Prawda czy fake?

W Dzień Zaduszny naturalnie wracamy myślami do tych, którzy odeszli, ale dziś technologia rzuca nam pod stopy zupełnie nowy scenariusz: zamiast milczącego znicza na Rakowicach – telefon, aplikacja i... rozmowa ze zmarłym dziadkiem wygenerowanym przez sztuczną inteligencję. W nagłówkach czytamy, że rynek „cyfrowej nieśmiertelności” ma być warty w tym roku astronomiczne 36 miliardów dolarów. Czy algorytmy rzeczywiście wskrzeszają zmarłych, a my stoimy u progu wielomiliardowego przemysłu cyfrowych duchów?

Najnowszy raport NASK o moderacji w mediach społecznościowych dosłownie ujawnia absurd. Giganci technologiczni usunęli zaledwie garstkę śmieci, a na większość zgłoszeń polskich analityków zareagowali całkowitym milczeniem. Czy my walczymy z wiatrakami, a wielkie platformy mają nas po prostu w nosie?

W mediach społecznościowych kolejny raz pojawił się temat, że za drogie paliwo na polskich stacjach odpowiada tajny, darmowy transport cystern wprost na Ukrainę. Temat wraca jak bumerang, a to, że Ukraina nam w ogóle nie płaci, a to, że dostaje benzynę za śmieszne trzy złote. Autorzy teorii spiskowych wrzucają do sieci zdjęcia wielkich sznurów tirów na granicy, żeby podkręcić atmosferę. Czy my naprawdę sponsorujemy to paliwo? Skąd się biorą te rewelacje?

Małopolscy przedsiębiorcy znowu na celowniku! Jeśli prowadzicie firmę i właśnie wpadł wam do skrzynki groźnie brzmiący mail z banku o rzekomej „pilnej aktualizacji danych spółki z powodu nowych regulacji” - weźcie głęboki oddech. Czy faktycznie grozi nam paraliż konta firmowego, jeśli natychmiast nie klikniemy w link?

Czy wyświetliła się państwu w mediach społecznościowych wiadomość o tym, że jak tylko zawyją syreny alarmowe, to do szkół podjadą tajemnicze autobusy, które wywiozą dzieci w nieznanym kierunku? W sieci pojawiła się panika, ludzie masowo udostępniali specjalne „oświadczenia”, żeby ratować pociechy przed przymusową ewakuacją. Skąd wziął się ten temat? Czy planowana jest jakaś akcja logistyczna na szeroką skalę, czy ktoś tu po prostu boleśnie odkleił się od rzeczywistości?

Wzruszenie, pamięć o bliskich i… chłodna kalkulacja oszustów. Już w najbliższą niedzielę Wszystkich Świętych, a w sieci rośnie liczba fałszywych sklepów, które kuszą zniczami, wkładami i wiązankami w podejrzanie niskich cenach. Wyglądają profesjonalnie, mają piękne zdjęcia, a nawet pozytywne opinie. A potem? Koszyk pełny, pieniądze znikają z konta, a po zniczach ani śladu. Jak cyberprzestępcy żerują na naszych tradycjach i jak nie dać się nabić w butelkę?

W internecie znów wydarzył się cud. Papież Leon XIV, uśmiechnięty, leżący w szpitalnym łóżku, unosi dłoń i pozdrawia wiernych po operacji. Zdjęcie wzrusza, zbiera polubienia i jest masowo udostępniane. Dalej podał je między innymi poseł Bartłomiej Wróblewski. Jest tylko jeden problem – takiej fotografii nigdy nie zrobiono.

Stoisz w korku na Alejach Trzech Wieszczów w Krakowie, gdy telefon nagle sygnalizuje nową wiadomość. Główny Inspektorat Transportu Drogowego informuje o przekroczeniu prędkości i wzywa do pilnego opłacenia mandatu. Co gorsza, SMS pojawia się w tym samym wątku co wcześniejsze, autentyczne wiadomości. Wygląda wiarygodnie? Właśnie o to chodzi oszustom, którzy wykorzystują technikę zwaną spoofingiem.

W sieci znowu jest gorąco. Na portalach i profilach polityków lądują dramatyczne nagrania. Sznur osóbowek po horyzont, rzekomo tysiące Ukraińców uciekających przed zimą i 40 godzin stania w korku. Czy mamy powtórkę z tego, co się na granicach działo w lutym 2022 roku?

Na TikToku znowu posypały się gromy! Użytkownicy masowo podają dalej wideo z zamkniętego przejazdu kolejowego, na którym widać pociąg po brzegi załadowany czołgami. Podpis? „Polskie Abramsy jadą na ukraiński front!”, a w komentarzach niemal rewolucja i oskarżenia o wyprzedawanie narodowego bezpieczeństwa. Czy my faktycznie po cichu oddajemy najnowocześniejszy sprzęt za wschodnią granicę? Prawda czy fejk?