Öfke çoğu zaman tek başına bir duygu değildir.
Genellikle incinmişliğin, görülmemenin, anlaşılmamanın dışa vurulmuş halidir.
Peki neden bazı insanlar çabuk sinirlenir?
Öfke patlamaları gerçekten bir “öfke problemi” midir, yoksa başka duyguların habercisi mi?

Bu bölümde öfkeyi bastırmadan ama ona teslim de olmadan nasıl anlayabileceğimizi konuşuyoruz.
Öfkenin altında yatan psikolojik süreçleri, sınır ihlallerini, bastırılan duyguların zamanla nasıl öfkeye dönüştüğünü klinik psikoloji perspektifiyle ele alıyorum.

Bu podcast bölümünde:

• Öfke neden ortaya çıkar?

• Sürekli sinirlenmenin altında hangi duygular vardır?

• Öfke patlamaları neden yaşanır?

• Öfke kontrolü gerçekten mümkün mü?

• Bastırılan duygular öfkeyle nasıl dışa vurulur?

• Öfkeyi bir sorun değil, bir sinyal olarak nasıl okuyabiliriz?

Eğer:

• “Neden bu kadar çabuk sinirleniyorum?” diye düşünüyorsan

• Öfkenin ilişkilerine zarar verdiğini fark ediyorsan

• Duygularını bastırmak ile patlamak arasında gidip geliyorsan

bu bölüm sana farkındalık kazandırabilir.

Bu bölümde, retroaktif kıskançlık olarak adlandırdığımız; partnerin geçmişine zihinsel olarak takılı kalma halini tüm yönleriyle konuşacağız. Partnerin daha önce yaşadığı ilişkiler nedeniyle hissedilen kıskançlık, düşündüğümüzden çok daha yaygın bir deneyim.

Ancak şunu fark etmek önemli: Yaşadığımız duygunun kaynağı her zaman bugünde olmayabilir. Bazen sorun, geçmişte ne yaşandığından çok, zihnin hâlâ oraya tutunuyor olmasıdır. O anlar bitmiştir ama zihinsel uğraş devam ediyordur.

Bu podcast’i;
partnerinin geçmiş ilişkileri zihninde sürekli dönüp duruyorsa,
“Bunu düşünmek istemiyorum ama kendimi durduramıyorum” diyorsan,
kendini farkında olmadan kıyaslarken yakalıyorsan,
yalnız olmadığını hissetmen ve bu durumun nedenlerini birlikte anlamak için hazırladım.

Sağlıklı ilişki nedir?
Bu soru kulağa basit gelse de çoğu zaman cevabını yanlış yerde arıyoruz. Çünkü sağlıklı bir ilişki; tek bir kişinin taşıdığı, idare ettiği ya da kurtarmaya çalıştığı bir yapı değildir. İki bireyin de sorumluluk aldığı, emek koyduğu ve kendi varlığını koruyabildiği bir bağdır.

Bu podcast bölümünde; ilişkilerde neden zamanla tek başınaymış gibi hissettiğimizi, neden “birinin yanında olup yine de yalnız” kaldığımızı ve sağlıksız ilişkilerin nasıl sessizce başladığını tüm çıplaklığıyla ele alıyorum.

Eğer ilişkide hep anlayan, susan, idare eden taraf sen olduysan…
Eğer ilişki devam etsin diye kendinden yavaş yavaş vazgeçtiğini fark ediyorsan…
Eğer “seviyorum ama içimde bir boşluk var” diyorsan…
Bu bölüm sana tanıdık gelebilir.

Sağlıklı ilişki kusursuz olmak değil; dengede ve adil olmaktır.
İki tarafın da konuşabildiği, zorlandığını söyleyebildiği ve sorumluluk alabildiği bir alan yaratabilmektir.
Tek kişinin fedakârlığıyla ayakta kalan şey, ilişki değildir.

Bölümü dinledikten sonra kendine şu soruyu sormanı istiyorum:
“Bu ilişkide gerçekten iki kişi miyiz, yoksa ben ve tutunduğum umut mu?”

Kumar bağımlılığı nasıl başlar ve nasıl bırakılır?
Bu podcast bölümünde kumar bağımlılığının arkasındaki psikolojik nedenleri, sanal kumar ve online bahis sitelerinin bağımlılığı nasıl tetiklediğini ve kumar tedavisi sürecinde atılabilecek somut adımları detaylı şekilde ele alıyoruz.

