Temat tygodnia

Czy rząd Donalda Tuska przetrwa narastający kryzys zaufania i czy Tusk utrzyma rząd, gdy koalicja 15 października traci impet przed kluczową próbą, jaką będą wybory parlamentarne 2027? Gościem Karoliny Lewickiej jest redaktor Mariusz Janicki. W najnowszym odcinku wideokastu „Temat tygodnia” sprawdzamy, jak na scenie politycznej ścierają się Tusk i Nawrocki, dlaczego Karol Nawrocki buduje własną narrację o Trumpie i relacjach z USA oraz w jakim celu prawica próbuje zagospodarować radykalny elektorat, czyli wyborców Brauna. W rozmowie analizujemy, kto wygra wybory 2027, czy obecne rządy Tuska różnią się od tego, co pamiętamy jako rządy PiS, oraz jakie wnioski przynoszą najnowsze sondaże wyborcze?

Wnikliwie przyglądamy się głośnemu wywiadowi prezydenta Nawrockiego dla „Rzeczpospolitej”, analizujemy, co myśli Karol Nawrocki o Tusku oraz jak myśli o rządzie? Czy to próba rozbicia tzw. efektu flagi i zneutralizowania poczucia zagrożenia ze strony Rosji? Sprawdzamy, jak funkcjonuje relacja na linii mały i duży pałac, a także jak polska prawica i inne prawicowe partie – na czele z Prawem i Sprawiedliwością – rozgrywają kontakty z Waszyngtonem, powracając do pomysłu, jakim jest Fort Trump.

Omawiamy również kondycję obozu rządzącego i analizujemy błędy narracyjne, przez które premier Polski nie potrafi zmobilizować młodszych roczników. Dlaczego wyborcy Koalicji Obywatelskiej czują rozczarowanie, a lekcja, jaką przyniosły wybory w Krakowie (gdzie triumfował Łukasz Gibała), obnażyła bezradność partii w pozyskiwaniu nowych grup wyborców? Zastanawiamy się, jak powinny wyglądać stabilne rządy parlamentarne i czy Donald Tusk w przypadku ewentualnej porażki zdecyduje się na definitywne odejście z polityki, czy też krótka ławka kadrowa zmusi go do ponownej walki o władzę?

Czego dowiesz się z odcinka?

1. Dlaczego Karol Nawrocki próbuje wprowadzić wyborców Grzegorza Brauna do głównego nurtu debaty?

2. Jakie wnioski z porażki w Krakowie musi wyciągnąć Koalicja Obywatelska przed nadchodzącymi wyborami?

3. Czy Donald Tusk po ewentualnej utracie władzy wycofa się z polityki, czy podejmie próbę powrotu?

Gościem najnowszego odcinka wideokastu „Temat tygodnia” jest prof. Antoni Dudek, historyk, politolog i autor kanału „Dudek o historii”. W rozmowie z Karoliną Lewicką mówi o tym, jak w obliczu rosnących napięć radzi sobie rząd Donalda Tuska, dlaczego zapowiadane weto prezydenta Nawrockiego wobec ustawy paliwowej nie doszło do skutku i co to oznacza w sytuacji, gdy nad krajem wisi realny kryzys gospodarczy oraz rosnące ceny paliw w Polsce. Politolog bez ogródek wyjaśnia, dlaczego Nawrocki ugiął się przed reakcją opinii publicznej i jak wygląda obecnie Pałac Prezydencki od środka.

Prof. Antoni Dudek podsumowuje także aktualny stan rywalizacji politycznej w Polsce. Wskazuje, co myśli prezydent Nawrocki o rządzie i Tusku, jak buduje własny kapitał polityczny i dlaczego chwilowy sukces nie rozwiązuje strukturalnych problemów władzy. Premier zmaga się z syndromem postępującego zamknięcia, brakiem wyrazistych współpracowników i impasem, w jakim ugrzęzła zapowiadana deregulacja. Dodatkowym zarzewiem sporu pozostaje niegasnąca awantura w Trybunale Konstytucyjnym, która zamiast reformy przyniosła pogłębiający się chaos prawny. Prof. Dudek wyjaśnia, dlaczego Tusk podejmuje kolejne ryzykowne decyzje personalne i czy agresywna polaryzacja wystarczy, by obronić władzę.

