Onze recensent Wim Berkelaar bespreekt de nieuwste historische boeken. Met ditmaal: ‘Het visioen van Constantijn’ door Jona Lendering en Vincent Hunink; ‘Schaduwoorlog. Israël en het geheime liquidatieprogramma van de Mossad’ door Ronen Bergman; ‘Veel valse hoop. De Jodenvervolging in Nederland 1940-1945’ door Katja Happe; ‘Waarom ras ertoe doet. De verholen waarheid over identiteit’ door Afua Hirsch.

Hans Asperger, de Oostenrijkse kinderarts die zijn naam gaf aan het syndroom van Asperger, was een actief deelnemer aan de praktijken van het naziregime. Hij zou zijn medewerking hebben verleend aan het euthanasieprogramma voor mensen die door de nazi minderwaardig werden geacht. Dat blijkt uit recent onderzoek van Herwig Czech, gepubliceerd in het wetenschappelijk tijdschrift ‘Molecular Autism’ en uit het boek ‘ Asperger’s Children’ van Edith Sheffer. Historicus en NIOD-directeur Frank van Vree las de publicaties en is te gast.

In dit tweede uur aandacht voor OVT met boeken, founding father Thorbecke en podcast Het Laatste Woord over de boekklassieker 'Tegels lichten'.

Met in dit eerste uur aandacht voor de Zweedse angst voor de Russen, de column van John Jansen van Galen, de Slag bij Heiligerlee, de Spaanse griep en kinderen van Asperger.

De column is deze week van John Jansen van Galen.

Het is deze week exact 450 jaar geleden dat de Slag bij Heiligerlee werd uitgevochten. Onder leiding van Lodewijk en Adolf van Nassau - broers van de Vader des Vaderlands - versloeg een klein leger opstandelingen de Spanjaarden en wist zodoende een deel van Groningen voor het katholieke gevaar te bezweren. De Slag bij Heiligerlee markeerde het begin van de Tachtigjarige Oorlog en werd zodoende een vast vraagstuk op onze geschiedenistentamens. Judith Pollman, hoogleraar Vroegmoderne Nederlandse Geschiedenis aan de Universiteit Leiden, komt ons vertellen over de Slag bij Heiligerlee en de impact daarvan op onze vaderlandse geschiedenis.

Het was de grootste menselijke ramp uit de geschiedenis. De Spaanse griep kostte 50 tot 100 miljoen mensen het leven tussen 1918 en 1920, en dat terwijl iedereen net de Eerste Wereldoorlog achter de rug had.Wetenschapsjournalist Laura Spinney schreef bij het honderdjarige bestaan van de ziekte het boek ‘De Spaanse Griep. Hoe de pandemie van 1918 de wereld veranderde’. Wetenschapshistorica Floor Haalboom las het en is te gast.

Zweden bereidt zijn bevolking voor op de Russen. Wat te doen als ze komen? Iedereen weer de schuilkelders uit de jaren zestig in. Dat is de raad van de regering, nu land en volk nerveus worden van overvliegende Russische straaljagers in het Zweedse luchtruim. Rusland- en Scandinaviëkenner Hans van Koningsbrugge komt vertellen over oefeningen en handleidingen en het hamsteren van noodvoorraden bij Russisch gevaar, die weer uit de kast worden gehaald.

Hij is de vaderlandse reus, naast Willem van Oranje ende enige Nederlandse politicus met drie standbeelden. Hij brak de macht van de koning en schonk Nederland in 1848 een herziene grondwet, die aan het beginstaat van onze parlementaire democratie.Thorbecke begreep dat de ontwikkelde gewone man mee moest gaan tellen, stemmen en denken, wilde ons politieke stelsel nog toekomst hebben. De staatsman heeft nu zijn biografie, ‘ Thorbecke wil het’, geschreven door historicus Remieg Aerts.

De boze witte man bestaat eigenlijk al heel lang. Journalist Henk Hofland beschreef hem als de ‘gedekoloniseerde burger’ in zijn ‘Tegels lichten, of ware verhalen over de autoriteiten in het land van de voldongen feiten’. De klassieker uit 1972 was het standaardwerk van Hofland, het was zijn boek en ook het boek van zijn generatie. Geert Mak, schrijver en ooit collega van Henk Hofland, besprak het boek voor de podcast Het Laatste Woord. Deze podcast is zondag in OVT te horen.