Świat na zakręcie

W najnowszym odcinku wideokastu „Świat na zakręcie” Agnieszka Lichnerowicz podejmuje najgorętszy temat ostatnich dni: atak USA i Izraela na Iran. Jej gość Krzysztof Strachota, analityk z Ośrodka Studiów Wschodnich (OSW), komentuje, co się dzieje teraz w Iranie i czemu służy atak na Iran. W ostatnich dniach w wyniku działań Izraela i USA poniósł śmierć Ali Chamenei, najwyższy przywódca Iranu. Liczba ofiar cywilnych drastycznie rośnie, w trakcie pierwszych trzech dni to ponad 555 osób, jak podał irański Czerwony Półksiężyc. Z punktu widzenia polityki międzynarodowej zasadne wydaje się pytanie, dlaczego USA i Izrael zaatakowały Iran i co poprzedziło weekendowe operacje Ryczący Lew i Epicka Furia? Czy Izrael zaatakował Iran, bo chce jego kompletnej likwidacji w regionie? W tej chwili trwają ataki odwetowe Iranu, w trakcie których zostały ostrzelane bazy wojskowe USA i Izraela w wielu krajach regionu. Co się dzieje na Bliskim Wschodzie i co dalej z Iranem?

Sprawdź treści, które w tym temacie polega Agnieszka Lichnerowicz:

1. Tekst Petera Pomerantseva to emocje a nie strategie polityczne kierują Donaldem Trumpem: "Trump’s feel-bad foreign policy is guided by emotion, not logic", Observer

2. Książka autorstwa Huszang Asadi “Listy do mojego oprawcy. Miłość, rewolucja i irańskie więzienie”

3. Marjane Satrapi “Persepolis”

W najnowszym odcinku wideokastu „Świat na zakręcie” Mateusz Mazzini i Agnieszka Lichnerowicz omawiają najważniejsze wydarzenia ze świata, czyli: czwarta rocznica pełnoskalowej wojny za naszą wschodnią granicą (kiedy skończy się wojna w Ukrainie?), co się dzieje w Iranie, czy USA zaatakują Iran i dlaczego Donald Trump uderza w Kubę.

Wojna wybuchła 24 lutego 2022 r. To już czwarta rocznica. Przypominamy, jak wyglądał początek wojny w Ukrainie – co zmieniło się od tamtego czasu i jak skończy się wojna w Ukrainie (a przede wszystkim: kiedy i na jakich warunkach)? Komentatorzy geopolityczni na całym świecie nieustannie zastanawiają się – a rocznica do tego skłania – czy Ukraina wygra wojnę, czy jednak upadnie.

W najnowszym odcinku zastanawiamy się, co będzie dalej z Ukrainą, jaka jest strategia strony ukraińskiej, gdzie ma przewagi, jaką stosuje technologię wojenną oraz kiedy ostatecznie mogą mieć miejsce wybory w Ukrainie (prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski skończył oficjalną kadencję już w 2025 r.) w obliczu konfliktu prezydenta z ambasadorem Ukrainy w Wielkiej Brytanii. Czy Walerij Zasłużny byłby dobrym kontrkandydatem dla Zełenskiego?

W odcinku także o tym, co się dzieje w Iranie. Protesty w Iranie trwają nieprzerwanie od początku stycznia – dlaczego Iran płonie i czy jest na skraju przewrotu? Podsumowujemy, co wiemy na temat sytuacji na miejscu i kto może zastąpić Najwyższego Przywódcę Iranu, jakim jest Ali Chamenei.

Na koniec rozmawiamy jeszcze o tym, jaka jest sytuacja na Kubie i czym charakteryzuje się obecny kryzys energetyczny w tym kraju. Do Kuby w najbliższych dniach wybiera się Mateusz Mazzini, więc na pewno będziemy do niej wracać w kolejnych odcinkach wideokastu „Świat na zakręcie”.

Sprawdź materiały, które polecają Mateusz Mazzini i Agnieszka Lichnerowicz:

1. Wiktoria Amelina, Świadectwo

2. Myrosław Bajuk, Bachmut

3. Włodzimierz Bączkowski, Rosja wczoraj i dziś. Studium historyczno-polityczne

4. Agnieszka Lichnerowicz, Idzie wojna?

5. Jakub Bodziony, Cały naród buduje drony (Kultura Liberalna)

6. Shaun Walker, A war foretold (Guardian)

7. Edward Luce, „Zbig”

Najnowszy odcinek wideokastu „Świat na zakręcie” poświęcamy wydarzeniom ostatniego weekendu. Za nami monachijska konferencja bezpieczeństwa 2026 – na doroczne wydarzenie przybywają europejskie i amerykańskie elity polityczne, by rozmawiać o tym, jak ma wyglądać nowy porządek świata. Sekretarz stanu USA Marco Rubio, najwyższy rangą przedstawiciel amerykańskiej administracji w Monachium, w sobotni poranek wygłosił przemówienie, które przyjęto raczej z ulgą. Inaczej niż zeszłoroczne przemówienie, które wygłosił wiceprezydent JD Vance, to miało uspokoić europejskich liderów. Dlatego Marco Rubio cytował The Rolling Stones i zachwalał niemieckie piwo.

