เชื่อว่าตอนนี้ "HR" หรือ "เจ้าของกิจการ" หลายท่านกำลังปวดหัวกันอยู่ไม่น้อย นั่นคือสภาวะที่องค์กรกำลังเผชิญกับ "ศึกสองด้าน"

• ด้านหนึ่ง: เด็กจบใหม่หายากขึ้นเรื่อย ๆ (เพราะโครงสร้างประชากรเปลี่ยนไป) แถมเด็กที่เก่งๆ ก็มีทางเลือกเยอะ เรียกเงินเดือนสูงลิ่ว

• อีกด้านหนึ่ง: พี่ ๆ รุ่นเก๋าที่อยู่กับเรามานานก็เริ่มทยอยเกษียณอายุ นำพาเอาความรู้และประสบการณ์ (Know-how) ออกจากบริษัทไปด้วย

แล้วเราจะวางระบบ "ค่าจ้างเงินเดือน" อย่างไรดี? ให้ดึงดูดเด็กใหม่ได้ โดยที่คนเก่าก็ไม่น้อยใจ วันนี้ผมมีแนวคิดมาฝากกัน

ในโลกของการทำงานยุคปัจจุบัน ที่ทุกอย่างหมุนเร็วไปหมด หลายคนเผลอวัดคุณค่าของตัวเองด้วยปริมาณงานที่ทำเสร็จ จนลืมไปว่า "ทรัพยากรที่สำคัญที่สุดในการทำงาน ไม่ใช่เวลา แต่คือตัวท่านเอง"

เชื่อไหมครับว่า ในชีวิตการทำงานเราเลือกงานได้ เลือกบริษัทได้ แต่สิ่งหนึ่งที่เรามักจะเลือกไม่ได้เลยก็คือ “เพื่อนร่วมงาน” ผมมักจะได้รับคำถามบ่อย ๆ ว่า

“ถ้าต้องทำงานกับคนที่ไม่ชอบหน้ากันจริงๆ หรือมองหน้ากันไม่ติด เราจะทำยังไงดีให้งานเดินต่อได้ โดยที่ใจเราไม่พังไปเสียก่อน?”

"ถ้าเราจ่ายเงินเดือนต่ำกว่าตลาดสักหน่อย มันจะเป็นไรไปครับ ในเมื่อทุกวันนี้เราก็ยังมีคนมาสมัครงาน พนักงานที่มีอยู่ก็ยังทำงานกันได้ ไม่เห็นเขาจะลาออกกันยกบริษัทเลย เราประหยัดต้นทุนได้ตั้งเยอะ ไม่ดีกว่าหรือ"

คิดอย่างไรกับคำถามนี้

หากคุณเป็นผู้นำที่เคยสงสัยว่า ทำไมระบบการให้รางวัล (Incentive) แบบเดิมๆ เริ่มใช้ไม่ได้ผล พนักงานดูไม่มีความสุข และขาดความคิดสร้างสรรค์ บทความนี้จะพาคุณไปเจาะลึกรากฐานทางจิตวิทยาเบื้องหลังกลยุทธ์ 'แครอทและไม้เรียว' ที่เราเผลอใช้กันมานาน

เราจะพาไปดูว่าทำไมการเอาของรางวัลมาล่อ ถึงอาจเป็นการทำลาย 'แรงจูงใจจากภายใน' อย่างช้าๆ และเปลี่ยนวิธีคิดใหม่เพื่อสร้างสภาพแวดล้อมที่ทำให้คนอยากเก่งขึ้นด้วยตัวเอง"

เคยสงสัยไหมครับว่า ทำไมบางครั้งเราอัดฉีดโบนัสก็แล้ว เพิ่มสวัสดิการก็แล้ว หรือแม้แต่ตั้ง KPI ที่เข้มข้นสุดๆ เพื่อวัดผล แต่ทำไมพนักงานของเราถึงยังดูไร้ชีวิตชีวา ขาดความคิดสร้างสรรค์ หรือทำงานไปวัน ๆ เหมือนหุ่นยนต์

บางทีคำตอบอาจจะซ่อนอยู่ในรากฐานความเชื่อที่เรามีต่อ มนุษย์ ก็เป็นได้ครับ

เมื่อเด็กจบใหม่มีจำนวนน้อยลงอย่างเห็นได้ชัด ในขณะที่คนเก่ง ๆ (Talent) ที่มีอยู่ในมือก็เริ่มมองหาโอกาสใหม่ ๆ ตลอดเวลา แล้วเราจะเก็บรักษาคนเก่งไว้อย่างไรดี

เข้าสู่ปี 2569 แล้ว ซึ่งดูเหมือนว่า "พายุเพอร์เฟกต์สตรอม" กำลังจะพัดเข้าหาตลาดแรงงานไทยอย่างจัง เรามาลองไล่เรียงกันดูว่าเรากำลังเจออะไรอยู่บ้าง และจะมีกลยุทธ์ในการบริหารจัดการอย่างไร

หลายองค์กรมีฉากคลาสสิกแบบนี้เกิดขึ้นบ่อยมาก…

• ผู้นำเข้าประชุมสาย

• นั่งได้แป๊บเดียว ก็บอกว่า “ผมมีนัดอื่นนะ ขอออกก่อน”

• บางวาระเลือกไม่เข้ามาเลย เพราะ “คิดว่าไม่สำคัญ”

แต่หลังจากนั้น พอทีมตัดสินใจไปตามที่ประชุมไว้ กลับมาพูดว่า “ทำไมผมไม่รู้เรื่องนี้มาก่อนเลย ใครเป็นคนตัดสินใจ ทำไมไม่มาปรึกษาผมก่อน” จนหลายครั้งต้องวนเวียนถอยกลับมาทำงานเดิม ทั้ง ๆ ที่ควรจะเดินหน้าไปไกลแล้ว

ช่วงนี้ไม่ว่าจะหันไปทางไหน ใครๆ ก็พูดถึงเรื่อง AI กันทั้งนั้นใช่ไหมครับ ไม่ว่าจะเป็น ChatGPT, Gemini หรือ AI ตัวอื่นๆ ที่เก่งกาจเหลือเกิน ช่วยเราเขียนอีเมล ช่วยวางแผนกลยุทธ์ หรือแม้กระทั่งช่วยสร้างงานศิลปะสวย ๆ ได้ในเวลาไม่กี่วินาที จนหลายท่านเริ่มกังวลว่า "เอ๊ะ... แล้ววันหนึ่ง AI จะมาแทนที่พวกเราไหม?"