‌ها نیز مضایقه جدی ایجاد شود؛ مسئله‌ای که به‌ویژه در استان‌های غربی نظیر ایلام و کرمانشاه گزارش شده است.

در کنار آسیب‌های مستقیم جسمی، تخریب زیرساخت‌های بهداشتی نیز یکی از پیامدهای جدی جنگ است. نائب هاشم می‌گوید در شرایط جنگی زیرساخت‌های بهداشتی اغلب هدف آسیب‌های مستقیم قرار می‌گیرند و این موضوع می‌تواند بحران‌های ثانویه خطرناکی ایجاد کند.

در همین زمینه دکتر همت ‌پور نیز به پیامدهای گسترده اختلال در زیرساخت‌های شهری اشاره می‌کند. او می‌گوید قطع برق ناشی از بمباران‌ها در مناطق مختلف تهران بسیاری از فرآیندهای بیمارستانی را مختل کرده است. علاوه بر این، قطع اینترنت و اختلال در خطوط تلفن باعث شده هماهنگی میان پزشکان نیز با دشواری جدی روبه‌رو شود.

به گفته او، پزشکانی که به استان‌های شمالی مانند گیلان و مازندران رفته‌اند حتی برای اطلاع از وضعیت یکدیگر نیز با مشکل مواجه‌اند و امکان مشاوره‌های پزشکی از راه دور نیز از بین رفته است.

به گفته دکتر نائب هاشم، در شرایط جنگی سیستم درمانی به سرعت به سمت فلج شدن حرکت می‌کند. تخریب بیمارستان‌ها و نبود امکان فعالیت ایمن برای پزشکان می‌تواند بسیاری از خدمات درمانی را متوقف کند.

او می‌گوید یکی از پیامدهای این وضعیت توقف خدماتی مانند واکسیناسیون است. علاوه بر این، قطع زنجیره توزیع دارو و فساد داروها به دلیل قطع برق یخچال‌ها می‌تواند دسترسی بیماران به داروهای حیاتی را از بین ببرد.

به گفته او، بیشترین خطر متوجه بیماران مبتلا به بیماری‌های مزمن و خاص است؛ بیمارانی که برای ادامه زندگی به داروهای خاص وابسته‌اند.

جنگ؛ «تحریم به توان چند»

نائب هاشم معتقد است جنگ در عمل به معنای "تحریم به توان چند" است. او توضیح می‌دهد که توقف فعالیت کارخانه‌های داروسازی و اختلال در حمل‌ونقل دارویی تنها بخشی از این بحران است.

به گفته او، مشکل دیگر نبود منابع مالی برای تأمین داروهای خاص است؛ داروهایی که گاه هزینه آن‌ها به ده هزار یورو در ماه می‌رسد.

او هشدار می‌دهد که در چنین شرایطی "مافیای دارو" شکل می‌گیرد؛ شبکه‌هایی که با کنترل بازار سیاه دارو، عرضه داروهای تقلبی یا فروش آن‌ها با قیمت‌های بسیار بالا، وضعیت را وخیم‌تر می‌کنند.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

بحران دارو در استان‌ها و مناطق پیرامونی

دکتر همت‌ پور می‌گوید در مورد تجهیزات مصرفی پزشکی مانند کیت‌های تشخیصی، پانسمان، سرم و وسایل بخیه، در حال حاضر در کلان‌شهرهایی مانند تهران کمبود حاد گزارش نشده است.

او توضیح می‌دهد که در شهر مشهد نیز به دلیل ذخایر استراتژیک آستان قدس رضوی وضعیت نسبتا با ثبات گزارش شده است.

با این حال، به گفته او در مناطق پیرامونی و استان‌های مرزی وضعیت کاملا متفاوت است. کمبودهایی که پیش از این نیز وجود داشت اکنون به شکل جدی تشدید شده است.

او می‌گوید در استان‌های غربی مانند ایلام و کرمانشاه، پس از افزایش تعداد مجروحان، حتی در تأمین داروهای عمومی و آنتی‌بیوتیک‌ها نیز مشکلات جدی وجود دارد.

بحران داروهای بیماران خاص

در حوزه داروهای بیماران خاص، بحران بسیار جدی‌تر است.

به گفته همت پور، با وجود ادعای وزارت بهداشت درباره وجود "ذخایر استراتژیک"، عدم عرضه این داروها به خانواده‌ها نشان می‌دهد یا چنین ذخایری وجود ندارد یا امکان توزیع آن‌ها فراهم نیست.

او هشدار می‌دهد بیماران مبتلا به هموفیلی و بیماری‌های نادر که داروهایشان در دسترس عمومی نیست، در صورت ادامه این وضعیت بیش از چند هفته با بحرانی غیرقابل جبران روبه‌رو خواهند شد.

بحران نیروی انسانی در نظام سلامت

به گفته همت‌ پور، برای درک وضعیت دسترسی به پزشکان متخصص باید به روندهای گسترده‌تر نظام سلامت توجه کرد.

او می‌گوید موج مهاجرت پزشکان و پرستاران در سال‌های اخیر تأثیر جدی بر این سیستم گذاشته است: «پس از دوران کرونا، ده‌ها هزار پرستار از چرخه خدمت خارج شدند و هرگز بازنگشتند. در کنار این مسئله، توزیع ناعادلانه تخصص‌ها نیز بحران را تشدید کرده است. ممکن است در تهران برای یک تخصص چندین پزشک وجود داشته باشد، اما در شهری مانند اهواز تنها یک متخصص حضور داشته باشد که آن هم به صورت پزشک پروازی فعالیت کند.»

