OVT

Wie wil begrijpen wat 70 jaar Sovjet Unie doet aan de ziel van een sterveling moet ‘Het einde van de rode mens’ lezen. De klassieker van schrijfster, journaliste en Nobelprijswinnares Svetlana Alexijevitsj wordt besproken door Sana Valiulina, schrijfster en van geboorte Sovjetmens. Ze las het boek met de schok der herkenning.

Onsterfelijkheid zocht men ook al in de klassieke oudheid. Een gang naar het onbekende eeuwige betekende toen afdalen met een muntje onder de tong of soortgelijks en het beste ervan hopen. De mensen, zelfs een Achilles en een Alexander, gingen dood en ondertussen waren de goden lekker onsterfelijk.En toch. Uit alle mythen en verhalen uit de oudheid blijkt eeuwige overlevingsdrang.NRC-journalist Marjoleine de Vos schreef met ‘Afdalingen’ het essay van de Week van de Klassieken, de auteur is te gast.

Het was een ‘verboden vrucht’ en het was een zelfbenoemde bestseller. De helft van Nederland las het met rode oortjes, de andere helft moest er letterlijk van overgeven. De anti-Jannen schreven dreigbrieven naar zijn moeder en maakten stampij bij de verzetsuitgeverij De Bezige Bij die dit vieze boek uitgaf.In het kader van de boekenweek in het Spoor Terug een herhaling van een programma over ‘Ik Jan Cremer’. Besproken door Wim Berkelaar, Xandra Schutte en Bertram Mourits in de zomer van 2007.

Het thema van de Boekenweek is Verboden Vruchten. Frankrijk had Markies de Sade, wij hadden onze eigen verlichte pornografen. Al aan het eind van de zeventiende eeuw deden zij een boekje open over het onzedelijke leven van de brave vaderlandse burger, ‘die vooral zijn onderkant achterna schijnt te lopen’. Historica Inger Leemans schreef het standaardwerk over onze pornopioniers 'Het Woord is aan de Onderkant'. En aansluitend omdat we voor één week nooit genoeg krijgen van klein menselijk relationeel vuil, komt Neerlandica en historica Marita Mathijsen praten over haar klassieker ‘De Gemaskerde Eeuw.’, de 19e eeuw.

Herman Roozenbeek over een moderne soort Koude Oorlog; Inger Leemans over onze pornopioniers van de zeventiende eeuw; Marita Mathijsen over de drang naar verboden vruchten in de negentiende eeuw; de column van Alexander Münninghoff en op zoek naar onsterfelijkheid in antieke mythen met Marjoleine de Vos.

We hebben nog nauwelijks een sociaaldemocratie over en als het een beetje tegenzit straks ook geen Domela Nieuwenhuis Museum meer. Want het museum van de apostel der arbeiders wordt door bezuinigingen in haar bestaan bedreigd. De gemeente Heerenveen namelijk is voornemens ernstig te korten op de jaarlijkse subsidie op het museum over Us Verlosser.Domela Nieuwenhuis-kenner Bert Altena komt praten over historisch belang van het museum en van Domela.

Deze week vertrokken 270 Nederlandse soldaten naar Rukla in Litouwen, om ter plekke de Russen preventief af te schrikken. De Hollandse jongens gaan in een groot bataljon hun Europese bescherm taak uitvoeren. Kan ons leger nog wel klassiek afschrikken, vechten en optreden, na jaren van vredesmissies en politieagent spelen zonder rugdekking? Een grens beschermen tegen een oprukkende vijand uit het Oosten: Hoe deden we dat vroeger ook alweer tijdens de Koude Oorlog? Toen zag ons leger er toch nog héél anders uit?Militair-historicus Herman Roozenbeek van het Nederlands Instituut voor Militaire Historie is te gast.

De column is deze week van Alexander Münninghoff.

De dreigende sluiting van het Domela Nieuwenhuis Museum; Bart Funnekotter met de belangrijkste historische boeken en in Het Spoor Terug een herhaling van de documentaire over Ik Jan Cremer.

Onze recensent Bart Funnekotter bespreekt de nieuwste historische boeken. Met ditmaal: 'Maart 1917. Op de rand van oorlog en revolutie' van Will Englund; 'De verovering van de Rockies' van Robert Kaplan; 'Over tirannie' van Timothy Snyder; en 'De Opvolger.Tiberius en de triomf van het Romeinse keizerrijk' van Willemijn van Dijk.