İkinci Baskı

Gündemimiz yine Amerika’nın dünyayı gaza getirdiği “hype”lara kafa yormakla çok meşgul. 18. bölümde derinlemesine ele aldığım “sessiz istifa” galeyanının hemen arkasından LinkedIn’de Bonnie Dilber tarafından “sessiz kovma” gündeme getirildi ve paylaşımı virale dönüştü. Sessiz kovma, “bir liderin, bir işyerini zehirli hale getirerek, kişinin ayrılmak istemesine neden olan, benlik saygısını düşüren, güveni sarsan ve çalışanları tüketen taktikler kullanarak bir kişiyi şirketten atmaya çalışması” anlamına geliyor. Hey gidi hey, neler oluyor hayatta! Gelin dinleyelim neymiş bu sessiz kovma, manipülasyon, vs. 🤷🏻‍♀️🤷🏻‍♀️ Konu toksik olduğundan fona zehrimizi alsın diye tatlı bir müzik ekledim. ☺️ “Bu müzik ne alaka Dilşad?” diyenler için peşin açıklama. 😎🖖

“Sessiz istifa” eski bir davranışın yeni adı. Covid-19 pandemisiyle tetiklenen “büyük istifa” hareketinin içinde var olan bir kavram. İçsel motivasyondan ziyade yöneticinin bir çalışanın örgütte kalmasını istemesini sağlayan ilişki kurma becerisiyle ilgili. Sessiz istifadan önce bilmemiz gereken başka bir kavram da “toksik verimlilik”. Sürekli olarak aynı tezi savunuyor: Durmadan çalışmak! Bu kültür, “ne kadar çok çalışırsan o kadar başarılı olursun” mottosundan besleniyor. Toksik verimliliğe en radikal cevabı veren antidote yavaş yaşam akımı ve sessiz istifa. Bakalım Jack Zenger ve Joseph Folkman’ın Harvard Business Review’da sessiz istifa konusunda yayınlanan araştırmaları bize neler söylüyor? Sessiz istifayı yönetmek için ne yapmalı?

İngilizce “man” ve “splaining” kelimelerinin birleşiminden oluşan mansplaining, bir kadına bir şeyi küçümseyici, aşırı kendine güvenen ve genellikle yanlış veya aşırı basitleştirilmiş bir şekilde yorumlamak veya açıklamak anlamına geliyor. Bu durumdan ilk kez, feminist yazar Rebecca Solnit Nisan 2008’de yayınlanan “Men Explain Things to Me / Erkekler Bana Açıklama Yapıyor” başlıklı makalesinde bahsediyor. Pop kültürünün ve sosyal medyanın gelişmesiyle kavramın kullanımı da yaygınlaşıyor.

İrlandalı yazar Sally Rooney’nin dizi olarak da uyarlanan Normal İnsanlar isimli kitabındaki baş karakterler Marianne ve Connell’ın, aslında çok güzel duygular yaşayabilecekken karanlık duygulara boğulmuş ilişkilerinden yola çıkarak ilişkilerdeki “ghosting, love bombing, benching, mansplaining, gaslighting” gibi yeni nesil kavramlara değinmek istedim. 💔 Bu durumlar sadece romantik ilişkilerde yaşanan kavramlar değil maalesef; gün içinde işyerinde, aile/eş/komşuluk/arkadaşlık ilişkilerimizde temas halindeyken bunlara maruz kalıyor olabiliriz. Bu bölümde love bombing ve ghosting farkındalığı yaratmaya çalıştım. Diğerlerini de devam bölümü olarak kaydederim (yani umarım yaparım bunu🤞🏻😉).

Herhangi bir zorluk karşısında ne yaparsanız yapın sonucu değiştiremeyeceğinize dair bir inançsızlık yaşıyorsanız, bilin ki öğrenilmiş çaresizlik girdabının içindesiniz. Önünüzdeki engeller kalksa dahi, o kabullendiğiniz ve öğrendiğiniz durumla birlikte zincirlerinizi kırmanız zorlaşır, zaten kırmaya da yeltenmezsiniz. Çaresizliği öğrenebiliyorsak güçlülüğü de öğrenebilir miyiz? Şüphesiz cevap ‘’evet’’. Yaşadığımız koşullar değerlendirildiğinde strese maruz kalmamak, stresin yaratacağı etkileri göğüslemek kolay değilken, bu şartlarla birlikte öğrenilmiş güçlülük düzeyimizi geliştirmeye çalışmak, bir başa çıkma stratejisi olarak bize yeni bir kapı açabilir. Çok ani bir kararla kafede kayıt yaptığım, sesi çok temiz olmayan bir bölüm. %100 organik. ☺️