تعطیلی مطب‌ها و افزایش فشار بر پزشکان

با آغاز جنگ، این مشکلات شدت بیشتری گرفته است. به طوری که بسیاری از پزشکان دوتابعیتی از طریق مرزهای زمینی ارمنستان و ترکیه کشور را ترک کرده‌اند. هرچند حکومت جلوی خروج بسیاری از پزشکان از مرزها را نیز گرفته است. همچنین بسیاری از مطب‌های خصوصی در تهران تعطیل شده و برخی پزشکان پایتخت را ترک کرده‌اند.

به عقیده همت پور این وضعیت باعث شده بار مراجعات به پزشکان باقی‌مانده به شدت افزایش یابد. به گفته او، در برخی مناطق تهران یک پزشک مجبور است روزانه بین ۲۰۰ تا ۳۰۰ بیمار را ویزیت کند؛ رقمی چند برابر ظرفیت معمول.

بیمارستان‌های فرسوده و خطرات ساختاری

به گفته همت‌ پور، وضعیت ساختمان بسیاری از بیمارستان‌های تهران نیز نگران‌کننده است.

او می‌گوید بیش از ۶۰ درصد بیمارستان‌های پایتخت فرسوده هستند. برای مثال، بیمارستان امیرالمؤمنین، که یک مرکز تخصصی گوش، حلق و بینی است، به قدری لرزان است که حتی یک انفجار در نزدیکی آن می‌تواند موجب ریزش کامل ساختمان شود.

از سوی دیگر، گزارش‌هایی وجود دارد که برخی بیمارستان‌های امنیتی مانند سجاد ۱ و ۲ و خاتم‌الانبیا در تهران به دلیل داشتن زیرزمین‌های مستحکم به محل استقرار و زندگی مسئولان بلندپایه تبدیل شده‌اند؛ مسئله‌ای که در صورت حملات نظامی می‌تواند امنیت این مراکز درمانی را نیز به خطر بیندازد.

بیشتر بخوانید: "۳۰۰ رویداد مشکل‌ساز برای محیط زیست" در جنگ با ایران

چالش کمک‌های بشردوستانه بین‌المللی

به گفته هر دو پزشک، در صورت طولانی شدن جنگ و از کار افتادن بیمارستان‌های شهری، حضور نهادهای بین‌المللی برای کمک‌رسانی ضروری خواهد بود.

با این حال همت‌پور می‌گوید حکومت ایران نگاه بدبینانه‌ای به چنین نهادهایی دارد و کارکنان خارجی را گاه به عنوان "جاسوس" تلقی می‌کند.

این در حالیست که در حال حاضر دفتر سازمان پزشکان بدون مرز در تهران اجازه هیچ‌گونه تحرکی ندارد.

او می‌گوید در صورت وخامت اوضاع، یکی از گزینه‌ها ایجاد بیمارستان‌های صحرایی توسط صلیب سرخ در خارج از شهرها خواهد بود؛ اما حتی چنین اقدامی نیز با چالش‌های امنیتی جدی روبروست.

بحران غذا و سوءتغذیه

دکتر نائب هاشم می‌گوید پیامدهای جنگ تنها به حوزه سلامت محدود نمی‌شود و اقتصاد و امنیت غذایی جامعه را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد.

او توضیح می‌دهد که کمبود بنزین و اختلال در شبکه‌های ارتباطی می‌تواند زنجیره کشاورزی و حمل‌ونقل مواد غذایی را مختل کند. نتیجه چنین وضعیتی افزایش خطر سوءتغذیه و گرسنگی، به‌ویژه در میان کودکان است.

به گفته او، بسته شدن اینترنت و نبود آمار دقیق نیز باعث می‌شود تصویر روشنی از وضعیت واقعی جامعه در دست نباشد. در چنین شرایطی افزایش شدید قیمت مواد غذایی می‌تواند دسترسی طبقات فقیر به حداقل مواد غذایی را نیز ناممکن کند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

او هشدار می‌دهد کودکانی که پیش از این نیز تنها با یک وعده غذا در روز زندگی می‌کردند اکنون در معرض یک فاجعه انسانی قرار دارند.

پیامدهای روانی جنگ

جنگ تنها بدن انسان‌ها را هدف قرار نمی‌دهد، بلکه پیامدهای روانی گسترده‌ای نیز به همراه دارد.

به گفته این فعال حقوق بشر ساکن اتریش، اختلالاتی مانند بی‌خوابی، افسردگی و اضطراب شدید حتی در میان ایرانیان خارج از کشور نیز مشاهده می‌شود، اما وضعیت در داخل کشور به مراتب وخیم‌تر است.

او می‌گوید "اختلال استرس پس از سانحه" یکی از پیامدهای مستقیم حضور در مناطق تحت بمباران و تجربه موج انفجار است؛ اختلالی که می‌تواند شرایط روانی جامعه را به شدت بحرانی کند.

کایا کالاس، هماهنگ‌کننده سیاست خارجی اتحادیه اروپا، در یک مصاحبه اتهام‌های تندی علیه واشنگتن مطرح کرده است. به گفته او آمریکا فعالانه در جهت تضعیف اتحادیه اروپا کار می‌کند و "روش‌هایش شبیه روش‌های دشمنان واقعی" است.کایا کالاس، هماهنگ‌کننده سیاست خارجی اتحادیه اروپا، دیگر هیچ توهمی درباره رابطه چند دهه‌ای و مشارکتی میان اتحادیه اروپا و آمریکا ندارد. او در مصاحبه‌ای با روزنامه فایننشال تایمز گفت: «رابطه‌ای که ما داریم بسیار پیچیده است.»