Równolegle wrze po prawej stronie sceny politycznej. Rozmawiamy o tym, jak Jarosław Kaczyński próbuje utrzymać stery na Nowogrodzkiej. Czy dawne Prawo i Sprawiedliwość zachowa jedność, gdy swój odrębny ruch polityczny buduje Mateusz Morawiecki? Przyglądamy się także kłopotom mniejszych formacji: wykluczeniu Grzegorza Brauna z prawicowego paktu senackiego oraz napięciom, jakie dzielą duet Bosak i Mentzen. Czy w obliczu narastających podziałów możliwa jest jeszcze spójna koalicja PiS-Konfederacja?

Na koniec zastanawiamy się nad najważniejszym pytaniem, czyli kto wygra wybory 2027. W tle nieustannie tli się ostra polaryzacja w Polsce, a rekordowy deficyt budżetowy sprawia, że nadchodzące wybory parlamentarne 2027 mogą rozstrzygnąć się w portfelach Polaków.

Czego dowiesz się z odcinka?

1. Dlaczego brak weta ze strony prezydenta Karola Nawrockiego dał Donaldowi Tuskowi strategiczne prowadzenie 1:0?

2. Z jakich powodów postępujące osamotnienie premiera i brak sukcesów gospodarczych zagrażają obozowi władzy?

3. Czy nowa inicjatywa Mateusza Morawieckiego i spór o pakt senacki definitywnie podzielą prawicową opozycję?

Czy demokracja w kryzysie i rosnąca polaryzacja w Polsce oznaczają ostateczny koniec merytorycznej debaty? W najnowszym odcinku wideokastu gościem Karoliny Lewickiem jest prof. Marcin Matczak. Analizujemy, jak partie polityczne w Polsce wykorzystują radykalizację nastrojów do budowania kapitału. Sprawdzamy, dlaczego praworządność w Polsce znalazła się na zakręcie, jak zakończy się spór o Trybunał Konstytucyjny i co te wszystkie zjawiska oznaczają w kontekście kluczowego pytania: kto wygra wybory 2027?

Głównym wątkiem rozmowy jest idea Klubów Radykalnego Centrum, które mają odczarować reputację politycznego środka, kojarzącego się dziś głównie z nudą i brakiem wyrazistości. Zastanawiamy się, dlaczego współczesna scena polityczna opiera się na atawistycznych, niemal zwierzęcych emocjach i potrzebie fizycznej dominacji, której przykładem bywa zachowanie polityków takich jak Karol Nawrocki. W kontrze do tej siłowej narracji prof. Matczak deklaruje, że szuka przestrzeni dla rzetelnych politycznych rozmów i wartości. Jak ustrzec się powtórki z Wenezueli, gdzie utrata kontroli nad emocjami doprowadziła do upadku państwa?

Diagnozujemy również stan wymiaru sprawiedliwości. Prof. Matczak ostrzega, aby nie mylić systemowej naprawy instytucji z prostym odzyskiwaniem łupów, i zastanawia się, czy instytucja taka jak TK ma jeszcze szansę wznieść się ponad partyjne podziały. Analizujemy, w jakiej kondycji są dziś elity w Polsce oraz dlaczego tradycyjne autorytety tracą rację bytu. W nowym, zatomizowanym świecie na znaczeniu zyskuje model relacyjny: swoisty autorytet przewodnika, który buduje zaufanie poprzez zrozumienie i towarzyszenie. Bez zmiany podejścia demokracja w Polsce może nie przetrwać ciśnienia ekstremalnych postaw. Polaryzacja to zaś preludium do autorytaryzmu, przekonuje prof. Matczak.

