Nazwa miejscowości pochodzi od jednego najzimniejszych miesięcy w roku. Wiadomo, że w XVII wieku istniała tutaj huta szkła. Wieś nie uniknęła tragicznych wydarzeń II wojny światowej, kiedy została dwukrotnie spacyfikowana przez niemieckiego okupanta. Obecnie przebiega tędy piekielny szlak turystyczny. Do Lutej, w gminie Stąporków zapraszają Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Co prawda znaleziono tu artefakty pochodzące z czasów Cesarstwa Rzymskiego, jednak w źródłach historycznych o miejscowości dowiadujemy się dopiero w XV wieku. Właścicielami jej byli wtedy Mokrscy, herbu Jelita. Później przez wieki należała do cystersów z Jędrzejowa. Do Kanic w gminie Oksa zapraszają Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Miejscowość we wzmiankach pisanych pojawia się w XV wieku u Jana Długosza. Pierwszym jej dziedzicem był Jan Rytwiański, herbu Jastrzębiec. Jednak wioska kojarzy nam się głównie z rodem Kołłątajów. To tu spoczywa serce jednego z twórców Konstytucji 3 Maja – Hugona Kołłątaja. Do Wiśniowej, w gminie Staszów zapraszają Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Pierwsze pisane wzmianki o miejscowości pochodzą z XV wieku. Pisał o niej nasz znakomity kronikarz Jan Długosz. Pod koniec XIX wieku wioskę przejęli kupcy żydowscy. Natomiast w latach międzywojennych gospodarował majątkiem Ludwik Slaski, uczestnik wojny polsko – bolszewickiej, kampanii wrześniowej 1939 roku oraz żołnierz Armii Krajowej. Wraz z ojcem wprowadzili na swoich terenach nowoczesne rozwiązania w gospodarce rolnej. Do Turnawca, w gminie Czarnocin zapraszają Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Miejscowość istniała już prawdopodobnie w XIV. Pisał o niej Jan Długosz w swojej księdze uposażeń diecezji krakowskiej. Z historią wioski wiąże się ciekawa legenda związana z wężami. Dziś jest też rajem dla turystów i wędkarzy ze względu na historyczne stawy rybackie. Na dalszą wędrówkę po Stawach w gminie Imielno zapraszają Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Miejscowość istniała już prawdopodobnie w XIV. Na początku była własnością rodu Mokrskich. Znajduje się tu największe w Polsce wczesnośredniowieczne grodzisko. Dziś jest też rajem dla turystów i wędkarzy ze względu na stawy rybackie, gdzie hodowane są takie gatunki jak: jesiotr, karp, czy sandacz. Do Stawów w gminie Imielno zapraszają cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Od średniowiecza reprezentowali władcę w terenie i sprawowali funkcję administracyjną i sądowniczą. Mimo, że z czasem urząd ten stracił na znaczeniu, rezygnowano dla niego z najważniejszych stanowisk państwowych. Kasztelani. Śladami kasztelanów czechowskich podążają Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.