ภิกษุทั้งหลาย ! ถ้าภิกษุพิจารณาอยู่ รู้สึกว่า

"เราอยู่โดยมาก โดยความเป็นผู้ไม่มีอภิชฌา ไม่มีจิตพยาบาท

ไม่มีถิ่นมิทธะกลุ้มรุม ไม่ฟุ้งช่าน หมดวิจิกิจฉา ไม่มักโกรธ

มีจิตไม่เศร้าหมอง มีกายไม่เครียดครัด

ปรารภความเพียร มีจิตตั้งมั่น" ดังนี้แล้ว

ภิกษุนั้น พึงตั้งอยู่ในกุศลธรรมเหล่านั้นแหละ

แล้วประกอบโยคกรรม เพื่อความสิ้นอาสวะทั้งหลายให้ยิ่งขึ้นไป.

ภิกษุทั้งหลาย ! สัมมาสังกัปปะ เป็นอย่างไรเล่า ?

ความดำริในการออกจากกาม

ความดำริในการไม่มุ่งร้าย

ความดำริในการไม่เบียดเบียน

ภิกษุทั้งหลาย ! อันนี้เรากล่าวว่า สัมมาสังกัปปะ.

ภิกษุทั้งหลาย !

ภิกษุนั้นย่อมเพลิดเพลิน ย่อมพร่ำสรรเสริญ

ย่อมเมาหมกอยู่ ซึ่งรูป.

เมื่อภิกษุนั้นเพลิดเพลิน พร่ำสรรเสริญ เมาหมกอยู่ ซึ่งรูป

ความเพลิน (นันทิ) ย่อมเกิดขึ้น

ความเพลินใด ในรูป ความเพลินนั้นคืออุปาทาน...

สิ้นความอยากก็ทุกข์

ตันหา คือ เครื่องนำไปสู่ภพใหม่อันเป็นเหตุเกิดทุกข์

เพราะมีตัณหาเป็นปัจจัย จึงมีอุปาทาน

เพราะมีอุปาทานเป็นปัจจัย จึงมีภพ

เพราะมีภพเป็นปัจจัย จึงมีชาติ

เพราะมีชาติเป็นปัจจัย

ชรามรณะ โสกะปริเทวะทุกขะโทมนัสอุปายาสทั้งหลาย

จึงเกิดขึ้นครบถ้วน

ความเกิดขึ้นพร้อมแห่งกองทุกข์ทั้งสิ้นนี้ ย่อมมี ด้วยอาการอย่างนี้.

วัจฉะ ! สมัยใด สัตว์ทอดทิ้งกายนี้

และยังไม่บังเกิดขึ้นด้วยกายอื่น

เรากล่าว สัตว์นี้ ว่า มีตัณหานั่นแหละเป็นเชื้อ

เพราะว่า สมัยนั้น ตัณหาย่อมเป็นเชื้อของสัตว์นั้น แล.

ภิกษุทั้งหลาย !

สิ่งที่เรียกว่า ภพ ก็ฉันนั้นเหมือนกัน

แม้มีประมาณน้อยชั่วลัดนิ้วมือเดียว

ก็ไม่มีคุณอะไรที่พอจะกล่าวได้.

เมื่อคิดถึงสิ่งใดแสดงว่าพอใจในสิ่งนั้น

ทุกข์ใดๆ ที่เกิดขึ้น

ทุกข์ทั้งหมดนั้น ก็มีฉันทะเป็นมูล มีฉันทะเป็นเหตุ เพราะว่า ฉันทะ (ความพอใจ) เป็นมูลเหตุแห่งทุกข์".