Arita Baaijens over de Haagse freule Alexine Tinne, die als eerste westerse vrouw door de Sahara reisde en tot in het hart van Centraal Afrika doordrong. Alles wat ze zag legde ze vast op de gevoelige plaat, naast ontdekkingsreizigster was ze namelijk ook fotograaf.Verder: wegens technische problemen vorige week In Het Spoor Terug nogmaals Bloody Sunday in Roermond #1, OVT 02-01-22.

Kurt Westergaard, de cartoonist die Mohammed met een bom als tulband op zijn hoofd tekende, overleed dit jaar. K. Schippers de schrijver die in het openbaar uit het telefoonboek las alsof het een gedicht was ontviel ons. En zo ook de belangrijke zwarte feministische Amerikaanse schrijfster bell hooks.Zoals ieder jaar blikt OVT terug op personen van cultureel en politiek belang die dit jaar stierven. Ons eigen 'In memoriam 2021' wordt ditmaal verzorgd door Xandra Schutte, hoofdredacteur van De Groene Amsterdammer, historicus en OVT-boekrecensent Wim Berkelaar en historica Nadia Bouras, OVT 26-12-21.

Het bestaansrecht van de Sami, de laatste inheemse bevolkingsgroep van Europa, is lang bedreigd door een hardvochtig assimilatiebeleid. Onlangs begonnen Zweden en Finland daarom waarheidscommissies. Met historicus en Scandinavië-correspondent Anne Grietje Franssen. Verder: in Het Spoor Terug de eerste aflevering van de vierdelige podcastserie 'Bloody Sunday in Roermond' over een aanslag van de IRA in 1990 in Roermond. Gemaakt door podcastmaker Frans Pollux, OVT 26-12-21.

Godfried Bomans wordt vaak herinnerd als jolige stukjesschrijver, maar hij schreef ook serieuze essays, op luchtige toon dat wel. Acteur en Bomansliefhebber Joost Prinsen haalde ze onder het stof vandaan en verzamelde ze in de bundel In alle ernst, ter ere van de vijftigste sterfdag van de auteur op 22 december. Verder: Nanci Adler over de hoorzittingen rondom mensenrechtenorganisatie Memorial, podcast 'De goudschat van Serooskerke' en de column van Nelleke Noordervliet, OVT 19-12-21.

Chanel Nº 5 werd 100 jaar geleden gelanceerd en is nog steeds een van de meest verkochte parfums. Komt dat door de mythische verhalen, de uitgekiende marketingstrategie of is het de geur zelf die alle trends overleeft? Luister in Het Spoor Terug naar een verhaal van radiomaker Laura Stek met geurwetenschapper Caro Verbeek, geurontwerper Frank Bloem, boekontwerper Irma Boom en ‘perfume professor’ Jessica Murphy. Verder bespreekt Wim Berkelaar zijn selectie van historische boeken voor december, OVT 19-12-21.

Als kerstbonus voor de geïnteresseerde ovt-podcastabonnee zetten we hier de nieuwste aflevering van de podcast ‘Het laatste woord’ neer. Veel luisterplezier! Deze week een aflevering daaruit, afl. 27: Bij Hitlers einde denken we vanzelf aan Bruno Ganz als een hysterische Hitler in de bunker in de film Der Untergang. Maar al in 1947 publiceerde de Britse historicus Hugh Trevor Roper het boek 'De laatste dagen van Hitler', dat leest als een thriller en als een razend knappe analyse van Hitlers nazi-hofhouding. Historicus en boekbespreker van OVT Wim Berkelaar bespreekt de klassieker in gesprek met Jos Palm

Donderdag 8 december oordeelde een speciaal opgericht tribunaal in Londen dat China genocide pleegt op de Oeigoeren, een etnische minderheid in de Chinese regio Xinjiang. Genocide-expert Ton Zwaan, die als getuige-deskundige optrad in het tribunaal, over de waarde van dit oordeel en de gevolgen. Verder: Gerard Rooijakkers en valkenier Jac van Gerven over de valkenjacht als Nederlands erfgoed, de middeleeuwse graftombe een pr-machine? met Sanne Frequin, en tenslotte: de column van Abdelkader Benali. OVT 12-12-21.

Wat bezielde de VOC om 400 jaar terug de bevolking van de Banda-eilanden uit te moorden? Dat vroeg Amitav Ghosh zich af. In The Nutmeg’s Curse schrijft hij dat de Nederlandse VOC-mentaliteit van toen Nederland nog drijft en ons nu in de klimaatcrisis stort, met Jan Breman. Verder: In Het Spoor Terug Gedwongen spreekt radiomaker Tjitske Mussche de laatste getuigen over de Arbeitseinsatz tijdens de Tweede Wereldoorlog. Deze week de nieuwe aflevering Op weg, maar waarheen? OVT 12-12-21.

Ze noemen zich ‘Mountain Men’: Amerikaanse mannen die leven alsof het nog het begin van de 19e eeuw is, en weken achtereen door de Rocky Mountains trekken om daar op bevers en bizons te jagen. Fotograaf Jeroen Nieuwhuis raakte gefascineerd in wat hen dreef.Verder: David Wertheim over de eeuwenoude banvloek voor Spinoza die deze week weer van stal werd gehaald, de column van John Jansen van Galen, en in Het Spoor Terug: 'Gedwongen - tewerkgesteld in Duitsland', OVT 05-12-21.

Het Jiddische lied bekend maken bij het grote publiek. Dat was Jossy Hallands droom. Ze runde met echtgenoot Jacques het LiLaLo theater in Amsterdam. Zangeres Ellen ten Damme duikt in het verleden van LiLaLo in de documentaire 'Negen koffers'. Verder: met Alex Bakker duiken we de geschiedenis in van de oude Transgenderwet, waar het kabinet deze week excuses voor aanbood; Barbados wordt een republiek en verruilt Queen Elisabeth voor 'Queen' Rihanna; En tenslotte Renske Krimpen Tjitske Mussche over de Arbeitseinsatz, OVT 05-12-21.