OVT

Ze heette Julia, was dol op Hitler en wilde niets liever dan een baby baren voor de Führer. En bij voorkeur een zoon, want nazi-jongens telden nou eenmaal dubbel. Dus toog zij naar een geheime Lebensborn-kliniek en schonk een zoon van een zuiver arisch ras. Roel van Duijn, bekend als pacifist en provo, tekende haar onthutsende levensloop en raszuivere zwangerschap op in ‘Een zoon voor de Führer’. De auteur is te gast.

Het IDFA opende deze week. Filmkenner Felix Rottenberg keek vooruit en bezocht een aantal historische documentaires. Onder andere de documentaire over de Russische Revolutie aan de hand van filmjournaals uit de tijd zelf. En ook bekeek hij een documentaire over de minnares van Goebbels. Felix Rottenberg bespreekt deze en andere films.

De Brexit is eindelijk in zicht, nu Theresa May een akkoord heeft gesloten met de Europese Unie. Maar het is wel een halfwas Brexit, zo lijkt het tenminste. Wat is er toch met die Engelsen? Ze willen niet meedoen met Europa en toch ook weer wel meedoen. En dat blijkt al een oude reflex van de Engelsen. Ze kwamen als Kelten, als Romeinen en als Angelsaksen van het vasteland waar ze nu niets meer willen weten. En ze begonnen aan het eigenzinnige avontuur dat Engeland heet. Historicus Joost Augusteijn legt uit waarom de Brexit evenzo bij Engeland hoort als de alleingang van Hendrik VIII die een eigen Engelse kerk uitvond.

Punk verovert Nederland in 1977 in rap tempo, maar wordt eind 1978 in de pers alweer dood verklaard. Voorbarig. Want in de jaren daarna ontstaat in Nederland pas echt een bloeiende punkcultuur. Een documentaire van Paul van der Gaag.

Haar nichtjes vroegen haar ooit: ‘Hoe komt het dat jij als een wit meisje praat?’ Een decaan zei achteloos dat hij niet wist of zij ‘wel Princeton-materiaal’ was, en zelf vroeg ze zich heel lang af: ‘ben ik wel goed genoeg?' Dat was Michelle Obama dus wel, en meer dan dat. Ze had een glanzende loopbaan en eindigde als the first lady van het land. Deze week kwam haar memoires ‘Becoming’ uit, in Nederland uitgebracht onder de titel: ‘Mijn verhaal’. Amerikaniste Markha Valenta las de herinneringen en komt erover praten.

D66 wil de regels voor uitvaart versoepelen. Daar horen ook nieuwe uitvaartmogelijkheden bij, zoals resomeren. En kunnen we ons lichaam ook cryomeren en composteren? Funerair deskundige Babs Bakels legt ons uit wat het inhoudt en hoe vroeger de uitvaart werd behandeld.

1907. De Nederlander Bernelot Moens verkondigt dat hij Darwins evolutietheorie wil bewijzen, middels de ‘kunstmatige bevruchting van de geslachtsrijpe wijfjes der anthropomorfe apen met sperma van mensen.’ Oftewel: het bezwangeren van een aap met mensensperma. Een plan dat tot grote ophef leidt in een nog diepreligieus Nederland, maar veel steun krijgt van ’s werelds topwetenschappers.

Met hoogleraar Nederlandse geschiedenis en Moens-biograaf Piet de Rooy en hoogleraar evolutiebiologie Menno Schilthuizen.

1739. Heel Europa is in de ban van Jacques Vaucansons roboteend. De eend kan eten, snateren, met zijn vleugels flapperen en zelfs poepen.

‘Zonder de eend van Vaucanson zou er niets zijn wat ons zou herinneren aan de Franse glorie,’ aldus verlichtingsdenker Voltaire. Een verhaal over de ‘canard digérateur’ die de oorsprong vormde van een nog altijd voortdurend zoektocht naar kunstmatige intelligentie.

Met dierfilosoof Erno Eskens en hoogleraar geschiedenis van de psychologie Douwe Draaisma.

In de landen van de winnaars wordt de elfde van de elfde groots herdacht. We maken een rondje langs de correspondenten. Met Frank Renout vanuit Parijs, Tim de Wit vanuit Londen, en Thomas Spekschoor vanuit Ieper.

Waarom zocht keizer Wilhelm II zijn toevlucht in Nederland? En waarom was hij hier welkom? Wilhelmina zat erachter, zo wordt gezegd. Maar wilden de eigenaren van het kasteel van Amerongen hem wel? Of was de gevluchte keizer een verplichting? We praten met medewerkers van Kasteel Amerongen Ronald Kousbroek en Willem Brouwer