Bu bölümde, verdiği kararlara ve şu anda yaşadığı hayata çok imrendiğim bir konuğum var; sevgili Elif Bahadır. Elif’le büyükşehirden ve kurumsal hayattan ayrılıp Datça’ya taşınmaları üzerine keyifli ve samimi bir sohbet gerçekleştirdik. Nasıl geçinebileceğimizi, okulları, sağlık sistemini, eski hayatımızda özleyeceklerimizi tüm şeffaflığıyla konuştuk. Bu yoğun dönemde İkinci Baskı’ya verdiği destek için Elif’e çok teşekkür ediyorum.

Düşünme süreci beynin vazgeçilmez bir parçası ancak hepimiz bazen bu sürece normalinden fazla maruz kalıyoruz. Fazla düşünme, negatif hisler barındıran bir konuda gereğinden uzun süre düşünmektir. Kimi zaman daha farklı ne yapabileceğimizi görmek, kimi zaman yaşadığımız deneyimleri anlamlandırabilmek, kimi zamansa mükemmeli arzulamak gibi motivasyonlarla çıktığımız uzun ve zorlu düşünme yolculukları psikolojide ruminasyon (fazla düşünme) olarak adlandırılıyor. Bu durumun devam etmesi, hayatımızı zor bir hale getirebilir. Çünkü uzun süreli düşünme, kişinin psikolojisini ve ruh sağlığını bozar. Uykusuzluk, depresyon ve yeme bozuklukları ortaya çıkabilir. “Fazla düşünme sorunu yaşadığımızı gösteren belirtiler nelerdir? Fazla düşünme sorunu nasıl aşılır?” gibi soruların cevaplarını bulmaya çalıştığımız bu bölümde, “cogito ergo sum” naralarıyla Descartes Reyiz’i saygıyla anıyoruz. 😊

Ebeveynlik yolculuğu herkes için hayallerindeki gibi başlamıyor ya da devam etmiyor. Bu nedenle bu bölümde İkinci Baskı’nın ilk konuğu sevgili Selen Canıtatlı’ya prematüre ebeveynlik yolculuğunda yaşadıklarını sordum. Herkesin hikayesi biricik ve çok özel. Herkes kendi yaşadığını en iyi biliyor. Hikayesini tüm samimiyetiyle paylaştığı için Selen’e çok teşekkür ederim. Dilerim ki bir yerlerde yalnız olmadığını duymaya ihtiyacı olan bir anneye, bir ebeveyne yoldaş olur, iyi geliriz.

Bu bölümde minik devrimimi yapıyor ve tekil bölümlerdeki fenomen psikolojik etkileri anlatma batağından sizi ve kendimi kurtarıyorum. Onuncu bölümde “sonraki bölümde bir konuğum olacak” demiştim. Konuğumun sağlık durumu nedeniyle bölüm gecikince ben de kendi konuk olduğum bir ortamda anlattıklarımı paylaşmak istedim. Başarılı olmak için tek bir mesleğe bağlı kalmamız gerektiği kuralını kim çıkardı? Tatmin edici bir iş hayatı arayışında birden fazla ilgi alanı ve gelir akışı peşinde koşan insanlar neden durmaksızın üretmeye çalışıyorlar? Y kuşağının iş hayatında aktif olmaya başlamasıyla ortaya atılan “Slashie”lik, her unsurundan zevk aldığınız bir patchwork kariyeri bir araya getirmektir. Slashieler nasıl algılandıklarını seçmek ve sosyal medya hesaplarının öz-küratörleri olmak istiyorlar. İster uzman, ister portföy kariyere sahip bir çok potansiyelli olalım dünyanın hepimize ihtiyacı var.

Kült kişisel gelişim kitabı olan Etkili İnsanların Yedi Alışkanlığı’nda yer alan yedinci alışkanlık baltayı bilemek. Ağaç kesen iki adamın hikayesinden yola çıkar Stephen R. Covey. Fiziksel, duygusal, ruhsal ve zihinsel dört boyutu olan baltayı bileme konusunun detaylarından ve ikinci boyut olan ruhsal boyutun, hayaller ve amaçlar kısmından bahsettiğim bu bölümün ilhamını Ahu Büyükkuşoğlu Serter’in TEDx İzmir Women konuşmasından aldım. “Hayatta kimsenin, sevdiklerinizin bile ışığınızı söndürmesine izin vermeyin; kimse için hayallerinizden vazgeçmeyin.”