News Albo Fake News

Polska wysłała agregaty prądotwórcze jako pomoc dla Kijowa. Tymczasem w mediach społecznościowych krążą zrzuty ekranów z ukraińskich portali ogłoszeniowych sugerujące, że "polskie agregaty można dziś kupić w internecie". To zwykły fake news, czy element szerszej gry informacyjnej wokół pomocy dla Ukrainy? Z czym tak naprawdę mamy do czynienia? Jak działają takie manipulacje i komu na nich zależy? Dlaczego właśnie temat pomocy Ukrainie jest tak podatny na manipulację? Jak bardzo takie fake newsy mogą wpłynąć na rzeczywiste postawy społeczne Polaków wobec pomocy dla Ukrainy? Jakie wnioski płyną z najnowszych badań dotyczących wzajemnego postrzegania się Polaków i Ukraińców? Jak nie dać się złapać na dezinformację uderzającą w relacje polsko-ukraińskie? Gość: dr Ernest Wyciszkiewicz, dyrektor Centrum Mieroszewskiego

Polska wysłała agregaty prądotwórcze jako pomoc dla Kijowa. Tymczasem w mediach społecznościowych krążą zrzuty ekranów z ukraińskich portali ogłoszeniowych sugerujące, że "polskie agregaty można dziś kupić w internecie". To zwykły fake news, czy element szerszej gry informacyjnej wokół pomocy dla Ukrainy? Z czym tak naprawdę mamy do czynienia? Jak działają takie manipulacje i komu na nich zależy? Dlaczego właśnie temat pomocy Ukrainie jest tak podatny na manipulację? Jak bardzo takie fake newsy mogą wpłynąć na rzeczywiste postawy społeczne Polaków wobec pomocy dla Ukrainy? Jakie wnioski płyną z najnowszych badań dotyczących wzajemnego postrzegania się Polaków i Ukraińców? Jak nie dać się złapać na dezinformację uderzającą w relacje polsko-ukraińskie? Gość: dr Ernest Wyciszkiewicz, dyrektor Centrum Mieroszewskiego

Nagranie, które błyskawicznie obiegło portale społecznościowe i rzekomo przedstawia Pepa Guardiolę wybierającego złotą "jedenastkę" z Robertem Lewandowskim w składzie to deepfake, który ograł nawet najbardziej czujnych kibiców. Co było pierwszym elementem, który wzbudził podejrzenia, zanim jeszcze zaczęła się techniczna weryfikacja? W tym nagraniu coś "nie grało" na poziomie intuicyjnym - tonu wypowiedzi, mimiki, kontekstu - zanim pojawiły się twarde dowody? Po czym jednoznacznie można stwierdzić, że to nie jest prawdziwa wypowiedź, tylko materiał wygenerowany czy zmanipulowany? Po co w ogóle powstają takie fejki? To internetowe incydenty, czy już nowy, stały element współczesnej sieci? O czym powinniśmy pamiętać, zanim klikniemy "udostępnij"?. Gość: Paweł Cymbor, FakeNews.pl.

Jedno zdanie polityka, tysiące udostępnień i jeszcze więcej emocji. Jak słowa prezydenta Donalda Trumpa o Grenlandii, chińskich wiatrakach i NATO w Afganistanie żyją własnym życiem? Jakie mechanizmy manipulacji kryją się za takim językiem? Co z tego wynika dla nas, użytkowników platform społecznościowych? Co tu działa najsilniej: autorytet mówiącego, emocje, algorytmy? Jak media powinny relacjonować takie wypowiedzi, by nie wzmacniać dezinformacji? Co mówią badania dotyczące odbioru treści internetowych? Gościni:  prof. Katarzyna Bąkowicz, medioznawca, ekspert ds. komunikacji, Uniwersytet SWPS.

Davos: dla jednych - Forum Ekonomiczne, dla innych - centrum sterowania światem, gdzie globalne elity ustalają losy ludzkości. Ile w tym faktów, a ile dezinformacji, które skutecznie karmią teorie spiskowe. Jakie konkretnie narracje spiskowe wokół Forum w Davos można było zaobserwować w mediach społecznościowych? Co jest siłą tych fejków, które rokrocznie wracają także po zakończeniu spotkania w Davos? Co może zrobić każdy z nas, by nie dać wpaść  w pułapki teorii spiskowych? 