Czym zaskoczyła naszych prowadzących konferencja bezpieczeństwa w Monachium 2026? Dlaczego w Monachium brylowali lewicowa polityczka Alexandria Ocasio-Cortez i gubernator California Gavin Newsom? Oraz jak dziś sprawia się Europa według Stanów Zjednoczonych?

Rozmawiamy też o tym, jakie przemówienia wygłosili europejscy liderzy: Friedrich Merz, Wołodymyr Zełenski czy Emmanuel Macron, który niedługo ma ogłosić, jak ma wyglądać nowa doktryna nuklearna – czy to będzie bomba nuklearna po europejsku?
W kontekście obecności w Monachium prezydenta Ukrainy nie zapominamy także o tym, jaka jest sytuacja w Ukrainie w przededniu czwartej rocznicy pełnoskalowej wojny za naszą wschodnią granicą.

W drugim odcinku wideokastu „Świat na zakręcie”: Agnieszka Lichnerowicz, Mateusz Mazzini i wiadomości ze świata dzisiaj – czym żyje świat i Polska? Zaczynamy od tego, czym emocjonowała się Polska w ostatnich dniach, i deklaracji o zerwaniu stosunków dyplomatycznych do krytyce prezydenta Donalda Trumpa. Ambasador USA w Polsce Thomas Rose wszedł w internetowy spór z marszałkiem Sejmu. Włodzimierz Czarzasty oznajmił, że nie poprze nominacji Trumpa do Pokojowej Nagrody Nobla, argumentując, że jego działania są oparte na sile. Spór zamienił się w dyplomatyczny zgrzyt między stolicami obu krajów. A ambasador Rose w efekcie ogłosił zerwanie stosunków z Czarzastym. Czy ta decyzja może wpłynąć na bezpieczeństwo w regionie? Czy bezpieczeństwo narodowe i bezpieczeństwo w Polsce jest teraz nadszarpnięte i zagrożone? Jakie powinny być relacje między Polską a Stanami Zjednoczonymi?

Nie zapominamy też o tym, czym świat nadal żyje. Akta Epsteina – o co chodzi w tej sprawie? Przypominamy, kim jest Jeffrey Epstein, jak wyglądały relacje Epstein–Trump i jaka była rola Epsteina w polityce międzynarodowej. Na koniec mówimy o wojnie za naszą wschodnią granicą – czy rozmowy pokojowe Rosja–Ukraina przyniosą wreszcie przełom? Czy możemy zacząć myśleć o tym, kiedy skończy się wojna w Ukrainie?

W pierwszym odcinku wideokastu „Świat na zakręcie” Agnieszka Lichnerowicz i Mateusz Mazzini biorą na tapet najnowsze wydarzenia na świecie, które należy wyjaśnić: sprawa Epsteina i akta Epsteina (aż 3 mln stron dokumentów!) powodują wzburzenie i protesty w USA. Czy polityka Donalda Trumpa i jego stosunek do elit zmienią się po opublikowaniu akt? A może winni pozostaną bezkarni? Dla wielu przypominana teraz sprawa tajemniczej śmierci Epsteina w więzieniu i sam skandal Epsteina przykrywają inną głośną sprawę: awanturę wokół ICE. Strzelaniny w USA i śmierć w Minnesocie spowodowały masowe protesty przeciwko Trumpowi i jego polityce antymigracyjnej. Czy ziści się scenariusz pod hasłem „USA w odwrocie”?

W rozmowie nie zabrakło także wątków, które są nam geograficznie bliższe, czyli rozmowy pokojowe Rosja–Ukraina. Zastanawiamy się, jaka jest sytuacja na froncie w Ukrainie i czy mocna dotychczas Rosja wygra tę wojnę. Straty Rosji w Ukrainie to ponad 1,2 mln osób. Czy tak ogromne straty to przepis na kryzys w Rosji? Czy możemy się spodziewać, że to jednak Ukraina wygra wojnę, ale odda Donbas w ramach negocjacji pokojowych?

W pierwszym odcinku wideokastu wspominamy także o megadealu, czyli umowie handlowej Unia Europejska–Indie: co oznacza i dla kogo jest on ważny? Autorzy do studia zabrali też lektury, które polecają przeczytać, żeby lepiej zrozumieć dzisiejszą rzeczywistość i pogłębić wątki, o których mówią w pierwszym odcinku. Do oglądania i słuchania zapraszają Agnieszka Lichnerowicz i Mateusz Mazzini, „Świat na zakręcie”.

Zajrzyj do lektur uzupełniających, które polecają Autorzy:

1. Kaiser Kuo: https://www.theideasletter.org/essay/the-great-reckoning/#/

2. ⁠Victor Malet: https://www.hurstpublishers.com/book/far-right-france/#/

3. ⁠David Wallace-Wells: https://www.nytimes.com/2026/01/21/opinion/us-china-cold-war-tariffs-trump.html#/

4. The West’s Last Chance. How to Build a New Global Order Before It’s Too Late: https://www.foreignaffairs.com/united-states/wests-last-chance

5. Russia’s Grinding War in Ukraine. Massive Losses and Tiny Gains for a Declining Power: https://www.csis.org/analysis/russias-grinding-war-ukraine

6. The „Northern Turn” in Poland’s geopolitical culture, rocznik Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej: https://ies.lublin.pl/rocznik/riesw/2025/3/8/

7. Wielka ściema. Jak firmy konsultingowe odbierają sprawczość rządom: https://heterodox.pl/sklep/wielka-sciema/#