DOWIESZ SIĘ Z ODCINKA:

1. Dlaczego umiarkowane centrum polityczne kojarzy się z nudą i w jaki sposób Kluby Radykalnego Centrum prof. Matczaka mają to zmienić?

2. Czy eskalacja polaryzacji społecznej staje się bezpośrednim preludium do rządów autorytarnych?

3. Dlaczego tradycyjne elity straciły posłuch i jak powinien wyglądać nowy, relacyjny model autorytetu w dzisiejszym świecie?

Czy nowe sondaże polityczne i spadające poparcie dla partii politycznych w Polsce oznaczają, że Prawo i Sprawiedliwość traci kontrolę, a partia Morawieckiego bezpowrotnie rozbije prawicę? W najnowszym odcinku naszego wideokastu Wojciech Szacki (Polityka Insight) objaśnia, jak Mateusz Morawiecki buduje własne zaplecze oraz jak na kolejne awantury w Sejmie reagują dotychczasowi wyborcy PiS. Czy na kryzysie skorzysta sojusz PiS i Konfederacja, czy raczej rosnące poparcie dla Brauna i radykalni wyborcy Brauna odbiorą Nowogrodzkiej resztki politycznego tlenu?

W rozmowie szczegółowo przyglądamy się sejmowej układance i pytamy o to, jak Marcin Horała odnajdzie się w roli wicemarszałka. Decyzja ta wywołała wściekłość dawnych partyjnych kolegów, którzy otwarcie oskarżają rozłamowców o zdradę. Dyskutujemy również o kondycji partii pod wodzą Jarosława Kaczyńskiego i zastanawiamy się, czy potencjalny kandydat na szefa rządu, jakim jest Przemysław Czarnek, ma jeszcze szansę zjednoczyć skłócony obóz. Dlaczego prezes PiS wciąż żyje przekonaniem, że dysponuje 40-procentowym poparciem? Jarosław Kaczyński znów o Tusku mówi wyłącznie językiem teorii spiskowych.

Omawiamy także najnowsze obciążenia wizerunkowe dla PiS. Nierozliczona Zondacrypto afera staje się poważnym problemem dla opozycji. Zastanawiamy się ponadto, czy prawicowe partie zdołają zbudować podmiotowość, czy czeka nas wieloletni chaos po prawej stronie sceny politycznej.

CZEGO DOWIESZ SIĘ Z ODCINKA:

1. Czy Jarosław Kaczyński wciąż podejmuje decyzje w oparciu o nierealne poparcie z przeszłości?

2. W jaki sposób nominacja Marcina Horały na wicemarszałka stała się dla PiS pretekstem do oskarżeń o rozłam?

3. Czy partia Mateusza Morawieckiego ma szanse samodzielnie przekroczyć próg wyborczy kosztem dawnego obozu władzy?

Głośna afera Zondacrypto wkracza w decydującą fazę i odsłania powiązania na styku świata finansów, polityki i mediów. W najnowszym odcinku wideokastu „Temat tygodnia” wyjaśniamy hasło: afera Zondacrypto. O co chodzi w prowadzonym śledztwie, gdzie są pieniadze tysięcy poszkodowanych inwestorów? Centralną postacią postępowania staje się Przemysław Kral, prezes Zondacrypto, który obecnie współpracuje z prokuraturą jako mały świadek koronny. Czy jego zeznania to rzetelna próba ujawnienia prawdy, czy taktyczna gra procesowa?

W rozmowie wracamy do mrocznej części tej opowieści i wspominamy zaginionego twórcę platformy. Eksperci nie mają złudzeń, że Sylwester Suszek najprawdopodobniej nie żyje, a półświatek powiązany z rynkiem krypto próbuje dziś ratować się za wszelką cenę. W śledztwie pojawia się również kwestia zabezpieczenia majątku i pytanie, na ile masa upadłościowa odpowie na zapytania klientów o to, jak wypłacić pieniądze po nagłym załamaniu platformy.

