TỪ ĐIỂN LỊCH SỬ

Từ năm 1922 đến năm 1934, nhà khảo cổ học người Anh Leonard Woolley đã phát hiện và khai quật một di chỉ cổ đại ở miền nam Iraq. Kiểm tra niên đại của carbon phóng xạ 14 cho thấy sự khởi đầu của nền văn minh này có thể bắt nguồn từ 4500 năm TCN, và kết thúc vào 2000 năm TCN, sau đó là nền văn minh Babylon thành lập. Tấm đất sét cổ nhất có chữ hình nêm được tìm thấy ở đây có niên đại khoảng 5.600 năm tuổi. Đây là nền văn minh lâu đời nhất từng được phát hiện: Nền văn minh Sumer. Những vị vua của người Sumer Một trong những văn vật nổi tiếng nhất được khai quật là  hơn chục tấm đất sét có khắc chữ hình nêm ghi lại “Danh sách những vị vua của người Sumer”. Theo danh sách này, sau Sáng thế ký, các vị Thần đã phái một số vị vua đến để cai trị nhân gian. Các vị vua trong danh sách vua đã cai trị trong một thời gian rất dài.  Trong số 8 vị vua trước Đại hồng thủy, vị vua ngắn nhất cũng trị vì 18.600 năm. Tám vị vua trị vì trong thời gian tổng cộng 241.200 năm. "Danh sách những vị vua của người Sumer" cũng bao gồm tên của các vị vua cổ đại sau trận Đại hồng thủy, một số trong số đó đã được các thế hệ sau xác nhận là có thật, điều này xác minh tính xác thực của "Danh sách những vị vua của người Sumer". Một trong số các vị vua đó là Enmebaragesi, vua của thành bang Kish của người Sumer vào khoảng năm 2.800 TCN, theo "Danh sách những vị vua của người Sumer", ông đã trị vì trong 900 năm. Các nhà khảo cổ đã phát hiện tên của ông được khác trên mảnh vỡ của một chiếc bình ở Nippur, điều đó xác nhận rằng ông là một nhân vật có thật trong lịch sử. Ông cũng là vị vua Sumer có niên đại sớm nhất được biết đến. Một vị vua Sumer khác mà các nhà khảo cổ có thể xác nhận rằng từng tồn tại là Gilgamešh. Các nhà khảo cổ tin rằng ông trị vì từ khoảng 2.700 TCN đến khoảng 2.600 TCN. Vua Gilgamesh đã trị vì trong 126 năm. Các văn vật liên quan ghi lại rằng Gilgamesh là một vị vua nửa người nửa Thần. Ông có ⅔ huyết thống của Thần, có trí tuệ và sức mạnh của Thần, nhưng không có tuổi thọ của Thần.

Cùng với chim Phượng Hoàng, Rồng là một trong những biểu tượng quan trọng nhất của nền văn hóa Á Đông, là biểu trưng cho quyền lực của hoàng gia, chúng có một lịch sử rất lâu dài phát triển trong văn hóa cổ Á Đông, với nguồn gốc có thể truy sâu hơn tới tận thời kỳ đá mới, sau khi văn hóa Đông Á cổ tan rã khỏi chế độ công xã nguyên thủy, bắt đầu hình thành các dân tộc thuộc các hệ ngữ, thì hình tượng Rồng tiếp tục được các nền văn hóa kế thừa, trong đó chủ yếu là hai nền văn hóa lớn: văn hóa tộc Việt và văn hóa Hoa Hạ. Trong số TGM History này, chúng ta sẽ khám phá quá trình hình thành và phát triển của hình tượng Rồng trong văn hóa cổ Á Đông, sự kế thừa của nó trong văn hóa tộc Việt trong vùng Dương Tử cuối thời đá mới, và văn hóa Đông Sơn trong thời kỳ đồ đồng. Bên cạnh đó là vai trò của Rồng trong nền văn hóa tộc Việt và văn hóa Hoa Hạ, để từ đó thấy được vai trò thực sự của Rồng trong từng nền văn hóa nhé

Vua Khang Hi, tên thật là Ái Tân Giác La Huyền Diệp (1654 - 1722) là vị vua thứ 4 của nhà Thanh. Ông cai trị toàn cõi Trung Quốc từ năm 1662 đến khi qua đời. Trong lịch sử Trung Hoa, Khang Hi nổi tiếng là vị minh quân hiếm có, biết chiêu mộ hiền tài, luôn lấy dân làm gốc và có tấm lòng bao dung, độ lượng. Ông cũng là vị vua thường xuyên cải trang làm dân thường để đi thị sát, tìm hiểu cuộc sống của dân. Vậy nên, người Trung Quốc hay có câu "Khang Hi vi hành" để nói về vị vua này. Câu chuyện vi hành của ông cũng là nguồn cảm hứng cho bộ phim nổi tiếng Trung Quốc một thời Khang Hi vi hành

