Podcast | Gorus21.com

Krizin Gölgesinde En Uzun Beş Yıl (2018-2023), Ümit Akçay’ın 2024 yılında yayınlanan kitabının adı. Kitabın ilk iki bölümü sonraki bölümlere kuramsal bir alt yapı ve kavramsal bir yol haritası sunuyor. Daha sonraki bölümler, Türkiye’nin “U” dönüşleriyle dolu beş yıllık serüvenini bu kavramsal alt yapı üzerine oturtuyor. “İktisadi olayların tek bir açıklaması yoktur” ve “iktisat her yerde ve her zaman siyasal iktisattır” vurguları kitabın can alıcı noktalarını oluşturuyor. Siyasi ve iktisadi indirgemecilikten uzaklaşılması gerektiğinin altını çiziyor Ümit Akçay. İktisat, özellikle siyasetle beraber ele alınmayınca, sadece iktisadın kavramları ile sosyal gelişmeler eksik açıklanabiliyor.

Türkiye’de gündem çok kısır. Ekonomiyle ilgili konular, enflasyondaki gelişmeler, kur, faiz, uluslararası fon akışları, bütçe dengeleri, cari denge gibi konuların ötesine gitmiyor. Bu başlıklar sadece “günlük gelişmelere ilişkin değerlendirmelerle sınırlı” kalıyor. Bu değişkenler “bir sonuç” ortaya koyuyor. “Sonucun sorun olarak görüldüğü, algılandığı ve tartışıldığı” ama “kökte, temelde duran sorunların neden bu sonuçları ürettiğinin tartışılmadığı” koşullar “kısır, sonuçsuz ve faydasız” bir tartışma döngüsünden başka bir şey sunmuyor.

Bir önceki Gündem Arkası yayınında, bugün küresel ekonomiye şekil veren jeopolitik gerginlikleri Xi Jinping’in Avrupa’ya yaptığı son ziyaret çerçevesinde ele almıştık. Xi Jinping, Avrupa ziyaretinde, Avrupa’nın Rusya’ya yakın duran iki ülkesini özellikle ziyaret etmişti: Sırbistan ve Macaristan. Ziyaretin bir diğer ülkesi de Fransa idi. Ancak, üç ülkeyi kapsayan ziyaretin Macaristan ayağı çok önemliydi. Zira Çin, Macaristan’da elektrikli araç ve pil üretimi için yatırım yapıyor. Diğer bir ifadeyle, jeopolitik gerilimlerin ekonomi bacağını yanına çektiği ülkelerle yönetmeye çalışıyor.

Xi Jinping, 2019'dan sonra ilk kez Avrupa'ya giderek Fransa, Sırbistan ve Macaristan'ı ziyaret etti. Bu ülkelerin özellikle seçilmiş olması çok açık. Ziyaretin siyasi boyutları siyaset bilimcilerin ilgi alanına giriyor. Ancak, siyasi yorumlar ile küresel ekonomik gelişmelere ilişkin yorumların birbiriyle adeta iç içe geçtiği bir ziyaret gerçekleşti.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, görevi süresince Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın faiz artışı yapmayacağını defalarca vurgulamıştı. Ancak, son 500 baz puanlık faiz artışıyla politika faizi AK Parti döneminin en yüksek seviyesine çıktı. Bu durum, TCMB'nin siyasi etkilerden uzaklaştığı anlamına gelmese de, cumhurbaşkanı açısından önemli bir siyasi tutarsızlık olarak değerlendirilebilir.

1980'lerden itibaren dünya ekonomisi, son 200 yılın ikinci büyük küreselleşme dalgasını yaşadı. Ancak, sanayi kapitalizmi döneminin ikinci büyük denemesi beklenen başarıyı sağlayamadı.
Önceki büyük küreselleşme dalgası 19. yüzyılın sonlarında gerçekleşmişti ve çeşitli savaşlar ve krizlerle sonuçlanmıştı. Günümüzde, bölgesel çatışmalar devam ederken, korumacı politikalara yönelme eğilimi gözleniyor. Mukayeseli üstünlük kavramı eskisi kadar etkili olmayıp, uluslararası iktisadın seyrini daha çok ülkelerin veya ekonomik bölgelerin belirlediği sanayi politikaları etkiliyor.

Çin'de fiyatlar düşüyor, deflasyon kavramı ortaya çıktı. Bunun Çin ve enflasyonla mücadele içindeki gelişmiş dünya ekonomileri için anlamı ne? Arda Tunca'dan dinleyelim.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), tam para politikasını doğru olarak değerlendirilebilecek bir noktaya getirirken, bu defa politika tekniği ile ilgisi olmayan bir zemine kaydı.

Kaptan Michalis için, memleketi olan adayı (Girit) özgürleştirmek büyük bir tutkudur. Ancak "Filotimosu / savunduğu değerler" onu çok sevdiği Giritli bir Türk ile kan kardeşliği kurmaya yönlendirir. Kanlarını bıçaklarıyla bir kaseye akıtıp, karıştırır, Muhammed ve İsa üzerine yemin ederler…

Nikos Kazancakis (Nikos Kazantzakis), 18 Şubat 1883 tarihinde Girit adasında doğan, Yunan yazar, şair ve filozofudur. Eserleri geniş bir yelpazede yer almaktadır, ancak en çok bilinen eserleri arasında "Zorba" (Zorba the Greek) ve "Buda'nın Hayatı" (The Last Temptation of Christ) bulunmaktadır.