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

این دیپلمات ارشد مستقر در بروکسل به دو سند راهبردی اشاره کرد که کاخ سفید در ماه‌های دسامبر و ژانویه منتشر کرده است. کالاس گفت: «اگر استراتژی امنیت ملی و استراتژی دفاع ملی را بخوانید، به نظر من نباید هیچ توهمی داشته باشید.»

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

او گفت نتیجه‌گیری در این زمینه روشن است: «آنچه به نظر من برای همه مهم است، اینست که بفهیم که ایالات متحده کاملاً روشن اعلام کرده که می‌خواهد اروپا را تقسیم کند. آنها اتحادیه اروپا را دوست ندارند.»

به گفته کالاس، شیوه‌ای که واشنگتن پیش می‌برد یادآور تاکتیک‌های "دشمنان ما" است.

کالاس خواستار اتحاد کشورهای اروپایی شد

به گفته کالاس، تلاش‌های واشنگتن برای تضعیف اتحادیه اروپا، برای مثال از طریق حمایت دونالد ترامپ از نیروهای منتقد اتحادیه اروپا همچون ویکتور اوربان، نخست‌وزیر مجارستان یا حمایت از حزب راستگرای "آلترناتیو برای آلمان" (AFD ) است. به گفته او مقابله با این اقدامات آمریکا نیاز به واکنشی متحد از سوی کشورهای عضو اتحادیه دارد.

او گفت واکنش به سیاست‌های دولت ترامپ نباید این باشد که کشورهای عضو به‌صورت جداگانه بر روابط دوجانبه با آمریکا تمرکز کنند. او افزود: «آنها دوست ندارند وقتی ما متحد هستیم، زیرا وقتی با هم هستیم به همان اندازه قدرتمند هستیم.»

ترامپ در دوره دوم ریاست‌جمهوری خود بارها اتحادیه اروپا را هدف قرار داده است. او تعرفه‌های تجاری اعمال کرده، درباره الحاق گرینلند صحبت کرده و حتی استفاده از نیروی نظامی را نیز منتفی ندانسته است.

در همین هفته نیز دولت آمریکا تحقیقات تجاری علیه اتحادیه اروپا و چند کشور دیگر را آغاز کرده است؛ اقدامی که ممکن است تا تابستان به اعمال تعرفه‌های گمرکی جدید منجر شود.

با این حال، نخست‌وزیر پیشین استونی اذعان کرد که اروپا همچنان در حوزه‌هایی مانند دفاع به شدت به ایالات متحده وابسته است. او گفت: «ما باید از آمریکا خرید کنیم، زیرا تجهیزات، امکانات یا توانایی‌های لازم را نداریم. در عین حال باید در صنعت دفاعی خودمان نیز سرمایه‌گذاری کنیم.»

کالاس اخیراً همچنین ایده "اروپایی‌تر شدن" ناتو را مطرح کرده است. او گفت اتحادیه اروپا همچنان خواهان "روابط قوی فرا‌آتلانتیک" است، اما این ائتلاف باید خود را با "واقعیت‌های جدید" ناشی از "تغییر اساسی" در سیاست خارجی آمریکا تطبیق دهد. او این سخنان را در اواخر ژانویه در کنفرانس سالانه آژانس دفاعی اروپا (EDA) در بروکسل بیان کرده است.

فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، تصمیم دولت آمریکا برای کاهش موقت تحریم‌های نفتی علیه روسیه را مورد انتقاد قرار داد. او این تصمیم را اقدام اشتباه توصیف کرد.دولت آمریکا در اقدامی تازه برای مقابله با افزایش قیمت نفت در پی جنگ با ایران، یک معافیت ۳۰ روزه به کشورها برای خرید نفت خام و فراورده‌های نفتی روسیه که در حال حاضر بر روی نفتکش‌ها در دریاست، اعطا کرده است.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان در جریان سفری به آندویا در نروژ به این اقدام واکنش نشان داد و اظهار داشت: «اکنون کاهش تحریم‌ها، به هر دلیلی که باشد، به نظر ما اشتباه است». او افزود مایل است بداند چه دلایلی دولت آمریکا را به اتخاذ چنین تصمیمی سوق داده است.

به گفته مرتس، روسیه همچنان نشانه‌ای از آمادگی برای مذاکره نشان نمی‌دهد. او تأکید کرد: «به همین دلیل ما فشار بر مسکو را ادامه خواهیم داد.»

صدراعظم آلمان همچنین گفت روز چهارشنبه نشست مجازی سران کشورهای گروه هفت با حضور دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، برگزار شده است. او افزود شش عضو گروه هفت به روشنی اعلام کرده‌اند که کاهش تحریم‌ها پیام درستی ارسال نمی‌کند.

بیشتر بخوانید:‌جنگ ایران و شوک انرژی؛ نفت ۸۰ دلاری، نگرانی پکن و امید مسکو

مرتس همچنین تأکید کرد که مشکل کنونی بازار نفت "بیشتر به قیمت مربوط است، نه به میزان عرضه". او گفت: «در حال حاضر ما با مشکل قیمت روبه‌رو هستیم، نه کمبود نفت.

موضع مشابه نروژ

یوناس گار استوره، نخست‌وزیر نروژ، نیز موضعی مشابه اتخاذ کرد و گفت تحریم‌ها علیه روسیه اهمیت دارند، زیرا دولت مسکو همچنان جنگ علیه اوکراین را متوقف نکرده است.

