Kopuk Bağlar

Konuğumuz Sinan Yıldırmaz ile tarımda ‘önemli bir buluş’ olarak kabul edilen traktörü ve Cumhuriyetin yüzyıllık sürecinde traktör üzerinden tarımsal üretimin sosyal tarihini ve tarımda makineleşmeyi konuşuyoruz. 

Konuğumuz Alp Yücel Kaya ile Akdeniz dünyasının yaşam kaynağı niteliği taşıyan ve mitoslarda “Ölmez Ağacı” olarak adlandırılan zeytini ve 1939 Zeytincilik Kanunu odağında zeytinin Cumhuriyet’teki yolculuğunu konuşuyoruz.

Konuğumuz Onur İnal ile ‘uygarlık meyveleri’ incir ve üzümün odağında Geç Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Batı Anadolu’nun sosyal, ekonomik ve çevresel manzarasının dönüşümünü ve çevre tarihini konuşuyoruz. 

Konuğumuz Dilşad Aladağ ile mahsul odağında tarım sanayi yakınlaşmasını ve türleri arası ilişkileri; Osmanlı ve Cumhuriyet döneminde Anadolu’nun güney ve batı kıyılarında endüstriyel tarım pratiklerinin çevresel, kültürel ve toplumsal mahsullerini konuşuyoruz. 

Bu bölümde yerin altını üstüne getiren madenleri ve Osmanlı ve Cumhuriyet tarihinde maden politikalarını konuşuyoruz.

Konuğumuz Müge Neda Altınoklu ile dokunduğumuz ve hissettiğimiz hemen her şeyde yer alan ve insan varlığı için temel bir madde olan tuzun kimyevi bir ürüne dönüşmesini; Cumhuriyetin yüzyıllık sürecinde ‘beyaz altın’ tuzun ve tuz kristalinin yolculuğunu konuşuyoruz. 

Konuğumuz Hakan Koçak ile 'medeniyet hamuru' kâğıdı ve Cumhuriyetin yüzyıllık sürecinde medeniyetin hamurunu yoğuranları; SEKA kâğıt fabrikaları üzerinden emek tarihini konuşuyoruz.

Bu bölümde daha önceki bölümlerde konuştuğumuz şekerin hammaddelerinden olan şeker pancarını ele alıyoruz. Farklı ve rekabet halindeki iki tarımsal üründen birisi olarak öne çıkan şeker pancarı ile birlikte sömürgecilik ve modernitenin çelişkili doğasını; plantasyon alanları, demiryolları ve buhar gücüyle çalışan fabrikaları ile şeker kamışından farklı bir üretim ve emek sürecini ortaya çıkaran şeker pancarının Cumhuriyetin yüzyıllık sürecindeki rolünü konuşuyoruz. 

Konuğumuz Esra Ansel Derinbay ile müptelası olduğumuz çay bitkisinin dünya tarihindeki yolculuğunu; sömürgecilik dönemine uzanan plantasyonları, zorlu çalışma koşulları, alanını işgal ettiği baltalık ormanlar için geri dönülmez sonuçlar yaratan çay bitkisini ve çay bitkisinin geç Osmanlı ve erken Cumhuriyet dönemindeki seyrini konuşuyoruz. 

Konuğumuz Melda Yaman ile hem tarlada, hem fabrikada, neredeyse üretimin her aşamasında kadınların 'becerikli' parmaklarında şekillenen bir ürün olan tütünü ve Reji’den Tekel’e Tekel’den bugüne tütün sektörünü ve tütün işçilerini konuşuyoruz.