Birçok kişi kumar bağımlılığını yalnızca para kaybı üzerinden değerlendirir. Oysa gerçek şu ki kumar bağımlılığı, çoğu zaman duygusal boşluk, stres, kaçış ihtiyacı ve kontrol arayışıyla ilgilidir. Özellikle son yıllarda artan sanal kumar bağımlılığı, kişinin fark etmeden bu döngünün içine girmesine neden olabiliyor.

Bu bölümde şunları konuşuyoruz:

• Kumar bağımlılığı nasıl başlar?

• Kumar neden bırakılması zor bir alışkanlığa dönüşür?

• Sanal kumar ve online bahis siteleri bağımlılığı nasıl güçlendirir?

• Kumar bağımlılığı belirtileri nelerdir?

• Kumar bağımlılığı nasıl bırakılır?

• Kumar tedavisi sürecinde işe yarayan gerçekçi yaklaşımlar

Eğer sen ya da bir yakınınız “kumar oynamayı bırakmak istiyorum ama başaramıyorum” diyorsa, bu podcast sana yalnız olmadığını ve çıkış yolunun mümkün olduğunu hatırlatmak için hazırlandı.

Unutma: Kumar bağımlılığı bir karakter problemi değil, çözülebilir bir bağımlılıktır.

Bu podcastte Klinik Psikolog Barış Özkoparanoğlu bizlere, son yıllarda çok sık duyduğumuz ama çoğu zaman yanlış yorumladığımız bir hâli konuşuyor:
Zihinsel yorgunluk.

Neden zihinsel olarak bu kadar yorgun hissediyoruz?
Neden bazen sabah uyanıyoruz ama yataktan bile çıkmak istemiyoruz?
Neden fiziksel olarak bir problemimiz yokken bile “hiçbir şey yapacak enerjim yok” diyoruz?

Aslında çoğu zaman bunu tembellik, motivasyon eksikliği ya da irade zayıflığı sanıyoruz.
Ama işin psikolojik tarafı düşündüğümüzden çok daha derin.

Bu bölümde;

• Sürekli yorgun hissetmenin psikolojik nedenlerini

• Enerjisizlik hissinin arkasında neyin yattığını

• Zihinsel yorgunluk ile depresyon arasındaki farkları

• Motivasyon eksikliği sandığımız şeyin aslında ne olabileceğini

• Duygusal tükenmişliğin beden ve zihin üzerindeki etkilerini
  konuşacağız.

Çünkü zihinsel yorgunluk, sadece “çok çalışmaktan” kaynaklanmaz.
Bazen çok düşünmekten,
bazen sürekli güçlü durmaya çalışmaktan,
bazen de hiç dinlenememekten ortaya çıkar.

Gün içinde fiziksel olarak fazla bir şey yapmasak bile zihnimiz hiç durmadan çalışıyorsa…
Sürekli bir şeyleri yetiştirmeye, kontrol etmeye, düşünmeye, çözmeye çalışıyorsak…
Zihnimiz alarmda kalıyorsa…
İşte o zaman bedenimiz de “dur” demeye başlar.

Ve bu “dur” hâli kendini şöyle gösterir:
Enerji düşüklüğü, isteksizlik, hiçbir şeyden keyif alamama, erteleme, yataktan çıkmak istememe…

Bu podcastte özellikle şunun altını çizmek istiyorum:
Eğer son zamanlarda sık sık
“Çok yorgunum”
“Enerjim yok”
“Hiçbir şey yapmak istemiyorum”
diyorsan, bu senin zayıf olduğun anlamına gelmez.

Bu çoğu zaman, zihinsel ve duygusal olarak uzun süredir yorulmuş olmanın bir sonucudur.

Zihinsel yorgunluk genellikle sessiz gelir.
Fark edilmez.
Ta ki bir gün artık hiçbir şeye gücün kalmayana kadar…

Bu bölüm, kendini tükenmiş hissedenler için.
Motivasyonunu kaybettiğini düşünenler için.
Sürekli yorgun olan ama nedenini bir türlü anlayamayanlar için.

Belki de sorun “enerjisizlik” değil,
belki sorun uzun zamandır kendini ihmal ediyor olman.

Eğer sen de zihinsel yorgunluk, duygusal tükenmişlik, motivasyon eksikliği yaşıyorsan;
bu podcastte anlatılanlar sana farklı bir bakış açısı kazandırabilir.

Umarım dinlerken kendinle ilgili bazı şeyleri fark eder,
ve en azından şunu hissedersin:
“Demek ki sorun sadece bende değilmiş.”

İyi dinlemeler 🎧

Bu bölümde çoğumuzun sessizce yaşadığı ama nadiren farkına vardığı bir durumu konuşuyoruz:
Bize gerçekten iyi davranan, değer veren insanları neden kendi elimizle hayatımızdan uzaklaştırıyoruz?