پیش‌تر نیز کاترینا رایشه، وزیر اقتصاد آلمان، نسبت به این تصمیم ابراز نگرانی کرده و گفته بود نباید اجازه داد "منابع مالی جنگ ولادیمیر پوتین بیشتر تقویت شود".

او همچنین افزود که به نظر می‌رسد فشارهای داخلی در آمریکا بسیار زیاد است.

مجوز ۳۰ روزه آمریکا برای خرید نفت روسیه

بر اساس مجوز دولت آمریکا پیرامون اعطای معافیت ۳۰ روزه برای خرید نفت خام و فراورده‌های نفتی روسیه، کشورها می‌توانند نفت خام و فرآورده‌های نفتی روسیه را که هم‌اکنون بر روی نفتکش‌ها در مسیر انتقال قرار دارند خریداری کنند.

اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، هدف از این اقدام را تثبیت بازارهای جهانی انرژی عنوان کرده است؛ بازاری که به گفته او در پی جنگ علیه جمهوری اسلامی ایران دچار نوسان شده است.

بیشتر بخوانید: توقف خرید نفت روسیه؛ ترامپ تعرفه‌های تنبیهی علیه هند را لغو کرد

او در پیامی در شبکه ایکس نوشت این اقدام "محدود" و "موقت" است و تنها شامل نفتی می‌شود که پیش از این در مسیر حمل قرار داشته است.

به گفته بسنت، به همین دلیل این تصمیم سود قابل توجهی برای دولت روسیه به همراه نخواهد داشت.

بسنت، مشابه دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، تأکید کرد افزایش قیمت نفت یک اختلال کوتاه‌مدت است و در بلندمدت به سود اقتصاد ایالات متحده خواهد بود.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

بر اساس اعلام وزارت خزانه‌داری آمریکا، این مجوز شامل نفت خام و فرآورده‌های نفتی روسیه‌ای می‌شود که پیش از ۱۲ مارس بارگیری شده‌اند و تا نیمه‌شب ۱۱ آوریل به وقت واشنگتن اعتبار دارد.

واکنش مثبت مسکو

روسیه از تصمیم دولت آمریکا استقبال کرد. کیریل دیمیتریف، نماینده کرملین، در پیامی در شبکه ایکس نوشت آمریکا عملا به این واقعیت اذعان کرده است که "بدون نفت روسیه، بازار جهانی انرژی نمی‌تواند باثبات بماند".

به گفته او، در حال حاضر حدود ۱۰۰ میلیون بشکه نفت روسیه در مسیر انتقال قرار دارد.

به گفته وزیر امور خارجه اسرائیل، تغییر رژیم جمهوری اسلامی ممکن است پیامد جنگ کنونی باشد، اما لزوماً به معنای بخشی از جنگ اسرائیل و آمریکا علیه ایران نیست. گیدئون ساعر گفت نشانه‌هایی از شکاف داخل حکومت ایران دیده می‌شود.روزنامه جروزالم پست در گزارشی می‌نویسد در روزهای اخیر، از زمانی که جنگ اسرائیل و ایالات متحده علیه ایران آغاز شده است، گیدئون سا‌عر، وزیر امور خارجه اسرائیل، خواب چندانی نداشته است.

ساعر به روزنامه جروزالم پست گفته است: «فقط به خاطر آژیرها نیست. بحث‌ها، نشست‌ها و تماس‌های تلفنی زیادی با همتایانم داشته‌ام که تا دیروقت در شب ادامه پیدا می‌کنند.»

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

سا‌عر یکی از افرادی بود که در برنامه‌ریزی جنگ و در نشست‌هایی که توسط بنیامین نتانیاهو برای بررسی عملیات مشترک اسرائیل و آمریکا برگزار شد، شرکت داشت.

این عملیات که توازن قدرت در خاورمیانه را به‌طور چشمگیری تغییر داده، نه تنها به دلیل موفقیت نظامی بلکه به خاطر مشارکت نزدیک ایالات متحده نیز اهمیت دارد.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

هماهنگی میان آمریکا و اسرائیل

سا‌عر ادعاهایی را که می‌گفتند اورشلیم واشنگتن را به این کارزار کشانده یا آن را متقاعد کرده که به آن بپیوندد رد کرد و در عوض بر هم‌سویی کامل منافع دو کشور تأکید کرد.

ساعر گفت: «قصد ندارم محتوای گفت‌وگوهای میان ما و دولت آمریکا را فاش کنم، اما رئیس جمهور ترامپ وضعیت را دقیقاً همان‌طور می‌بیند که ما می‌بینیم و همچنان نیز چنین می‌بیند. این موضوع در پیوستن آنها به اقدام نظامی در ژوئن ۲۰۲۵ منعکس شد و اکنون حتی بیش از پیش صادق است. این صرفاً مشارکت نبود؛ یک عملیات مشترک با برنامه‌ریزی مشترک بود و همین خود گویای همه‌چیز است.»

در حالی که ترامپ گفته بود جنگ ممکن است به پایان خود نزدیک شده باشد و برخی مقامات اسرائیلی نگران بودند که واشنگتن و اورشلیم تعریف متفاوتی از "پیروزی" داشته باشند، سا‌عر به هدف نهایی جنگ پرداخت. او تأکید کرد که تعریف پیروزی برای دولت اسرائیل و دولت آمریکا یکسان است.