Szczególne emocje budzą polityczno-medialne kulisy sprawy. W centrum uwagi znajduje się układ Zondacrypto–TV Republika oraz rola, jaką odegrał Tomasz Sakiewicz jako tajemniczy „pan X”. Jak to się stało, że giełda sponsorowała prawicowe kongresy z udziałem czołowych polityków, i czy to kolejny przykład, jak bezwzględnie działają afery polityczne w Polsce? Czy zeznania skruszonych działaczy pogrążą kolejne osoby ze szczytów władzy?

Karolina Lewicka rozmawia z Maciejem Czaplukiem z Polityki Insight.

DOWIESZ SIĘ Z ODCINKA:

1. Czy status małego świadka koronnego dla Przemysława Krala wpływa na wiarygodność prowadzonych czynności prokuratorskich?

2. W jaki sposób środki z giełdy zasilały prawicowe media i wydarzenia z udziałem najważniejszych polityków?

3. Czy masa upadłościowa zabezpieczona przez śledczych pozwoli na odzyskanie środków przez poszkodowanych klientów?

Głośna Zondacrypto afera wstrząsnęła polskim środowiskiem sportowym i odsłoniła kulisy wielomilionowych przepływów finansowych na styku polityki i związków sportowych. W najnowszym odcinku podkastu „Temat tygodnia” sprawdzamy, jak funkcjonuje Polski Komitet Olimpijski pod wodzą kontrowersyjnego działacza: gdzie są pieniadze, które miały zasilać szkolenie zawodników i rozwój dyscyplin? Głównym bohaterem rozmowy jest Radosław Piesiewicz, którego kariera i metody zarządzania budzą coraz większy sprzeciw w środowisku.

Wyjaśniamy dokładnie, jaki jest jego modus operandi i co łączy Jacka Sasina z Radosławem Piesiewiczem. Przyglądamy się, jaką rolę w tych układach odegrał Przemyslaw Kral oraz w jakich okolicznościach doszło do podpisania umowy sponsorskiej w Monako, gdy spółki skarbu państwa zaczęły wycofywać swoje wsparcie. Zastanawiamy się, jak to możliwe, że prezes komitetu wypłacił miliony złotych prowizji. Czy obecny kryzys wizerunkowy to jednostkowy przypadek, czy też szerszy obraz tego, jak zorganizowany jest współczesny sport w Polsce?

Wracamy też do początków kariery i ekspansji prezesa, gdy pod jego kontrolą znajdował się Polski Związek Koszykówki. Badamy polityczne koneksje i mechanizmy uzależniania działaczy od dotacji państwowych. W tle przewijają się Jacek Sasin i dawni znajomi z Wołomina. Czy nominacje na kluczowe stanowiska miały bezinteresowny charakter? Czy polski sport zdoła uwolnić się od partyjnych wpływów i układów kleptokratycznych z czasów rządów PiS? Analizujemy, czy bunty w związkach doprowadzą do odwołania władz komitetu oraz jak zachowają się medialni sojusznicy i byli sponsorzy.

DOWIESZ SIĘ Z ODCINKA:

1. Jak działał mechanizm prowizyjny w PKOl i na jakich zasadach podpisywano umowę sponsorską w Monako?

2. Jaką rolę w karierze Radosława Piesiewicza odegrała wieloletnia znajomość z Jackiem Sasinem?

3. Dlaczego dotychczasowi sojusznicy prezesa w związkach sportowych i mediach dążą do zmiany władz komitetu?

Czy Donald Tusk po wyborach i niemal trzech latach rządów stracił polityczny impet? Omawiamy najnowsze afery polityczne w Polsce, w tym kontrowersje, których twarzą został Maciej Berek, a także pogłębiające się problemy społeczne w Polsce. W najnowszym odcinku wideokastu prof. Andrzej Rychard i Karolina Lewicka sprawdzają, z jakimi wyzwaniami w tym układzie mierzy się polska prawica i czy rosnąca w siłę skrajna prawica w Polsce ostatecznie zdominuje opozycję. Biorąc pod uwagę rosnącą apatię społeczną, spróbujemy odpowiedzieć na pytanie, kto wygra wybory 2027.