Gościni: Aleksandra Michałowska-Kubś z Zespołu Analizy Trendów Narracyjnych i Fact-checkingu w NASK.

W sieci krążą mity o "szybkiej, ale bezpiecznej jeździe", cudownych systemach bezpieczeństwa w nowoczesnych autach i rzekomej nieszkodliwości przekraczania dozwolonej prędkości o 10 km/h, które brzmią logicznie… Dopóki nie zderzą się z faktami. Bierzemy na warsztat najpopularniejsze fake newsy o prędkości i sprawdzamy, które z nich są groźniejsze niż sama jazda za szybko. Gość: Paweł Kurpiewski, biomechanik zderzeń. dr inż. Tomasz Dybicz, ekspert w dziedzinie inżynierii transportowej i planowania, Politechnika Warszawska

Pełnotłuste mleko wraca do szkół w USA i natychmiast wywołuje falę nagłówków, emocji i uproszczeń. Jedni mówią: "wreszcie koniec dietetycznego absurdu", inni ostrzegają przed szaleństwem i zdrowotną katastrofą. Sprawdzamy! Prezydent Trump podkreślił, że "szkoły odzyskują możliwość oferowania bardziej odżywczych produktów, w tym pełnotłustego mleka". Jakie są kluczowe różnice żywieniowe między mlekiem pełnotłustym, częściowo odtłuszczonym a chudym? Jakie są najważniejsze zalecenia dotyczące żywienia dzieci? Jakie mity na temat mleka i tłuszczu najczęściej pojawiają się w internecie? Gościni: Ewa Sypnik-Pogorzelska, dietetyk z poradni Dietosfera.

W ostatnich dniach sroga zima sparaliżowała rosyjską Kamczatkę. Spadło tam wyjątkowo dużo śniegu. Ale nie aż tyle, ile widać na internetowych filmikach czy zdjęciach. Co sprawia, że tak łatwo wierzymy w sensacyjne filmy z platform społecznościowych? Skąd bierze się tendencja do nadinterpretowania czy wzmacniania nagrań? Dlaczego takie obrazy błyskawicznie się rozchodzą, oddziałują na nas tak silnie, nawet gdy wyglądają nielogicznie? Czy takie fejki - choć nie dotyczą spraw zdrowotnych czy propagandowych, a wyglądają jak „niewinne filmiki” - mogą być niebezpieczne? Gość: dr Jakub Kuś, psycholog nowych technologii, Uniwersytet SWPS.

Trzeci poniedziałek stycznia, to ponoć "najbardziej przygnębiający dzień w roku". To jeszcze informacja, czy już coroczny rytuał dezinformacyjny, nad którego prawdziwością w ogóle się nie zastanawiamy? Nie stoi za tym nauka, a biznes? Marketing kłamie, a my mu bezkrytycznie wierzymy? Co wyskoczy nam z portali społecznościowych, to uważamy za pewnik?  Blue Monday to modelowy przykład fejka - bezpiecznego, ale dającego do myślenia - zarówno o kondycji internetu, jak i jego użytkownikach? Gościni: dr Ilona Dąbrowska, specjalistka w dziedzinie mediów społecznościowych i dziennikarstwa internetowego, Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie.

Péter Szijjártó stwierdził, że "Zachód pcha Europę do wojny", a "Francja i Wielka Brytania praktycznie ogłaszają, że rozpoczną wojnę". Jak ostatnie, wymowne słowa ministra spraw zagranicznych Węgier zostały wykorzystane propagandowo? Jak rozpoznać, kiedy wypowiedzi polityków, dotyczące np. wciągania Polski w wojnę na Ukrainie, czy zagrożeń militarnych, są manipulacją? Dlaczego tego typu wypowiedzi zdobywają ogromne zasięgi w internecie, mimo braku potwierdzenia w faktach? W jaki sposób dezinformacja dotycząca konfliktów zbrojnych może wpływać na nas, zwykłych odbiorców? Gość: Marcin Kostecki, Demagog.