او گفت: «ما نمی‌خواهیم هر سال یا هر دو سال وارد جنگ جدیدی شویم. بنابراین هدف ما از بین بردن تهدیدهای وجودی است که ایران برای اسرائیل ایجاد می‌کند، آن هم برای بلندمدت، نه صرفاً به‌طور موقت.» به گفته او هدف عملیات کنونی تضعیف حکومت ایران است.

جروزالم پست می‌نویسد وقتی از ساعر پرسیده شد که آیا سرنگونی کامل حکومت آیت‌الله‌ها هدف مشخص و مشترک نظامی برای واشنگتن و اورشلیم بوده است یا نه، سا‌عر توضیحی روشن ارائه داد.

او گفت: «تغییر رژیم ممکن است پیامد این عملیات باشد؛ اما لزوماً لازم نیست بخشی از خود کارزار نظامی باشد. مأموریت ما تضعیف رژیم، به‌ویژه نیروهای سرکوبگر آن بود؛ به‌گونه‌ای که شرایطی ایجاد شود که در نهایت به مردم ایران اجازه دهد خودشان آن تغییر را ایجاد کنند.»

سا‌عر همچنین گفت که نشانه‌هایی از شکاف و اختلاف میان رهبری سیاسی و نظامی در داخل حکومت ایران دیده می‌شود.

او افزود: «رژیم تضعیف شده و سطح آمادگی عملیاتی آن در حال کاهش است.»

به گفته سا‌عر، این حمله مشترک ضربه‌ای جدی به "تصویر قدرت" حکومت ایران در داخل و در سطح بین‌المللی وارد کرده است.

او گفت: «این حملات آسیب بسیار بزرگی به برنامه تسلیحات هسته‌ای ایران، برنامه موشک‌های بالستیک و همچنین برخی شخصیت‌های ارشد و بخش‌هایی از زیرساخت‌های غنی‌سازی وارد کرده است. در نتیجه، ایران به‌طور قابل‌توجهی از دستیابی به سلاح هسته‌ای دورتر شده است.»

بر اساس گزارش جروزالم پست با این حال، سا‌عر درباره ماهیت رهبری ایران "واقع‌بینانه" صحبت کرد، به‌ویژه پس از مرگ علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی و قدرت گرفتن پسر او که سا‌عر او را "حتی افراطی‌تر" توصیف کرد.

او گفت: «واقعیت زندگی در طول ۴۷ سال جمهوری اسلامی نشان می‌دهد که این رژیم ماهیت خود را تغییر نمی‌دهد. نه نیت خود را تغییر داده و نه برنامه‌اش برای نابودی دولت اسرائیل را کنار گذاشته است. بنابراین هدف بلندمدت تنها زمانی به‌طور کامل محقق می‌شود که این رژیم با حکومت دیگری جایگزین شود. در غیر این صورت، این تهدید همیشه می‌تواند بازگردد .»

تغییر در ائتلاف‌های منطقه‌ای و جهانی

پیامدهای این جنگ در سراسر خاورمیانه بازتاب یافته و تحولات دیپلماتیک و اتحادهای جدیدی را به همراه داشته است.

سا‌عر تماس‌های تلفنی فراوانی با همتایان خود داشته، جلسات توجیهی برگزار کرده و حتی وزیر خارجه آلمان را که اخیراً به اسرائیل سفر کرده بود، برای بازدید از محل اصابت موشک‌ها برده است. او همچنین بر خشم عمیق در جهان عرب نسبت به تهران تأکید کرد، به‌ویژه پس از حملات غیرموجه ایران به بیش از ده کشور منطقه، از جمله قطر و ترکیه.

ساعر گفت: «محوری علیه ایران از قبل وجود داشت، اما اکنون یک هم‌سویی منطقه‌ای نسبتاً گسترده علیه آن شکل گرفته است.»

او در این زمینه به ابتکار اخیر بحرین و چند کشور خلیج فارس برای محکوم کردن ایران در شورای امنیت سازمان ملل اشاره کرد.

سا‌عر افزود: «در جامعه بین‌المللی نگرانی واقعی درباره تلاش ایران برای دستیابی به سلاح هسته‌ای، موشک‌های بالستیک دوربرد و همچنین ارتباط آن با سازمان‌های تروریستی وجود دارد. به باور من، این نگرانی در طول جنگ بیشتر هم شده است.»

او همچنین گفت خشم منطقه‌ای بر موضوع فلسطینیان نیز تأثیر گذاشته است. به گفته سا‌عر، رهبری قطر از حماس خشمگین است زیرا این گروه از محکوم کردن حملات ایران به خاک قطر خودداری کرده است.

ساعر گفت: «همین حالا هم می‌توان تغییراتی را دید. ناتوانی ایران در حمایت مالی از حماس، حزب‌الله و حوثی‌ها در حال تغییر وضعیت در بسیاری از نقاط خاورمیانه است.»

جنگ در لبنان

در مورد درگیری جاری در مرز شمالی ، سا‌عر گفت اسرائیل از ورود حزب‌الله به جنگ در ۲ مارس غافلگیر نشده است. او تأکید کرد که فشار ایران و مرگ علی خامنه‌ای به‌عنوان عوامل محرک تشدید تنش‌ها توسط این سازمان لبنانی عمل کرده‌اند.

سا‌عر در حالی که تمایل دولت لبنان برای خلع سلاح حزب‌الله و جلوگیری از کشیده شدن کشور به یک جنگ ویرانگر را پذیرفت، درباره محدودیت‌های بیروت صریحاً صحبت کرد.