Analizujemy, dlaczego to Konfederacja Korony Polskiej oraz inne formacje tego nurtu mogą dziś być zadowolone. Przyglądamy się dogłębnie sytuacji w PiS. Zastanawiamy się, jak w nowym układzie sił po stronie opozycji odnajdzie się Mateusz Morawiecki oraz jak zachowają się wyborcy Brauna, którzy stanowią grupę niezwykle trudną do kontrolowania dla Jarosława Kaczyńskiego. Ważnym punktem odniesienia staje się także prezydent: jego aktywność polityczna i konfrontacyjny styl znacząco wpływają na dynamikę państwa.

Jak w obecnych realiach kształtuje się polityka Karola Nawrockiego i czego dokładnie oczekują wyborcy Nawrockiego? Prof. Rychard mocno akcentuje zjawisko postępującej demobilizacji. Rozmawiamy także o wyborczyniach Koalicji Wyborczej (kobiety w wieku 30-50 lat) i zastanawiamy się, czy polska młodzież skręca w prawo w wyniku całkowitego zniechęcenia polityką głównego nurtu. Czy wybory 2027 będą cywilizacyjnym wyborem między Wschodem a Zachodem, czy jedynie plebiscytem zniechęconych obywateli? Jak ostatecznie ułoży się podzielona prawica w Polsce, by realnie zagrozić obecnej koalicji?

DOWIESZ SIĘ Z ODCINKA:

1. Dlaczego Donald Tusk, mimo utrzymania pozycji lidera, stał się po trzech latach rządów niezwykle samotnym politykiem na szczytach władzy?

2. W jaki sposób ewentualna wspólna lista prawicy mogłaby uratować słabnącą pozycję negocjacyjną Jarosława Kaczyńskiego?

3. Z jakiego powodu narastająca demobilizacja wyborców stanowi największe zagrożenie dla stabilności polskiego systemu politycznego?

Czy koalicja 15 października traci impet, a rządy Tuska wchodzą w fazę najpoważniejszego kryzysu? W najnowszym odcinku podkastu „Temat tygodnia” razem z gośćmi – Rafałem Kalukinem i dr. Tomaszem Sawczukiem – sprawdzamy, czy Tusk utrzyma rząd i jak polityka w Polsce wpływa na nastroje społeczne. Kluczowym wątkiem jest Maciej Berek, jego nowa, trudna rola na froncie oraz narastający spór o Trybunał Konstytucyjny. Analizujemy, dlaczego Trybunał Konstytucyjny znów stał się punktem zapalnym i dlaczego Tusk zdecydował się na tak ryzykowny krok.

Czy Tusk ma powody do paniki? Sondaże i codzienna rzeczywistość weryfikują obietnice władzy. Omawiamy afery polityczne w Polsce, dynamikę relacji w obozie rządzącym oraz to, jak na scenę polityczną wpływają wyborcy Grzegorza Brauna. W perspektywie długoterminowej pytamy również o to, jak będą wyglądać nadchodzące wybory w Polsce: kluczowe wybory parlamentarne 2027.

DOWIESZ SIĘ Z ODCINKA:

1. Czy obietnice szybkiej naprawy państwa z 2023 r. obróciły się przeciwko premierowi?

2. Na czym polega ryzykowna gra w Trybunale Konstytucyjnym, której twarzą został Maciej Berek?

3. Czy nowym paliwem politycznym koalicji na wybory stanie się otwarta wojna z radykalną prawicą?

Chirurgia fantomowa albo leczenie manifestacją. Witamina C na raka, a wykałaczka na zawał. Szarlatani brylują wśród nas, a ich ofiar są zastępy. Na biurku prezydenta leży już nowela ustawy o Rzeczniku Praw Pacjenta (lex szarlatan), która miałaby ograniczyć pseudomedyczne i mocno dochodowe biznesy oparte na naiwności chorych czy po prostu rozpaczliwym szukaniu ratunku, gdzie się da. Na razie Pałac zdecydował się ugościć – ponoć przez pomyłkę – Jerzego Ziębę, jednego z najbardziej znanych promotorów terapii bez dowodów naukowych. Zięba straszył, że wejście w życie tych przepisów sprawi, że na rękach Karola Nawrockiego znajdzie się „krew setek tysięcy Polaków”.