Hiện nay nhiều người vẫn chưa biết rõ ý nghĩa của bia "Hạ mã" (có nghĩa là xuống ngựa), tưởng là nơi thờ thần thánh nên cung kính dâng hương, hoa rồi cúng bái trước bia này. Đây là điều không nên làm vì những lẽ sau. Ngày xưa, trước những dinh thự của quan to, những miếu thờ, cổng làng xưa, thậm chí là ở giếng lớn…, ta có thể thấy bia "Hạ mã', đặc biệt là ở những nơi quan trọng như Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Ở Văn Miếu môn - cổng tam quan phía ngoài, có 2 tấm bia ghi chữ Hán là Hạ mã. Hai tấm bia này dùng để phân định ranh giới chiều ngang cổng của Văn Miếu. Ngày xưa, bất cứ vị quan lớn hay chức sắc nào của triều đình khi tới cổng đều phải dừng trước bia "Hạ Mã", đi bộ từ bia bên này sang bia bên kia rồi mới được lên ngựa. Nghi thức này để tỏ lòng tôn trọng các vị tiến sĩ cũng như những văn bia đặt trong Văn Miếu.

Cao đỉnh là chiếc đỉnh đầu tiên trong Cửu Đỉnh nhà Nguyễn. Loài cây gỗ quý được khắc hình trên chiếc đỉnh này là "Thiết mộc", tức cây gỗ lim, loại cây cho gỗ rất cứng và bền, thường được dùng làm cột đình, chùa, cung điện. Một loài cây gỗ quý khác xuất hiện trên Cao đỉnh là "Trầm hương", tức cây trầm hương. Gỗ trầm hương có mùi thơm rất quyến rũ, là sản vật nổi tiếng của nước Việt xưa. Ngoài ra Cao đỉnh còn có hình tượng "Ba la mật", nghĩa là cây mít. Gỗ mít rất dễ kiếm, lại chống mối mọt và chịu được nước, được sử dụng rộng rãi trong việc tạc tượng Phật nói riêng và tượng thờ nói chung. Nhân đỉnh, chiếc đỉnh thứ hai trong Cửu Đỉnh có hình tượng "Ngô đồng", nghĩa là cây ngô đồng, loài cây được trồng khá nhiều ở Huế. Gỗ ngô đồng có tính truyền âm tốt, được dùng để chế tạo một số loại nhạc cụ truyền thống phương đông như thất huyền cầm hay đàn tranh, Tiêu Vĩ cầm. Ngoài ra gỗ ngô đồng còn được dùng đóng một số đồ gia dụng nhỏ khác. Trong văn hóa Đông Á, cây ngô đồng có hình ảnh thiêng liêng rất quan trọng, nó được tương truyền là nơi ở mà phượng hoàng ưa thích.  Loài cây gỗ thứ hai xuất hiện trên Nhân đỉnh là "Kỳ nam", tức cây gỗ kỳ nam. Đây là loại cây cho thứ trầm hương phẩm chất cao nhất, được xem là một loại sản vật đứng đầu trong bảng danh sách các loại gỗ quý hiếm của nước Việt. Chương đỉnh, chiếc đỉnh thứ ba trong Cửu Đỉnh có hình tượng "Thuận mộc", nghĩa là cây gỗ huỳnh, hay gỗ sưa. Được gán với nhiều đặc tính "thần kỳ" chưa được kiểm chứng, gỗ sưa là loại gỗ đắt đỏ bậc nhất trên thị trường gỗ quý ngày nay. Trên Chương đỉnh cón có hình tượng "Am la" là cây xoài. Không chỉ trồng để ăn trái, cây xoài cũng được dùng để lấy gỗ. Về phần bên trong, gỗ xoài đa phần có màu trắng vàng, một số ít có màu nâu nhạt. Gỗ không phân biệt rõ giác lõi, chất mịn, mặt gỗ trung bình, thớ thẳng, ít bị cong vênh hay mối mọt. Ngoài ra, còn có nhiều loại gỗ xoài và mỗi loại đều có sự khác biệt đôi chút về màu sắc. Đặc tính chung của chất gỗ này là cứng và bền, thuộc loại gỗ bền vững.  Anh đỉnh, chiếc đỉnh thứ tư trong Cửu Đỉnh có hình tượng "Tử mộc", là cây gỗ kiến, loài cây được sử dụng để sản xuất sơn cánh kiến, một nguyên liệu quý dùng để quét lên gỗ nhằm tạo độ bóng và tăng độ bền.

Trong những thập kỷ gần đây, một số trường hợp lấy trộm gạch ở Vạn Lý Trường Thành. Họ làm như vậy vì tin rằng khi đặt chúng trong nhà có thể trấn trạch, đổi vận. Liệu điều này có chính xác? Vạn Lý Trường Thành là kiệt tác kiến trúc nổi tiếng của Trung Quốc. Công trình này được xem là niềm tự hào của quốc gia này. Theo các ghi chép lịch sử, Vạn Lý Trường Thành được xây dựng từ thế kỷ 7 - 9 TCN. Được xây dựng liên tục trong nhiều triều đại, Vạn Lý Trường Thành có chiều dài lên đến 8.851 km. Theo ước tính, để hoàn thành công trình này, khoảng 800.000 người được huy động. Với chiều dài "khủng" như vậy, Vạn Lý Trường Thành có hình dáng giống như một con rồng khổng lồ uốn mình quanh các dãy núi hùng vĩ, hoang sơ của Trung Quốc. Hàng năm có hàng triệu du khách trong và ngoài nước đến tham quan và tìm hiểu công trình này.