“Hayatıma hep yanlış insanlar giriyor” diye düşünüyorsan, bu bölüm sana başka bir pencere açabilir. Çünkü bazen sorun karşımıza çıkan kişilerde değil, sağlıklı ilişkilere dair bilinçdışı korkularımızda saklıdır.

Bu bölümde şunlara değiniyorum:
• Sağlıklı ilişkiler neden bazı insanlar için huzur yerine kaygı yaratır?
• İlişkilerde kendini sabote etme davranışı nasıl öğrenilir?
• “Sevilmeye layık değilim” inancı yakınlığı nasıl bozar?
• Toksik ilişkiler neden daha tanıdık ve çekici gelir?
• İyi insanları itmenin arkasındaki psikolojik savunmalar nelerdir?

Eğer biri sana ilgi gösterdiğinde içten içe rahatsız oluyorsan,
yakınlık arttıkça geri çekilme ihtiyacı hissediyorsan,
ya da sağlıklı ilişkilerde kalmak sana zor geliyorsa,
bu bölümde kendinle ilgili önemli farkındalıklar bulabilirsin.

Kulaklığını tak, yargılamadan dinle.
Belki de mesele “iyi insan yok” değil, iyiye alışık olmamaktır.

Hayatında bir şeyleri değiştirmek istiyor olabilirsin ama bir türlü ilk adımı atamıyorsundur.
Uzun zamandır kendine “artık değişeceğim” dediğin hâlde, dönüp baktığında hayatında pek de bir şeyin değişmediğini fark ediyorsundur.

Bu bölümde, değişememenin sebebinin çoğu zaman düşündüğümüz gibi tembellik ya da motivasyon eksikliği olmadığını konuşuyorum. Asıl mesele, yıllardır taşıdığımız eski kimliğe olan bağlılığımız. Değişmek isterken bizi geride tutan şeyin ne olduğunu birlikte anlamaya çalışıyoruz.

Bu podcastte şu soruların peşine düşeceğiz:
– Neden sürekli “hayatımı değiştireceğim” deyip aynı yerde kalıyoruz?
– Değişim fikri neden bu kadar huzursuz edici geliyor?
– Gerçekten korktuğumuz şey değişmek mi, yoksa alıştığımız kimliği geride bırakmak mı?
– Kendimize yapıştırdığımız “ben dağınığım”, “motivasyonum yok” gibi tanımlar ne kadar gerçek?
– Davranışlarımızı dönüştürdüğümüzde kimliğimiz nasıl değişiyor?

Bu bölümü, kendini bir döngünün içinde sıkışmış hisseden, bir şeylerin değişmesi gerektiğini bilen ama nereden başlayacağını kestiremeyen herkes için kaydediyorum.
Eğer bu sorular sana da tanıdık geliyorsa, bu bölümde kendinle ilgili bazı şeyleri farklı bir yerden görme ihtimali bulabilirsin.

Zihnin hiç susmuyor mu?
Kendi kendine “yetersizim”, “başarısızım”, “zaten benden bir şey olmaz” dediğini fark ediyor musun?

Bu bölümde, fark etmeden kendimize yönelttiğimiz olumsuz iç konuşmaların neden bu kadar güçlü hale geldiğini ve bunun özgüven, kaygı, tükenmişlik ve depresif hislerle nasıl bağlantılı olduğunu konuşuyoruz.

Bu podcast’te:

• Zihnin neden doğal olarak negatif düşüncelere tutunduğunu,

• Kendinle kurduğun dilin ruh halini nasıl şekillendirdiğini,

• Tekrar eden düşüncelerin zamanla nasıl bir zihinsel kalıba dönüştüğünü,

• Ve bu döngüyü kırmak için uygulayabileceğin 14 günlük basit ama etkili bir farkındalık çalışmasını ele alıyoruz.

Eğer kendini sık sık başkalarıyla kıyaslıyor, en küçük hatada bile kendini acımasızca eleştiriyor ve zihninin hep eksik tarafları büyüttüğünü hissediyorsan, bu bölüm senin için.

Unutma: Zihin, tekrar edilen her düşünceyi gerçek sanır.
Yıllardır kendine söylediğin cümleler; bugün yaşadığın kaygının, değersizlik hissinin ve içsel yorgunluğun temelinde olabilir.
Ama bu bölümde de konuştuğumuz gibi, bu zihinsel ayarı değiştirmek mümkün.

Kulaklığını tak, dur ve kendinle konuşma biçimini birlikte yeniden gözden geçirelim.