او گفت: «آیا دولت لبنان به اندازه کافی اقدام کرده است؟ پاسخ این است: نه. من تمایل آن‌ها برای خلع سلاح حزب‌الله و جلوگیری از کشیده شدن لبنان به جنگ‌هایی که متعلق به آن نیست را رد نمی‌کنم. اما الگوی رفتار دولت لبنان و ارتش لبنان این است که از رویارویی اجتناب کنند، زیرا می‌ترسند که این وضعیت به جنگ داخلی تبدیل شود.»

او افزود: «در عمل، دولت اراده سیاسی خود را بر حزب‌الله تحمیل نمی‌کند؛ بلکه این حزب‌الله است که اراده خود را بر دولت لبنان تحمیل می‌کند.»

در حالی که درگیری‌ها در شمال در حال تشدید است، سا‌عر هشدار داد که کابینه اسرائیل ممکن است به‌زودی رویکرد عملیاتی خود را تغییر دهد تا از شهروندانش قاطعانه‌تر محافظت کند.

وقتی از او پرسیده شد که آیا زیرساخت‌های غیرنظامی در لبنان ممکن است به هدف حملات تبدیل شوند، او گفت: «با تشدید جنگ، که واقعاً هم در حال تشدید است، دولت ممکن است تصمیم بگیرد الگوهای عملیاتی خود را تغییر دهد. دولت متعهد به حفاظت از شهروندان خود است و باید مطابق با آن عمل کند.»

در همین هفته، نام سا‌عر در فهرست ۱۰۰ یهودی تأثیرگذار مثبت در جهان که توسط نشریه Algemeiner Journal تهیه شده، قرار گرفت؛ تا حدی به این دلیل که از او به‌عنوان "صدایی برجسته یاد می‌شود که نسبت به تلاش‌های بین‌المللی برای تحمیل شرایط منفی به اسرائیل هشدار می‌دهد".

او گفت حتی در جریان جنگ کنونی نیز جامعه بین‌المللی اغلب به دنبال "آرامش موقت" است؛ مفهومی که اسرائیل پس از تجربه‌های دردناک گذشته دیگر نمی‌تواند آن را بپذیرد.

سا‌عر گفت: «ما آموخته‌ایم که آرامش موقت می‌تواند در آینده‌ای نه‌چندان دور به پیدایش خطرات بسیار جدی منجر شود. سیاست ما حذف تهدیدهاست. همیشه اصطکاک وجود خواهد داشت و همیشه به دیپلماسی عمومی نیاز خواهد بود، اما در نهایت وقتی پای سرنوشت و امنیت ما در میان است، باید محکم بایستیم.»

حدود ۲۰۰ ورزشکار ایرانی در نامه‌ای به کرستی کاونتری، رئیس کمیته بین‌المللی المپیک خواستار بررسی انحلال کمیته ملی المپیک ایران به دلیل تبعیض سیستماتیک شدند. در میان امضاکنندگان این نامه، نام علی کریمی نیز دیده می‌شود.حدود ۲۰۰ ورزشکار ایرانی از کرستی کاونتری، رئیس کمیته بین‌المللی المپیک ( IOC) خواسته‌اند که به دلیل تبعیض سیستماتیک، انحلال کمیته ملی المپیک ایران را بررسی کند. آنها در نامه خود نوشتند: «سکوت در چنین شرایطی بی‌طرفی نیست؛ بلکه از یک سیاست تبعیض‌آمیز حمایت می‌کند.»

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

ورزشکاران ایرانی در نامه خود از کمیته بین‌المللی المپیک خواسته‌اند که در این زمینه واکنشی رسمی نشان دهد.

این نامه توسط جنبش بین‌المللی "گلوبال اتلیت" که برای حقوق بیشتر ورزشکاران فعالیت می‌کند، در پلتفرم ایکس(توئیترسابق) منتشر شده است. همچنین رسانه تخصصی Inside the Games نیز درباره این درخواست گزارش داده است.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

بر اساس این گزارش، از جمله امضاکنندگان نامه می‌توان به علی کریمی ، بازیکن پیشین تیم ملی فوتبال ایران و بایرن مونیخ اشاره کرد. افزون بر او، ورزشکارانی از رشته‌هایی مانند جودو، شنا، هندبال و والیبال و همچنین تعدادی روزنامه‌نگار ورزشی و پژوهشگر این نامه را امضا کرده‌اند.

در متن نامه آمده است: «با احترام از شما می‌خواهیم با شجاعت و مطابق با اصولی که اعلام کرده‌اید عمل کنید و انحلال کمیته ملی المپیک رژیم ایران را مورد بررسی قرار دهید.»

در ادامه تأکید شده که واکنش و پاسخ کرستی کاونتری مشخص خواهد کرد که آیا منشور المپیک یک سند زنده و اجرایی است یا صرفاً متنی تشریفاتی.

فدراسیون‌های ورزشی در ایران معمولاً ارتباط نزدیکی با نهادهای دولتی داشته و بعضا تحت کنترل مقامات سپاه پاسداران هستند و به همین دلیل فدراسیون‌های مستقل تلقی نمی‌شوند. ورزشکارانی که مواضع سیاسی بگیرند یا در اعتراضات شرکت کنند، ممکن است با محرومیت ورزشی یا حتی زندان روبه‌رو شوند. در زمینه می‌توان به سرنوشت بازیکنان تیم ملی فوتبال زنان و به تهدیدهای علنی علیه آنان اشاره کرد.

