Green Book Podcast

«Կանաչ Գիրք» փոդքասթը ներկայացնում է ոլորտի փորձագետների հետ հետաքրքիր զրույցներ՝ կլիմայի փոփոխության, էներգետիկայի, մթնոլորտի, ջրային և անտառային ռեսուրսների, էկոհամակարգերի վերաբերյալ։

Փոդքասթի այս էպիզոդում Հրազդանի Վիլյամ Սարոյանի անվան համար 11 հիմնական դպրոցի աշակերտներ Արինա Հունանյանը և Ռաֆայել Վարդանյանը զրուցում են էներգետիկայի ոլորտի փորձագետ Տիգրան Սեկոյանի հետ:

Տիգրան Սեկոյանն ունի ավելի քան 35 տարվա մասնագիտական փորձ էներգետիկայի ոլորտում, աշխատում է պատասխանատու պաշտոններում՝ գործունեություն ծավալելով ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ միջազգային ասպարեզում: Նրա գործունեության շրջանակում է Հայաստանի «Էներգետիկա» սեկտորի ջերմոցային գազերի ազգային կադաստրի մշակման գործընթացը:

Զրույցի առանցքային թեմաներն են՝ 

- Ի՞նչ են առհասարակ իրենցից ներկայացնում ջերմոցային գազերի արտանետումները և ինչպե՞ս հաշվել դրանք:

- Աշխարհում տնտեսությունները զարգանում են, օգտագործելով ավելի ու ավելի շատ էներգիա. մի կողմից դա ուղղված է ապահովելու հանրության հարմար և լավ կյանքը, մյուս կողմից կարող է, գուցե առաջին հայացքից անտեսանելի, բայց վատ ազդեցություն ունենալ։ Ի՞նչ վնաս կարող են բնությանը և մարդկությանը հասցնել ջերմոցային գազերի արտանետումները և ինչո՞ւ։

- Ինչպե՞ս նվազեցնել արտանետումները, ի՞նչ լուծումներ կան։ Արդյո՞ք արևային էներգիայի օգտագործմանն ամբողջությամբ անցումը կփրկի իրավիճակը։  

- Կարո՞ղ ենք ջերմոցային գազերի հիմնական արտանետողներ համարել գործարաններին։ Տոկոսային հարաբերակցությամբ, որքա՞ն է կազմում նրանց կողմից արտանետումների քանակը:

- Ի՞նչ պատժամիջոցներ կարելի է կիրառել սխալ  աշխատող գործարաններին ճիշտ ուղու վրա դնելու համար, թե՞ առհասարակ պատժամիջոցներ պետք չէ կիրառել:

- Եթե այսօր լիներ 2000 թվականը, ինչպե՞ս էր հնարավոր փոխել ջերմոցային գազերի արտանետումների ավելացման ընթացքը:

- ԱՄՆ-ում կտրուկ ավելացել են ջերմոցային գազերի՝ դեպի մթնոլորտ արտանետումները։ Արդյո՞ք պատճառը էներգետիկ, շինարարական, տրանսպորտային կամ արդյունաբերական ուղղություններն են։

«Կանաչ գիրք» ծրագիրն իրականացվում է «Կանայք կլիմայում և էներգետիկայում» ՀԿ-ի կողմից ՄԱԶԾ-ԳԷՀ փոքր դրամաշնորհների ծրագրի ֆինանսավորմամբ։

«Կանաչ Գիրք» փոդքասթը ներկայացնում է ոլորտի փորձագետների հետ հետաքրքիր զրույցներ՝ կլիմայի փոփոխության, էներգետիկայի, մթնոլորտի, ջրային և անտառային ռեսուրսների, էկոհամակարգերի վերաբերյալ։

Փոդքասթի այս էպիզոդում Հրազդանի Վիլյամ Սարոյանի անվան համար 11 հիմնական դպրոցի աշակերտներ Մանե Գրիգորյանը և Վարդան Գևորգյանը զրուցում են վերականգնվող էներգետիայի ոլորտի մասնագետ Միքայել Մաթոսյանի հետ։

Միքայել Մաթոսյանը վերջերս է տեղափոխվել Հայաստան՝ որպես ԱՄՆ ՄԶԳ «Հայաստանի Էներգետիկ Անվտանգություն» ծրագրի ղեկավարի տեղակալ։ 

Զրույցի առանցքային թեմաներն են՝ 

- Ի՞նչ է իրենից ներկայացնում էներգետիկ անվտանգության ոլորտը:

