بازداشت مجدد هومن جوکار، سپیده کاشانی و سیما کاشانی، سه فعال محیط‌زیست که پیش‌تر در پرونده موسوم به «جاسوسی» بازداشت شده بودند، در شرایطی که دو تن از آنها مبتلا به بیماری‌های زمینگی هستند و پدر سپیده تازه از بیمارستان مرخص شده، نگرانی‌های گسترده‌ای درباره تشدید فشارهای امنیتی بر فعالان مدنی برانگیخته است. ارس امیری، فعال فرهنگی و هم‌بند سابق سپیده کاشانی، در گفت‌وگو با زمانه ضمن بازداشت این فعالان را بی‌ارتباط با فعالیت‌های واقعی این افراد دانست و نسبت به وضعیت بحرانی سلامتی بازداشت‌شدگان و محدودیت دسترسی آنها به حقوق اولیه هشدار داد.

بیانیه جمعی ۶۳ عضو مجلس خبرگان که خواستار خط‌کشی‌های سخت‌گیرانه‌تر و انتقام از آمریکا و اسرائیل شدند، و واکنش غیرمنتظره دبیرخانه این مجلس که آن را «نامرسوم» خواند، پرده از شکاف عمیقی برداشت که نه تنها میان جناح‌های تندرو و رویکرد نهادی-وحدت‌گرا، بلکه بر سر حدود اختیارات و ماهیت ولایت فقیه در تصمیم‌گیری‌های کلان کشور جاری است. علی افشاری، تحلیل‌گر سیاسی، در گفت‌وگو با ما این رویدادها را نه صرفاً نشانه‌ای از اختلافات جناحی، بلکه بازتابی از «محدودیت‌های ساختاری و عقب‌نشینی تاکتیکی ولی فقیه» در مواجهه با بحران‌ها ارزیابی می‌کند و معتقد است که ادعای تصمیم‌گیری نهادی درباره تفاهم‌نامه، بیش از آنکه واقعیت داشته باشد، «آرزویی» در میان بخشی از نخبگان است که با چالش‌های حل‌نشدنی در ساختار متمرکز ولایت فقیه مواجه شده است.

گفت‌وگو با دکتر بهار آزادی درباره عاملیت زنان ایرانی by radiozamaneh

گفت‌وگو با مهرداد درویش‌پور درباره اخراج یک شهروند ایرانی از سوئد به اتهام خبرچینی by radiozamaneh

در شرایطی که آمارهای رسمی از کاهش نرخ مشارکت اقتصادی به حدود ۳۸ درصد و افزایش جمعیت غیرفعال به ۶۱ درصد حکایت دارد، زنان تحصیل‌کرده به عنوان قربانیان پنهان رکود و تبعیض جنسیتی، بیش از دیگر گروه‌ها از بازار کار طرد می‌شوند. به گفته ایوب رحمانی، فعال کارگری، تنها در سال گذشته ۲۰۰ هزار زن شغل خود را از دست داده‌اند و روش محاسبه نرخ بیکاری در ایران، با خروج جویندگان ناامید کار از آمار، بحران واقعی اشتغال را پنهان می‌کند. او هشدار می‌دهد که بدون تغییر در سیاست‌های جنسیتی و ساختار اقتصادی، آینده اشتغال زنان در ایران تیره و ناامیدکننده خواهد بود.

امضای توافق سه‌جانبه میان آمریکا، اسرائیل و لبنان در واشنگتن، اگرچه با هدف «خلع سلاح حزب‌الله، بازگرداندن حاکمیت لبنان و برقراری آتش‌بس دائمی» انجام شده، اما با انتقادهای گسترده‌ای در داخل لبنان روبه‌رو شده است. مهرداد فرهمند، کارشناس مسائل خاورمیانه، در گفت‌وگو با زمانه این توافق را فاقد تضمین‌های عملی و زمان‌بندی مشخص برای خروج اسرائیل دانست و تأکید کرد که بند ۱۳ آن، عملاً حق هرگونه شکایت بین‌المللی لبنان علیه اسرائیل را سلب می‌کند. به باور فرهمند، این توافق نه‌تنها به اشغال ۶۰۰ کیلومتر مربعی جنوب لبنان مشروعیت می‌بخشد، بلکه با ایجاد مناطق آزمایشی و اصرار بر خلع سلاح حزب‌الله، دولت و ارتش لبنان را در مقابل این گروه قرار داده و خطر جنگ داخلی را در کشوری که پیش‌تر دچار قطبی‌شدگی شدید سیاسی است، تشدید می‌کند.