W tym samym czasie, kiedy nowela szła przez parlament, w Łochowie, kilkadziesiąt kilometrów od Warszawy, leczono duchem kakao i zbiorową sesją skandowania, a także tańczono z wachlarzami i nabywano magnesy na zjawy. Była też prelekcja o truciźnie, która najpierw zaciska mikronaczynia między prawą i lewą półkulą, a potem pępek. A od zaciśniętego pępka to już wiadomo: inne choroby mają używanie. Skąd taka popularność i wzięcie szarlatanerii?

Karolina Lewicka rozmawia z Joanną Cieślą, reporterką „Polityki” i autorką „Podkastu psychologicznego”.

W najnowszym odcinku wideokastu „Temat tygodnia” Karolina Lewicka i Rafał Kalukin biorą pod lupę pierwszy rok urzędowania Karola Nawrockiego. Kalukin zauważa, że prezydent, który początkowo był zagadką, stał się „politycznym radykałem”, który w swoim radykalizmie jest wręcz do bólu przewidywalny.

Analizujemy, jak prezydent stał się tzw. wetomatem. Weto prezydenta jest dziś stosowane niemal seryjnie, co ułatwia grę, którą prowadzą polski rząd i Donald Tusk. Choć Nawrocki wygrał wybory, pokonując Rafała Trzaskowskiego, jego polityczny byt pozostaje nierozerwalnie związany z partią Prawo i Sprawiedliwość. Mimo narracji o „kandydacie obywatelskim” była to w istocie decyzja Jarosława Kaczyńskiego.

Sporo miejsca poświęcamy też specyficznemu rysowi osobowościowemu prezydenta. Dawny prezes IPN, szef instytucji, jaką jest Instytut Pamięci Narodowej, jawi się w analizie Kalukina jako postać, którą cechują silny narcyzm i niemal religijny mesjanizm. Przywołujemy wywiad rzekę z prof. Nowakiem, z którego wyłania się figura „wojownika” pozbawionego układu nerwowego, postrzegającego świat jako ring i pole nieustannej konfrontacji. Kalukin krytycznie ocenia też wpływ prezydenta na dyplomację, wspominając o odebraniu odznaczenia, jakim jest Order Orła Białego, Wołodymyrowi Zełenskiemu oraz o blokowaniu nominacji polskim ambasadorom.

Lewicka i Kalukin zastanawiają się również, czy Nawrocki to ostateczny koniec modelu, jaki reprezentowała dawna polska inteligencja. W przeciwieństwie do polityków, których formowały PRL i transformacja Polski, jak Aleksander Kwaśniewski czy Bronisław Komorowski, Nawrocki reprezentuje pokolenie 40-latków ukształtowanych przez nową polityczność i plemienną mentalność. Nawet Andrzej Duda zachowywał pewne inteligenckie pozostałości, których u Nawrockiego trudno się doszukać.

Na koniec o przyszłości: choć prezydent twardo licytuje, wetując choćby takie rozwiązania jak ustawa ws. SAFE, jego szanse na reelekcję w 2030 roku mogą stopnieć wraz ze słabnącym poparciem dla PiS.

Dowiesz się z tego odcinka:

1. Co o charakterze prezydentury mówi fakt, że Nawrocki postrzega rzeczywistość jako „ring” i pole nieustannej konfrontacji?

2. W jaki sposób osobowość Nawrockiego, nacechowana narcyzmem i mesjanizmem, wpływa na jego postrzeganie własnej sprawczości politycznej?

3. Dlaczego model prezydentury uprawiany przez Karola Nawrockiego jest uznawany za definitywny koniec ery prezydentów inteligentów?