در سال ۲۰۲۰، کشتی‌گیر ایرانی نوید افکاری اعدام شد. قوه قضائیه بدون ارائه سند، مدرک یا شواهد مشخص مدعی شده بود که او در جریان یک تظاهرات، یک مأمور امنیتی را "کشته است". نوید افکاری این اتهام را قویا تکذیب کرده بود. این ورزشکار، خانواده‌اش و سازمان‌های حقوق بشری اعلام کردند که اعتراف او تحت شکنجه گرفته شده است و در دادگاهی غیرعادلانه حکم اعدام او صادر شده است.

هیأت مستقل بین‌المللی حقیقت‌یاب شورای حقوق بشر سازمان ملل در گزارشی اعلام کرد که غیرنظامیان ایرانی میان جنگ کنونی و سرکوب دولتی بی‌سابقه گرفتار شده‌اند. این هیات می‌گوید وضعیت کنونی ممکن است به جنایت علیه بشریت منجر شود.هیأت مستقل بین‌المللی حقیقت‌یاب شورای حقوق بشر سازمان ملل هشدار داد که حقوق بشر در جمهوری اسلامی ایران با بحران فزاینده‌ای روبرو است. به گفته این هیات نقض حقوق بشر که پیش‌تر نیز با سرکوب نهادینه‌شده در مقیاسی بی‌سابقه همراه بوده، ممکن است به جنایت علیه بشریت برسد. هم اکنون در پی حملات آمریکا و اسرائیل به ایران و حملات تلافی‌جویانه ایران در سراسر منطقه احتمالا این وضعیت بدتر خواهد شد.

اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه‌ وله

این هشدار هم‌زمان با انتشار گزارش این هیأت به شورای حقوق بشر صادر شده است؛ گزارشی که دوره زمانی آوریل ۲۰۲۵ تا ۱۸ فوریه ۲۰۲۶ را پوشش می‌دهد.

این هیأت در چارچوب شرایط کنونی به‌طور فعال در حال گردآوری اسناد و شواهد است. به‌ویژه دربارهٔ تأثیر درگیری‌ها بر غیرنظامیان و همچنین شیوه‌ای که الگوهای موجود سرکوب و نقض حقوق بشر که پیش‌تر توسط این هیأت شناسایی شده‌اند، اکنون در پی درگیری نظامی تشدید شده یا در معرض تشدید قرار گرفته‌اند.

دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید

به گفته هیات حقیقت‌یاب ضروری است که تمام طرف‌های درگیر در مناقشه فوراً و به‌طور کامل به حقوق بشردوستانه بین‌المللی پایبند باشند، از جمله اصول تمایز، تناسب و احتیاط.

ضرورت حفاظت از بازداشت‌شدگان

این هیأت وضعیت به‌سرعت در حال تحول و تأثیر آن بر حقوق، ایمنی و امنیت جمعیت غیرنظامی را به‌دقت زیر نظر دارد. گزارش این هیات نشان می‌دهد که الگویی روشن وجود دارد که مستقیماً با آنچه امروز در ایران مشاهده می‌شود مرتبط است: ضرورت حفاظت از شهروندان غیرنظامی، از جمله بازداشت‌شدگان. وضعیت این افراد در زمان درگیری‌های نظامی و پس از آن به‌شدت آسیب‌پذیر می‌شود و در پی آن سرکوب دولتی تشدید می‌گردد؛ به‌ویژه در شرایطی مانند اکنون که قطع ارتباطات و اینترنت از سوی حکومت ایران اعمال شده است.

همان‌گونه که در جریان درگیری‌های ژوئن ۲۰۲۵ که با حملات هوایی آمریکا و اسرائیل همراه بود و همچنین در اعتراضات اخیر از دسامبر ۲۰۲۵ دیده شد، قطع کنونی اینترنت نیز مردم ایران را از جهان خارج جدا کرده و دسترسی آنان به اطلاعات حیاتی درباره حملات سراسری یا ارتباط با عزیزانشان در داخل و خارج کشور را مختل کرده است.

شهروندان ایران پیش‌تر نیز در ژوئن ۲۰۲۵ به مدت ۱۲ روز درگیری نظامی میان ایران و اسرائیل را تجربه کرده‌اند. در همین باره و بر اساس اطلاعات گردآوری‌شده، این هیأت دلایل موجه‌ای یافته است که نشان می‌دهد نیروهای دفاعی اسرائیل با انجام حملات هوایی به مجتمع زندان اوین در ۲۳ ژوئن ۲۰۲۵ مرتکب "جنایت جنگی" با هدف قرار دادن عمدی یک هدف غیرنظامی شده‌اند. در این حمله حدود ۸۰ نفر کشته شدند، از جمله دست‌کم یک کودک و هشت زن.

این هیأت همچنین دریافت که مقامات ایرانی در حفاظت از بازداشت‌شدگان پیش، حین و پس از این حملات ناکام مانده‌اند . بازداشت‌شدگان در شرایطی اجباری به اماکن دیگر منتقل شدند، برخی در حالی که با اسلحه مورد ضرب‌وشتم قرار گرفتند و برخی خانواده‌ها ماه‌ها از دریافت هرگونه اطلاعات درباره عزیزانشان محروم بودند، امری که می‌تواند ناپدیدسازی قهری محسوب شود.