- Բնապահպանական տեսանկյունից ո՞րն է էլեկտրաէներգիա ստանալու լավագույն և ամենաէժան միջոցը:

- Որո՞նք են էներգետիկ անվտանգության ապահովման կարևոր նախապայմանները։

- Էներգետիկ անվտանգությունը կարո՞ղ է հանդես գալ որպես տնտեսության առանձին ճյուղ և ինչո՞ւ:

- ՀՀ էներգետիկ ենթակառուցվածքների և բնական պաշարների նախարարությունում ակտիվ քննարկման փուլում է չգազաֆիկացված համայնքների հելիոֆիկացման՝ արևային էներգիայի արտադրություն հիմնելու ծրագիրը: Ո՞րն է հելիոֆիկացված համակարգի հիմնական նպատակը:

- Էներգետիկ ոլորտում աշխատուժն արդյո՞ք բավարարում է ոլորտին, թե՞ ներկայում նկատվում է մասնագետների պակաս: 

«Կանաչ գիրք» ծրագիրն իրականացվում է «Կանայք կլիմայում և էներգետիկայում» ՀԿ-ի կողմից ՄԱԶԾ-ԳԷՀ փոքր դրամաշնորհների ծրագրի ֆինանսավորմամբ։

«Կանաչ Գիրք» փոդքասթը ներկայացնում է հետաքրքիր զրույցներ՝ կլիմայի փոփոխության, էներգետիկայի, մթնոլորտի, ջրային և անտառային ռեսուրսների, էկոհամակարգերի վերաբերյալ՝ ոլորտի փորձագետների հետ։

Փոդքասթի այս էպիզոդում Հրազդանի Վիլյամ Սարոյանի անվան համար 11 հիմնական դպրոցի աշակերտներ Մարի Սիմոնյանը և Նոնա Մանուչարյանը զրուցում են ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի հայաստանյան գրասենյակի Կլիմայի փոփոխության ծրագրերի համակարգող Դիանա Հարությունյանի հետ։

Դիանա Հարությունյանը կենսաբանական գիտությունների թեկնածու է, ով ահռելի ներդրում ունի Հայաստանում ոլորտային խնդիրներին նորարարական լուծումներ տալու գործում։ Նրա համակարգմամբ իրականացված բազմաթիվ ծրագրեր նախադեպային են եղել ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ տարածաշրջանում:

Զրույցի առանցքային թեմաներն են՝ 

- Կլիմայի փոփոխությունը հնարավոր ազդեցությունը աշխարհագրական քարտեզի վրա։

- Երկրաբանական մի շարք ցուցանիշների գնահատմամբ և գիտական տվյալներով՝ Երկրի երկրաբանական պատմության ընթացքում կլիմայի փոփոխություններ տեղի են ունեցել բազմիցս՝ հարյուր հազարից մինչև հարյուր միլիոն տարի մասշտաբներով։ Թվում է՝ դա բնական գործընթաց է, բայց հիմա ասում են, որ հիմնականում մարդիկ են նպաստել։ Այդ ինչպե՞ս և ե՞րբ:

- Որո՞նք են գլոբալ տաքացումների պատճառները։ Գլոբալ տաքացո՞ւմ, թե՞ կլիմայական ճգնաժամ։

- Կլիմայական փոփոխության ազդեցությունը մեզ վրա:

- Կարելի՞ է արդյոք մեղմացնել, կանխարգելել կլիմայական փոփոխությունների ազդեցությունը, թե՞ պետք է հարմարվել։

- Ինչու՞ է Հայաստանի ազդեցությունը Համաշխարհային կլիմայական համակարգի վրա աննշան:

- Ինչպիսի՞ կլիմայական փոփոխություններ են տեղի ունեցել Հայաստանում վերջին շրջանում։

- Կլիմայի փոփոխությունն ինչպե՞ս է ազդում կենդանական աշխարհի վրա։

- Հյուսիսային և Հարավային բևեռներում սառցադաշտերը սկսում են մասամբ կամ ամբողջովին հալվել՝ տագնապալի արագությամբ: Ինչպե՞ս կարող ենք դա կանխարգելել։

«Կանաչ գիրք» ծրագիրն իրականացվում է «Կանայք կլիմայում և էներգետիկայում» ՀԿ-ի կողմից ՄԱԶԾ-ԳԷՀ փոքր դրամաշնորհների ծրագրի ֆինանսավորմամբ։