November Music - de interviews

Remy Alexander is een van de componisten die bijdroeg aan het project A Songbook Of Rare Feelings van ensemble VONK. Hij componeerde songs op basis van teksten van Lucky Fonz III en Nancy Campbell. Hoe gaat hij te werk bij een tekst die hij - anders dan gebruikelijk - niet zelf heeft geschreven? Hoe vang je de sfeer en inhoud van een gedicht in klank? Wat kun je met het instrumentarium waarover VONK beschikt (slagwerk, saxofoon en klarinet, en een zangeres natuurlijk)? En heeft een bepaald akkoord ook per se een bepaalde betekenis, of zijn dat louter persoonlijke associaties? Remy is ook actief in muziekeducatie - en voor hem staat vast dat muziek voor kinderen echt niet te moeilijk is. Ook moderne muziek niet.

Het Nederlandse trio Mudita vangt op hun laatste cd de schoonheid van de Nederlandse natuur. De lyrische muziek van Mudita zweeft tussen vrijzinnige improvisatie, teder minimalisme, melodieuze jazz, volksmuziek en pop. Vocaliste Sanne Rambags, trompettist Koen Smits en pianist Sjoerd van Eijck weet te klinken 'als oases van verstild, maar overal voelbaar en ten diepste bezield leven’ (Trouw). Tijdens November Music gaat Mudita in zee met de vermaarde Deens-Amerikaanse slagwerkster Marilyn Mazur die speelde met bijvoorbeeld de bands van Miles Davis, Wayne Shorter en Jan Garbarek.

Muziek is de ultieme vrijheid. De Nederlandse componist JacobTV (Jacob ter Veldhuis) brengt een ode aan de vrijheid met de liedcyclus The Freedom Songs. Op basis van teksten van bijvoorbeeld president Franklin Roosevelt, Boeddha, Malcolm X en Martin Luther King componeerde JacobTV een reeks songs - in een mix van ambient soundscapes, wereldmuziek, klassiek, minimal en avantrock. Op sommige momenten is ook de van hem bekende 'speech melody' te horen - waarbij de spraakmelodie van een gesampelde tekst de basis vormt voor een muzikaal vertoog. Het voor de gelegenheid uit het Fulcrum Point New Music Project samengestelde Freedom Quartet bestaat uit Stephen Burns (trompet), Steve Roberts (elektrisch gitaar), Sophie Dunér (zang) en Cynthia Yeh (slagwerk).

Gitarist en componist Bram Stadhouders ging een samenwerking aan met het Vlaamse barokgezelschap BOX (Baroque Orchestration X) dat een naam heeft hoog te houden als het gaat om ongebruikelijke samenwerking met popmusici (Efterklang, Eefje de Visser, Spinvis). Bram schreef de Suite X als een reeks barokstukken voor het ensemble, zijn gitaar en de drums van Onno Govaerts.

Nicoline Soeter componeert zingend. De melodieën die ze schrijft, ook als die door een instrument gespeeld moeten worden, komen meer van binnen als je ze zingt - vertelt ze in deze podcast-aflevering. Haar nieuwe composities voor violiste/zangeres Claire Adams en voor zangeres Juliet Fraser komen ter sprake, net als de nieuwe verzameling songs door haar eigen ensemble VONK.

Anthony Fiumara schreef voor de philharmonie zuidnederland het ingetogen, verstilde 'See the sky about to rain', dat tijdens November Music voor het eerst voor publiek wordt gespeeld (tot nu toe waren de twee uitvoeringen zonder publiek, voor een live-stream). Ook gaat zijn 'Bloedkoraal' in première, met accordeonduo Toeac en acteur Jack Wouterse - een eigentijdse versie van het bekende Orpheus-verhaal. En in de een-op-een-concerten van Rianne Wilbers klinkt het betoverende 'Embrace', waarvan de tekst is samengesteld uit reacties op social media op de vraag: wat betekent 'embrace' voor jou?

Componist Gerard Beljon heeft een onconventionele, eigenzinnige manier van werken ontwikkeld: hij begint met het verzamelen van samples - kleine brokjes geluid, die hij in de computer rangschikt en bewerkt tot er als het ware een model van de compositie is gebouwd. En dan pas volgen de noten op papier. Zo schreef hij de opdrachtcompositie Planctus Cygni (voor zangeressen, koor, harp en duduk) op basis van een 10e eeuws gedicht, als een synthese van westerse oude muziek en muziek uit het Midden-Oosten. Concert door o.a. Cappella Amsterdam olv Leonard Evers. Ook voor zijn De Profundis (voor geluidsbestand en sopraan Rianne Wilbers) werkte hij zo, maar dan met samples van instrumenten uit de Keltische volksmuziek, de bodhran en de doedelzak.

Componist (en violist) Hawar Tawfiq schrijft dit jaar het Bosch Requiem - sinds een aantal jaren de traditionele opening van November Music. 'Requiem des Fleurs et des Nuages' heet het werk, en die titel is ontleend aan een van de gedichten die de tekst vormen die gezongen wordt door bariton Thomas Oliemans, waarin aan bloemen en wolken gerefereerd wordt als de kleine dingen van grote schoonheid die we in ons leven kunnen - en zouden moeten! - realiseren. Hawar draagt zijn Requiem op aan zijn compositiedocent Alexander Hrisanide, die hem leerde op die manier naar de wereld te kijken.

Bert Palinckx is artistiek directeur van November Music. Hij is eindverantwoordelijk voor de hele programmering, maar haalt ook graag extra deskundigheid in huis, bijvoorbeeld door de samenwerking met het FAQ-festival (voor elektronische muziek). November Music wil uitdrukkelijk en inclusief festival zijn, met vanzelfsprekend gender-gelijkheid in de programmering, ruimte voor verschillende culturen, maar ook door goede toegankelijkheid voor iedereen door lage entreeprijzen te hanteren. Het openingsconcert, het traditionele Bosch Requiem, is dit jaar geschreven door de oorspronkelijk uit Iraq afkomstige Hawar Tawfiq.

Was gepland voor 2020, en komt alsnog in 2021! De voorstelling High Dive van de Nederlandse componist Morris Kliphuis is een ode aan de speelse en intuïtieve geest van het kind. Voor High Dive werkt Morris Kliphuis wederom samen met tekstschrijver Lucky Fonz III. Een paar jaar geleden maakten ze al furore met de liedcyclus The Secret Diary of Nora Plain. Verwacht nu het internationale ensemble s t a r g a z e en daarnaast zangeres Pitou. In zijn nieuwe songs gaat Kliphuis op zoek naar de onbevangen blik van het kind.