Na Synapsach

Sztuczna inteligencja towarzyszy nam dziś niemal wszędzie – okazuje się, że także w najważniejszych momentach życia, takich jak narodziny.

O tym, jak nowoczesne technologie, w tym AI, wspierają współczesną medycynę, opowiada Karolina Tądel – doktorantka Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu i laureatka Nagrody Czytelników konkursu Start-Up-Med.
Rozmawiamy o tym, jak wygląda proces wprowadzania innowacji w świecie medycyny, z jakimi barierami mierzą się innowatorzy oraz… możliwościom łączenia ścieżki naukowej z praktyką biznesową. Ta rozmowa to pozycja obowiązkowa dla tych, którzy jako naukowcy chcą zmienić świat!

Zaprasza Mateusz Mandziuk

Nasze redakcyjne genetyczne M&M zapraszają na wspólne naukowe rozkminy.

Zajmiemy się tematami, które od dawna chodziły nam po głowie, czyli: kosmicznymi wystrzałami - z racji ostatniej prostej przygotowań Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego do misji Axiom-4 oraz macierzyństwem - na cześć świętowanego ostatnio Dnia Matki.

Oto pytania, które bierzemy na warsztat: czy to prawda, że podróż kosmiczna może zmienić 7% naszego genomu? ile kroków dzieli nas od stworzenia Homo spatialis? Jakie wyzwanie rzuci naszym genom dostępność turystyki kosmicznej?

Ale też: jak dokopać się do naszych przodków dzięki mtDNA? Czego dotyczy zjawisko mikrochimeryzmu w ciąży? Czy łożysko łączące matkę z płodem żeńskim lub męskim się różni?

Będzie się działo, jak zawsze Na Synapsach!

Ugoszczą Was Martyna Dziakowicz i Marta Gil-Pawlak

Pseudohodowle psów, kastrowanie i sterylizacja kotów, szkodliwa karma i wolontariat - czyli wszystko to, co warto mieć na uwadze, gdy decydujemy się na zwierzęta domowe.
Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z Darią Krawczyk i Mateuszem Drabikiem z Koła Badań Interdyscyplinarnych (KBI) na Uniwersytecie Wrocławskim o etycznym działaniu ludzi w stosunku do czworonożnych pupili i ich odpowiedzialności.

Rozmowę prowadzi Klaudia Sobolewska

20 maja od lat świętujemy jako Światowy Dzień Pszczół.

Te pracowite zwierzęta stanowią niepodważalny składnik naszego ekosystemu, również miejskiego. Zapylają, zwiększają plony, wytwarzają cenne produkty, utrzymują balans.

Jak je wspierać, a na pewno nie przeszkadzać za bardzo?

Sprawdza Ewa Śmigaj w rozmowie z pszczelim przyjacielem - Piotrem Książkiem

W czasie zbiorów pszczoły świadczą jedną z najważniejszych usług dla ekosystemu, ponieważ zapylają wiele gatunków roślin, także tych, które są pożywieniem dla nas i dla wielu gatunków zwierząt. Zapylają też rośliny, które są wykorzystywane do celów ozdobnych, leczniczych, kosmetycznych i tekstylnych (np. bawełna, len).

Prowadzone przez pszczoły zapylanie roślin jest jednym z najważniejszych czynników plonotwórczych. Pszczoła miodna, oprócz przyczyniania się do znacznego zwiększenia plonów rolników, wytwarza jednocześnie cenne produkty pszczele, tj. miód, wosk, pierzgę, propolis, mleczko i jad pszczeli.

Jednym z najważniejszych działań dla ochrony pszczół jest unikanie niewłaściwego stosowania pestycydów oraz nieużywanie środków ochrony roślin w godzinach lotu pszczół.

Ochrona pszczół i innych owadów zapylających przed niewłaściwie stosowanymi pestycydami jest przedmiotem wielkiej troski resortu rolnictwa. W okresie intensywnego kwitnienia roślin zwiększamy liczbę działań kontrolnych i edukacyjnych prowadzonych przez Państwową Inspekcję Ochrony Roślin i Nasiennictwa (PIORiN). Działania te przyczyniają się do ograniczenia zagrożeń wynikających ze stosowania środków ochrony roślin. Bardzo ważna jest współpraca rolników z pszczelarzami, gdyż pszczoły najczęściej mają swoje pożytki w przestrzeni rolniczej na polach, łąkach i sadach.

