قصه‌خوانی با علی‌رضا روشن

در این قسمت قصه مشهور «کره دریایی» [=کره‌اسب دریایی] را که با نام «کره بادی» هم روایت شده برایتان خوانده‌ام.
مشهدی گلین‌خانم (متولد دهه ۱۲۵۰ شمسی) که در برنامه کتابخوانی او را اجمالا معرفی کرده‌ام، این قصه را بین سال‌های ۱۳۲۲ تا ۱۳۲۶ در خانه علی جواهر کلام روزنامه‌نگار معروف تعریف کرده و لارنس پاول الول ساتن، خبرنگار و محقق نفت و ایرانشناس بریتانیایی آن را همراه قصه‌های دیگر گلین روی کاغذ آورده. (برای اطلاعات بیشتر رجوع کنید به مقدمه اولریش مارزلف بر کتاب قصه‌های مشدی گلین‌خانم، نشر مرکز، ۱۳۷۶).
گلین‌خانم که بعضی از این قصه‌ها را سال ۱۳۱۹ در اولین رادیو ایران، یعنی «رادیو تهران» خوانده بود، یک‌سال پس از گردآوری قصه‌هایش توسط الول ساتن، در سال ۱۳۲۷ از دنیا می‌رود.
بعضی قصه‌های گلین که به قول الول ساتن بیشتر از هزار داستان در حافظه درخشانش داشت، توسط ساتن در بریتانیا ترجمه، چاپ و منتشر می‌شود و بعدها دستنویس‌های فارسی آن به اولریش مارزلف آلمانی می‌رسد که او هم اندکی پس از مرگ ساتن در سال ۱۳۶۳، این قصه‌ها را به آلمانی چاپ و منتشر می‌کند.
امیدوارم از این قصه لذت ببرید و از پیر قصه‌گوی ما، مشهدی گلین‌خانم عزیز، به نیکی یاد کنید.

قسمت اول داستان تا جایی پیش رفت که دلارام هر شب یکی از چهل کنیزش را که تو چهره و ریخت و قیافه باهاش مو نمی‌زدند جای خودش قالب می‌کرد و می‌فرستاد به بستر سعید. سعید هم که از صدقه‌سری بلعیدن دل و جگر مرغ سعادت هر صبح یک کیسه صداشرفی زیر بالش‌اش سبز میشد، چهل روز تمام، هر روز صد اشرفی میداد و خیال می‌کرد با دلارام همبستر می‌شود.
شب چهل و یکم دلارام رفت تو فکر که: «این بابا این همه اشرفی رو از کجا درمیاره؟» و بو برد که حتما دل و جگر مرغ سعادت را قورت داده. این شد که شب آخر خودش رفت به بستر سعید و حسابی با شراب کهنه مستش کرد. وقتی شراب کارگر افتاد، یک لگد قایم خواباند به کمرش و سعید هم که مستِ پاتیل و لایعقل بود، دل و جگر را بالا آورد.
تا اینجا شنیده بودیم که سعید از خواب مستی پا شد، دید ای دل غافل، از صد اشرفی هر روزه خبری نیست.
حالا بشنویم ببینیم داستان سعید به کجا ختم می‌شود. این را هم بگویم که در آخر قصه مرغ سعادت دو تا داستان خیلی کوتاه کهن هم خوانده‌ام که یک‌جورهایی شبیه قصه کنجشگک اشی‌مشی است.