تا کنون، دولت ایران هیچ زندانی‌ای را از اوین آزاد نکرده و اقدامات کافی برای تضمین امنیت آنان انجام نداده است. بسیار حیاتی است که حملات نظامی، مانند حملهٔ ارتش اسرائیل به زندان اوین در ۲۳ ژوئن ۲۰۲۵، در شرایط کنونی تکرار نشود، زیرا خطرات آشکاری برای معترضان بازداشت‌شده و دیگر غیرنظامیان دارد.

افزایش شیوه‌های سرکوب

این گزارش نشان می‌دهد که الگوهای تثبیت‌شده سرکوب دولتی نه‌تنها ادامه یافته‌اند، بلکه تکامل یافته و عمیق‌تر شده‌اند. به‌ویژه پس از اوج‌گیری اعتراضات سراسری که از ۲۸ دسامبر ۲۰۲۵ در واکنش به وخامت شدید شرایط اقتصادی ایرانیان آغاز شد. نیروهای امنیتی از نیروی مرگبار گسترده از جمله تفنگ‌های تهاجمی و مسلسل‌های سنگین استفاده کردند که شمار بسیار زیادی کشته‌ و مجروح در پی داشت، از جمله آسیب‌های چشمی ناشی از مهمات حاوی ساچمه فلزی . این نقض‌های حقوق بشری ظاهراً گسترده و به‌صورت سازمان‌یافته انجام شده‌اند.

در جریان سرکوب اعتراضات دسامبر، دولت برای حدود ۲۰ روز اینترنت را به‌طور کامل قطع کرد. این هیأت عمیقاً نگران است که قطع فعلی اینترنت که از ۲۸ فوریه بیش از دو هفته ادامه یافته، تکرار الگویی است که در اعتراضات دسامبر و ژانویه نیز دیده شد و نشان می‌دهد مقامات چگونه فضای دیجیتال را به ابزاری برای پنهان کردن نقض‌ها و سرکوب مخالفت‌ها دقیقاً در زمانی تبدیل می‌کنند که بیشترین نظارت لازم است.

سرکوب دولتی پس از پایان درگیری‌ها، فضای مدنی را بیش از پیش محدود کرد، روند دادرسی عادلانه را تضعیف نمود و احترام به حق حیات را زیر سؤال برد. مقامات ایرانی اعلام کردند که در ارتباط با درگیری‌های ژوئن ۲۰۲۵ بیش از ۲۱ هزار "مظنون" را بازداشت کرده‌اند؛ بسیاری از آنان در ایست‌های بازرسی یا طی یورش به خانه‌ها بدون دلیل قانونی دستگیر شدند. قربانیان شامل روزنامه‌نگاران، وکلا و کاربران شبکه‌های اجتماعی بودند که صرفاً خواستار صلح شده بودند.

فشار بر اقلیت‌های قومی و مذهبی

این گزارش همچنین نشان می‌دهد که بهاییان تنها به دلیل باورهای مذهبی خود به‌طور خودسرانه بازداشت و زندانی شده‌اند.

در افزایشی بی‌سابقه و تکان‌دهنده در استفاده از مجازات اعدام تا پایان سال ۲۰۲۵، ایران دست‌کم ۱۶۳۹ مورد اعدام گزارش‌شده، انجام داده است. تقریباً نیمی از این موارد مربوط به جرائم مواد مخدر بوده و بسیاری بر اساس "اعترافاتی" صادر شده‌اند که از طریق شکنجه گرفته شده‌اند. گزارش‌های معتبر نشان می‌دهد بسیاری از بازداشت‌شدگان در معرض خطر جدی شکنجه، بدرفتاری و ناپدیدسازی قهری قرار دارند و چندین نفر نیز با روندهای تسریع‌شده صدور حکم اعدام روبرو هستند که ناقض حقوق دادرسی عادلانه و حق حیات است.

سرکوب زنان و تهدیدهای برون‌مرزی

آزار و تعقیب زنان و دختران همچنان یکی از ارکان اصلی سیاست دولت است. زنان و دختران همچنان به‌دلیل عدم رعایت حجاب اجباری مورد آزار و گاه ضرب‌وشتم قرار می‌گیرند. از مارس تا اکتبر ۲۰۲۵، مقامات اظهاراتی بیان کردند که در آن مخالفان حجاب اجباری را "دشمن" توصیف کرده و امتناع زنان از پوشیدن حجاب اجباری را نشانه "اختلال روانی" و "رفتار زیان‌بار" دانستند.

دولت همچنین در انجام وظیفه خود در زمینه پیشگیری یا مجازات زن‌کشی ناکام مانده است، با وجود افزایش نگران‌کننده قتل‌های مبتنی بر جنسیت؛ تنها در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۷۶ مورد گزارش شده است. این هیأت همچنین الگویی از مرگ زنان بازداشت‌شده در بازداشتگاه‌ها را ثبت کرده که گفته می‌شود به دلیل محرومیت از مراقبت‌های پزشکی بوده است، در حالی که هیچ تحقیقی درباره آن‌ها انجام نشده است.

این گزارش همچنین گسترش دامنه سرکوب فراملی را مستند کرده است. ایرانیان و افراد دوتابعیتی در خارج از کشور با تلاش برای ترور، تهدیدهای دیجیتال و بازداشت، آزار و بازجویی از اعضای خانواده‌شان در ایران مواجه شده‌اند. این اقدامات، همراه با اخراج اجباری زنان، دختران و دگرباشان جنسی افغان از ایران به افغانستان که آشکارا نقض "اصل عدم بازگرداندن" است، نشان‌دهنده بی‌اعتنایی کامل به حقوق بین‌الملل از سوی حکومت جمهوری اسلامی است.