W starożytności religia rzadko była sprawą osobistą — raczej obowiązkiem wobec państwa. Jednak istniały też tajemnicze wspólnoty, które spotykały się w ukryciu, by przeżywać rytuały dostępne tylko dla wybranych. O kultach misteryjnych, ich praktykach i aurze sekretu opowiada Zuzanna Morawek ze Studenckiego Koła Naukowego Historyków na Uniwersytecie Wrocławskim w rozmowie w sobotniej odsłonie naszej audycji.

Zaprasza Mateusz Mandziuk

Z okazji Światowego Dnia Wody, obchodzonego co roku 22 marca, naszym gościem jest dr inż. Marcin Wdowikowski – hydrolog z Wydziału Inżynierii Środowiska Politechniki Wrocławskiej. Rozmawiamy o nowym, studenckim projekcie monitoringu wód spływających do Odry oraz o tym, dlaczego powstał Wrocławski Węzeł Wodny i jaką funkcję pełni dziś w mieście. Tłumaczymy, czym jest „miasto-gąbka”, dlaczego zieleń miejska wspiera retencję wody oraz jak wykorzystuje się modelowanie meteorologiczne w gospodarowaniu zasobami wodnymi.

Zapraszają Agnieszka Barbach i Jan Czachorowski

„Zielona uczelnia w zielonym mieście”, czyli III edycja konferencji na Uniwersytecie Medycznym im. Piastów Śląskich we Wrocłąwiu.
Jak dużą rolę odgrywają uniwersytety w propagowaniu "zieloności" i ekologii naszego miasta? W jaki sposób przełożyć to na zdrowie mieszkańców?
Sprawdzimy to razem z naszą gościnią: dr n. med. Jowitą Halupczok-Żyłą z Katedry Patologii Klinicznej i Doświadczalnej przy UMW, która pełni również funkcję przewodniczącej Zespołu ds. AI i Innowacji Technologicznych w Ochronie Zdrowia przy Dolnośląskiej Izbie Lekarskiej.
Tym samym nie omieszkamy więc poruszyć tematu AI w medycynie! Jak silnym partnerem zawodowym może być AI w relacji z lekarzem? Czy możemy już właściwie optymalizować procesy zarządzania podmiotami leczniczymi? 
O tym wszystkim przekonacie się w rozmowie, którą prowadzi Martyna Dziakowicz. Zapraszamy!

Położną być! Co to oznacza w drugiej połowie XXI wieku?

Jaką wiedzę posiąść, jakie technologie poznać i czym się wyróżnić, żeby stać się położną wspierającą - zarówno matkę, jak i przychodzące na świat dziecko?

Swoją perspektywą na zawód i misję dzieli się aktywna położna sali szpitalnej - Alicja Słysz - w rozmowie z Łukaszem Machowczykiem.

At the recent Interdisciplinary Scientific Seminar held at the Wrocław University of Science and Technology, participants had the opportunity and the pleasure to learn more about ancient genomes. Why are we studying them? What is environmental DNA? How can it be used? What information can such research provide us as humans? We invite you to listen to an interview with Prof. Eske Willerslev - an evolutionary geneticist - and discover that scientific research can be as fascinating as exploring Siberia.

Feel free to explore the topic with Magdalena Filipow

Dr inż. Weronika Urbańska – naukowczyni z Politechniki Wrocławskiej – dzieli się swoją pasją w kontekście zrównoważonego rozwoju i innowacyjnych technologii.

W jaki sposób można odzyskać metale z zużytych baterii?

Jak pozyskiwać strategiczne surowce z kosmosu i w jaki sposób mikroorganizmy mogą nam w tym pomóc?

W grudniu 2024 roku dr inż. Weronika Urbańska została uhonorowana tytułem Wrocławianki Roku – za wybitne osiągnięcia naukowe, zaangażowanie w ochronę środowiska i popularyzację nauki.

Zaprasza Jan Czachorowski