Onaylanma İhtiyacı ile Başa Çıkma Rehberi | Kendini Kanıtlama Döngüsünü Kır

Bugünkü bölümde, pek çoğumuzun hayatını sessizce şekillendiren bir konudan bahsedeceğim: onaylanma ihtiyacı ve onay bağımlılığı. Bu iki kavramın çocuklukta öğrendiğimiz koşullu sevgi modelleriyle nasıl bağlantılı olduğunu ve yetişkinlikte bizi bir ispatlama döngüsüne nasıl sürüklediğini birlikte inceleyeceğiz.

Eğer başkalarının düşüncelerine fazlasıyla takılıyor, yaptığın bir şeyi paylaşmadan rahat edemiyor, beğenilmediğinde huzursuzluk hissediyorsan… yani kısacası değerini dış dünyadan toplamaya çalışıyorsan, bu bölüm senin için oldukça aydınlatıcı olabilir.

Bölümün sonunda, kendi özdeğerinle yeniden temas kurabilmen için pratik ipuçları da paylaşacağım. Başkalarının onayı olmadan da kendini yeterli hissedebilmeni sağlayacak birkaç basit ama etkili adımı konuşacağız.

Eğer uzun zamandır “beni beğensinler, takdir etsinler, beni onaylasınlar” duygusunun altında eziliyorsan ve bu döngünün nereden geldiğini merak ediyorsan; hatta bu kısır döngüyü nasıl kırabileceğini öğrenmek istiyorsan, rahat bir yere geç ve beni dikkatle dinle.

Ben Klinik Psikolog Barış Özkoparanoğlu. Bu podcast’te psikolojik farkındalığı artıran, yaşam kalitesini yükselten ve içsel yolculuğuna ışık tutacak içerikler paylaşıyorum.

Unutmadan hatırlatayım: Burada anlattıklarım bir tanı ya da tedavi niteliğinde değildir; ancak kendini daha iyi anlaman ve dönüşüm sürecinde destek alman için sana rehberlik etmeyi amaçlar.

Hazırsan, gel bu onay döngüsünü birlikte çözelim.

Bugün sana belki de kaygıyla ilgili duyduğun en ters köşe, ama bir o kadar da etkili yöntemden bahsedeceğim.
Kaygı geldiğinde nefesin hızlanıyor, kalbin çarpıyor, düşüncelerin birbirine giriyor ya… Ne yaparsan yap durduramadığın o döngü var ya…
İşte o döngüyü tamamen tersine çeviren, basit ama şaşırtıcı derecede güçlü bir teknikten söz edeceğim.

Bu yöntem Viktor Frankl’ın geliştirdiği Parodoksal Niyet tekniği.
Kaygıyla savaşmak yerine kaygıya yaklaşmayı, kaçmak yerine onunla dalga geçmeyi, hatta korktuğun şeyi bilinçli olarak istemeyi içeriyor.
Kulağa çılgınca geliyor biliyorum… ama işte zaten bu yüzden işe yarıyor.

Eğer kaygı atağı yaşıyorsan…
Toplantıda sesinin titremesinden korkuyorsan…
Kalp çarpıntısının kötü bir şeye işaret edeceğinden endişeleniyorsan…
Paniğin ne zaman geleceğini düşünüp diken üstünde geziyorsan…
Ya da sosyal ortamlarda “ya panik olursam?” kaygısıyla kendini sıkıştırıyorsan…

Bu bölüm tam sana göre.

Bugün adım adım şunları konuşacağız:

• Kaygının beyinde nasıl çalıştığını
• Neden kaçındıkça daha da büyüdüğünü
• Korktuğun şeyi istemenin nasıl ters köşe bir rahatlama yarattığını
• Bu tekniği tam o an nasıl uygulayabileceğini
• Kaygıyı karikatürize ederek nasıl etkisizleştirebileceğini
• Ve tüm bunların bedenini birkaç dakika içinde nasıl sakinleştirdiğini

Ben bu tekniği hayatımda defalarca kullandım. En karanlık anlarda bile işe yaradığı oldu. O yüzden sadece teorik bir şey anlatmıyorum; gerçekten deneyimlediğim bir özgürlük hissinden bahsediyorum.

Bölümün sonunda senden ricam şu:
Eğer bu yöntemi denersen, mutlaka bana yaz.
Ne hissettin, nasıl çalıştı, nereye takıldın… Hepsini duymak isterim. Çünkü konu kaygı olduğunda, birlikte konuşmak gerçekten güçlendiriyor.

Ve unutma…
Kaygıdan kaçtıkça büyür.
Kaygıya yaklaştıkça özgürleşirsin.

Hazırsan, birlikte bu ters köşe yöntemin içine dalalım.