جنبش کارگری ایران این روزها با اعتراضات پیوسته در بخش‌های صنعتی و خدماتی، از عدم پرداخت حقوق و مزایا تا سرکوب نظام‌مند صنفی را به چالش کشیده است. علیرضا نوایی، فعال کارگری، در گفت‌وگو با زمانه ریشه‌های این بحران را در سیاست‌های سه‌دهه‌ای حکومت می‌داند و از همبستگی رو به رشد میان گروه‌های معترض خبر می‌دهد؛ این همبستگی می‌تواند زمینه‌ساز تحولات بزرگ‌تری در فضای سیاسی و صنفی کشور شود.

سفر اخیر مسعود پزشکیان به پاکستان و امضای تفاهم‌نامه اسلام‌آباد، نقطه عطفی در روابط تهران و اسلام‌آباد محسوب می‌شود که نه‌تنها تنش‌های مرزی را کاهش داده، بلکه پاکستان را به جایگاه یک میانجی استراتژیک و شریک اقتصادی در اولویت‌های منطقه‌ای ایران ارتقا داده است. با این حال، مسعود دلبری، کارشناس انرژی، در گفت‌وگو با «زمانه» تأکید می‌کند که این تحول به معنای کنارگذاشتن هند نیست، بلکه ایران به دنبال ایجاد دو لنگرگاه همزمان در جنوب آسیاست؛ هرچند که فشار تحریم‌های آمریکا و عقب‌نشینی تدریجی دهلی‌نو از چابهار، معادله پیچیده‌ای را پیش روی تهران قرار داده است که موفقیت در آن، نیازمند مدیریت هوشمندانه روابط با هر دو همسایه و همچنین بقای اقتصادی در سایه تحریم‌هاست.

آیا توافق اخیر ایران و آمریکا، نقطه‌عطفی در مسیر سیاست خارجی تهران و آغازگر تغییری بنیادین در روابط راهبردی با چین خواهد بود، یا صرفاً مانوری تاکتیکی در بازی قدیمی موازنه‌سازی میان شرق و غرب محسوب می‌شود؟ علی افشاری، تحلیلگر مسائل سیاسی، در گفت‌وگو با زمانه با رد هرگونه گسست اساسی در محور شرق‌گرایی ایران، توضیح می‌دهد که چرا تفاهم‌نامه نه‌تنها تهدیدی برای مناسبات تهران-پکن نیست، بلکه می‌تواند به ابزاری برای خروج از وابستگی یک‌طرفه و ایجاد تعادلی تازه در معادلات اقتصادی و دفاعی ایران تبدیل شود.

در بخش دوم گفت‌وگو، بهروز فراهانی با نقد رویکرد اردوگاه‌گرایی هشدار می‌دهد که هم‌سنگر شدن تاکتیکی با نیروهای متضاد - مانند حمایت بی‌قید از هر جناحی در برابر اسرائیل - نباید به ائتلاف استراتژیک یا چشم‌پوشی از مبارزه با استبداد داخلی بینجامد؛ او با یادآوری تجربهٔ کمونیست‌های چین در دوران اشغال ژاپن تأکید می‌کند که مقاومت در برابر سلطهٔ خارجی تنها زمانی مؤثر است که با نقد قدرت‌های داخلی همراه شود. فراهانی در ادامه، سلطهٔ مالی امروز را خطرناک‌تر از اشغال نظامی می‌داند و توضیح می‌دهد که نهادهایی چون بانک جهانی و فدرال رزرو، با تحمیل «شلاق مالی» و تحریم‌های یک‌جانبه، عملاً حاکمیت اقتصادی کشورهای کوچک را محدود کرده و استقلال سیاسی را بدون استقلال مالی ناممکن می‌سازند.